Klei mrâo ala c\ar pô:

 

- Tlam mbruê, klei bi k[^n pro\ng brua\ mặt trận ]ar kwar Gưl dlông Việt Nam gưl tal 8 ma\ leh brua\ gưl tal êlâo, ti gu\ klei g^t gai mơ\ng Khua kia\ kriê brua\ Mặt trận ]ar kwar Gưl dlông Việt Nam Nguyễn Thiện Nhân. Êbeh 1 êbâo ]ô phung bi ala nao ti anôk bi k[^n, bi tu\ ư leh kơ lu mta brua\ yuôm bhăn kơ klei bi k[^n pro\ng gưl 8, brua\ Mặt trận ]ar kwar Gưl dlông Việt Nam kla\ klơ\ng po\k leh hlăm aguah anei. Hluê ho\ng klei bhiăn mơ\ng Mặt trận ]ar kwar Việt Nam, Klei bi k[^n pro\ng anei ruah 56 ]ô khua bi ala pioh kơ brua\ kia\ kriê klei bi k[^n, lehana\n 5 ]ô hlăm êpul khua ]ih hra\. Phung bi ala ăt mkla\ mklơ\ng klei bhiăn, hdră ma\ brua\ mơ\ng klei k[^n pro\ng. Ti anôk ma\ brua\, Vũ Trọng Kim, K’ia\ng khua klam brua\ khua g^t gai dhar brua\ mặt trận gưl dlông Việt Nam gưl 7. Hâo mdah klah ]u\n boh tu\ dưn mâo leh, lehana\n du\m klei awa\t hlăm wưng leh êgao, boh nik bi hro\ ênoh Êpul khua kia\ kriê hlăm brua\ đru mko\ mjing hdră bhiăn, brua\ ksiêm dlăng lehana\n blu\ mgang, g^t gai brua\ dlăng kriê, răng mgang klei dưi, klei tu\ dưn kơ mnuih [uôn sang.

 

- Hruê mbruê, ti Hà Nội, Knơ\ng dla\ng brua\ yang [uôn mơ\ng Quốc hội hluê nga\ leh klei bi k[^n tal 9 kơ boh klei hluê nga\ brua\ knua\ leh ana\n đa\o t^ng pra\k knu\k kna yua thu\n 2015, du\m hdra\ msir mđ^ hnơ\ng ksiêm mka\ dla\ng mdrao klei rua\, mđ^ knhuah nga\ brua\ mơ\ng phung nai, aê mdrao hla\m brua\ mdrao mgu\n, klei kriê dla\ng mơ\ng knu\k kna ho\ng brua\ mdrao mgu\n êngao knu\k kna. Hluê si klei hưn mdah mơ\ng Phu\n brua\ mdrao mgu\n, hla\m 9 mlan êgao, brua\ mdrao mgu\n po\k hluê nga\ leh klei đa\o t^ng pra\k knu\k kna yua hluê hdra\ w^t duah dla\ng tliêr kja\p du\m ênoh pra\k knu\k kna bi liê. Pra\k knu\k kna yua kơ kluôm dhar brua\ hluê si t^ng mâo leh êbeh 79 êbâo êklai pra\k. Pra\k yua kyua mơ\ng Phu\n brua\ mdrao mgu\n kriê dla\ng hluê si t^ng mâo êbeh 11 êbâo êklai pra\k. Pra\k bi liê hluê nga\ du\m hdra\ k`a\m ala c\ar mâo mbha brei leh kơ brua\ blei waccin, mnơ\ng pioh yua tlo\ mgang, blei êa drao mdrao klei rua\ hnak, êa drao mgang kdơ\ng ho\ng klei rua\ êngoh bi ktư\, êngoh bi m[le\ êrah. Mơ\ng klei bi trông phung bi ala bi êdah klei tu\ ư sa ana\n ho\ng klei hưn mdah mơ\ng Phu\n brua\ mdrao mgu\n, kha\ sna\n mâo đa klei blu\ lac\ snei: ti du\m brua\ ka mdưm hla\m ana\n c\ia\ng bi nga\ êlâo, hla\m ana\n mâo ênoh bi liê kơ brua\ ra\ng mgang klei rua\ tưp ka hưn mtru\n ôh, hla\k êjai phu\n pra\k đru brei mơ\ng ala tac\ êngao hla\k [rư\ tru\n hro\ hla\m wưng kơ ana\p.

