Klei mrâo ala ]ar pô:

 

- Hruê 19/7, ti Hà Nội, êpul brua\ kơ klei ]ih mkra hdră prăp êmiêt kơ klei bi k[^n pro\ng Đảng 12, mâo leh klei bi k[^n kơ brua\ ]ih mkra klei bhiăn kla\ ênu\m pioh ba hâo mdah brua\ kđi ]ar kơ dhar brua\ g^t gai brua\ Đảng gưl dlông 11, ti anôk bi k[^n pro\ng Đảng 12 kluôm ala. Khua g^t gai Đảng Nguyễn Phú Trọng, ăt jing khua kia\ kriê êpul brua\ anei la] kla\: Năng bi kla\ mnga] h^n djăp mta boh phu\n, lehana\n ana\n kơ klei bi k[^n pro\ng Đảng 12, kyuadah anei jing klei m^n kơ brua\ kia\ kriê, bi êdah mta k`ăm phu\n, brua\ phu\n, hlăm dăl jih wưng păn brua\. Blu\ hrăm ti anôk bi k[^n, khua g^t gai Đảng lo\ m`a\: Klei k[^n pro\ng Đảng mâo mko\ mjing êjai drei găn leh 30 thu\n mlih mrâo, hlăk lo\ dơ\ng hluê ngă du\m klei bhiăn ru\ mdơ\ng lăn ]ar hla\m ênuk đ^ nao kơ Chủ Nghĩa xã hội lo\ dơ\ng thiăm mbo\ thu\n 2011, hluê ngă hdră bhiăn phu\n thu\n 2013, lehana\n ti krah wưng hluê ngă hdră êlan mđ^ kyar brua\ duh mkra ala [uôn 10 thu\n (2011 – 2020), êjai boh klei hlăm ala ]ar, lehana\n dlông ro\ng lăn mâo lu klei bi mlih, dleh dlan, amâo dưi thâo t^ng, mâo nanao lu mta klei mrâo. Mơ\ng năn ]ia\ng bi kla\ ana\n kơ klei bi k[^n pro\ng Đảng 12:“Ako\ kơ klei bi k[^n pro\ng drei bi ana\n jing bi mâo klei m^n g^t gai, bi êdah mta k`ăm phu\n, ho\ng du\m brua\ phu\n, hlăm dăl wưng păn brua\, ta\ hdră kơ brua\ mko\ mjing klei bhiăn kơ klei k[^n pro\ng amâo mâo djo\ kno\ng kha\ bi mâo klei hâo mdah kơ brua\ kđi ]ar đu] ôh. Bi kơ klei hâo mdah brua\ kđi ]ar ana\n jing kno\ng mta k`ăm ngă. {ia\dah mta k`ăm bi êdah brei khua\t đu\t, ênưih thâo săng, ênưih ngă, lehana\n srăng jing klei bhiăn ênưih kơ klei ksiêm dlăng”.

 

