VOV4.Êđê - Êbeh mkrah thu\n ho\ng anei, ti Gia Lai mâo nanao 2 klei ruă tưp hu^ hyưt jing klei ruă buôr ]uh ko# ko\ng đo\k leh anăn klei ruă tưp Covid-19. Hlăm boh klei mâo lu klei rua\ tưp, du\m êtuh ]ô knuă druh mdrao mgu\n ti alu\ wa\l nao mă bruă amâo mdei Têt hlăm kr^ng mâo klei ruă, hiu duah, ksiêm mkă leh anăn mdrao mgu\n kơ mnuih ruă. Truh ara\ anei, klă klơ\ng klei ruă buôr ]uh ko# ko\ng đo\k leh anăn klei ruă Covid-19 ti Gia Lai dưi ksiêm dlăng leh, lu mnuih ruă dưi mdrao hlao.        

Sa hruê mdê êdi ho\ng aduôn Mười, pô rua\ mrô 1719, 67 thu\n, ti alu\ 4, [uôn hgu\m Cheo Reo, wa\l krah Ayu\n Pa, kyua aduôn mâo nanao phung khua kia\ kriê Sang êa drao jing jai do\ng mdrao Covid 19 ]ar Gia Lai jao hra\ bi mkla\ hlao leh klei rua\, dưi kbia\ mơ\ng Sang êa drao. Aduôn Mười brei thâo, du\m hruê tal êlâo mu\t do\ng mdrao, `u êngoh hlơr, asei mlei êma\n êmik lehana\n hu^ hyưt. Aduôn mâo leh phung aê mdrao ti sang êa drao do\ng mdrao lehana\n kreh nao ]ua\ êmuh, mđ^ ai, kyua ana\n klei suaih pral lehana\n ai tiê h’^t mơh. Dưi w^t ho\ng go\ sang, aduôn Mười m’ak lehana\n mgei ai tiê la]: Kâo mna\m êa drao, mna\m Vitamin C, aguah ưm nao mdang mđia\ lehana\n mjua\t asei mlei. Kâo [uh asei pô suaih h^n amâo lo\ bi êma\n ôh. Phung aê mdrao g^r mdrao hlao leh kơ kâo, đru kâo, kâo la] ja\k êdi yơh kơ phung aê mdrao.

}ia\ng rơ\ng klei suaih pral phung rua\ mse\ si aduôn Mười lehana\n ksiêm dla\ng kja\p amâo lui klei rua\ Covid 19 tưp lar hla\m êpul êya, gia\m 1 mlan ho\ng anei, aê mdrao Lê Văn Vinh (Anôk brua\ ksiêm dla\ng klei rua\ tưp ]ar Gia Lai) mâo tio\ nao ti kr^ng dôk mâo klei rua\ ti wa\l krah Ayu\n Pa hluê nga\ brua\ ksiêm dla\ng, tui duah mnuih tuôm bi mtuôm gia\m. Aê mdrao Vinh brei thâo: Yang hruê amâo dah mlam, leh mâo boh tu\ ksiêm dla\ng kman mnuih rua\ Covid 19, êpul aê mdrao lo\ nao tui duah lehana\n ba jih F1 nao bi ktlah mklin sa anôk. Wưng tal êlâo, êpul tuôm ho\ng lu klei dleh dlan kyua mnuih [uôn sang dôk mâo klei m^n hu^ ba bi ktlah, hu^ ara\ng `e\ đue\, hdra\ tui duah kreh mguôp mb^t ho\ng hdra\ mtru\t mjhar, mtô mblang, hlak mblang ]ia\ng mnuih [uôn sang thâo lehana\n ]o\ng hluê nga\. Hla\m hruê mâo lu mnuih rua\ amâo dah F1 nao ma\ brua\ ti pưk hma kbưi ho\ng sang du\m pluh km, amâo dưi iêu đ^ng blu\, êpul tui duah nao ma` êdeh kang mdia\ng mnơ\ng lo\ hma mnuih [uôn sang, nao ga\n êa, đ^ ]ư\ duah mnuih. Brua\ snei đa ta\p na\ng truh kơ aguah hruê êdei. Kâo a\t mđ^ ai phung ayo\ng adei hdra\ mblah anei a\t dôk sui, du\m hruê anei amâo mâo ôh mnuih rua\ mrâo, drei [uh sna\n [ia\dah amâo dưi nga\ ngơi ôh. Tơdah lo\ mâo mnuih rua\ mrâo, drei g^r nga\ brua\ yơh.

