Klei mrâo ala c\ar pô:

 

- Yang hruê dơ\ng mbruê, ti anôk brua\ khua lăn ]ar, Khua lăn ]ar Trương Tấn Sang drông leh Takehiko Nakao, khua knơ\ng prăk mđ^ kyar Châu Á (ADB) hlăk mâo gưl hriê ]hưn lehana\n ma\ brua\ ti ala ]ar drei. Khua lăn ]ar m`a\, sa hlăm du\m mta Việt Nam k`ăm truh jing mko\ w^t brua\ duh mkra, bi hơ^t klei duh mkra kluôm, đ^ kyar ho\ng klei kjăp, tlaih mơ\ng ênoh hrui w^t ti hnơ\ng man dưn. Khua lăn ]ar ]ang hmăng lo\ dơ\ng ma\ tu\ klei ADB đru kơ prăk, k]e\ kơ hdră êlan, mjua\t bi hriăm mnuih ma\ brua\ mâo klei thâo lu, mđ^ kyar brua\ lo\ hma, lehana\n du\m brua\ năng ngă tal êlâo pioh mđ^ kyar ti Việt Nam. Khua lăn ]ar brei thâo ]ia\ng bi djo\, bi năng ho\ng klei `u\ kma ho\ng ta] êngao [rư\ hruê êlam h^n, Việt Nam ngă leh, lehana\n hlăk lo\ mlih mrâo đa đa hdră bhiăn bi djo\ guôp, mđ^ kyar brua\ nah gu\, mđ^ mlih klei duh mkra mnia mblei, tui duah klei duh bi liê mơ\ng ala ta] êngao, mjing klei găl ênưih kơ phung duh mkra ma\ brua\, boh nik phung duh mkra điêt leh ana\n man dưn.

 

- Tlam mbruê, ti [uôn pro\ng phu\n Viên Cha\n, ala c\ar Lao, K’ia\ng khua dla\ng brua\ Quốc hội Tòng Thị Phóng nao kkuh leh Khua dla\ng brua\ Quốc hội Lao Pani Yathotu, [ri ho\ng gưl nao kơ anôk bi k[^n AIPA tal 35. Dua khua g^t gai hra\m mb^t bi mkla\: lo\ dơ\ng g^r ksu\l mbu\ kơ klei bi hgu\m mguôp pro\ng leh ana\n kluôm plah wah 2 Đảng, 2 knu\k kna leh ana\n klei hgu\m mguôp 2 djuê ana Việt Nam – Lao ayo\ng adei. K’ia\ng khua dla\ng brua\ Quốc hội Tòng Thị Phóng dla\ng myuôm kơ klei g^t gai leh ana\n mko\ mjing klei k[^n AIPA - 35 mơ\ng Quốc hội Lao, mb^t ana\n bi mkla\ klei tu\ jing mơ\ng klei bi k[^n AIPA - 35 mâo klei đru mguôp pro\ng mơ\ng Quốc hội Lao kơ klei êđa\p ênang, h’^t kja\p leh ana\n đ^ kyar mơ\ng du\m ala c\ar hla\m êpul, a\t mse\ mơh kơ hdra\ bi mjing Êpul êya [uôn sang ASEAN. Việt Nam g^r jih ai mb^t ho\ng Lao đru mguôp hla\m du\m mta klei, Hdra\ mtru\n mơ\ng klei bi k[^n.