- Tu\ ư ho\ng asa\p jak iêo mơ\ng Đảng Êpul t^ng điâo Hluh lir (MIU) Cộng hòa Dominica mơ\ng hruê 15 – 18/7, êpul bi ala kơ Đảng Cộng Sản Việt Nam kyua mơ\ng đồng chí Hoàng Bình Quân, Khua Anôk brua\ ho\ng ala tac\ êngao Trung ương dja\ ako\, mâo leh gưl nao c\hưn leh ana\n nga\ brua\ ti Cộng hòa Dominica c\i\ng bi kja\p klei bi mje\  hgu\m plah wah 2 Đảng leh ana\n 2 ala c\ar. Ti mmông bi mtuôm leh anan nga\ brua\, đồng chí Hoàng Bình Quân lac\ ja\k kơ Cộng hòa Dominica đru leh Việt Nam jing ala c\ar hla\m Êpul hgu\m brua\ klei dưi êngiê anak mnuih Liên Hợp Quốc wưng mơ\ng thu\n 2014 – 2016, mb^t ana\n brei 2 nah dja\l mâo klei bi trông leh ana\n bi si`ê klei kuôl ka\ mtru\t mđ^ leh ana\n bi mgang brei brua\ duh bi liê, klei kuôl ka\ dêc\ brei jia 2 bliư\, mjing klei ga\l c\ia\ng kơ du\m anôk brua\ duh mkra mnia blei 2 ala c\ar bi hgu\m `u\ kma hla\m sang c\ơ mnia mơ\ng gra\p ala c\ar, akâo kơ knu\k kna Cộng hòa Dominica dja\l tu\ yap klei bhia\n duh mkra êngiê kơ Việt Nam leh ana\n nao ai đru Việt Nam ba mgơ\ng asei nga\ khua dla\ng brua\ hla\m êpul brua\ kriê mgang klei êđa\p ênang Liên Hợp Quốc mơ\ng thu\n 2020 – 2021. Khua Anôk brua\ ho\ng ala tac\ êngao Trung ương Đảng drei a\t hưn mthâo ho\ng du\m khua g^t gai Cộng hòa Dominica kơ boh klei ru\ng ra\ng ti êa ks^ Ngo\ leh ana\n klei m^n, hdra\ êlan mơ\ng Việt Nam msir mghaih klei ru\ng ho\ng hdra\ êđa\p ênang, hluê ho\ng knơ\ng bi mpu\ kơ hdra\ bhia\n quốc tế, boh nik `u klei kuôl ka\ Liên Hợp Quốc kơ hdra\ bhia\n êa ks^ Ngo\ thu\n 1982.

 

- Bi hdơr 67 thu\n hruê phung kahan êkah êkeh, phung săn asei 27/7, aguah mbruê, k’ia\ng khua Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân, khua adu\ brua\ Quốc hội Nguyễn Hạnh Phúc, khua phu\n brua\ mnuih ma\ brua\, phung knap m`ai Phạm Thị Hải Chuyền, mb^t ho\ng phung khua kia\ kriê ]ar Quảng Trị nao ]uh leh brui mngưi ti [uôn pro\ng đưm Quảng Trị. K’ia\ng khua Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân lehana\n êpul ma\ brua\ nao dưm leh kwang mnga, ]uh brui mngưi ti knưng bi hdơr kơ phung săn asei [uôn pro\ng đưm Quảng Trị, hdơr knga kơ phung săn asei hlăm klei bi blah 81 hruê mlam thu\n 1972, răng mgang [uôn pro\ng đưm Quảng Trị. Hlăm klei bi blah ana\n, du\m êbâo ]ô l^ng kahan drei thu\n mrâo pro\ng 18;20 êngia\ asei hlăm kr^ng lăn anei, pioh ]ih mjing klei jho\ng ktang kyua kơ klei hnu\k êngiê, đru mguôp hlăm klei sua ma\ klei êngiê kluôm dhuôm kwar Dhu\ng, mhluh lir lăn ]ar.

 

- {ri bi hdơr 67 thu\n hruê Khan êka êkeh – djiê êngia\ hruê 27/7, tlam hruê 19/7, Công đoàn Knơ\ng dla\ng brua\ mnuih nga\ brua\ khan êka êkeh leh ana\n yang [uôn bi hgu\m ho\ng Công đoàn Knơ\ng brua\ mdrao mgu\n, Êpul hgu\m brua\ gru bi kal hra\h c\ar Gia Lai mko\ mjing klei nao c\ua\ êmuh brei mđup mnơ\ng  leh ana\n ksiêm mka\ dla\ng klei rua\, mdrao klei rua\ mang kơ mnuih đru mguôp leh ai tiê kơ Cách mạng ti sa\ Gào, [uôn pro\ng Plei Ku. Ti mmông nga\ brua\, leh lo\ w^t bi hdơr kơ knhuah gru Cách mạng kdra\m k’ah mơ\ng djuê ana drei hla\m 2 klei bi kdơ\ng mblah sui thu\n mơ\ng djuê ana. Sa\ Gào jing sa\ sa ana\n hla\m c\ar dưi brei mđup ana\n knal Anh hùng, du\m đoàn viên Công đoàn Knơ\ng brua\ jao ti kiê kngan 44 hnư mnơ\ng kyua mơ\ng phung knua\ druh mnuih nga\ brua\ mơ\ng Knơ\ng dla\ng brua\ mnuih nga\ brua\, khan êka êkeh leh ana\n yang [uôn đru mguôp c\ia\ng brei mđup kơ 44 c\ô khan êka êkeh, rua\ dua\m leh ana\n ga\p djuê khan djiê êngia\, gra\p hnư mnơ\ng mâo ênoh 200 êaao pra\k hla\m ana\n mâo: [ê` keo, êa pra\i [ơ\ng, leh ana\n du\m mnơ\ng c\ia\ng yua mka\n đa.

