VOV4.Êđê - Mrâo mko\ mjing gia\m 3 thu\n, [ia\dah Anôk brua\ mkra mjing [r^k tuil kdriêk Krông Pa], ]ar Daklak, jing leh sa Anôk brua\ đa\o knang êdi ]ia\ng kơ mnuih ma\ brua\ jing mnuih djuê ana [ia\ ba m’^t klei đa\o knang mơ\ng pô. Rơ\ng klei dưi kơ mnuih ma\ brua\, Êpul brua\ duh mkra mnia mblei kha\ng mpra\p nanao klei thâo sa\ng kơ hdra\ bhia\n, hdra\ mtru\n leh ana\n klei êđa\p ênang ma\ brua\ kơ phung Đoàn viên. Hla\m du\m thu\n êgao, kha\dah ma\ brua\ hla\m anôk sua^ êma\n, dleh dlan, hu^ hyưt [ia\dah tinei ka mâo klei truh tơl kơ mnuih ma\ brua\ ôh; sna\n mnuih ma\ brua\ a\t h’^t ai tiê ma\ brua\ pô.

Sut he\ êa k’ho\ k’hang msah ms^k hlăm [o# mta, ayo\ng Điệp, mnuih djuê ana Sêdăng ti [uôn Kon Wang, să Êa Yiêng, kdriêk Krông Pa], ]ar Daklak brei thâo: jih 2 ung mo# ngă bruă ti Hợp tác xã tuh mkra Êa Yiêng mâo 3 thu\n leh. Ho\ng hnơ\ng prăk mlan mâo 6 êklăk prăk hlăm 1 mlan, klei hd^p mda go\ êsei h’^t kjăp leh mkă ho\ng bruă kno\ng nga\ lo\ pla mdiê. Klei năng hơ\k m’ak êdi mơ\ng leh mu\t ma\ brua\ hlăm êpul hgu\m bruă mkra mjing [r^k tuil, `u mâo du\m klei thâo rơ\ng klei êđăp ênang hlăk êjai dôk ma\ brua\, dưi mâo [ơ\ng dja\p ênu\m du\m boh tu\ dưn năng djo\ mơ\ng mnuih ngă bruă: “ Êlâo dih klei hd^p mda dleh dlan êdi, ngă bruă amâo djăp [ơ\ng hua\ ôh, duah ma` braih huă ti anei ti adih, truh mmông tla amâo mâo djăp prăk tla jih, dôk đuôm nanao nư mơ\ng thu\n anei truh kơ thu\n êdei. Ngă bruă ti anôk mkra [r^k anei mâo [ia\ prăk, wưng ngă bruă ti kpur mkra [r^k tơdah êngoh duam akâo mă prăk êlâo nao mkă dlăng klei ruă pô anôk bruă ăt brei mơh, s^t leh hlao êngoh, pô anôk bruă mđing dlăng lo\ iêu ayo\ng adei hriê ma\ bruă”.

Bi Chuyên, mnuih Sêdăng ti [uôn Êa Mao să Êa Yiêng yăl dliê, thu\n dih `u ]ia\ng mkra sang dôk, [ia\dah amâo djăp prăk ôh. Ana\n `u mâo Hợp tác xã mjing brei `u ]an prăk, brei ma` [r^k ru\ mdơ\ng sang h’^t kjăp. Ho\ng hnơ\ng prăk mlan 5 êklăk prăk hlăm 1 mlan, `u bi mkuôm pioh 1 kdrê] ]ia\ng tla nư ngă sang, 1 kdrê] ba yua hlăm klei hd^p mda aguah tlam. Ara\ anei ênoh tla nư giăm jih leh, klei hd^p mda h’^t kjăp leh, Chuyên brei thâo: “ Ngă bruă ti anôk mkra [r^k anei ăt djăp pra\k bi liê hlăm go\ êsei. Tơ mâo klei dleh dlan pô anôk mkra [r^k đru phung ayo\ng adei ma\ ]an prăk, ]ia\ng kơ [r^k ngă sang pô anôk ngă [r^k ăt đru brei. Ayo\ng adei ngă bruă ti anei klei hd^p mda dul [ia\ leh klei dleh dlan. Tit, pô anôk mkra [r^k ăt mko\ mjing klei h’ê] hmưi kơ phung ayo\ng adei [ơ\ng tit, brei prăk, mđup myơr mnơ\ng, [ê` kẹo kơ jih jang phung ayo\ng adei ma\ brua\”.
Hợp tác xã Tuh mtia mkra mjing Êa Yiêng mâo 19 anôk mkra mjing [r^k, khăng ba yua 340 ]ô mnuih ngă bruă, hlăm ana\n mâo 80% jing mnuih [uôn sang djuê [ia\. Hnư hrui w^t yap mdu\m kơ 1 ]ô mnuih ngă bruă mâo mơ\ng 3 – 6 êklăk prăk hlăm 1 mlan. Kyua ngă bruă lu êdi jing hluê yan, anăn anôk bruă dleh blei bảo hiểm xã hội. Khă snăn, bảo hiểm mdrao mgu\n ăt mse\ mơh du\m hdră êlan đru mdul mkăn mâo Hợp tác xã nga\ brei ênu\m ênap kơ mnuih ngă bruă. Cao Thành Đệ, Khua Êpul hgu\m kriê dlăng, hlo\ng ngă khua Hợp tác xã bruă tuh tia mkra mjing Êa Yiêng brei thâo: “ Jih jang mnuih ma\ brua\ hla\m êpul dưi mtô bi hria\m thâo săng jih kơ bruă ]ua\n leh ana\n klei tu\ dưi jing nao mb^t. Du\m liê ai tiê ngă bruă hmei, snăn srăng dưi [ơ\ng pra\k du\m ana\n mơh, amâo mâo duah [ơ\ng [ia\ h^n kơ ai tiê ngă bruă ôh. Brua\ rơ\ng kjăp klei êđăp ênang êjai dôk ngă bruă ăt mâo klei mtă mtăn kơ phung ayo\ng adei ngă bruă. Mnuih ngă bruă êngoh duam, bi nao ]ua\ êmuh”.