 

- Êpul khua bi ala Dhar brua\ kđi ]ar hlăm L^ng kahan yang [uôn Việt Nam mâo Thượng tướng Ngô Xuân Lịch, khua kia\ kriê brua\ kđi ]ar hlăm l^ng kahan yang [uôn Việt Nam dja\ ako\ mâo leh gưl nao ]hưn lehana\n ma\ brua\ ti Campuchia mơ\ng hruê 24 – 27/9. Aguah mbruê, êpul mâo leh klei bi trông ]hai ho\ng êpul brua\ bi ala brua\ l^ng kahan Campuchia mâo Đại tướng Neang Phat, Khua hla\m êpul g^t gai brua\ l^ng kahan Campuchia dja\ ako\. Ti anôk bi trông ]hai, dua nah bi tu\ ư hyua\ h^n lehana\n bi kjăp klei mje\ mgiăm hgu\m mb^t, bi hgu\m mguôp, hgu\m brua\ kluôm dhuôm plah wah l^ng kahan lehana\n mnuih [uôn sang dua ala ]ar Việt Nam – Campuchia. Thượng tướng Ngô Xuân Lịch lehana\n Đại tướng Neang Phat hơ\k mơak [uh klei mje\ mgiăm hgu\m mb^t dua ala ]ar, hlăm năn mâo klei mje\ mgiăm l^ng kahan hlăk mâo klei đ^ kyar jăk siam.

 

- Tlam mbruê, [uôn pro\ng Hà Nội bi mtuôm leh [o# ho\ng phung bi ala kơ du\m knơ\ng brua\ hra\ klei mrâo [ri bi hdơr 60 thu\n hruê mtlaih êngiê [uôn pro\ng phu\n ( 10/10/1954 – 10/10/2014 ). Blu\ hra\m ti mmông bi mtuôm, phung bi ala du\m Knơ\ng brua\ hra\ klei mrâo bi êdah klei đua klam hla\m klei mtô mblang mtru\t mjhar kơ [uôn pro\ng phu\n Hà Nội na\ng djo\ ho\ng kboh mơ\ng kluôm ala. Đồng chí Nguyễn Đăng Tiến Khua Knơ\ng Sang mđung asa\p blu\ Việt Nam m`a\ kla\: mơ\ng hla\k mko\ mjing truh kơ ara\ anei Sang mđung asa\p blu\ Việt Nam a\t sia\ suôr ho\ng êwa êran kboh [uôn pro\ng, wa\t hla\m 2 klei bi kdơ\ng mblah leh ana\\n hla\m ênu\k gưl ara\ anei.

 

- Hruê mbruê, Knơ\ng brua\ sang ]ư\ êa wa\l krah Gia Nghĩa , ]ar Dak Nông mko\ mjing klei bi k[^n pro\ng phung bi ala mnuih djuê [ia\ hlăm wa\l krah gưl tal 2, thu\n 2014, mâo 150 ]ô phung bi ala, nao bi ala brei kơ êbeh 5 êbâo ]ô mnuih djuê [ia\ hd^p hlăm alu\ wa\l. Blu\ hrăm hlăm anôk bi k[^n pro\ng, mb^t ho\ng du\m klei bi mni, ]ih pioh du\m klei tu\ dưn mâo leh hlăm brua\ djuê ana ti wa\l krah, Nguyễn Thị Ngọc Lệ, K’ia\ng khua knơ\ng brua\ sang ]ư\ êa ]ar Dak Nông mta\ kơ wưng ti ana\p, wa\l krah Gia Nghĩa lo\ dơ\ng mđing lu h^n mjing klei găl kơ mnuih djuê [ia\ mâo klei hd^p mda hơ^t, mđ^ kyar brua\ duh mkra ala [uôn. Boh nik, mnuih djuê [ia\ lo\ dơ\ng mđ^ h^n klei ]o\ng kpưn đ^, mâo klei bi hgu\m mguôp, bi đru hdơ\ng găp kpưn đ^ tlaih mơ\ng klei dleh dlan bi hro\ klei [un [in knap m`ai, răng kriê kjăp du\m knhuah gru dhar kreh djuê ana pô.

