Klei mrâo ala c\ar pô:

 

- Tlam mbruê, ti anôk brua\ knu\k kna, k’ia\ng khua knu\k kna Nguyễn Xuân Phúc drông leh êpul phung bi ala mnuih mâo brua\ tu\ dưn ho\ng cách mạng ]ar Nghệ An, [ri êpul nao ]ua\ [uôn pro\ng phu\n Hà Nội, nao ]ua\ msat khua g^t gai Hồ Chí Minh. Ti anôk drông, k’ia\ng khua knu\k kna Nguyễn Xuân Phúc bi mni kơ Nghệ An ngă leh jăk brua\ hdơr knga tla ai, mnăm êa hdơr kơ phu\n, lehana\n brua\ mko\ mjing klei nao ata\t êpul nao ]ua\ [uôn pro\ng phu\n Hà Nội, nao ]ua\ msat khua g^t gai Hồ Chí Minh, jing klei bi knăl kla\ mnga] kơ klei mđing ana\n. K’ia\ng khua knu\k kna mta\ kơ ]ar lo\ dơ\ng mđ^ ktang h^n du\m brua\ yang [uôn, kơ klei hdơr knga tla ai, ngă jăk h^n du\m hdră êlan đru mnuih mâo brua\ tu\ dưn ho\ng cách mạng, mse\ si brua\ msir klei ư\ êpa, kia\ kriê msat phung săn asei, amâo mâo lui du\m go\ êsei knu\k kna dlăng ba le\ hlăm klei dleh dlan, amâo mâo pưk sang dôk. Boh nik hlăm klei ma\ brua\ knua\, lehana\n klei anak aneh phung mâo brua\ tu\ dưn ho\ng cách mạng, găp djuê phung djo\ êa drao rua\ diosin, kahan êka êkeh, phung săn asei hriăm hra\ mơar, lehana\n mâo klei mđing h^n.

 

- Adu\ brua\ knu\k kna mrâo mâo hra\ mtru\n mrô 4606/VPCP-KTN hưn mthâo klei g^t gai mơ\ng K’ia\ng khua knu\k kna Hoàng Trung Hải kơ klei po\k nga\ Hdra\ brua\ “ Ba yua hdra\ kdra\p hâo hưn hla\m klei kriê dla\ng, g^t gai leh ana\n ba yua ja\k êđa\p, mâo klei tu\ du\m êlan klông yuôm bha\n hla\m kluôm ala- Kdrêc\ 1 ba yua ho\ng êlan dơ\ng pro\ng mrô 1”. Hluê ana\n, K’ia\ng khua knu\k kna Hoàng Trung Hải tu\ ư kơ hdra\ êlan po\k hluê nga\ Hdra\ brua\ ba yua hdra\ kdra\p hâo hưn hla\m kriê dla\ng, g^t gai leh na\n ba yua ja\k êđa\p, mâo klei tu\ du\m êlan klông phu\n hla\m kluôm ala - kdrêc\ 1 ba yua ho\ng êlan dơ\ng pro\ng mrô 1. Phu\n brua\ êlan klông du\ mdia\ng ksiêm mđing dla\ng, ma\ klei blu\ mguôp mơ\ng du\m Phu\n brua\ c\ia\ng bi rue# ênu\m hdra\ brua\, bi hgu\m hâo hưn ho\ng du\m brua\ djo\ tuôm, mko\ mjing klei w^t ksiêm dla\ng bi mkla\, dla\ng bi mkla\ Hdra\ brua\ hluê djo\ ho\ng klêi dưi, rơ\ng bi mâo klei tu\ duh bi liê leh ana\n djo\ guôp ho\ng hnơ\ng bi rue# leh brua\ mkra mđ^, po\k pro\ng êlan dơ\ng pro\ng mrô 1.

 

