Klei mrâo ala c\ar pô:

- Hruê mbruê, [ri bi hdơr 124 thu\n, hruê kkiêng khua g^t gai Hồ Chí Minh (19/5/1890– 19/5/2014), êpul khua bi ala Đảng gưl dlông, khua lăn ]ar, Quốc hội, knu\k kna, dhar brua\ mặt trận gưl dlông Việt Nam nao dưm leh kwang mnga, leh ana\n nao ]ua\ msat khua g^t gai Hồ Chí Minh, jing khua kia\ kriê hing ang pro\ng mơ\ng djuê ana Việt Nam. Kwang mnga mâo boh hra\: “Hdơr nanao kơ khua g^t gai Hồ Chí Minh kdrăm k’ah”. Êpul khua bi ala kơ đảng, Knu\k kna nao ]ua\ msat awa mâo: Khua g^t gai Đảng Nguyễn Phú Trọng, Khua lăn ]ar Trương Tấn Sang, Khua knu\k kna Nguyễn Tấn Dũng, Khua Quốc hội Nguyễn Sinh Hùng, Khua g^t gai Đảng êlâo dih Nông Đức Mạnh, Khua lăn ]ar êlâo dih trần Đức Lương, Khua Quốc hội êlâo dih Nguyễn Văn An, Khua dhar brua\ mặt trận gưl dlông êlâo dih Phạm Thế Duyệt, lehana\n lu phung khua g^t gai knơ\ng êlâo dih hlăm Đảng, Knu\k kna, phung khua êmua hlăm phu\n brua\ kđi ]ar, hlăm êpul brua\ g^t gai gai Đảng gưl dlông, k’ia\ng khua Quốc hội, k’i\ng khua knu\k kna. Ăt hlăm aguah mbruê, êpul phung bi ala brua\ đảng kahan gưl dlông, brua\ đảng kahan ksiêm gưl dlông lehana\n phu\n brua\ kahan ksiêm, phu\n brua\ kahan l^ng, phu\n brua\ ho\ng ta] êngao, brua\ đảng [uôn pro\ng Hà Nội, dhar brua\ g^t gai djăp mta brua\ knhuah gru h[uê ênuk – dhar kreh Ba Đình nao dưm leh kwang mnga lehana\n nao ]ua\ msat khua g^t gai Hồ Chí Minh.

 

- Mâo klei jao brei mơ\ng Khua la\n c\ar, hruê mbruê, Khua dla\ng adu\ brua\ Khua la\n c\ar Đào Việt Trung nao c\ua\ c\hưn, brei mđup mnơ\ng leh ana\n m’^t asa\p c\ua\ êmuh mtru\t mđ^ ai tiê mơ\ng Khua la\n c\ar Trương Tấn Sang kơ êpul khan ksiêm êa ks^ Việt Nam leh ana\n êpul ksiêm brua\ trah wah ma\ akan hdang êa ks^ Việt Nam. Khua dla\ng Adu\ brua\ Khua la\n c\ar Đào Việt Trung bi êdah klei mpu\ mni ho\ng klei hur har ra\ng mgang klei dưi kriê dla\ng pô mơ\ng du\m êpul khan ksiêm êa ks^ hla\m du\m hruê êgao leh ana\n brei thâo: Khua la\n c\ar dla\ng myuôm klei hur har ga\n hgao klei dleh dlan mơ\ng du\m êpul khan ksiêm êa ks^, êpul ksiêm brua\ trah wah ma\ akan hdang Việt Nam a\t dôk kriê dla\ng wa\l kr^ng pô, kut kat bi kdơ\ng ho\ng brua\ nga\ mơ\ng Trung Quốc ba dưm pra ktir duah êa pui HD-981 soh ho\ng hdra\ bhia\n ti kr^ng duh mkra mơ\ng Việt Nam. Mgei ai tiê ho\ng klei mđing dla\ng mơ\ng Khua la\n c\ar leh ana\n khua g^t gai mơ\ng Đảng, knu\k kna mb^t ho\ng lu êpul êya, êpul brua\ leh ana\n mnuih [uôn sang mđing kơ êpul hla\k hruê mlam kgu\ kdơ\ng ra\ng mgang klei kriê dla\ng pô ti êa ks^, Thiếu tướng Nguyễn Quang Đạm, Khua g^t gai khan ksiêm êa ks^ leh ana\n Khua g^t gai Knơ\ng ksiêm dla\ng brua\ trah wah ma\ akan hdang Việt Nam bi kla\: kha\ gơ\ dleh dlan tu\ mơh, [ia\ du\m êpul a\t bi êdah ai tiê klei m^n hur har dôk kia\ kriê êa ks^, ra\ng mgang klei dưi kriê dla\ng la\n ala êa juôr mơ\ng la\n c\ar.

