VOV4.Êđê - {ri bi hdơr 38 thu\n Hruê phung nai mtô Việt Nam 20-11, ti Hà Nội, Êpul hgu\m phung êdam êra Việt Nam mrâo bi hgu\m ho\ng Phu\n bruă sang hră mtô bi hriăm mơ\ng Dhar bruă djuê ana leh anăn Êpul grup Thiên Long mko\ mjing Hdră "Bi đru ho\ng phung nai" thu\n 2020, bi mni kơ phung nai jing mnuih djuê [ia\. Võ  Văn Thưởng, Khua hlăm phu\n bruă kđi ]ar, Khua Dhar bruă kia\ kriê  klei hâo hưn mtô mblang gưl dlông leh anăn khua g^t gai du\m Phu\n, dhar bruă nao hlăm klei bi hdơr.

Hdra\ “Hơ\k m’ak mb^t ho\ng nai mtô” k`a\m mtru\t mđ^ ai lehana\n ]ih yap du\m klei đru mguôp pro\ng pr^n, amâo mâo mdei mơ\ng phung nai mtô, jing mnuih lui leh lu hruê mmông, ai tiê lehana\n g^r ktưn hgao klei dleh dlan, sua^ êma\n, đru mguôp kơ brua\ mjua\t bi hria\m lehana\n mtô bi hria\m phung hđeh. Hluê si Ayo\ng Nguyễn Anh Tuấn, Khua dla\ng brua\ tal sa mơ\ng Êpul brua\ Đoàn êdam êra Cộng sản Hồ Chí Minh gưl dlông, Khua Êpul hgu\m phung êdam êra Việt Nam, thu\n 2020 mâo nga\ klei bi mni leh kơ 63 ]ô nao mtô mnuih djuê [ia\ êdah kdlưn mơ\ng 26 mnuih djuê [ia\ êdah kdlưn. Hla\m ana\n mâo 6 ]ô nai mtô hla\m êpul êya mnuih djuê [ia\ êdi mnuih, ti gu\ 10 êbâo ]ô. Nai mtô lu thu\n h^n ana\n jing nai Thạch Bình Thanh, mnuih djuê ana Khmer, kkiêng thu\n 1969, nai mtô ti Sang hra\ gưl 1 Thạch Thía,  ]ar Vĩnh Long êbeh 33 thu\n sia\ suôr ho\ng brua\; nai mtô mda asei h^n jing nai Pinăng Thị Hải, mnuih djuê ana Raglai, kkiêng thu\n 1996, nai mtô ti Sang hra\ hđeh điêt Phước Bình, ]ar Ninh Thuận. Anei jing phung nai mtô mnuih djuê [ia\ êdah kdlưn dưi hgao klei dleh dlan, sua^ êma\n mtô bi hria\m kơ phung hđeh kr^ng taih kbưi, kr^ng knông la\n, kr^ng brua\ duh mkra – ala [uôn adôk dleh dlan… mâo lu boh tu\ hla\m hdra\ nga\ brua\ dưi mâo phung am^ ama hđeh hria\m hra\ lehana\n bi mtô ]ih yap. Ayo\ng Nguyễn Anh Tuấn m`a\ kla\:“Drei dưi [uh 63 ]ô nai mtô mâo bi mni hruê anei, jing pô tuôm ga\n leh sa êwang êlan dlông êdi lehana\n mâo lu klei dleh dlan, sua^ êma\n. Hmei thâo sa\ng kla\ gra\p ]ô nai mtô tinei hruê anei [uh kla\ klei mđ^ ai, lo\ mâo ai tiê g^r ktưn, sia\ suôr h^n ho\ng brua\ sna\n sra\ng lo\ mâo du\m êtuh, du\m êbâo ]ô hđeh ti kr^ng dleh dlan h^n mơ\ng la\n ]ar dưi mtô mjua\t, hria\m hra\ m’ar lehana\n mâo klei ga\l dưi bi mlih klei hd^p pô, [uôn sang pô”.