 

- Aguah mbruê, êpul bi ala Quốc hội [uôn pro\ng Hà Nội mko\ mjing leh klei bi k[^n ma\ klei blu\ mơ\ng phung bi ala du\m dhar brua\, êpul êya hla\m [uôn pro\ng kơ hdră ]ih mkra hdră bhiăn bảo hiểm xã hội lo\ mlih mrâo. Tui si t^ng hdră bhiăn anei srăng mkla\ mklơ\ng ti anôk bi k[^n tal 8, Quốc hội gưl 13. Ti anôk bi k[^n, phung bi ala Quốc hội mâo klei bi tu\ ư pro\ng ho\ng brua\ lo\ po\k mlar mnuih mgo# blei bảo hiểm xã hội hla\m ênoh mnuih ngă brua\ tui si klei kuôl ka\ mâo wưng k]ah mơ\ng sa mlan truh kơ gu\ 3 mlan, ]ia\ng đăm le\ hlăm klei phung duh mkra dê] ho\ng hdră bhiăn, lehana\n răng mgang mnuih ma\ brua\. {ia\dah bi hyua kjăp h^n klei kia\ kriê keh bâo hiểm xã hội, mtru\n kla\ mnga] brua\ klam hlăm klei hluê ngă hdră mtru\n po\m mlar phung blei bảo hiểm.

 

- Aguah mbruê, K’ia\ng khua knu\k kna Hoàng Trung Hải, Khua Knơ\ng brua\ ala c\ar tui duah mnuih mâo klei truh nao ksiêm dla\ng boh klei ru\ mkra Hdra\ brua\ Anôk brua\ ala c\ar g^t gai kriê dla\ng, bi kdơ\ng ho\ng klei truh jhat, tui duah mnuih mâo klei truh. Ti anei, K’ia\ng khgua knu\k kna g^t gai pô duh bi liê lo\ dơ\ng hluê nga\ djo\ ho\ng hdra\ kc\ah ru\ mkra, k[^n nga\ mkra c\ia\ng dja\l ba hdra\ brua\ nga\ brua\ knua\ hla\m wưng ti ana\p. Hdra\ brua\ Anôk brua\ ala c\ar gai kriê dla\ng, bi kdơ\ng ho\ngklei truh jhat, tui duah mnuih mâo klei truh jing hdra\ brua\ c\ia\ng bi mrâo mrang kdra\p mnơ\ng yua, leh ana\n brua\ g^t gai mko\ mjing tui duah mnuih mâo klei truh mơ\ng Việt Nam- brua\ [rư\ hruê [rư\ yuôm bha\n leh ana\n c\ia\ng êdi hla\m wưng gia\m anei. Hdra\ brua\ dưi ru\ nga\ ti Long Biên (Hà Nội), truh kơ ara\ anei  l’leh brua\ ru\ mdơ\ng, mphu\n truh gưl mko\ dưm da\p kdra\p mnơ\ng yua leh ana\n bi rue# leh jih. Pra\k ka\k bi liê kơ hdra\ brua\ anei êbeh 200 êklai pra\k.

 

- Kyua hmăi mơ\ng ang^n êbu\ mrô 3, du\m hruê êgao hlăm ]ar Dak Nông mâo lu gưl hjan pro\ng, ngă klưh lăn hla\m lu anôk, ngă gun kpăk êlan klông, lehana\n lu] liê kơ brua\ pla mjing. Truh tlam mbruê, hlăm kdrê] êlan mơ\ng sa\ Quảng Phú, kdriêk Krông Knô truh kơ sa\ Quảng Hoà, kdriêk Dak Glong, ]ar Dak Nông mâo lu anôk klưh jhat, ngă gun kpăk hlăm êlan klông. Mb^t ho\ng ana\n, mâo lu ana kyâo pro\ng dơ\ng kbu] phu\n hlăm ]ư\, lu klo\ boh tâo pro\ng klu\ng mơ\ng ]ư\, jing hu^ hyưt kơ klei ana\p êbuh lehana\n jăm hlăm êlan klông tơdah lo\ mâo hjan pro\ng. Lu mnuih hd^p ktuê êlan dơ\ng ]ar mrô 4B, sa\ Quảng Phú, kdriêk Krông Knô, ]ar Dak Nông dôk hu^ hyưt. Ti ana\p klei klưh jhat ana\n, Knơ\ng brua\ êlan klông du\ mdiăng ]ar Dak Nông hgu\m leh ho\ng brua\ sang ]ư\ êa alu\ wa\l hlăk tio\ nao êdeh êdâo ngă brua\ lo\ bi kjăp mkra du\m kdrê] êlan ana\p mâo klei jhat, lehana\n mbe\ mnuih [uôn sang đue# mơ\ng anôk ana\p mâo klei klưh mơ\ng ]ư\.

