VOV4.Êđê - Ia H’Drai jing kdriêk knông la\n mrâo bi ktlah mơ\ng kdriêk Sa Thầy, c\ar Kon Tum êbeh sa thu\n êlâo. Kdriêk mrâo adôk lu klei dleh dlan, mnuih [uôn sang adôk [ia\, dôk rah rưng, êlan klông dôk gun kpa\k dleh dlan, yan adiê la\n ala êa juôr ka ga\l djo\. Ti kr^ng la\n anei, du\m anôk khan hla\k g^r hram\ mb^t ho\ng mnuih [uôn sang mko\ mkra brua\ duh mkra, bi h’^t kja\p klei hd^p mda leh ana\n bi kja\p brua\ kriê mgang klei êđa\p ênang la\n c\ar. Knơ\ng brua\ Trách nhiệm hữu hạn 716, Binh đoàn 15 jing sa anôk brua\ mse\ si ana\n.

Klei hd^p mrâo ti kr^ng knông la\n Ia H’Drai.

       Knơ\ng brua\ Trách nhiệm hữu hạn 716 bi mko\ mjing mơ\ng hlăk mlan 3/2014. Êjai klei duh mkra tuôm ho\ng klei dleh dlan, dôk hlăm kr^ng lăn dôk  knap m`ai hlăm djăp mta, [ia\dah êpul êya mâo leh klei g^r bi leh brua\ duh mkra, brua\ kđi ]ar mko\ mkra klei hd^p “H’^t anôk dôk, h’ôk klei duah [ơ\ng” kơ êbeh 600 c\ô mnuih ngă brua\ jing mnuih djuê [ia\ đ^ kyar ti kr^ng lan dleh knap anei.

            6 thu\n êlâo dih, A Vuông, mnuih djuê ana Sê Đăng, đue# mơ\ng [uôn sang phu\n ti kdriêk Kon Plo\ng, ]ar Kon Tum hriê dôk ti kdriêk Ia H’Drai ngă brua\ đang ksu. A Vuông brei thâo, tal êlâo hriê dôk duh [ơ\ng, `u amâo bi m^n ôh dưi dôk he\ lă lar ti anei, kyua dleh knap h^n kơ [uôn sang pô. Êngao kơnăn, anôk anei kbưi ho\ng [uôn hđăp truh du\m êtuh km, ]ia\ng w^t kơ [uôn sang hđa\p lui] jih 1 hruê đ^ êdeh mơh. Mnuih Sê Đăng ăt [ia\ mơh đue# lui [uôn sang pô nao dôk ti anôk mrâo. {ia\dah leh 6 thu\n êdei, A Vuông [uh klei pô ngă jing djo\. Dôk ho\ng phung l^ng k’han, ngă bruă mb^t ho\ng phung l^ng k’han, mâo bruă mă, hnư hrui w^t h’^t kjăp, klei hd^p mda `u [rư\ [rư\ đ^ kyar mse\ si du\m đang ksu mtah mda ti kr^ng knông lăn Ia H’Drai. A Vuông la]: “ Kâo ngă brua\ đang ksu ti anei jăk êdi, mâo klei hd^p mda h’^t kjăp. Knuă druh đru kâo lu êdi. Kâo srăng siă suôr ho\ng anôk bruă, ho\ng knơ\ng bruă ]ia\ng mko\ mjing klei hd^p mda [rư\ hruê [rư\ jăk h^n”.

            Ăt mse\ ho\ng A Vuông mơh, Cầm Bá Thức jing êkei êdam djuê ana Thái mơ\ng ]ar Thanh Hoá hriê dôk kơ lăn Dap kngư duh [ơ\ng. ~u nao dôk ti kdriêk Êa H’Drai, ]ar Kon Tum ngă mnuih nga\ brua\ đang ksu kơ Knơ\ng bruă 716, Binh đoàn 15 thu\n 2009, hlăk ana\n `u adôk hliê. Truh kơ ara\ anei, `u mâo mo# ăt ngă brua\ đang ksu sa knơ\ng bruă ana\n leh ana\n mâo 2 leh ]ô anak. Kyua mâo klei đru mơ\ng anôk bruă, 2 ung mo# `u mâo ru\ mdơ\ng leh sang h’^t kjăp mb^t ho\ng wa\l sang pro\ng 2ha, grăp thu\n hrui w^t êbeh 150 êklăk prăk. 2 ung mo#  Thức ăt h’^t ai tiê ngă bruă hlăk êjai 2 ]ô anak adôk điêt mâo anôk bruă đru rông ba hriăm hră ti sang hră hđeh điêt hlăm knơ\ng bruă. Thức [uh pô mbhă mbhai êdi leh hriê dôk duh [ơ\ng ti kr^ng knông lăn Ia H’Drai: “ Mâo êpul g^t gai anôk bruă mjing klei găl đru go\ sang kâo ăt mâo mnơ\ng [ơ\ng mnơ\ng pioh, hrui w^t h’^t kjăp. S^t jhuang jơ\ng hriê leh ti anei s’năn kâo g^r ktưn, grăp thu\n lo\  dơ\ng bi mđ^ mâo [ia\ ]ia\ng êdei ana\p anak aneh p’pro\ng digơ\ dul [ia\ klei dleh dlan”.

