VOV4.Êđê - Mrâo anei, Phŭm bruă lĭng kahan leh anăn bruă Đảng čar Đồng Nai bi hgŭm mkŏ mjing Klei bi kƀĭn kreh knhâo “Êpul lĭng kahan  mtlaih êngiê kwar Dhŭng Việt Nam bruă klam, klei yuôm bhăn leh anăn mă klei hriăm hƀuê ênuk”.  Nao hlăm klei bi kƀĭn mâo Trung tướng Nguyễn Tân Cương, Khua hlăm bruă Đảng gưl dlông, K’iăng Khua Phŭn bruă lĭng kahan, Thượng tướng Nguyễn Trọng Nghĩa, Khua hlăm bruă Đảng gưl dlông, K’iăng Khua Dhar bruă kđi čar êpul lĭng kahan yang ƀuôn Việt Nam, Khua gĭt gai bruă Đảng čar, Knơ̆ng bruă sang čư̆ êa, Anôk bruă lĭng kahan leh anăn lu anôk bruă hlăm dŭm čar, ƀuôn prŏng nah Dhŭng.

Mâo hŏng anei êgao leh 60 thŭn, tui ngă hdră mtrŭn mơ̆ng phŭn bruă kđi čar, hruê 15/2/1961, ti kdrăn mblah D, êpul lĭng kahan sua wĭt klei êngiê krĭng kwar dhŭng Việt Nam bi mklă dưi rŭ mdơ̆ng tui hluê klei sa ai mơ̆ng dŭm êpul lĭng kahan ti anăn lehanăn êpul lĭng kahan hriê đru mơ̆ng krĭng kwar dưr. Êjai anăn, bruă bi mguôp dŭm êpul lĭng kahan sua wĭt klei êngiê ti krĭng kwar dhŭng bi êdah klei đĭ hriê kơ prŏng mơ̆ng êpul lĭng kahan ti krĭng kwar dhŭng lehanăn nao hlăm ênuk klei krŭ kdơ̆ng mrâo hlăm klei bi blah.

Êpul lĭng kahan sua wĭt klei êngiê kơ krĭng kwar dhŭng Việt Nam jing sa êpul hlăm êpul lĭng kahan yang ƀuôn Việt Nam, nao hlăm klei bi blah ti krĭng kwar dhŭng, ti gŭ klei gĭt gai mbĭt, sa ai hlăm djăp mta bruă mơ̆ng êpul kiă kriê bruă Đảng gưl dlông lehanăn klei gĭt gai sa ai mơ̆ng phŭn bruă lĭng kahan - anôk gĭt gai êpul lĭng kahan yang ƀuôn Việt Nam, hlăm anăn mâo anôk bruă Đảng gưl dlông ti krĭng kwar dhŭng lehanăn dhar bruă lĭng kahan mơ̆ng bruă Đảng gưl dlông. Blŭ hlăm klei bi trông, Thượng tướng Nguyễn Trọng Nghĩa - khua hlăm bruă Đảng gưl dlông, k’iăng khua kiă kriê anôk bruă kđi čar êpul lĭng kahan yang ƀuôn Việt Nam mblang klă klei rŭ mdơ̆ng mơ̆ng êpul lĭng kahan sua wĭt klei êngiê kơ krĭng kwar dhŭng. “Čiăng mtrŭt mjhar klei krŭ kdơ̆ng Việt Nam lŏ đĭ kyar, čiăng tui nao hŏng êlan klei krŭ kdơ̆ng, anăn jing klei bi blah mmiă klei dưi wĭt kơ mnuih ƀuôn sang. Krŭ kdơ̆ng hŏng hdră êlan bi mguôp bi blah bruă kđi čar lehanăn bi blah hŏng phao ktuang. Mơ̆ng klei mĭn anăn, Đảng mâo leh hdră êlan hrăm mbĭt hŏng klei đĭ kyar rŭ mdơ̆ng êpul kđi čar čiăng hmar mâo klei mđĭ kyar êpul lĭng kahan ti krĭng kwar dhŭng. Mơ̆ng anăn mâo klei kkiêng kơ êpul lĭng kahan sua wĭt klei êngiê ti krĭng kwar dhŭng Việt Nam”.

Êbeh 90 pŏk hră mơar bi trông mơ̆ng dŭm čô khua lĭng kahan, phung khua gĭt gai dŭm êpul êya lĭng kahan, dŭm čô hlăm bruă ksiêm duah hlăm lĭng kahan lehanăn êngao lĭng kahan, dŭm čô mâo găn leh hlăm ƀuê ênuk dưi nao truh ti klei bi trông čiăng bi mklă êlam hĭn dŭm bruă klam, boh tŭ dưn mơ̆ng êpul lĭng kahan sua wĭt klei êngiê ti krĭng kwar dhŭng hlăm wưng ƀuê ênuk yuôm bhăn hŏng ala čar.

Dŭm hră mơar dưi bi êdah hlăm klei bi trông mñă klă: Mơ̆ng hruê rŭ mdơ̆ng truh kơ bi mjưh bruă klam ƀuê ênuk ti hruê 7/7/1976. Êpul lĭng kahan sua wĭt klei êngiê ti krĭng kwar dhŭng dưi ngă jăk leh bruă klam mơ̆ng Đảng lehanăn lĭng kahan jao leh, mâo klei bi blah, klei mkŏ mkra, mđĭ lar êpul êya, mơ̆ng klei bi blah gưl êpul lĭng kahan prŏng, êpul kahan điêt mâo klei bi mguôp mbĭt.