Êpul hgu\m bruă mkra mjing [r^k tuil Krông Pa], ]ar Daklak mko\ mjing mơ\ng mlan 5/2014 ho\ng 3 êpul công đoàn, 228 ]ô mnuih hkla\m êpul. Êlâo kơnăn, knơ\ng brua\ Êpul hgu\m Mnuih nga\ brua\ kdriêk Krông Pa] nao hlăm djăp anôk mkra mjing [r^k tuil ti 3 să Êa Uy, Vụ Bổn leh ana\n Êa Yiêng, mtô mblang, iêu la] mnuih ngă bruă hluê mu\t êpul bruă công đoàn. Hluê si aduôn Phan Thị Nhường, K’iăng khua knơ\ng bruă Êpul hgum Mnuih nga\ brua\ kdriêk Krông Pa], klei dleh dlan pro\ng h^n êdi ana\n jing lu mnuih ngă bruă ka thâo săng ôh kơ mta bhiăn ngă bruă mơ\ng công đoàn, đađa mnuih adôk hu^ tơdah ngă hră kuôl kă ngă bruă srăng tuôm ho\ng klei mgo#. Bohnik gơ\, ho\ng du\m mnuih ngă bruă jing mnuih [uôn sang djuê [ia\, klei thâo [uh săng adôk êdu awa\t, bruă ngă tăp năng mâo, tăp năng h’a^, anăn bruă hrui m[^n digơ\ jing 1 êpul bruă công đoàn jing amâo djo\ êlưih ôh. Khă sơnăn, kyua mâo klei thâo g^r iêu la], lu mnuih thâo săng leh bruă, boh tu\ yuôm mơ\ng êpul bruă công đoàn, [uh du\m boh tu\ dưn ho\ng mnuih hla\m êpul, leh ana\n êpul hgu\m bruă mkra mjing [r^k tuil ti Krông Pa] dưi mko\ mjing leh. Aduôn Phan Thị Nhường brei thâo:“Klei ]ang hmang mơ\ng êpul hgu\m jing lu yơh ]ia\ng kơ mnuih ngă bruă h’^t ai tiê ngă bruă, thâo [uh boh tu\ dưn klă s^t mơ\ng pô. Êlâo dih di`u ngă bruă amâo hluê ya klei bhiăn, ya klei k]ah mtru\n ôh, pô bi mjing kơ di`u klei k]ah mtru\n, anăn di`u srăng mâo klei đua klam ho\ng anôk bruă, leh ana\n anôk bruă ăt bi mâo bruă ]ua\n ăt mse\ mơh klei đua klam ho\ng mnuih ngă bruă. Di`u [uh klă bruă ngă ana\n, snăn di`u srăng siă suôr h^n anôk brua\”.
Ho\ng du\m boh tu\ dưn phu\n tal êlâo, Êpul hgu\m bruă mkra mjing [r^k tuil Krông Pa], ]ar Daklak bi mklă leh bruă ngă mơ\ng pô hlăm klei hgu\m mguôp mnuih ngă bruă, kriê dlăng boh tu\ dưn, răng mgang klei hd^p mda kơ mnuih ngă bruă mkra mjing [r^k tuil, du\m phung gơ\ kha\ngg amâo mâo pô jưh knang ôh hlăm klei ngă bruă ho\ng kiê kngan ti alu\ wa\l. Mb^t ana\n, êpul bruă ăt mguôp đru du\m anôk brua\ bi mklă klei bi mje\ ngă bruă djo\ guôp, đru bi h’^t kjăp klei mđ^ kyar bruă mkra mjing mnơ\ng dhơ\ng ]h^ mnia./.
H’Nga pô ]ih mkra.
Viết bình luận