 

- Lu mnuih [uôn sang ti sa\ Tân Nghiã, kdriêk Di Linh, c\ar Lâm Đồng hla\k dôk hyưt êdimi kyua klei klưh hroh la\n mâo hla\m lar [ar, ho\ng du\m gru kđang [uh mâo ti êbeh du\m pluh ha la\n, lu kdrêc\ êlan klưh kdluh leh ana\n lu gơ\ng pui êbuh. Knu\k kna alu\ wa\l ba mbe\ mđue# leh du\m go\ êsei mnuih [uôn sang hla\m kr^ng hu\i hyưt leh ana\n mtio\ nao mnuih ktuê hluê dla\ng boh klei c\ia\ng hmao mâo hdra\ msir tơ mâo ya klei truh. Hluê si Lê Ngọc Chánh, khua Knơ\ng brua\ sang c\ư\ êa sa\ Tân Nghĩa, kdriêk Di Linh, c\ar Lâm Đồng, gưl kdluh la\n tal anei mâo 3 boh sang dôk hla\m anôk hu\i hyưt mâo leh knu\k kna alu\ wa\l mko\ mjing ba mbe\ đue#, mb^t ana\n đru brei 15 êkla\k pra\k kơ sa c\ô mnuih c\ia\ng rơ\ng h’^t kơ klei hd^p. Sa\ lo\ dơ\ng mtio\ nao mnuih dôk gak ra\ng c\ia\ng mpra\p bi kdơ\ng ti mâo klei truh jhat.

 

- Leh êbeh sa thu\n mâo mkăp hra\ tu\ yap dưi duh bi liê, aguah mbruê, ti alu\ wa\l duh mkra Nhơn Trạch, kdriêk Nhơn Trạch, ]ar Đồng Nai, knơ\ng brua\ Okatsune Việt Nam mko\ mjing leh knăm mphu\n ngă brua\. Anei jing hdră brua\ dôk hlăm klei tuh tia kăp mkra du\m mta kdrăp kr^k bi êgei, pom kr^k bi êgei, măi pioh rao cao áp, kơ brua\ răng kriê êdeh êdâo lehana\n bi mdoh mse\ si kdrăp boh mnơ\ng sun, măi mlih luil, măi hrui [ruih, măi mkhư\ mdjiê kman hlăm êdeh, lehana\n du\m mta kdrăp mkăn djo\ tuôm kơ êdeh. Mnơ\ng mơ\ng sang măi anei mkra mjing srăng lo\ w^t ba ]h^ kơ Nhật Bản, lehana\n mkăp yua hlăm ala ]ar lehana\n alu\ wa\l. Hdra\ brua\ anei mâo prăk duh bi liê hlăm hra\ mơar truh 1 êklăk 400 êbâo dolar.

