Klei mrâo ala ]ar pô:

 

- Lo\ dơ\ng hlăm klei bi k[^n tal 8, Quốc hội 13, hruê anei, Quốc hội bi k[^n kluôm hlăm sang bi k[^n, ngă klei ma\ hra\ đăo knang, bi êdah du\m boh tu\ dưn brua\ ksiêm yap hra\ mple\, lehana\n mâo klei mkla\ mklơ\ng boh tu\ dưn brua\ ngă klei mple\ hra\ đăo knang. Tui si hdră aguah anei, Quốc hội hmư\ klei hâo mdah kơ boh tu\ dưn klei bi trông ]hai hlăm êpul kơ brua\ ma\ hra klei đăo knang. Leh kơ năn êpul brua\ ksiêm yap ênoh hra\ mple\ ngă klei ksiêm yap, lehana\n bi trông ]hai hlăm sang bi k[^n kơ hdră bhiăn ruah phung bi ala Quốc hội lehana\n Hội đồng nhân dân. Tlam, Quốc hội bi trông ]hai hla\m sang bi k[^n kơ klei lo\ mlih mrâo thiăm mbo\ đa đa mta kơ hdră bhiăn jia tiêu thụ đặc biệt, kơ klei lo\ mlih mrâo thiăm mbo\ đa đa mta hlăm hdră bhiăn jia. Leh kơ năn bi êdah boh tu\ dưn klei mple\ hra\ đăo knang. Hruê mbruê, Quốc hội hmư\ leh klei hâo mdah kơ du\m brua\ ma\ hra\ đăo knang ho\ng phung khua êmua mâo Quốc hội ma\ hra\ đăo knang, mkla\ mklơ\ng ênoh 50 ]ô phung khua êmua mâo Quốc hội ruah mdưm, bi trông ]hai hlăm êpul kơ brua\ ma\ hra\ đăo knang, lehana\n bi trông ]hai hlăm sang bi k[^n kơ hdră êlan duh bi liê brua\ mkra ta] êdeh phiơr pro\ng Long Thành.

 

- Tlam mbruê, ti Adu\ bruă Khua knu\k kna, Khua knu\k kna  Nguyễn Tấn Dũng drông ]hưn leh Alexander Dykov, Khua g^t gai Knơ\ng bruă Gazprom Neft, Liên bang Nga hlăk mâo gưl ngă bruă ti Việt Nam. Khua knu\k kna Nguyễn Tấn Dũng mklă mklơ\ng; Knu\k kna Việt Nam nao ai, mjing klei găl ênưih kơ du\m mta bruă đru hgu\m plah wah Petrovietnam leh ana\n Gazprom Neft hluê si hdră hgu\m lă lar,mâo boh tu\ dưn mb^t. Tui hluê si klei mje\ mgiăm mâo leh mơ\ng đưm jăk siam leh ana\n êpul hgu\m Việt Nam- Liên bang Nga, Khua knu\k kna Nguyễn Tấn Dũng ]ang hmang Gazprom Neft lo\ dơ\ng po\k phai klei đru hgu\m duh bi liê ti Việt Nam hlăm du\m mta bruă, boh nik gơ\ hlăm bruă ksiêm dlăng, kuai mă êa pui êwa ]uh, kar êa pui, mkăp êa pui ka mkra mjing… đru mguôp klă s^t hlăm klei mje\ mgiăm đru hgu\m bruă duh mkra, mnia mnia, duh bi liê plah wah Việt Nam leh ana\n Liên bang Nga.