 

- Hruê mbruê, brua\ đoàn êdam êra Lâm Đồng mko\ mjing klei bi mdoh, dlăng kriê msat phung săn asei Đà Lạt [ri hruê kăm “Hdơr knga tla ai” bi hdơr 67 thu\n hruê phung kahan êka êkeh phung săn asei hruê 27/7. Brua\ dlăng kriê msat mơ\ng êbeh 1 thu\n ho\ng anei jing leh brua\ phung hlăk ai Lâm Đồng ngă jê` jê` k`ăm mjua\t bi hriăm kơ phung hđeh gưl ara\ anei mâo ai tiê thâo khăp ]ia\ng kơ lăn ]ar, thâo kơ knhuah gru bi blah mơ\ng cách mạng, klei săn asei mlei amâo mâo uê` kơ klei tuh êrah m]ah klang mơ\ng gưl aê ama pô nao leh êlâo. Amâo mâo djo\ kno\ng hlăm mlan 7, [ia\dah nanao hla\m grăp mlan, grăp gưl, brua\ đoàn Lâm Đồng ăt mko\ mjing jê` jê` klei thâo hdơr knga, nao ]ua\ msat phung săn asei Đà Lạt ]ia\ng dlăng kriê wiê ênăk bi mdoh msat nanao.

 

- Hruê 19/7, Sang dhar kreh êdam êra hđeh êla\k c\ar Dak Lak mko\ mjing:  “Hdra\ _ Sa hruê ga\n hgao” gưl 7, mâo 70 c\ô hđeh hria\m hra\ gưl I, II hla\m [uôn pro\ng hluê nga\. Hla\m wang sa hruê, phung hđeh nga\ du\m brua\ ja\k m’ak leh ana\n tu\ dưn mse\ si: hluê nga\ du\m brua\ bi kpư\ mgei asei mlei, hria\m kơ klei thâo kdo\ ênhiang djuê ana, duah mđing kơ [uê ênuk, kơ knhuah dhar kreh Dap Kngư… Hdra\ k`a\m c\ia\ng mpra\p kơ phung hđeh klei thâo hd^p, mjing tac\ hla\p tu\ dưn doh mngac\, đru kơ phung hđeh bi mje\ mjuk, bi hria\m êmu\h klei thâo, bi mjua\t hria\m ai tiê klei m^n nga\ brua\ hluê êpul, klei bi hgu\m mguôp klei hd^p, hluê djo\ klei bhia\n mtru\n.

 

- Aguah mbruê, adu\ brua\ g^t gai klei gang kdơ\ng ho\ng klei êa lip lê] ang^n êbu\ gưl dlông bi k[^n ksiêm w^t klei lu] liê, lehana\n bi trông ]hai kơ hdră mghaih msir boh mơ\ng klei ang^n êbu\ mrô 2. Tui si klei ksiêm yap djăp ênu\m, mâo leh 4 ]ô mnuih djiê, leh ang^n êbu\ mrô 2 truh hlăm lăn hang. Hlăm năn, ]ar Lào Cai mâo 3 ]ô mnuih djiê grăm đah, ]ar Lạng Sơn 1 ]ô mnuih djiê êa mđung, êjai găn êa hnoh đue# w^t kơ sang. Lu] rai sang pưk truh 136 boh sang kpo\k ]uôr, 9 boh sang klưh, kluh m]ah giăm 1 êbâom3 lăn boh tâo hlăm êlan klông, hlăm năn Quảng Ninh jing alu\ wa\l tu\ klei lu] liê pro\ng h^n mơ\ng ang^n êbu\ ngă. Ara\ anei klei ksiêm yap ka ênu\m ôh kơ ênoh mdiê, lehana\n mnơ\ng pla mjing mkăn êngăp hlăm êa kbia\ hriê mơ\ng ang^n êbu\ ngă.