- Hla\m brô 11h mkrah mbruê, ti ktuê êlan Lê Duẩn, phường Êa Tam, [uôn pro\ng {uônmathuôt, c\ar Dak Lak mâo klei truh hla\m êlan klông nga\ djiê mnuih, hla\k pô mga\t êdeh po\k [a\ng bha\ êdeh ôtô amâo ra\ng dla\ng ôh, nga\ kơ êdeh ma\i tla\ dra\m djo\. Êlâo kơ mâo klei truh, êdeh ôtô mâo mrô BKS 47C – 074.98 hla\k dôk mkơ\ng sia\ ho\ng êlan Lê Duẩn. Hla\k êdeh ma\i mâo mrô 47p8 – 4551 êran hriê gia\m sna\n pô mga\t êdeh po\k [a\ng bha\ êdeh nga\ kơ pô mga\t êdeh ma\i amâo lo\ hmao mkơ\ng ôh tla\ dra\m kơ [a\ng bha\ êdeh ôtô, nga\ kơ jih 3 c\ô mnuih đ^ êdeh ma\i le\ kơ êlan ( mâo 2 ung mo# leh ana\n anak mniê 2 thu\n). Mmông ana\n mơh mâo êdeh ôtô du\ mdia\ng mnơ\ng mrô BKS 89C – 008.55 dôk êran ti êlan mb^t ana\n mrâo truh hlo\ng tla\ dra\m kơ mniê mo#, nga\ kơ mniê mo# ana\n hlo\ng djiê ti ktuê êlan ba do\ng mdrao. Bi ung leh ana\\n anak kno\ng êka ma\ sna\n đuic\. Knơ\ng brua\ djo\ tuôm bi mkla\, mnuih djiê ana\n jing Trần Thị Út mâo 19 thu\n, pô mga\t êdeh du\ mdia\ng mnơ\ng jing Nguyễn Hữu Hậu mâo 34 thu\n, dôk ti alu\ 2, sa\ C\ư\ K’Ni, kdriêk Êa Kar.

 

Kdrêc\ klei mrâo ala tac\ êngao:

 

- Du\m anôk mple\ hră ti Scootland klă s^t kđăl [a\ng hlăk 10 m’mông mlam hluê m’mông alu\ wa\l hruê mbruê, jing ]ang rang aguah hruê anei hluê si m’mông Việt Nam, mjưh rue# klei mđing hmư\ klei m^n mnuih [uôn sang k`ăm mklă mklơ\ng si be\ Scootland kbiă đue# mơ\ng ala mtao Anh mơ\ amâo dah hơa^ leh êbeh 300 thu\n dôk mb^t ]ia\ng jing 1 ala ]ar klah hjăn. Bruă ksiêm yap hră mple\ mko\ mjing ti m’mông ana\n mtam leh ana\n boh tu\ dưn amra hưn mthâo hlăm hruê anei. Hluê si knu\k kna Scootland, ênoh mnuih [uôn sang nao mple\ hră lu hlăm brô 80% leh ana\n kno\ng 1 m’mông êlâo kơ mjưh rue# bruă mđing hmư\ klei m^n mnuih [uôn sang, ăt mâo lu mnuih [uôn sang kluh nao hlăm du\m anôk mple\ hră. Ara\ anei amâo djo\ kno\ng mnuih [uôn sang Scootland leh ana\n ala ]ar Anh đui] ôh, [ia\dah wa\t châu Âu leh ana\n dlông ro\ng lăn dôk guôn sơa^ boh tu\ dưn bruă mđing hmư\ klei m^n mnuih [uôn sang, kyua `u mklă mklơ\ng bruă knuă êdei ana\p ala ]ar Anh, ăt mse\ mơh ngă klei klah hjăn đ^ ktang h^n ti châu Âu hruê mlan êgao.

 

- Hlăm 1 hdră mtru\n trông bi mklă  hruê mbruê, Nghị viện châu Âu iêo mthưr leh khua g^t gai Êpul hgu\m châu Âu hlăm lui du\m klei bi tu\ ư ho\ng Nga, hlăm ana\n mâo wa\t hdră bruă ngă mkra êlan đ^ng mđoh ba êwa ]uh Hnoh đoh êgar Dhu\ng. K`ăm bi lar êngu\m hdra\ êlan ba ]h^ êwa ]uh mơ\ng Nga kơ kr^ng wa\l kwar Krah leh ana\n Dhu\ng châu Âu, Nga mphu\n ru\ mkra hdră bruă êlan đ^ng mđoh ba êwa ]uh Hnoh đoh êgar Dhu\ng găn êa ks^ Ju\ mơ\ng thu\n 2012. Hdră bruă anei dưi brei mđoh ba êwa ]uh mơ\ng Nga nao kơ châu Âu, [ia\dah amâo mâo bi nao găn kơ Ucraina ôh. Êlan đ^ng mđoh ba êwa ]uh anei amra nga\ brua\ mơ\ng knhal jih thu\n 2015 leh ana\n amra ngă bruă jih hnơ\ng dưi hlăm thu\n 2018.