 

- Tlam mbruê, ti Hà Nội, Khua knơ\ng g^t gai Sang mđung asa\p blu\ Việt Nam Nguyễn Đăng Tiến mâo leh mmông ma\ brua\, blu\ hrăm ho\ng phung knua\ druh kia\ kriê brua\ mơ\ng Êpul gru\p Dăng kông êlan kbưi Viettel. Ti anôk bi blu\ hrăm ana\n, Khua knơ\ng g^t gai Nguyễn Đăng Tiến w^t la] leh lu klei êmuh mơ\ng phung knua\ druh mơ\ng Êpul gru\p Dăng kông êlan kbưi Viettel djo\ tuôm ho\ng brua\ kia\ kriê, klei bi hmô hlăm brua\ mko\ mjing, hdră êlan mđ^ kyar brua\ hâo hưn…T^ng kơ Êpul gru\p Viettel, Thiếu tướng Nguyễn Mạnh Hùng, Khua knơ\ng g^t gai Êpul gru\p Viettel bi êdah klei ]ang hmăng mâo hgu\m kjăp brua\ ho\ng Sang mđung asa\p blu\ Việt Nam hla\m brua\ kỹ thuật, hâo hưn. Khua knơ\ng g^t gai Sang mđung asa\p blu\ Việt Nam Nguyễn Đăng Tiến ăt brei thâo, t^ng kơ sang mđung asa\p blu\ Việt Nam ăt ]ang hmăng mâo klei hgu\m mb^t ho\ng Viettel pioh ksiêm duah, mđ^ kyar hdră mđung asa\p ho\ng kỹ thuật số, k`ăm mâo luôm lar [ar h^n hdră mđung asa\p hlăm kluôm ala lehana\n wa\t ho\ng ala ta] êngao.

 

- Hruê mbruê, ti kdriêk {uôn Đôn, Knơ\ng bruă Mặt trận ]ar Kwar ]ar Dak Lak mguôp mb^t ho\ng bruă Mặt trận hgu\m mguôp mđ^ kyar ]ar Kwar ]ar Monđulkiri ala ]ar Campuchia mko\ mjing leh klei bi k[^n ksiêm w^t 4 thu\n hluê ngă klei [ua\n rơ\ng plah wah mặt trận 2 ]ar kơ bruă “Mko\ mjing knông lăn êđăp ênang, đru hgu\m hrăm mb^t đ^ kyar”. 4 thu\n hluê ngă klei [ua\n rơ\ng, Mặt trận ]ar Kwar ]ar Dak Lak mđ^ ktang bruă mtô mblang kơ knhuah gru hgu\m mguôp, siă suôr, klei mje\ mgiăm đru hgu\m plah wah mnuih [uôn sang 2 ala ]ar Việt Nam – Campuchia ho\ng du\m mta bruă phu\n mse\ si: amâo mâo plah miă bruă duh mkra, amâo mâo mu\t kma găn knông lăn soh ho\ng hdră bhia\n, amâo mâo lua mnah hlô mnơ\ng dliê, bi rai dliê kyâo, amâo mâo găn knông lăn soh ho\ng hdră bhiăn, amâo mâo mdăp leh ana\n đru du\m mta klei ngă soh ôh. Ti anôk bi k[^n, Knơ\ng bruă Mặt trận ]ar Kwar ]ar Dak Lak leh ana\n Mặt trận hgu\m mguôp mđ^ kyar ]ar Kwar ]ar Monđulkiri sơ`ê leh hră mơar kuôl kă bi tu\ ư lo\ dơ\ng đru hgu\m hlăm du\m thu\n kơ ana\p. Hluê ho\ng ana\n, Mặt trận 2 nah mtru\t mjhar du\m knơ\ng bruă, du\m gưl, du\m tal mnuih [uôn sang, boh nik gơ\ du\m êpul bruă mnia mblei hluê ngă mâo boh tu\ dưn du\m klei kuôl kă, đru hgu\m plah wah 2 Đảng, 2 Knu\k kna, mjing klei găl mko\ mjing du\m hdră mje\ mgiăm, mjing ayo\ng adei plah wah du\m êpul bruă hgu\m leh ana\n êpul bruă mặt trận gưl kdriêk, să mơ\ng 2 ]ar, boh nik gơ\ ti alu\ wa\l du\m kdriêk, să mâo  knông lăn ala ]ar mb^t.