            Knơ\ng bruă trách nhiệm hữu hạn  716 ara\ anei mâo giăm 3 êbâo 200 ha ksu leh ana\n jih jang jing ana ksu hlăk dôk đ’điêt. Êbeh 600 ]ô mnuih nga\ brua\ mơ\ng knơ\ng bruă jing mnuih [uôn sang djuê [ia\ ti thu\n hlăk ai s’a\i. Khă gơ\ ka mâo kuêh mă ktăk, [ia\, anôk bruă kriê dlăng n’nao klei hd^p mda ]ia\ng phung nga\ brua\ dôk h’^t ai tiê siă suôr ho\ng đang ksu, ho\ng êpul nga\ brua\. Hlăm ana\n, êngao kơ rơ\ng kjăp prăk mlan, anôk bruă lo\ đru mkra sang dôk, đru lăn nga\ lo\ hma kơ du\m go\ êsei, mko\ mjing alu\ wa\l anôk dôk, sang hră, sang êa drao, dhiang ba klei pui kmlă… Thượng uý Phạm Văn Uy, Khua êpul nga\ brua\ mrô 6, Knơ\ng bruă trách nhiệm 716, Binh đoàn 15 la]:  “ Hlăm klei po\k ngă bruă knuă, s’năn ayo\ng adei nga\ brua\ jing phung hlăk ai s’a\i, mrâo mu\t ngă bruă, anăn ka juăt mưng, dleh dlan. S’năn hmei duah mđing êlam h^n c\ia\ng thâo klă kơ ai tiê, kơ klei ]ang hmang leh ana\n mâo hdră đru brei. Mơ\ng ana\n, ayo\ng adei nga\ brua\ hur har mko\ mkra anôk bruă h’^t kjăp, h’^t ai tiê ngă bruă. Ara\ anei ayo\ng adei bi dôk ung mo# leh, đa go\ êsei mâo leh 2 ]ô anak, anăn h’^t ai tiê ngă bruă, hluê nga\ bruă knuă mơ\ng anôk bruă”.

            Mtô mjuăt bi hria\m 1 êpul mnuih nga\ brua\ thâo raih kơ bruă, mjing klei găl ]ia\ng mnuih nga\ brua\ hla\k ai h’^t anôk dôk h’ôk duh [ơ\ng, Knơ\ng bruă 716 hlăk mko\ mjing kơ pô 1 tur knơ\ng h’^t kjăp kơ êdei ana\p ti kr^ng lăn knông lăn Ia H’Drai.

Mko\ mkra Ia H’Drai jing [uôn sang tal 2 mơ\ng mnuih nga\ brua\.

     Trung tá Hoàng Đức Toả, Khua dla\ng brua\ Đảng, K’ia\ng khua Knơ\ng brua\ Trách nhiệm hữu hạn 716, Binh đoàn 15 mâo leh klei bi blu\ hra\m ho\ng pô c\ih klei mrâo kơ kdrêc\ anei mơ\ng Sang mđung asa\p blu\ Việt Nam dôk jưh ti kr^ng Dap Kngư kơ du\m hdra\ msir ga\n hgao klei dleh dlan, mko\ mkra kr^ng knông la\n Ia H’Drai jing [uôn sang tal dua mơ\ng mnuih nga\ brua\.

    - Akâo kơ ih brei thâo ya mta klei dleh dlan mơ\ng êpul êya dôk găn êjai ngă brua\ duh mkra, brua\ răng mgang lăn ]ar ti kdriêk Ia H’Drai?