- Tlam mbruê, ti Hà Nội, Trung tướng Võ Văn Tuấn, k’ia\ng khua knơ\ng brua\ kia\ kriê l^ng kahan yang [uôn Việt Nam drông leh Đại tướng Nâm Sowat, khua knơ\ng g^t gai hdră êlan lehana\n mje\ ho\ng ta] êngao mơ\ng l^ng kahan Campuchia dja\ ako\ êpul knơ\ng brua\ h[uê ênuk l^ng kahan Campuchia hlăk hriê ]ua\ lehana\n ma\ brua\ ti Việt Nam. Ti anôk drông, dua nah ksiêm w^t boh tu\ dưn klei hgu\m brua\ plah wah knơ\ng brua\ h[uê ênuk l^ng kahan Campuchia, lehana\n knơ\ng brua\ h[uê ênuk l^ng kahan Việt Nam. Hlăm năn, brua\ đru mko\ mjing, mjua\t bi hriăm knua\ druh, đru kdrăp mnơ\ng kơ knơ\ng brua\ h[uê ênuk l^ng kahan Campuchia, mâo mko\ mjing nanao ho\ng klei tu\ dưn jăk. Wưng kơ ana\p, knơ\ng brua\ h[uê ênuk l^ng kahan Việt Nam lehana\n knơ\ng brua\ h[uê ênuk l^ng kahan Campuchia lo\ hyua h^n brua\ hgu\m hlăm klei mjua\t bi hriăm knua\ druh, tui duah hra\ mơar ana\p truh kơ klei bi hdơr du\m knăm pro\ng mơ\ng l^ng kahan yang [uôn Việt Nam, lehana\n l^ng kahan ala mtao Campuchia. Phu\n brua\ l^ng kahan,knơ\ng brua\ kia\ kriê l^ng kahan yang [uôn Việt Nam mjing nanao klei găl kơ dua dhar brua\ bi hgu\m ma\ brua\ mâo klei tu\ dưn, pioh kơ klei ksiêm duah klei kreh knhâo, h[uê ênuk, lehana\n kơ brua\ răng mgang klei êđăp ênang kơ dua ala ]ar.

 

- Mma\t mbruê, sang mđung rup Việt Nam, Anôk dla\ng brua\ Đoàn Êpul bi hgu\m ho\ng Đoàn Êdam êra Phu\n brua\ Công an, Đoàn êdam êra  Sang mđung rup Việt Nam mko\ mjing hdra\ bi mje\ “ La\n c\ar iêo jak ana\n pô”. Ti hdra\ brua\, phung bi ala mâo hmư\ du\m klei kah mbha mơ\ng phung hla\k ai  hd^p ho\ng êa ks^ leh ana\n w^t mơ\ng êa ks^. Ana\n jing klei ya\l dliê mơ\ng phung c\ih klei mrâo mrâo w^t leh 25 hruê mlam dôk nga\ brua\ ti ho# mran ksiêm dla\ng wa\l anôk trah wah ma\ akan hdang hluê nga\ hdra\ bhia\n ti kr^ng êa ks^ Hoàng sa, ana\n jing klei ya\l dliê kơ ai tiê mơ\ng mnuih [uôn sang, mơ\ng êdam êra ti du\m kr^ng plao ks^ hla\k ru\ng ra\ng mơ\ng la\n c\ar… Hmư\ tiến sĩ Trần Công Trực, tuôm nga\ leh Khua anôk brua\ knông la\n knu\k kna êlâo adih hâo hưn kơ boh klei mâo s^t êdi ti êa ks^ Ngo\ leh ana\n klei mđing dla\ng hla\m leh ana\n êngao ala c\ar ho\ng boh klei êa ks^ Ngo\ mơ\ng Việt Nam. Mơ\ng ana\n ta\ hdra\ kơ klei m^n, mtô mblang hâo hưn kơ ai tiê kha\p c\ia\ng kơ la\n c\ar ho\ng klei djo\ kpa\, hluê djo\ ho\ng hdra\ bhia\n Việt Nam leh ana\n quốc tế, djo\ guôp ho\ng boh mơ\ng ai kha\p c\ia\ng kơ klei êđa\p ênang mơ\ng mnuih Việt Nam kơ đoàn viên, êdam êra. A|t ti hdra\ anei mơh, wa\l Đoàn hla\m Trung ương Đoàn po\k nga\ leh hdra\ nga\ brua\ “ Thu\n hla\k ai Wa\l Đoàn hla\m Trung ương Đoàn su\ng adru\ng, thâo m^n mjing mko\ mkra leh ana\n ra\ng mgang êa ks^, plao ks^ la\n c\ar, knông la\n ala c\ar ”.

 

- Êpul hgu\m phung amâo mâo jăk asei mlei [uôn pro\ng Đà Lạt, ]ar Lâm Đồng mrâo mko\ mjing mlam kdo\ mu` mko\ mjing keh đru kơ Trường Sa ho\ng ana\n “Kyua Trường Sa khăp h’iêng”. Êpul hgu\m phung amâo mâo jăk asei mlei Đà Lạt, bi ala kơ êbeh 104 êbâo ]ô mnuih amâo mâo jăk asei mlei kluôm ]ar, ]ang hmăng mâo mơ^t truh ai tiê pô truh ho\ng phung l^ng kahan, lehana\n mnuih [uôn sang plao ks^ hlăk dôk hruê mlam dja\ phao ktuang kia\ kriê klei dưi êngiê êa ks^, plao ks^ lăn ]ar pô. 16 klei mu` kdo\ bi mni kơ lăn ]ar, bi mni kơ êa ks^ lăn êa pô, mơ\ng phung amâo mâo jăk asei mlei hlăm ao mâo rup hla ]hia\m gru hrah mtu\ k`^ Việt Nam, k`ăm kru\ w^t ai tiê djuê ana, klei khăp [uôn sang, klei thâo săng kơ klei răng mgang klei dưi êngiê êa ks^ plao ks^ grăp ]ô mnuih dlăng. Mlam mdah klei kdo\ mu` anei mâo mkrum mguôp giăm 12 êklăk prăk.