 

- Hruê mbruê, ti [uôn pro\ng Đà Lạt, ]ar Lâm Đồng mko\ mjing leh klei bi k[^n kreh knhâo kơ brua\ Gây Mê hồi sức kluôm ala thu\n 2014, mâo truh 700 ]ô phung bi ala hla\m ala ]ar lehana\n mơ\ng ala ta] êngao mse\ si: Mi, Prăng, Australia, Newzeland, Thailan, Singapor, Malaisia, Philipin, Mianmar, Ấn Độ. Klei bi k[^n bi êdah leh 62 mta klei ksiêm duah, hlăm năn mâo 7 mta jing yuôm bhăn mâo hâo mdah hlăm klei bi k[^n kluôm, du\m adôk hâo mdah hla\m 4 klei bi k[^n tui si mta brua\: Klei êđăp ênang hlăm brua\ mdrao klei [a\ kkiêng anak, bi hro\ rua\ lehana\n ngă bi krăn anôk gây mê hồi sức. Phung giáo sư, thơ\ng mrô sa kơ brua\ gây mê hồi sức mơ\ng lu ala ]ar dlông ro\ng lăn, lehana\n phung hâo mdah mơ\ng Việt Nam bi hriăm êmuh klei kreh knhâo mơ\ng brua\ ba yua kơ klei gây mê hồi sức.

 

- Aguah mbruê, khua g^t gai Knơ\ng bruă sang ]ư\ êa ]ar Phú Yên mb^t ho\ng knu\k kna kdriêk Đông Hoà leh ana\n Knơ\ng bruă Cổ phần duh bi liê Đèo Cả mko\ mjing leh klei bi blu\ hrăm ho\ng êbeh 70 go\ êsei mnuih [uôn sang mâo klei hma^ djo\ kyua po\k ngă hdră bruă êlan mur Đèo Cả. Hlăm klei hluê ngă kdrê] êlan phu\n nao kơ êlan mur Đèo Cả, anôk bruă hluê ngă pơ\ng leh gơ\ng, lu tur êlan ngă hma^ djo\ kơ kbăng êa leh ana\n ngă kđang sang mnuih [uôn sang, bruă lu\k [ê tông ngă đung [ruih [ram simăng ngă hma^ djo\ kơ wa\l hd^p mda, ngă truh kơ du\m go\ êsei mnuih [uôn sang ăl ]ô`, ngă gun kpăk klei hluê ngă hdră bruă. Ti anôk bi blu\ hrăm, du\m go\ êsei mnuih [uôn sang akâo kơ pô duh bi liê ana\n jing Knơ\ng bruă Cổ phần duh bi liê Đèo Cả ]iu hnô, đru brei ]ia\ng mkra w^t kbăng êa, mkra w^t klei sang kđang leh ana\n ]iu hnô hlăm brô 8.700 m2 ênhă lăn pla mdiê amâo thâo lo\ pla mjing kyua bruă ngă mkra êlan anei, ngă klei hma^ djo\.... Khua bi ala kơ Knơ\ng bruă Cổ phần duh bi liê Đèo Cả tu\ ư mko\ mjing bruă ksiêm dlăng du\m kbăng êa mâo klei ]ho\ djhan leh ana\n [ua\n rơ\ng đru brei mkra mđ^ grăp boh kbăng êa 800 êbâo prăk, mb^t ana\n srăng mko\ mjing êpul bruă ksiêm dlăng klei kđang sang mnuih [uôn sang ]ia\ng mâo hdră ]iu hnô.

