VOV4.Êđê - 1/7/2001, hdră mđung asa\p klei K’ho tal êlâo hlăm sang mđung asa\p blu\ Việt Nam, lehana\n jing asa\p blu\ tal 5 mơ\ng anôk brua\ jưh dôk ti Lăn Dap Kngư ho\ng klei blu\ mnuih djuê [ia\. Leh mđung ka bo\ mơh sa mlan mâo yơh hra\ [^ng hmư\ hdră mđung asa\p mơ^t, pô ana\n  êgao 70 thu\n leh ]ih hơ\k mơak mâo hmư\ klei blu\ k’ho pô hlăm hdră mđung asa\p ala ]ar, lehana\n ho\ng klei ]ua\n srăng dja\ ba mnu\ mơ\ng [uôn nao ]hưn kơ [uôn pro\ng {uôn Ama Thuôt mđup brei kơ phung ngă hdră mđung asa\p klei K’ho. Snăn asa\p mđung klei K’ho ma\ brua\ leh mâo 15 thu\n êgao. Ho\ng brua\ mrâo, ho\ng hdră mblang, lehana\n ho\ng klei blu\ si srăng ngă ]ia\ng kơ mnuih [uôn sang ênưih hmư\, djăl thâo săng pô ]ih mkra hdră mđung asa\p K’ho Lơmu K’Yến yăl dliê snei:“Du\m hruê tal êlâo mrâo mu\t ma\ brua\ adôk mtu\k mtu\l. Kyua amâo mâo hriăm djo\ ho\ng brua\ anei ôh, snăn phu\n tal êlâo ma\ brua\ jing dleh mơh, mblang nanao klei mrâo dlăng dleh măng ai mơh thâo săng, dlăng hdră mđung amâo mâo thâo b^t tăp anôk mdei, tăp anôk ma\ ai. {ri mơh mâo phung ayo\ng amai adei nao êlâo ktrâo brei, lehana\n pô g^r kt^r jih ai tiê mơh lehana\n mâo ruah djo\ blu\ po\k hdră mđung asa\p. Ho\ng boh pia Anei hdră mđung asa\p klei K’ho mơ\ng sang mđung asa\p blu\ Việt Nam, mse\ snăn yơh ho\ng đo\k pô, lo\ w^t hmư\ [uh mdei ai tiê êdi, mơak êdi”.

      K’Brop ăt jing mnuih tal êlâo mơh truh kơ anôk brua\ sang mđung asa\p blu\ Việt nam ti Lăn Dap Kngư mơ\ng mphu\n mko\ mjing hdră mđung asa\p blu\ K’ho. Amâo mâo hriăm kơ brua\ klei mrâo ôh, ka tuôm thâo hla\m brua\ anei rei, [ia\dah ho\ng klei mơak kyua mâo ai tiê pô ba klei blu\ mơ\ng djuê ana pô hlăm hdră mđung asa\p blu\ ala ]ar. , `u mâo nanao ai tiê thâo g^r, hriăm êmuh hdră mblang, lehana\n răk ]ia\ng kơ [^ng hmư\ thâo săng:“Phu\n tal êlâo dleh dlan êdi, amâo mâo thâo ôh si ngă đo\k pô jăk amâodah hơăi. Leh răk lo\ w^t hmư\, hmư\ amâo mâo jăk ôh, bi tơdah răk nanao mse\ djuê ana\n, [^ng hmư\ amâo srăng ]ia\ng hmư\ ôh. Snăn yơh g^r hriăm êmuh, si mđ^ đo\k, mtru\n đo\k ]ia\ng kơ hdră pô mđung jing jăk, mđing hmư\ hdră mđung asa\p phung nao êlâo pô tui hriăm. Hlăm sa hdra\ mđung êlâo kơ nao răk hlăm adu\ ma\ asa\p, snăn dlăng w^t dlăng nao êlâo yơh, ]ia\ng bi djo\. Lo\ hmư\ đo\k pô hlăm hdră mđung asa\p mơak snăk ara\ anei”.