 

- Kha\ gơ\ hla\k krah yan hjan [ia\ ti du\m anôk hla\m kdriêk Êa Sup, [uôn Đon, M’Drak, Êa Kar, Krông H’Nang leh ana\n wa\l krah [uôn Hô mơ\ng c\ar Dak lak mâo klei k[a\h êa hli\m hjan. Khua g^t gai brua\ lo\ hma du\m alu\ wa\l brei thâo: ako\ yan hjan thu\n anei hnơ\ng êa hjan gơ\ bi knar [ia\, mnuih [uôn sang bi rah pla mnơ\ng [ia\ hruê mse\ si: ktơr, êtak mtah, hbei [lang, buh pla mdiê… Truh kơ krah mlan 5 mâo sa gưl adiê mđia\ ktang sui truh kơ 20 hruê nga\ kơ lu mnơ\ng pla djiê ram, đa mâo anôk mnuih [uôn sang gơ\ lo\ dơ\ng w^t rah pla gưl tal 2, tal 3. Ara\ anei, lo\ mâo leh adiê hjan lar [ar, kha\ sna\n klei lo\ w^t kru\ kơ mnơ\ng pla mjing jing dleh yơh, sra\ng nga\ hma\i djo\ kơ hnơ\ng boh mnga leh na\n hnơ\ng mâo mơ\ng yan hrui êmêt. Adiê mđia\ ktang krah yan hjan jing klei yan adiê amâo ga\l djo\ ka tuôm [uh mâo ôh êlâo adih, hla\k nga\ hma\i djo\ kjham kơ brua\ nga\ lo\ hma pla mjing ti c\ar Dak Lak.

 

- K`ăm pral h^n ruh mgaih anôk ala du\m hdră brua\, du\m brua\ ru\ mdơ\ng phu\n t^ng srăng bi leh hlăm thu\n 2014 – 2015, knơ\ng brua\ sang ]ư\ êa [uôn pro\ng Hà Nội mkăp êlâo 700 êklai prăk kơ brua\ anei. Ênoh prăk anei ma\ mơ\ng keh ngăn prăk [uôn pro\ng pioh kơ klei ruh mgaih anôk ala, du\m brua\ ru\ mdơ\ng phu\n hlăm thu\n 2014 – 2015. Knơ\ng brua\ sang ]ư\ êa [uôn pro\ng mta\ kơ phung duh bi liê đua klam jih jang kơ klei hluê ngă hdră brua\ mâo mkla\ mklơ\ng leh, mko\ mjing kla\ ênu\m hdră ma\ brua\, rơ\ng bi mâo klei kjăp, djo\ hruê k]ah. Pô duh bi liê ma\ brua\ bi mâo klei tu\ dưn, lehana\n mkiêt mkriêm jih hnơ\ng dưi êjai ngă brua\, bi djo\ ho\ng klei mtru\n hlăm brua\ kia\ kriê prăk pioh kơ klei duh bi liê.

 

Klei mrâo ala tac\ êngao:

 

- Knơ\ng bruă kăm ba yua phao ktuang drao ruă hruê mbruê hưn mthâo; knu\k kna Siri ngă rue# riêng bruă mbe\ mđue# jih du\m hjiê phao ktuang drao ruă kbiă mơ\ng kr^ng wa\l ala ]ar anei. Blu\ hrăm ho\ng phung ]ih klei mrâo ti [uôn pro\ng La Haye ala ]ar Hà Lan, khua g^t gai Êpul bruă kăm ba yua phao ktuang drao ruă, Ahmet Uzumcu brei thâo: ho# mran mdiăng phao ktuang drao ruă mơ\ng Siri kbia\ đue# leh mơ\ng kdru\n ho# mran Lattaquié ]ia\ng ba bi rai hlăm êa ks^. Hluê si hdră k]ah, bruă bi rai phao ktuang drao ruă mơ\ng Siri amra ngă rue# riêng êlâo kơ hruê mlan bi k]ah knhal tuc\ hlăm hruê 30/6 ana\p truh. Khă sơnăn, mâo lu klei blu\  hu^ hyưt kơ hruê mlan bi k]ah anei amra amâo mâo dưi hluê ngă ôh s^t du\m hruê mlan bi k]ah ba mđue# leh ana\n bi rai ênoh phao ktuang drao ruă anei mâo klei lăm lui nnao đrông. Êlâo kơnăn, hruê mlan kc\ah knhal tui] hruê 27/4 ]ia\ng Siri jao jih ênoh phao ktuang drao ruă kơ phung ngă bruă ksiêm dlăng quốc tế ba mđue# mơ\ng ala ]ar anei ăt kruh lui mơh.