 

- Hluê ngă s^t êm^t asa\p mtru\n mrô 697 hruê 15/5/2014, lehana\n hra\ mtru\n hruê 17/5/2014 mơ\ng khua knu\k kna kơ brua\ răng mgang klei êđăp ênang, kut kat đăm truh kơ klei ngă la greo soh ho\ng hdră bhiăn, phu\n brua\ kahan ksiêm g^t gai leh kahan ksiêm djăp alu\ wa\l, êpul êya tio\ nao jih êpul pô, lehana\n êdeh êdâo, hluê ngă djăp hdră k`ăm gang mkhư\ du\m klei ngă la greo, klei bi ru\ng. Kahan ksiêm alu\ wa\l ]o\ng ngă djăp brua\, hgu\m ho\ng êpul răng mgang klei êđăp ênang mơ\ng du\m dhar brua\, phung duh mkra rơ\ng mâo klei êđăp ênang ti djăp alu\ wa\l duh mkra mâo prăk duh bi liê mơ\ng ala ta] êngao, boh nik phung duh mkra hriê mơ\ng Trung Quốc, lehana\n đài Loan. Tui si klei hâo mdah tal êlâo mơ\ng kahan ksiêm djăp alu\ wa\l, boh nik ti du\m ]ar, [uôn pro\ng: Hồ Chí Minh, Hà Nội, Cần Thơ, Đà Nẵng, Hải Phòng, Bình Dương, Đồng Nai, Bà Rịa Vũng Tàu, Khánh Hoà, Thừa Thiên Huế, Hà Tĩnh, Nghệ An, Thanh Hoá, Thái Bình, Vĩnh phúc, Hải Dương, Hưng Yên, Quảng Ninh, Bắc Ninh, Bắc Giang… truh 11h hruê mbruê, hlăm kluôm ala, mnuih [uôn sang hluê gưt ênu\m klei khua knu\k kna mta\, amâo mâo ngă ôh la greo soh ho\ng hdră bhiăn, dưi răng kjăp klei êđăp ênang, amâo mâo klei bi ru\ng ôh. Djăp brua\ duh mkra, mnia mblei ti du\m anôk mkra mjing, alu\ wa\l duh mkra, phung duh mkra mâo prăk duh bi liê mơ\ng ala ta] êngao ăt ma\ brua\ mse\ si aguah tlam.

 