 

- Hlăm brô 4h30 aguah hruê mbruê, ho# trah ma\ kan QB 91759-TS mâo 10 ]ô mnuih đ^, mơ\ng Hoàng Hưng, 47 thu\n, dôk ti thôn Trung Bính, sa\ Bảo Ninh, [uôn pro\ng Đồng Hới jing khua ho# mran, êjai dôk trah ma\ kan hlăm êa ks^ tuôm he\ ho\ng êa ks^ kpoh ya\ pro\ng, ho# mran hlo\ng jhat môtơr. Êjai dôk đoh wah, Khua ho# djo\ ho\ng trơi ktung wah bul ngă joh kngan điâo. Hmư\ klei hưn ana\n, Kđông răng mgang knông lăn Nhật Lệ kahan răng mgang knông lăn ]ar Quảng Bình hgu\m ho\ng brua\ sang ]ư\ êa tio\ nao dua boh ho# trah ma\ kan mnuih [uôn sang nao do\ng đru. Leh 2h găn hla\m êa ks^, êpul đru do\ng mâo bi tuôm, lehana\n do\ng đru, ktu\ng ba w^t ho# trah ma\ kan mâo klei truh w^t kơ hang ho\ng klei êđăp ênang.

 

Klei mrâo ala ta] êngao:

Nam Dm Loc dKlưeiKleiKkl

- Hruê anei, klei bi k[^n gưl dlông du\m klei duh mkra đ^ kyar G20, kla\ klơ\ng po\k leh ti [uôn pro\ng Brisbane, ala ]ar Australia. Thu\n anei, G20 tui tio\ sa mta k`ăm pro\ng. Ana\n jing g^r bi mâo 1 êbâo klei m^n mrâo kơ hdră ]ia\ng mđ^ GDP kơ tar ro\ng lăn hlăm 5 thu\n kơ ana\p thiăm 2%, jing knar ho\ng 2 êbâo êklai dolar, mka\ ho\ng ênoh đăo knăl êlâo,mơ\ng năn mjing thiăm du\m êklăk brua\ knua\ ma\. Hdră êlan đ^ kyar mrâo mơ\ng G20 srăng mâo klei mđ^ mlih brua\ duh mkra kluôm, [ia\dah lo\ dăp w^t bi djo\ guôp ho\ng klei găl mơ\ng mdê bi ala ]ar, mđ^ klei duh bi liê ho\ng hnơ\ng kjăp hlăm brua\ nah gu\, khăt bi hro\ djăp mta klei gun kpăk kơ brua\ duh mkra mnia mblei, mtru\t mđ^ klei bi ktưn, lehana\n mđ^ lar brua\ knua\ ma\. Mb^t ho\ng ana\n, phung khua g^t gai dlông ro\ng lăn ăt srăng bi trông ]hai kơ du\m klei lo\ kru\ w^t brua\ duh mkra, mse\ si mđ^ mlih du\m mta mtru\n klei kơ ngăn prăk, mđ^ kyar hdră hrui jia\.

 

- Khua mil ]hil Êjip Abdel Fatah al- Sisi amâo mâo nao ôh kơ klei bi k[^n gưl ldông đru hgu\m châu Phi- Thổ Nhĩ Kỳ mko\ mjing ti ala ]ar Guine (Equatorial Guinea) mơ\ng hruê 19 truh kơ hruê 21/11 kơ ana\p. Hluê si du\m klei mrâo ti Êjip, ala ]ar anei kno\ng tio\ nao pô bi ala kơ Phu\n bruă ho\ng ala ta] êngao ala ]ar anei nao kơ klei bi k[^n gưl dlông đru hgu\m Thổ Nhĩ Kỳ- Châu Phi k`ăm bi kdơ\ng ho\ng du\m bruă Thổ Nhĩ Kỳ ngă, ana\p ba klei lui] liê kơ boh tu\ dưn mơ\ng Êjip hlăm klei bi k[^n. Hlăk êjai ana\n, knơ\ng klei mrâo Anadolu mơ\ng Thổ Nhĩ kỳ brei thâo; mta k`ăm mơ\ng Klei bi k[^n gưl dlông đru hgu\m Thổ Nhĩ Kỳ- Châu Phi ana\p anei, ana\n jing k`ăm bi trông ]hai kơ hdră k]ah bruă ngă Châu Phi- Thổ Nhĩ Kỳ mơ\ng thu\n 2015 truh kơ thu\n 2018 hlăm du\m mta bruă tuh tia, pui kmlă leh ana\n mnia mblei.