 

- Leh 3 hruê mko\ mjing ho\ng lu brua\ nga\ ja\k j^n mma\t hruê 19/7 Festival Nho – Vang quốc tế Ninh Thuận thu\n 2014 mjưh rue# ho\ng klei k[^n bi mrue# ho\ng lu mta brua\ nga\ ti tac\ mdah wa\l ênao êa [uôn pro\ng Phan Rang – Thàp Chàm. Phung tuê ênguê nao dla\ng kna\m m’ak [uh du\m ta kpiê Vang mdê mdê hriê mơ\ng 11 ala c\ar leh ana\n lu alu\ wa\l hla\m ala c\ar, ( h’ưi mơh amâo mâo ôh kpiê Vang Đà Lạt.) bi hra\m mb^t  hluê nga\ du\m klei hla\p djuê ana, klei bi lông mtio\ mran ê’i, bi lông bia\p siam, nao dla\ng klei rang mdah rup nghệ thuật: “ Ninh Thuận – sa kr^ng la\n ja\k êdi dla\ng”… Hla\m Festival lo\ mâo klei bi k[^n trông: “ Ta\ hdra\ mđ^ kyar ana boh Nho leh ana\n kpiê Vang Ninh Thuận”, klei k[^n trông khoa học “ Mđ^ kyar brua\ hiu c\hưn dla\ng kr^ng ktuê hang ks^ kwar Krah sia\ suôr ho\ng lia\ lia Dap Kngư”.

 

Klei mrâo ala ta] êngao:

Nam Dm Loc dKlưi

- Hruê mbruê, jing hruê knhal tui] Iran leh ana\n êpul P5+1, mâo 5 ala ]ar êpul hgu\m kriê dlăng klei êđăp ênang Liên hợp quốc leh ana\n jing: Anh, Prăng, Mi, Nga, Trung Quốc leh ana\n Đức k]ah mtru\n, k`ăm mâo klei bi tu\ ư kluôm ênu\m kơ hdră bruă hạt nhân ngă klei bi tăng mgăl mơ\ng Iran. Khă sơnăn, tuôr bi trông ]hai knhal tui] êlâo kơ hruê mlan bi k]ah anei mjưh rue# hlăm hruê mbruê, [ia\dah amâo mâo boh tu\ dưn knhal tui] ôh. Du\m t^ng bi tu\ ư lo\ bi tai hruê mlan bi trông ]hai truh kơ mlan 11 ana\p truh kyua adôk lu klei amâo thâo bi djo\. Lu ala ]ar pro\ng mâo mtam klei bi kdơ\ng kơ bruă lo\ bi tai hruê mlan k]ah mtru\n knhal tui] anei.

 

- Hruê 19/7, Cộng hoà dân chủ nhân dân Triều Tiên bi kdơ\ng ho\ng du\m klei [uah ăl mơ\ng Êpul hgu\m kriê mgang klei êđăp ênang Liên hợp quốc kơ du\m gưl sơ\ng mnah [ra\m pui giăm anei mơ\ng ala ]ar anei. Asa\p hưn mthâo mơ\ng phu\n bruă ho\ng ala ta] êngao Triều Tiên ba hưn mdah la] klă: Triều Tiên amra mđ^ h^n ai ktang ]ia\ng kriê mgang kơ pô, tơdah Êpul hgu\m kriê mgang klei êđăp ênang Liên hợp quốc amâo mâo bi êdah klei đua klam mơ\ng pô ho\ng klei mtăp mđơr. Jih du\m hdră bruă l^ng k’han mơ\ng l^ng k’han Cộng hoà dân chủ nhân dân Triều Tiên ba nga\, mâo klei mnah [ra\m pui jing klei dưi mơ\ng ala ]ar anei kriê mgang klei dưi kriê dlăng leh ana\n klei êđăp ênang mơ\ng ala ]ar, k`ăm bi kdơ\ng ho\ng du\m klei arưp aram mơ\ng Mi. Êpul hgu\m kriê dlăng klei êđăp ênang Liên hợp quốc – êpul mâo bruă rơ\ng kriê mgang klei êđăp ênang leh ana\n hơ^t kjăp kluôm boh lăn c\ia\ng bi mđing dlăng lu h^n kơ du\m klei hriăm mblah ngă mb^t mơ\ng Mi leh ana\n Hàn Quốc.