- Hruê mbruê, ti wa\l knhuah gru [uê ênuk ala c\ar Tân Trào, kdriêk Sơn Dương, c\ar Tuyên Quang, Trung ương êpul hgu\m brua\ êdam êra Việt Nam, Êpul hgu\m brua\ nai aê mdrao hla\k ai Việt Nam mko\ mjing “ Hruê êpul hgu\m nai aê mdrao hla\k ai hluê nga\ asa\p Awa, ba ana\p kyua kơ klei suaih pral êpul êya [uôn sang thu\n 2014”. Nao kơ kna\m anei mâo du\m đồng chí: Hà Thị Khiết, Khua dla\ng brua\ Đảng Trung ương Đảng, Khua Anôk iêo lac\ mtô mblang mnuih [uôn sang Trung ương; đồng chí Nguyễn Sáng Vang, khua dla\ng brua\ Đảng c\ar Tuyên Quang; đồng chí Nguyễn Đắc Vinh, khua dla\ng brua\ Đoàn tal I Trung ương Đoàn êdam êra Cộng sản Hồ chí Minh; đồng chí Nguyễn Thanh Long, K’ia\ng khua dla\ng Phu\n brua\ mdrao mgu\n mb^t ho\ng phung bi ala kơ du\m knơ\ng dhar brua\ hla\m c\ar Tuyên Quang… Hla\m hruê anei, du\m gưl brua\ Đoàn, Hội mko\ mjing leh du\m brua\ kriê dla\ng klei suaih pral kơ mnuih [uôn sang, hluê nga\ du\m hdra\ brua\ leh ana\n kdrrêc\ brua\ mơ\ng hla\k ai, đru yang [uôn kơ brua\ mdrao mgu\n êpul êya [uôn sang, ksiêm mka\ dla\ng mdrao, mbha êa drao mang kơ 1.000 c\ô mnuih [uôn sang, mblac\ ala\ mang leh ana\n brei mđup mnơ\ng kơ 100 c\ô mnuih khua thu\n, mnuih đru mguôp leh ai kơ Cách mạng.

 

- Mb^t ho\ng phung hlăk ai kluôm ala, hruê mbruê, êpul hgu\m brua\ hlăk ai du\m kdriêk hlăm ]ar Daklak bi mko\ mjing knăm bi đru kyua klei suaih pral yang [uôn. Brua\ anei jing yuôm bhăn mâo ]ar Daklak mko\ mjing tal êlâo hla\m kr^ng taih kbưi, kr^ng mnuih djuê [ia\. Sa ai ho\ng hruê bi đru kơ klei suaih pral yang [uôn, aguah mbruê, êpul brua\ hgu\m phung hlăk ai ]ar Daklak mguôp ho\ng êpul hgu\m phung nai aê êa drao mda asei ]ar Daklak mko\ mjing mka\ dlăng mdrao mgu\n lehana\n mbha êa drao amâo mâo ma\ prăk ôh, mđup brei mnơ\ng kơ hlăm brô 600 ]ô mnuih [un hlăm 3 boh [uôn mnuih djuê [ia\ ti sa\ Êa Trang, kdriêk Mdrak. Ăt hlăm aguah mbruê, hlăm jih jang kdriêk ]ar Daklak mâo sơăi brua\ ngă mse\ snăn mse\ si: Mka\ dlăng mdrao mgu\n, mbha êa drao amâo mâo ma\ prăk ôh, mđup brei mnơ\ng kơ mnuih [un, mđup mung mdjiê kê], hâo hưn mtô mblang kơ brua\ răng mgang klei rua\ tưp, hlăm năn mđing h^n kơ brua\ răng mgang klei truh tơl kơ phung hđeh hlăm yăn mdei pro\ng, lehana\n kơ du\m brua\ ngăn mkăn.

 

- Hla\m ai êwa bi hdơr hruê kkiêng kơ Awa Hồ, aguah mbruê, ti wa\l krah Gia Nghĩa, c\ar Dak Nông, Anôk bi mje\ êrô knhuah gru êlan Trường Sơn - Hồ Chí Minh leh ana\n Êpul brua\ khan hđa\p c\ar Dak Nông mko\ mjing leh klei k[^n bi hdơr po\k êlan yuôm bha\n Hồ Chí Minh leh ana\n tu\ ma\ Bằng da\p jing mơ\ng knu\k kna kơ knhuah gru êlan h[uê ênuk kdrưh k’a\m anei. Mâo gia\m 300 c\ô bi ala jing phung khan hđa\p, êdam êra su\ng adru\ng hđa\p hla\k dôk hd^p mda ti du\m c\ar Dak Lak, Dak Nông nao ti anôk bi tuôm h’uh mđao klei kha\p c\ia\ng [^ng khan, [^ng brua\.