Mb^t ho\ng êpul tui duah mnuih mơ\ng aê mdrao Vinh, êpul ksiêm dla\ng kman mơ\ng amai Nguyễn Thị Ngọc Châu (kkiêng thu\n 1990, hla\m CDC Gia Lai) a\t dôk ma\ brua\ jih hruê mlam ti kr^ng mâo klei rua\ wa\l krah Ayu\n Pa. Amai Châu brei thâo, ]ia\ng mka\p kơ hdra\ ksiêm dla\ng du\m êbâo mta hla\m 1 hruê, kah knar amai lehana\n phung ma\ brua\ mka\n kreh ma\ mơ\ng 200 truh kơ 400 mta ksiêm dla\ng hla\m hruê. Brua\ ma\ êrah ksiêm dla\ng kman k]ưm mơ\ng 7h aguah, mjưh rue# hla\m krah mlam. Ma\ brua\ hla\m kr^ng dôk mâo klei rua\ ka thâo ôh ya hruê dưi w^t kơ sang, [ia\dah amai Châu a\t kriê kja\p ai tiê đa\o knang lehana\n mâo klei đua klam kơ brua\ mơ\ng sa ]ô knua\ druh brua\ mdrao mgu\n. Du\m hruê bluh mâo klei rua\ lu, hmei kreh ma\ brua\ mjê], truh kơ 11h, 12h mlam, asei ka\n yo\ng hua\. Mâo du\m mmông, [uh pô ênguôt, êma\n êmik, kbưi ho\ng go\ sang [ia\dah lo\ dla\ng mâo mnuih [uôn sang truh hruê 30 Têt mâo ba nao ti anôk bi ktlah, pô [uh amâo djo\ hja\n pô ôh [ơ\ng Têt kbưi ho\ng sang. Kyuadah s^t pô h’ô ao ko# anei hgu\m kngan mb^t ho\ng phung ma\ brua\ mb^t sna\n sra\ng nga\ brua\ jih ai tiê k`a\m bi leh brua\ klam mâo k]ah jao.

Ara\ anei, ti 5 alu\ wa\l mâo klei rua\ Covid 19 ]ar Gia Lai mâo gia\m 300 ]ô nai aê mdrao alu\ wa\l lehana\n du\m pluh ]ô knua\ druh brua\ mdrao mgu\n mơ\ng Đà Nẵng, Knơ\ng ksiêm dla\ng kman klei rua\ tưp La\n dap kngư, Knơ\ng brua\ Pasteur Nha Trang, Knơ\ng brua\ Pasteur [uôn pro\ng Hồ Chí Minh, Sang êa drao Chợ Rẫy ([uôn pro\ng Hồ Chí Minh) dôk đru kơ alu\ wa\l ]ua\l kr^ng, gang mkhư\ klei rua\.

Aê mdrao Nguyễn Đình Tuấn, K’ia\ng khua knơ\ng brua\ mdrao mgu\n ]ar Gia Lai brei thâo, mb^t ho\ng klei rua\ Covid 19 mrâo bluh đ^, Gia Lai ga\n leh sa wưng mdrơ\ng ho\ng klei rua\ buôr ]uh ko# ko\ng đo\k mơ\ng mlan 7/2020 truh kơ krah mlan 1/2021. Anei jing klei rua\ hu^ hyưt, mâo hnơ\ng tưp lar pral hla\m êpul êya lehana\n kreh mâo lu ti kr^ng mnuih djuê [ia\. Kyua ana\n, hdra\ ]ua\l kr^ng, gang mkhư\ klei rua\ mơ\ng êpul djo\ tuôm dleh dlan, sua^. Kha\ sna\n, ho\ng ai tiê đua klam lehana\n klei g^r ktưn amâo lui klei rua\ anei tưp lar hla\m êpul êya, êpul brua\ mdrao mgu\n alu\ wa\l po\k nga\ leh mđra\m mb^t lu hdra\, phu\n tal êlâo dưi ksiêm dla\ng leh klei rua\. Truh ara\ anei, Gia Lai dưi mkhư\ leh klei rua\ buôr ]uh ko# ko\ng đo\k, tlo\ vaccine kơ êbeh 24 êbâo ]ô, mdrao hlao kơ 56/57 pô rua\. Bi ho\ng klei rua\ Covid 19, ]ar ksiêm dla\ng leh kman kơ 47 êbâo ]ô ti 5 kdriêk, wa\l krah, [uôn pro\ng. Êpul brua\ mdrao mgu\n ma\ brua\ jih hruê mlan, ma\ brua\ ho\ng jih ai tiê pô, lui hruê mmông dôk ho\ng go\ sang, ho\ng anak ]ô, g^r ma\ brua\ amâo mâo hruê Têt. Truh kơ ara\ anei, phu\n tal êlâo dưi gang mkhư\ leh, [ia\dah a\t dleh dưi ksiêm dla\ng. Klei anei dôk ]ia\ng êpul knua\ druh brua\ mdrao mgu\n g^r jih ai tiê pô si sra\ng nga\ ]ia\ng dưi mkhư\ jih klei rua\ tưp anei ti alu\ wa\l.

Du\m klei duh myơr `a\t kriêp mơ\ng êpul knua\ druh, aê mdrao ti kr^ng dôk mâo klei rua\ tưp hla\m ]ar Gia Lai đru msưh kdu\n leh klei rua\ anei, rơ\ng klei suaih pral kơ mnuih [uôn sang alu\ wa\l./.