      }ia\ng kơ hdră mđung asa\p mnuih djuê [ia\, snăn ma\ brua\ ho\ng lu tal, lu brua\ dơ\ng mơ\ng ma\ klei ]ia\ng yăl dliê, klei ]ih, klei mrâo, ba w^t dăp hdră, lehana\n mblang, nao răk, mko\ mkra bi leh sa hdră. Snăn yơh hdră ma\ brua\, [ia\dah ]ia\ng kơ hdră mđung asa\p mâo mđung truh ho\ng [^ng hmư\, snăn si srăng ngă ]ia\ng kơ mblang bi djo\, răk bi jăk, ]ia\ng kơ [^ng hmư\ thâo săng. Ăt mse\ ho\ng du\m djuê ana ayo\ng adei mkăn mơh, klei K’ho mâo lu phung mdê mdê, boh pia klei blu\ amâo mâo mse\ ôh, kyuana\n yơh leh mblang truh nao răk si srăng răk ]ia\ng kơ mnuih hmư\ thâo săng jing brua\ nga\ amâo mâo djo\ ênưih ôh. Lehana\n jih jang ayo\ng amai adei hlăm êpul k’ho hriê mơ\ng lu kr^ng mdê mdê mơh mâo klei blu\ hluê knhuah mdê mdê sơăi. Mse\ ho\ng N’dong Brawl yăl dliê snei:“Tui si hra\ mơar mơ\ng klei yuăn, snăn êpul hmei bi hmba mblang, truh lo\ ksiêm w^t, snăn ăt mơ\ng sa mta klei pia mơ\ng klei yuăn, [ia\dah 3 ]ô ayo\ng amai adei k’ho\ mblang mdê mdê sơăi. K’Brop êmuh ya ngă bi mblang mdê mdê he\ snei, mmông ana\n kơh hmei lo\ w^t ksiêm dlăng. Phu\n tal êlâo pô anei la] kâo djo\ ih soh. Snăn hmei iêu w^t kơ [uôn sang êmuh phung mduôn khua, phung thâo lu, lehana\n hmei bi tu\ ư yua ma\ sa mse\ sơăi. Leh gưl ana\n, hmei mâo hdră bi tu\ ư hdơ\ng găp, brei mâo klei thâo lua\ gu\, ma\ brua\ kyua [^ng hmư\, kyua asa\p blu\ kơ mnuih [uôn sang K’ho”.

      La] kơ klei blu\ amâo mâo djo\ jing leh ôh hla\m klei bi tu\ ư kơ hdră mblang, kyuadah đa đa mnuih kjăp hlăm klei blu\, đa đa kbia\ hiu mơ\ng điêt kbưi ho\ng [uôn sang, snăn k[ah mơh klei blu\ djuê ana pô. Tơdah ho\ng mnuih kjăp klei blu\ snăn klei mblang amâo mâo jăk dleh ôh, [ia\dah ho\ng mnuih amâo mâo kjăp snăn truh kơ klei bi mgăl mơh, kyua kreh lo\ yua lu klei yuăn mb^t ana\n. Jih 4 ]ô hlăm êpul Klei K’ho adôk mda asei sơăi, lehana\n bi ksiêm duah, bi trông ]hai lu ]ia\ng truh kơ klei yua boh blu\ bi djo\. Lơmu K’yến la]:“Hlăm sa Hdră mâo 2 – 3 ]ô mnuih ma\ brua\, mdê pô mdê mblang, truh ti mmông pô lo\ w^t dlăng [uh tơdah adôk mâo klei ka mse\, snăn lo\ bi trông ]hai truh kơ klei bi tu\ ư, tăp năng êjai bi mgăl mâo blư\ ktang đo\k mbah mơh, [ia\dah knhal tu] leh mâo boh tu\, jih jang bi tu\ ư. Kyuadah ]ia\ng ma\ brua\ si srăng ngă ]ia\ng kơ [^ng hmư\ thâo săng ana\n yơh jing boh tu\ knhal tu]. Ara\ anei klei k’ho amâo mâo djo\ kno\ng mâo mđung hlăm hdră mđung asa\p đu] ôh, [ia\dah mâo ba leh hla\m Internet, truh ho\ng [^ng po\k dlăng hla\m tar ro\ng lăn, kyuana\n tơdah ma\ brua\ amâo mâo ngă ho\ng klei răng, snăn mnuih hmư\ lehana\n mnuih dlăng srăng thâo srăng mdê mdê. Mơ\ng ana\n hmei mko\ mjing hdră yua bi sa hnơ\ng klei blu\ K’ho”.