Êpul lĭng kahan sua wĭt klei êngiê ti krĭng kwar dhŭng mâo lu klei dưi, jing knhuah gru hƀuê ênuk msĕ si: Ấp Bắc, Bình Giã, Đồng Xoài, Vạn Tường, Plây Me. Bi rai dŭm klei bi kdơ̆ng ti yan bhang 1965 – 1966; 1966 – 1967, jing tur gru yuôm bhăn čiăng kơ phŭn bruă kđi čar mkŏ mkra klei nao mblah kluôm yan mnga Mậu Thân 1968, dưi mâo klei kdlưn hĭn hlăm klei bi blah, kpĭ Mi tŭ ư kơ klei blŭ hrăm.

Êpul lĭng kahan sua wĭt klei êngiê ti krĭng kwar dhŭng dưi bi rai klei ba kahan Junction City mâo lu klei hmăng hmưi mơ̆ng Mi lehanăn Ngụy, mâo klei dưi hlăm klei bi blah thŭn 1972, đru kơ bruă kpĭ Mi ngă klei kuôl kă Paris, mjưh klei bi blah lehanăn ba mđuê̆ kahan wĭt kơ ala čar. Êpul lĭng kahan sua wĭt klei êngiê ti krĭng kwar dhŭng hrăm mbĭt hŏng lĭng kahan mnuih ƀuôn sang tar ala čar nao truh kơ klei dưi hlăm klei kgŭ krŭ kdơ̆ng kluôm yan mnga 1975, ba wĭt klei êngiê kơ krĭng kwar dhŭng lehanăn mjưh klei bi blah.

Klei bi trông dưi bi klă êlam lu klei mâo, bi mklin mâo mă dŭm klei hriăm yuôm bhăn, klei thâo yuôm bhăn, ktrâo klă dŭm boh phŭn dưi ngă truh klei dưi sua wĭt klei êngiê ti krĭng kwar dhŭng Việt Nam, jing tur gru kơ dŭm gưl phŭn, dhar, knơ̆ng bruă tui hriăm, yua hlăm klei ksiêm duah, bi êdah dŭm hdră êlan rŭ mdơ̆ng êpul lĭng kahan “Krŭ kdơ̆ng, klă sĭt, mâo klei thâo truh kơ klei mrâo mrang ară anei”, mkŏ mkra bruă lĭng kahan kjăp, čiăng dưi đru kơ klei êđăp ênang, hơĭt kjăp kơ bruă mđĭ kyar ala čar ênuk mrâo. Thiếu tướng, nai prĭn Nguyễn Hoàng Nhiên, khua kiă kriê sang hƀuê ênuk lĭng kahan Việt Nam dưi mâo leh lu klei hriăm êjai dôk rŭ mdơ̆ng Êpul lĭng kahan sua wĭt klei êngiê ti krĭng kwar dhŭng Việt Nam: Mâo lu klei hriăm čiăng kơ mâo klei thâo, klei hriăm prŏng hĭn jing bruă rŭ mdơ̆ng lehanăn mkŏ mkra êpul lĭng kahan. Klei hriăm drei dưi mâo hlăm klei bi blah hŏng ala čar Mi, dưi rŭ mdơ̆ng êpul lĭng kahan djŏ hŏng ênuk klei bi blah. Truh kơ ară anei drei ăt dôk yua klei hriăm anăn čiăng mkŏ mkra Êpul lĭng kahan lehanăn êpul lĭng kahan phao ktuang

Anei jing gưl tal êlâo hĭn mâo klei kƀĭn trông klei mrâo mrang gưl phŭn bruă lĭng kahan hŏng kŏ Êpul lĭng kahan sua wĭt klei êngiê ti krĭng kwar dhŭng Việt Nam dưi mkŏ mjing čiăng thâo săng klă klei rŭ mdơ̆ng, hdră êlan bi blah, đĭ kyar lehanăn đĭ hriê kơ prŏng mơ̆ng Êpul lĭng kahan sua wĭt klei êngiê ti krĭng kwar dhŭng Việt Nam, mơ̆ng năn drei dưi mâo dŭm klei hriăm čiăng yua hlăm klei mtô mjuăt, mtô hlăm klei bi blah, sang hră mơar, anôk mă bruă, dŭm anôk bruă mơ̆ng lĭng kahan lehanăn mnuih ƀuôn sang. Mbĭt hŏng anăn bi êdah klei lač jăk, klei hdơr knga kơ dŭm gưl phung knuă druh, lĭng kahan mâo klei săn asei djiê êngiă kơ klei sua wĭt klei êngiê kơ djuê ana lehanăn răng mgang ala čar. Đại tá Nguyễn Văn Sáu, k’iăng khua kiă kriê sang ksiêm hriăm kơ hƀuê ênuk lĭng kahan Việt Nam brei thâo: “Klei bi trông lŏ dưi čih yap dŭm klei yuôm bhăn, boh tŭ dưn mơ̆ng Êpul lĭng kahan sua wĭt klei êngiê ti krĭng kwar dhŭng Việt Nam, lehanăn klei bi blah krŭ wĭt klei êngiê kơ djuê ana, mơ̆ng năn dưi mâo dŭm klei hriăm yuôm bhăn dưi yua hlăm bruă rŭ mdơ̆ng êpul lĭng kahan, bi kjăp bruă lĭng kahan lehanăn bruă rŭ mdơ̆ng ala čar Việt nam yang ƀuôn ngă phŭn êngiê. Đru hlăm bruă hâo hưn, mtô mjuăt kơ knuă druh, lĭng kahan lehanăn dŭm gưl mnuih ƀuôn sang, dưi mđĭ hĭn klei thâo săng, klei hĭng ang djuê ana, mkŏ mkra lehanăn bi kjăp klei đăo knang, bi lar klei bi mguôp djuê ana hlăm bruă mkŏ mkra lehanăn răng mgang ala čar.”