 

- Aguah mbruê, Hoàng Văn Khiêu, Khua sang hra\ gưl I Trần Phú, [uôn pro\ng Kon Tum, c\ar Kon Tum bi mkla\; Sang hra\ nga\ rue# leh brua\ lo\ ba w^t 118 êkla\k pra\k kơ phung am^ ama hđeh hria\m hra\, kyua hrui ma\ amâo djo\ ho\ng klei kc\ah mtru\n. Du\m ênoh pra\k hrui ma\ soh ho\ng klei kc\ah mtru\n anei ti Sang hra\ gưl I Trần Phú thâo [uh kyua mơ\ng Êpul nao duah ksiêm dla\ng mlir dhar brua\ mơ\ng Knơ\ng brua\ sang c\ư\ êa [uôn pro\ng Kon Tum. Mblang lac\ kơ du\m ênoh hrui ma\ soh  ho\ng klei kc\ah mtru\n anei, Hoàng Va\n Khiêu, Khua Sang hra\ gưl I Trần Phú, [uôn pro\ng Kon Tum lac\ snei: du\m ênoh hrui anei Sang hra\ kno\ng hrui brei leh ana\n bi liê brei kyua jih jang phung am^ ama hđeh hria\m hra\ c\oa\ng bi tu\ ư đru mguôp pioh kriê dla\ng kơ anak aneh pô. Kha\ sna\n, `u a\t lac\ mơh anei jing sa klei hria\m kơ sang hra\.

 

- Aguah mbruê, Êpul du\m dhar brua\ hla\m ]ar Daklak mguôp ho\ng Knơ\ng brua\ Bảo hiểm nhân thọ Prudential alu\ wa\l Lăn Dap Kngư lehana\n êpul hgu\m Gru bi kal hrah kdriêk Krông Pa], ]ar Daklak ba jao leh brua\ hlăk ai jing “Sang klei khăp” kơ go\ sang Phạm Văn Hùng ti thôn 2B, sa\ Hoà Tiến, kdriêk Krông Pa], ]ar Daklak. Sang anei pro\ng 60m2 ho\ng ênoh jih jang êbeh 50 êklăk prăk. Dưi thâo, anei jing brua\ sa ai ho\ng klei mtru\t mjhar “Grăp êpul brua\, grăp ]ô mnuih mâo sa anôk đru do\ng” mơ\ng Êpul hgu\m brua\ Gru bi kal hrah Gưl dlông Việt Nam mko\ mjing, k`ăm kăp đru kơ du\m go\ êsei mâo klei hd^p dleh dlan kpưn đ^ hlăm klei hd^p.

 

- Gưl I hdra\ tlo\ waccin mgang klei rua\ m[le\ Sruê – Rubella ti c\ar Điện Biên po\k nga\ mơ\ng hruê 22/9 – 20/10 ti 3 kdriêk: Mường Nhé, Nậm Pồ leh ana\n Mường Chà. Anei jing du\m kdriêk êlan klông êrô êbat dleh dlan êdi hla\m c\ar. Leh kơ ana\n gưl II sra\ng po\k nga\ ti du\m kdriêk: Tủa Chùa, Tuần Giáo, Mường Ẳng mơ\ng hruê 27/10 – 27/11. Gưl 3 hluê nga\ ti du\m kdriêk, wa\l krah, [uôn pro\ng adôk mơ\ng hruê 24/11 – 24/12. Hla\m hdra\ tlo\ mgang anei, c\ar Điện Biên mâo hla\m brô 160 êbâo c\ô hđeh djo\ tlo\ mgang. Jing c\ar kr^ng c\ư\ c\hia\ng, êlan klông êrô êbat dleh dlan ana\n c\ar Điện Biên mko\ mjing du\m anôk tlo\ mgang ti du\m Sang hra\ leh ana\n nga\ hluê hdra\ kl^t a`uê kơ gra\p kdriêk c\ia\ng rơ\ng amâo mâo lui hđeh djo\ nao tlo\ mgang [ia\ amâo tlo\ ôh.

 

Kdrêc\ klei mrâo ala tac\ êngao:

 