    135 mn^t mđung asa\p hlăm grăp hruê, ho\ng 2 klei mrâo 15 mn^t, 1 klei mrâo pral, lehana\n 30 mn^t hdră kluôm. Grăp hruê kăm, mb^t ho\ng du\m klei ]ih la] kơ alu\ wa\l Lăn Dap kngư, lo\ mâo du\m kdrê]: Hrăm mb^t ho\ng [^ng ngă lo\ hma, klei suaih pral kơ jih jang mnuih, L^ng kahan awa Hô Lăn Dap kngư, Quốc hội ho\ng mnuih [uôn sang, Knu\k kna ho\ng mnuih [uôn sang, kr^ng [uôn sang mrâo, Hdră bhiăn ho\ng klei hd^p, snăn hdră mđung asa\p blu\ Klei K’ho mâo ba mtruh leh ho\ng [^ng hmư\ jih jang klei mrâo ho\ng klei pral lehana\n djăp ênu\m, kla\ mnga] kơ klei hd^p mda, kơ brua\ kđi ]ar, kơ dhar kreh hlăm alu\ wa\l, lehana\n hlăm ala ]ar, klei bi mlih hlăm [uôn sang, la] kơ knhuah siam du\m djuê ana, hlo\ng jing leh mah jia\ng je\ giămho\ng [^n hmư\ hdră mđung asa\p.Yap mơ\ng knhal jih thu\n 2013, hla po\k web Vov4.kho mphu\n ba yua. Sa hdră hâo hưm mrâo, ba leh klei K’ho truh ho\ng mah jia\ng tar ro\ng lăn. Truh kơ ara\ anei grăp hruê mâo hla\m brô giăm 1 êbâo ]ô mnuih po\k dlăng, hlăm êbeh 16 ala ưảư dlông ro\ng lăn, ]ia\ng ksiêm dlăng kơ knhuh gru dhar kreh djuê ana K’ho, thâo kơ klei hd^p mnuih [uôn sang djuê ana K’ho.

     Ara\ng kreh bi la] Thu\n mlan, [ra\m hna, lehana\n asa\p blu\ tơdah leh đue# nao amâo mâo thâo lo\ w^t kơ tluôn ôh. {ia\dah klei anei, kăn kla\ jing mse\ snăn rei, ho\ng phung ngă hdră mđung asa\p blu\ K’ho, ho\ng dôk mbah di`u răk, mơ\ng knhuah di`u ma\ brua\ ana\n mdưm leh hlăm ai tiê mnuih [uôn sang. “Ho\ng hmei, mơak êdi amâo mâo djo\ mâo ma\ hra\ pah mni mơ\ng anôk ma\ brua\ ôh, [ia\dah mơ\ng ai tiê klei khăp mơ\ng [^ng hmư\. Grăp blư\ w^t kơ [uôn sang, bi tuôm ho\ng mnuih [uôn sang, di`u kral đo\k pô, di`u kral hmei, hmei bo\ ho\ng klei mgei ai tiê êdi”. Ana\n yơh jing klei mơak mơ\ng brua\ hmei ma\.

Tui si Kpa\ Simon, K’ia\ng khua Anôk brua\ jưh dôk mơ\ng Sang mđung asa\p blu\ Việt Nam ti Lăn Dap Kngư la]:“Hdră mđung asa\p blu\ klei K’ho mâo leh lu [^n hmư\ êdi hlăm jih jang 6 hdră mđung asa\p mnuih djuê [ia\ ti LănDap Kngư. Jih êpul ayo\ng amai adei ma\ brua\ mâo klei thâo sơăi, hriăm jih đại học, mâo klei hur har, lehana\n mâo brua\ klam pro\ng ho\ng  brua\ knua\”.

    Ho\ng ai tiê hur har, leh lu thu\n êngu\n mlan ma\ brua\, hdră mđung asa\p blu\ ho\ng klei K’ho mjing leh gru knhăl kơ hjan pô mơ\ng hdră mđung asa\p, lehana\n mdưm leh hlăm ai tiê mnuih [uôn sang K’ho ti Lăn Dap Kngư anei./.

                                           Y Khem pô ]ih hlo\ng ra\k.