 

- Khua phu\n bruă ho\ng ala ta] êngao Mi John Kery hruê mbruê mklă mklơ\ng klei nao ai mơ\ng Mi ho\ng êpul kriê dlăng klei êđăp ênang Ira\c hlăm klei bi kdơ\ng ho\ng êpul k’han klah hjăn mnuih Sunni hlăk po\k mlar alu\ wa\l ksiêm dlăng. Blu\ hrăm hlăm klei bi tuôm ho\ng khua knu\k kna Ira\c Nuri al-Maliki ti Bátđa, khua phu\n bruă Kery m`ă klă: “Klei nao ai amra dưi mđ^ ktang leh ana\n kriê kjăp tơdah phung khua g^t gai Ira\c ba hưn mdah du\m knhuang êbat yuôm bhăn ]ia\ng đru kru\ w^t ala ]ar leh ana\n mâo boh tu\ dưn. Klei anei amra đru êpul kriê dlăng klei êđăp ênang Ira\c bi kdơ\ng ho\ng êpul k’han klah hjăn ISIL ho\ng klei tu\ dưn leh ana\n jing hdră ]ia\ng mpu\ klei dưi kriê dlăng ala ]ar anei, ăt mse\ mơh kơ du\m boh tu\ dưn yuôm bhăn mơ\ng Mi leh ana\n alu\ wa\l.

 

- Phu\n bruă kriê mgang ala ]ar Nga hruê mbruê hưn mthâo: l^ng k’han ala ]ar anei hlăk mko\ mjing 1 klei hriăm mjuăt ksiêm dlăng prăp êmiêt mblah ngă kluôm dhuôm jêc\ kdjăt ho\ng jih jang phung l^ng k’han hlăm khan kr^ng wa\l phu\n. Khua phu\n bruă kriê mgang ala ]ar Sergei Soigu brei thâo: hluê si asa\p mtru\n mơ\ng khua g^t gai l^ng k’han gưl dlông- khua mil ]hil Vlađimir Putin, l^ng k’han hlăm Khan kr^ng wa\l phu\n leh ana\n du\m pôih kđông hlăm alu\ wa\l l^ng k’han anei hlăk mdưm hlăm klei răng jê] bi mblah ngă kluôm dhuôm yap mơ\ng 11 m’mông hruê 21/6. Nao kơ anôk hriăm mjuăt ksiêm dlăng jêc\ kdjăt anei mâo hlăm brô 65 êbâo ]ô l^ng k’han, 5.500 kdra\p mnơ\ng yua l^ng k’han, êbeh 180 boh êdeh phiơr l^ng k’han, 60 boh êdeh phiơr dăk wa\k. Anôk hriăm bi mblah ngă ti alu\ wa\l ]ư\ Ural leh ana\n Yu\ Sibêria, kbưi ho\ng [uôn pro\ng phu\n Matxcơva hlăm brô 1.750km.

 

- Êpul group êwa ]uh Naftogaz mơ\ng Ucraina hruê mbruê bi êdah klei ]ang hmang du\m klei bi blu\ hrăm 3 t^ng kơ êwa ]uh plah wah Nga, Ucraina leh ana\n knơ\ng bruă châu Âu amra kru\ w^t hlăm mlan 7 ana\p truh. Blu\ hrăm hlăm klei bi k[^n phung ]ih klei mrâo, pô djă ako\  Naftogaz Andrei Kobolev brei thâo; mâo mko\ mjing leh du\m klei đru k]e\ tal êlâo. Khua knơ\ng bruă châu Âu đua klam kriê dlăng pui kmlă Gunther Oettinger mtru\n asa\p mphu\n k]ưm tuôr bi trông ]hai tluôn ana\n hlăm mlan 7 ana\p truh. Ucraina ăt ]ang hmang amra mâo klei sa ai ho\ng êpul group êwa ]uh Gazprom mơ\ng Nga, êlâo kơ sang phat kđi ti Xtốckhôm ala ]ar Thuỵ Điển ba hưn mdah hdră phat mkra knhal tui] kơ du\m klei bi k]u\t hdăng găp mơ\ng 2 knơ\ng bruă.