Ti kna\m bi mni, phung bi ala hưn mdah leh kơ klei hd^p go\ sang, hdra\ g^r ktưn ga\n klei dleh dlan, g^r ktưn kpưn đ^ hla\m klei hd^p lehana\n mtô bi hria\m, du\m klei mđing uê` ho\ng hdra\ mtô bi hria\m mơ\ng la\n ]ar, hdra\ mđ^ kyar mơ\ng [uôn sang… Dôk mtô ti sang hra\ kbưi h^n êdi mơ\ng ]ar Điện Biên, anôk mâo lu mnuih djuê [ia\ h^n êdi hd^p mda, nai mtô Phùng Thị Thủy, djuê ana Thái, nai mtô Sang hra\ phung hđeh điêt sa\ Pa Thơm, ]ar Điện Biên la] snei: Ti sang hra\ anei ka mâo pui kmla\, đ^ng blu\, ]ia\ng dưi truh kơ sang hra\ anei kreh đ^ mran, hla\k adiê hjan kreh êbat jơ\ng truh 4 mmông:“Klei bi hdơr tal êlâo truh kơ kr^ng anei, jing phung hđeh dleh dlan êdi, kâo [uh phung hđeh gơ\ ka\n mâo dja\p ]hum ao ]u\t h’ô. Leh [uh kâo, phung hđeh lehana\n am^ ama digơ\ êran nao blu\ ya\l. Dơ\ng mơ\ng ana\n kâo kha\p êdi lehana\n [uh kâo pô sia\ suôr h^n ho\ng sang hra\ kâo dôk mtô ara\ anei hin. Mơ\ng ana\n gra\p thu\n kâo kreh akâo w^t tinei mtô nanao”.

Bi ho\ng nai mtô Lý Thị Thu, djuê ana Dao, Sang hra\ gưl sa sa\ Long Đống, ]ar Lạng Sơn, ho\ng 20 thu\n mtô bi hria\m lehana\n ara\ anei hlo\ng klam dla\ng brua\ Đội, `u bi mlih nanao hdra\ bi mje\ mjuk brua\ Đội lehana\n brua\ hđeh êla\k đru mjing wa\l anôk hla\p ]hưn m’ak hlak, hria\m mbo\ klei thâo kơ phung hđeh êla\k alu\ wa\l. Mb^t ana\n, g^r bi mguôp ho\ng du\m go\ sang lehana\n phung hđeh mtru\t go\ sang mnuih djuê [ia\ ata\t phung hđeh nao sang hra\. Hơ\k m’ak mb^t hla\k dưi bi mi djo\ ho\ng kna\m bi hdơr hruê phung Nai mtô Việt Nam, nai mtô Lý Thị Thu brei thâo:“Kâo m’ak lehana\n ktưn hưn êdi hla\k dưi jing sa hla\m du\m ]ô nai mtô mnuih djuê [ia\ mâo ma\ klei pah mni anei. Kâo la] ja\k kơ anôk brua\ mko\ mjing brei leh klei ga\l kơ hmei dưi bi mje\ mjuk, êmuh hria\m klei thâo, dưi bi tuôm ho\ng phung nai mtô mka\n jing mnuih djuê [ia\ ti dja\p kr^ng kwar ala ]ar. Kâo [uh anôk pô dôk mtô dleh knap êdi lehana\n phung hđeh dleh dlan mơh. {ia\dah truh tinei dưi bi tuôm ho\ng phung nai mtô ti du\m kr^ng mka\n kâo [uh pô a\t myun h^n mơh. Anei a\t jing boh kdru\t ]ia\ng kơ kâo g^r ktưn h^n hla\m hdra\ mjua\t bi hria\m anak mnuih”.

Leh 05 thu\n po\k nga\, brua\ mâo bi mni leh 277 ]ô nai mtô êdah kdlưn. Ana\n jing phung nai mtô “Sia\ suôr” ho\ng kr^ng taih kbưi, kr^ng brua\ duh mkra – ala [uôn adôk dleh dlan, phung nai dôk mtô bi hria\m ti du\m kdriêk plao ks^, sa\ plao ks^; phung nai mtô jing phung knua\ druh, l^ng kahan kahan ra\ng mgang knông la\n h’ô ao grat mtah đru kơ phung hđeh nao sang hra\ lehana\n phung nai mtô hla\k dôk mtô phung hđeh amâo ja\k asei mlei, phung nai mtô jing anak aneh mnuih [uôn sang djuê [ia\./.