 

- Kkuh mơak bi hdơr hruê kkiêng kơ awa Hô, hruê 19/5, hruê mbruê, knơ\ng brua\ dhar kreh mjua\t ktang asei mlei, lehana\n hiu ]hưn ênguê ]ar Sóc Trăng hgu\m ho\ng knơ\ng brua\ mnuih ma\ brua\, lehana\n knơ\ng prăk Sacombank ti Sóc Trăng mko\ mjing leh klei bi lông êran ]ar gưl tal 15. Anei jing brua\ ngă mâo mko\ mjing nanao hlăm grăp thu\n, boh nik brua\ k`ăm phu\n jing: “jih jang mnuih [uôn sang mjua\t ktang asei mlei hluê gru khua g^t gai Hồ Chí Minh”, đru mđ^ h^n ai bi ktưn mjua\t ktang asei mlei hlăm phung hđeh hriăm hra\, sinh viên, phung l^ng kahan, lehana\n mnuih [uôn sang hla\m ]ar. Leh lu thu\n mâo mko\ mjing, klei bi lông anei knư\ mâo lu mnuih nao bi lông h^n mơ\ng yang [uôn lehana\n mơ\ng du\m dhar brua\ hlăm ]ar.

 

Klei mrâo ala tac\ êngao:

 

- Hluê si pô ]ih klei mrâo kơ knơ\ng klei mrâo Thông Tấn Xã Việt Nam ti Trung Quốc, hruê mbruê, klei bi k[^n khua phu\n bruă mnia mblei Êpul hgu\m bruă duh mkra châu Á- Thái Bình Dương (APEC) gưl tal 20 (MRT-20) mjưh rue# leh ti [uôn pro\ng Thanh Đảo, ala ]ar Trung Quốc mb^t ho\ng asa\p hưn mthâo mdê hja\n mơ\ng phung khua phu\n bruă mnia mblei APEC nao ai ho\ng klei bi trông ]hai lu t^ng leh ana\n bi tu\ ư c\ih mkra hdra\ êlan mtru\t mđ^ hluê nga\ êdi kr^ng wa\l mnia mblei êngiê châu Á- Thái Bình Dương. Êpul bi ala Việt Nam mâo khua phu\n bruă mnia mblei Vũ Huy Hoàng djă ako\ mâo leh du\m klei đru mguôp s^t êm^t hlăm klei tu\ jing mb^t mơ\ng klei bi k[^n mâo lu bruă ngă 2 nah đru hgu\m mtru\t mđ^ klei bi mje\ plah wah Việt Nam ho\ng lu ala ]ar hgu\m APEC. Hlăm du\m klei bi mtuôm 2 nah, khua phu\n bruă mnia mblei Vũ Huy Hoàng ăt bi trông ]hai leh kơ lu mta klei djo\ tuôm kơ hgu\m bruă duh mkra, mnia mblei, duh bi liê hlăm du\m klei bi k[^n lu t^ng leh ana\n 2 nah ho\ng du\m ala c\ar hgu\m.

 