 

- Hruê mbruê, 3 hruê leh êdeh phiơr MH17 mơ\ng Malayzia le\ ti alu\ wa\l kwar Ngo\ Ucraina ngă 298 ]ô mnuih djiê, dlông ro\ng lăn ăt ka jih mơh klei kdjăt k[la kơ klei truh tơl dưi yap mơ\ng anak mnuih ngă. Mb^t ho\ng Liên hợp quốc, du\m ala ]ar hlăm êpul hgu\m ngo\ dhu\ng châu Á (ASEAN) hruê mbruê mâo leh klei hưn mthâo [uah ăl ktang ph^t kơ klei ara\ng mnah le\ êdeh phiơr MH17 mơ\ng Malayzia leh ana\n iêu mthưr mko\ mjing klei ksiêm dlăng ênu\m ênap. Hlăk êjai du\m ala ]ar mâo klei djo\ tuôm lo\ dơ\ng m]h^ hdăng găp, lu bruă bi hdơr kơ phung djiê lo\ dơ\ng mko\ mjing ti Austrâylia, Malayzia leh ana\n Hà Lan.

 

- Êpul knu\k kna Islam hruê mbruê truh asap tu\ đua klam nga\ du\m gưl mtuh [om ti du\m alu\ wa\l mơ\ng mnuih Shiite ti Baghdad hruê 19/7, ngă [ia\ êdi 27 ]ô mnuih djiê. Du\m gưl ksu\ng ngă hruê mbruê ti [uôn pro\ng phu\n Baghdadịing kjham êdi yap mơ\ng êpul mâo phao ktuang Sunni mphu\n hluê ngă hdră ksiêm dlăng alu\ wa\l kwar Dưr. Êpul anei hưn êlâo amra lo\ dơ\ng po\k du\m gưl ksu\ng ngă k`ăm bi ru\ng boh klei ti Ira\c.

 

- Hruê mbruê, klei blah ngă mơ\ng Israel k`ăm kơ Gaza truh hruê tal 13 leh, [ia\dah ka mâo ya klei đ^ kyar ôh kơ klei duah êlan bi blu\ hrăm k`ăm mjưh mdei klei bi ngă plah wah Israel leh ana\n êpul djă phao ktuang Islam Hamas mơ\ng Palestin. Du\m klei ksu\ng ngă ho\ng êdeh phiơr mơ\ng Israel ngă êbeh 350 ]ô mnuih Palestin djiê. Êjai ana\n, ti lu ala ]ar mko\ mjing leh du\m klei ngă lagreo nao ai ho\ng Palestin leh ana\n bi kdơ\ng ho\ng klei blah ngă mơ\ng Israel.

           

- Ang^n êbu\ Rammasun tuh nao hlăm Trung Quốc ngă lui] liê pro\ng kơ mnuih leh ana\n ngăn do\. Hluê si klei t^ng yap mơ\ng phu\n bruă Dân chính Trung Quốc t^ng truh kơ 11 m’mông yang hruê dơ\ng hruê mbruê, leh tuh nao ga\n du\m ]ar Hải Nam, Quảng Đông leh ana\n Quảng Tây, ang^n êbu\ Rammasun ngă 18 ]ô mnuih djiê, 5 ]ô mnuih lui] ka thâo [uh, 11 êbâo boh sang dlưh êbuh, 77  êbâo boh sang jhat rai, 1 êklăk 440 êbâo ha mnơ\ng plaụming jhat rai, lui] liê kơ bruă duh mkra giăm 10 êklai Nhân dân tệ ( bi knar hlăm brô 1 êklai 600 êklăk đôlar Mi).