 

- Phu\n brua\ răng mgang klei êđăp ênang, lehana\n Hdră bhiăn ala ]ar Hà Lan hruê mbruê, hưn mthâo, mâo kuôl ka\ leh sa klei bi tu\ ư plah wah Hà lan lehana\n Ukraina djo\ tuôm kơ brua\ mđue# djah m]ha mơ\ng êdeh phiơr boing 777 mrô MH17 mơ\ng knơ\ng brua\ êdeh phiơr Malaisia mâo klei truh ti kwar ngo\ Ukraina hlăk hruê 17/7 leh êgao. Brua\ mđue# djah m]ah ana\n srăng mâo ngă pral h^n, ho\ng klei bi mguôp mơ\ng du\m dhar brua\ đru do\ng alu\ wa\l. Klei bi tu\ ư anei mâo Êpul brua\ răng mgang klei êđăp ênang lehana\n hgu\m brua\ Châu Âu ksiêm dlăng. Hlăm hruê anei, sa êpul phung thơ\ng kơ brua\ kbia\ mơ\ng [uôn pro\ng Kharkov truh kơ ]ar Donesk ]ia\ng đru kơ djăp mta brua\ ana\n.

 

- 1 knơ\ng bruă ksiêm dlăng mơ\ng Liên hợp quốc hruê mbruê ]hal la] êpul Knu\k kna Islam IS ba mtruh klei hu^ hyưt ti Syria leh mko\ mjing du\m klei ngă soh bi kdơ\ng ho\ng anak mnuih leh ana\n klei soh blah ngă. Knơ\ng bruă ăt akâo ba phung khua g^t gai mơ\ng êpul kru\ kdơ\ng anei phat mkra ti ana\p sang phat mkra kđi klei soh jhat dlông ro\ng lăn. Klei hâo hưn brei [uh du\m rup hu^ êdi kơ klei hd^p mda ti lu alu\ wa\l ti Syria kyua mơ\ng phung blah ngă hlu\t ko\ asei mơ\ng phung ai ngăm anei ksiêm dlăng, hlăm ana\n mâo du\m klei mdjiê mnuih, khăt k’kuê, ]a\m biêng, mjuăt bi hriăm k’han hđeh êlăk, ngă knhông leh ana\n brei ba tian ho\ng klei mgo#. Hră mơar anei mklă mklơ\ng, phung khua păn ako\ mơ\ng êpul Knu\k kna Islam le\ ho\ng klei soh blah ngă leh ana\n klei soh bi kdơ\ng ho\ng anak mnuih leh ]o\ng thơ\ng ksu\ng ngă kơ mnuih [uôn sang amâo mâo klei soh.

 

- Êpul brua\ êa drao gu\n dlông ro\ng lăn (WHO) hruê mbruê, mâo leh klei hâo mdah mrâo brei thâo, virus Ebola ngă djiê [ia\ êdi 5 êbâo 177 ]ô mnuih, hlăm ênoh jih jang 14 êbâo 413 ]ô mnuih mâo klei rua\. Tui si phung thơ\ng kơ brua\ mdrao mgu\n dlông ro\ng lăn, kha\dah klei rua\ anei mâo leh lu klei bi knăl hro\ leh ti đa đa alu\ wa\l, [ia\dah du\m knu\k kna ăt adôk ngă nanao du\m brua\ răng mgang lehana\n hâo hưn ktang ]ia\ng kơ jih jang mnuih [uôn sang thâo săng lehana\n mâo klei răng.