         .Jing êpul êya mrâo mko\ mjing, hnui mơ\ng Binh đoàn, hmei hriê dôk lehana\n ngă brua\ hlăm Dhu\ng Măng Mrai snăn tuôm ho\ng lu klei dleh dlan snăk. Alu\ wa\l Dhu\ng Măng Mrai jing kr^ng lăn pro\ng, [ia\dah [ia\ snăk mnuih hd^p mda. Kr^ng lăn anei dleh snăk hlăm brua\ mđ^ kyar klei hd^p mda, kyuadah anôk k[ah êa, klei êa kbăng dleh dlan mơh. Tal dua, klei duh mkra, brua\ kđi ]ar, brua\ yang [uôn adôk hrông djưt, lehana\n k[ah wư. Anei jing alu\ wa\l mrâo mko\ mjing. Tal tlâo, êpul êya hmei jing jih jang hlăk thu\n hlăk ai, hlăk thu\n [a\ kkiêng. Kyuana\n ka mâo mnơ\ng mnua\ ôh. Lehana\n brua\ mơ\ng êpul êya jing mđ^ kyar brua\ mguôp mb^t ho\ng brua\ răng mgang ala ]ar hlăm kr^ng knông lăn, kr^ng taih kbưi mâo knông lăn truh 52km knông ho\ng ala ]ar Campuchia.

     - Ho\ng klei dleh dlan mse\ snăn, si hdră êpul êya mâo ]ia\ng bi leh brua\ pô?

        . Êlâo h^n, hmei bi kla\, ho\ng djăp hdră ngă bi leh brua\ kđi ]ar ana\n jing md^ kyar brua\ duh mkra mguôp ho\ng brua\ răng mgang lăn ]ar, răng mgang klei êđăp ênang yang [uôn. Hmei mâo leh du\m hdră êlan ma\ brua\ kla\ mnga]. Sa hlăm du\m klei hâo hưn mjua\t bi hriăm mko\ mjing kơ mnuih ngă brua\ bi kla\ anei jing [uôn sang tal dua kơ pô, ]ia\ng kơ di`u sia\ suôr, h^t ai tiê ma\ brua\ mko\ mjing êpul êya ru\ mdơ\ng alu\ wa\l. Tal dua, hmei hgu\m kjăp ho\ng gưl brua\ Đảng, brua\ sang ]ư\ êa alu\ wa\l ]ia\ng mđ^ kyar klei hd^p mda digơ\. T^ng kơ êpul êya mbha blôk lăn anôk ala pioh digơ\ duh mkra pla mjing, êngao kơ klei ma\ brua\ hlăm êpul êya. Kơ klei ngă brua\ răng mgang ala ]ar snăn hmei mko\ mjing du\m alu\ wa\l mnuih [uôn sang hd^p, lehana\n rơ\ng kơ klei hd^p mda ala [uôn kơ ana\n hơ^t kjăp. Lehana\n, hâo hưn mtô mblang ]ia\ng kơ digơ\ mâo klei thâo săng răng mgang gơ\ng knông lăn, lehana\n ngă jăk bi mguôp ho\ng mnuih [uôn sang nah dih knông lăn.

      - Êjai hlăm klei ktăk ksu tru\n ênoh mse\ si ara\ anei, klei hd^p mda tuôm ho\ng klei dleh dlan, ya hdră êlan êpul êya mâo ]ia\ng lo\ ngă jăk brua\ k]ah jao?

        . Hlăm wưng kơ ana\p, hmei ăt krơ\ng kjăp brua\ kđi ]ar, dlăng kriê wiê ênăk ksu êjai hlăm thu\n ka riêk ktăk. Lehana\n rơ\ng kơ klei hd^p mda mnuih ngă brua\. Snăn hmei jih ai tiê hâo hưn ho\ng hdră dja\ ti kngan ktrâo kơ brua\, jao lăn, jao prăk, mjeh lehana\n iêu phung duh mkra mơ\ng êngao hriê đru, ktrâo ata\t mnuih ngă brua\, mnuih [uôn sang duah [ơ\ng duh mkra pla mjing rông u\n mnu\. Mrâo anei, hmei jak leh 4 gưl phung duh mkra hriê mjua\t bi hriăm kơ mnuih [uôn sang pla ana k`u\l, ana ktơr, lehana\n pla mdiê lo\, rông mnơ\ng. Tal dua, lo\ ta\ hdră kơ ana\p, hmei ma\ brua\ ho\ng gưl brua\ Đảng, brua\ sang ]ư\ êa alu\ wa\l ]ia\ng mâo hdră kla\ mnga] jing jao lăn, phăn dliê kơ mnuih ngă brua\ mđ^ kyar klei hd^p mda go\ êsei pô.

     - La] jăk kơ ih lu!

                                   H’Nga – Y Khem pô ]ih hlo\ng ra\k.