- Pô ]ih klei mrâo kơ sang mđung asa\p blu\ Việt Nam dôk jưh ti Mi hưn mthâo; phung ]ih klei mrâo Mi lo\ dơ\ng bi kdơ\ng ktang ph^t kơ bruă Trung Quốc ba dưm pra ktir duah êa pui soh ho\ng klei bhiăn ti kr^ng wa\l êa ks^ Việt Nam. Hạ nghị sĩ Jason Chaffetz, 1 hlăm du\m ]ô mnuih ngă bruă mâo k’hưm pro\ng ti Quốc hội Mi, hruê mbruê bi êdah klei [uah ăl kơ Trung Quốc ngă klei bi ru\ng ti êa ks^ ngo\. Asa\p bi êdah ana\n la] klă, bruă Trung Quốc hjăn păn ba dưm pra ktir duah êa pui ti wa\l êa ks^ Hoàng Sa hlăm êa ks^ ngo\ jing bruă ngă ba klei hu^ hyưt êdi. Klei ngă mrâo h^n anei mb^t ho\ng du\m bruă ngă êlâo kơnăn mơ\ng Trung Quốc hlăk ba klei hu^ hyưt [rư\ hruê [rư\ pro\ng hlăm alu\ wa\l. Hạ nghị sĩ Jason Chafetz m`ă klă; mnuih [uôn sang Việt Nam ]ang hmang mâo hd^p hlăm klei êđăp ênang leh ana\n mđ^ kyar ho\ng klei bi mpu\ mơ\ng du\m ala ]ar riêng gah, leh ana\n Mi năng g^r bi êdah bruă knuă mơ\ng 1 ala ]ar mâo klei dưi g^t gai ho\ng klei đua klam hlăm alu\ wa\l ]ia\ng rơ\ng kjăp klei hd^p mda êđăp ênang leh ana\n đ^ kyar kơ mnuih [uôn sang Mi ăt lehana\n mnuih [uôn sang châu Á - Thái Bình Dương.

 

         - Hlăm brô 30 ]ô khua êmua Mali phung mâo phao ktuang kru\ kdơ\ng mnuih Touareg tle\ mă kơ\ng ti [uôn pro\ng Kidal, kwar dưr Mali. Hlăm 1 klei hưn mthâo, knu\k kna [uôn pro\ng Kidal brei thâo: phung dja\ phao ktuang ksu\ng ngă hlăm adu\ bruă knu\k kna [uôn pro\ng leh ana\n tle\ mă kơ\ng hlăm brô 30 ]ô khua êmua. Du\m klei bi ngă aneiâ  a\t ngă 23 ]ô k’han êka, hlăm ana\n 3 ]ô mnuih êka kjham.

 

- Êbeh 6 êbâo ]ô mnuih bi mbe\ mđue# kyua adiê hjan êa lip sui mơ\ng hruê 13/5 truh kơ ara\ anei ti Serbia. Mâo [ia\ êdi 2 ]ô mnuih djiê, 2 ]ô mnuih lui] ka thâo [uh hlăm gưl êa lip kjham h^n ti ala ]ar kr^g Balcăng anei hlăm wang 120 thu\n êgao. Knu\k kna Serbia hưn mthâo klei răng jê] leh ana\n mtru\n asa\p mbe\ mđue# mnuih [uôn sang ti du\m kr^ng hlăk mâo adiê hjan êa lip pro\ng. Khua knu\k kna Aleksandar Vucic mtru\n asa\p kơ mnuih [uôn sang dôk kdê hlăm sang pral mbe\ mđue#, tơdah amâo ]ia\ng đue# ôh knu\k kna srăng ba yua ai ktang mgo# brei đue#.

           

- Knơ\ng dla\ng bruă đăo knăl yan adiê leh ana\n lăn ala Idonesia brei thâo: aguah mbruê mâo 1 gưl mgei lăn ktang 6,4 độ richte ti ]ar Aceh, knhal Dưr plao  ks^ Sumatra ala ]ar Indonesia, [ia\dah amâo mâo hu^ mâo truh klei êa ks^ ktlư\ ôh. Msăt anôk mgei lăn kbưi ho\ng kdriêk Aceh Jaya 342 km t^ng kơ Yu\ Dhu\ng leh ana\n ti hnơ\ng êlam 15km gu\ êa ks^. Ara\ anei ka mâo ôh klei hâo hưn kơ ênoh mnuih êka, djiê amâo dah lui] liê hlăm klei mgei lăn anei.