 

- Khua mil ]hil Nga Vlađimir Putin hruê mbruê la] sơnei; ho\ng klei ba yua du\m hdră bi kmhal klei duh mkra ho\ng Nga, du\m ala ]ar êgar Yu\ amâo mđing ôh du\m mta k]ah mtru\n phu\n mơ\ng Knơ\ng bruă mnia mblei dlông ro\ng lăn leh ana\n lăm lui mta ]ua\n bi ktưn ho\ng klei êngiê leh ana\n mtăp mđơr. Hluê si Vlađimir Putin, du\m hdră bi kmhal k`ăm kơ Nga amâo mâo mdê ôh ho\ng klei hngah kơ du\m mta bhiăn mơ\ng Knơ\ng bruă mnia mblei dlông ro\ng lăn. Vlađimir Putin brei thâo; hdră msir mghaih phu\n ]ia\ng bi kdơ\ng ho\ng du\m klei bi kmhal ana\n jing mđ^ kyar klei mnia mblei hlăm ala ]ar hluê ho\ng bruă mjing 1 wa\l bi ktưn kơ ngăn prăk, hlăm ana\n mâo wa\t bruă mjing du\m ênoh brei ]an, [ia\dah ho\ng du\m êpul bruă mnia mblei êlưih mje\ mgiăm h^n.

 

- Quốc hội Libia hruê mbruê brei khua knu\k kna Abdullah al-Thinni mko\ mjing “ knu\k kna ru\ng răng” ho\ng ênoh phung khua pa\n brua\ [ia\ khua\t hlăm wang 3 hruê kơ ana\p. Hluê ho\ng ana\n, Abdullah al-Thinni amra hưn mdah ana\n phung khua êmua pa\n knu\k kna mrâo, kno\ng mâo 6 ]ô khua phu\n bruă hlăm du\m bruă ho\ng ala ta] êngao, brua\ hlăm ala ]ar, brua\ kriê mgang ala ]ar, bruă mdrao mgu\n, sang hra\ m’ar mtô mjuăt leh ana\n kriê dlăng knu\k kna alu\ wa\l. Klei mkla\ mtru\n dưi trông bi mklă ho\ng 85 po\k hră tu\ ư hlăm ênoh 103 po\k hră ti Quốc hội. Êlâo kơnăn, hruê 17/9, phung nghị sĩ lăm lui klei c\ia\ng  mơ\ng Abdullah al-Thinni mko\ mjing 1 knu\k kna  pro\ng, ho\ng 16 ]ô khua phu\n bruă.

 

- Êpul bruă phung Aê mdrao amâo mâo kdriêl brei thâo; 1 ]ô mniê ba ana\p mnuih Prăng mơ\ng êpul bruă anei djo\ kman klei ruă Ebola hlăk êjai dôk ngă bruă ti Liberia. Phu\n bruă êa drao Prăng hưn mthâo; mniê ba ana\p anei amra ba w^t mdrao ti Prăng. Ara\ anei ana\n pô ba ana\p anei amâo mâo hưn mthâo ôh leh ana\n gơ\ amra ba w^t kơ sang êa drao thơ\ng kơ brua\ mdrao ti Prăng ]ia\ng mdrao mgu\n. Khă sơnăn, ara\ anei ka mâo ôh êa drao mdrao hlao klei ruă Ebola, [ia\dah phung aê mdrao amra g^r lông ba yua du\m mta êa drao mrâo ]ia\ng mdrao mgu\n kơ mniê ba ana\p anei.