- Tlam mbruê, ti [uôn pro\ng phu\n Viên Chăn, ala ]ar Lao, Knơ\ng prăk hgu\m Lao - Việt Nam (Laovietbank – LVB) leh ana\n knơ\ng brua\ êlan mko\ Ngăn prăk Ala ]ar Việt Nam (Banknetvn) po\k leh hdră bi t^ng tla ho\ng kak ATM mơ\ng Laovietbank mko\ ho\ng kdrăpBanknetvn. Dlăng lehana\n hluê ngă klei bi t^ng tla tal êlâo mâo Khua Dhar brua\ duh mkra Gưl dlông Vương Đình Huệ, lehana\n Khua bi ala Knu\k kna Việt Nam ti Lao Nguyễn Mạnh Hùng mb^t ho\ng lu phung knua\ druh brua\ knơ\ng prăk – ngăn prăk dua ala ]ar Việt Nam – Lao. Anei jing knơ\ng prăk tal êlâo ti Lao tu\ ư mko\ mkra hdră bi t^ng tla ho\ng kak ti ala ta] êngao, mko\ ho\ng 28 knơ\ng prăk hlăm Banknetvn lehana\n dưi bi t^ng tla ho\ng jdăp mta kdrăp ATM hlăm kluôm ala ]ar Lao lehana\n Việt Nam. Brua\ mko anei srăng đru mlih jao prăk mơ\ng Lao kơ Việt Nam lehana\n mơ\ng Việt Nam kơ Lao hlo\ng mâo klei tu\ dưn mtam, bi hro\ ênoh bi liê kơ mnuih yua.

 

- Adu\ brua\ bi ala My hruê mbruê brei thâo: leh klei bi k[^n plah wah Pô bi ala brua\ blei mnia My ho\ng khua Phu\n brua\ duh mkra pra\k nga\n Nhật Bản ti My hruê 24/9, 2 nah amâo mâo ya klei đ^ kyar ôh c\ia\ng nao truh kơ klei bi si`ê kuôl ka\ hgu\m hluh Thái Bình Dương ( TPP ). Hluê si Micheal Froman, pô bi ala kơ brua\ blei mnia My ti anôk bi trông gưl thơ\ng kơ brua\ hruê 24/9, 2 nah amâo mâo c\ia\ng bi mghaih msir ôh klei adôk gun kpa\k hla\m du\m mta brua\. Kha\ sna\n, jih 2 nah lo\ dơ\ng hluê nga\ du\m tuôr bi trông kơ ana\p ti Nhật Bản leh ana\n My c\ia\ng hra\m mb^t bi g^r msir mgiah he\ klei adôk gun kpa\k plah wah 2 ala c\ar.

 

- Blu\ hrăm hruê mbruê, pô mgơ\ng ruah ngă khua mil ]hil Apganistan Abdullah Abdullah mơ^t leh klei hơê] hmưi truh kơ pô bi lông ho\ng `u, Khua mil ]hil mrâo djo\ ruah Ashraf Ghani. Klei Abdullad bi êdah anei lo\ sa blư\ dơ\ng bi kla\ klei g^r ]ia\ng bi hơ^t boh klei hlăm brua\ jao klei dưi kia\ kriê, leh 3 mlan mâo klei dleh kpăk hlăm brua\ kđi ]ar ti Apganistan mơ\ng hlăk klei ruah khua mlan 6 êgao. Tui si t^ng Ashraf Ghani srăng đ^ păn brua\ hlăm hruê 29/9 anei. Knu\k kna mrâo ti Apganistan srăng klam brua\ bi hơ^t klei duh mkra, êjai dôk hla\m klei amâo mâo êđăp ênang lehana\n klei duh mkra mơ\ng ala ]ar anei hlăk toh hroh, lehana\n klei đru do\ng mơ\ng ta] êngao hro\ mơh.

 

- Brua\ hâo hưn mơ\ng Pra\ng hruê mbruê c\ih asa\p mơ\ng Pô blu\ bi ala kơ knu\k kna Stephane Le Foll brei thâo: ala c\ar anei hluê nga\ leh gưl mnah mple\ tal 2 k`a\m kơ êpul Knu\k kna Islam c\o\ng mdưm ma\ di`u pô ( IS ) ti Iraq. Klei hưn mtru\n mơ\ng knu\k kna Pra\ng ba hưn mdah leh khua mil c\hil Francois Hollande bi mkla\: Pra\ng sra\ng lo\ dơ\ng hluê nga\ hdra\ mnah mple\ k`a\m kơ êpul Knu\k kna Islam ( IS ) amâo uê` kơ klei Ecvé Pier Guôcden mnuih [uôn sang ala c\ar anei phung Knu\k kna Islam ( IS ) bi mdjiê.

 

- Hruê mbruê, Đức mơ^t leh mnơ\ng đru do\ng tal êlâo truh kơ Châu Phi, jing sa hlăm du\m klei g^r đru kơ du\m ala ]ar hlăk dôk mdrơ\ng gang ktang ho\ng klei rua\ tưp Ebola. Êdeh phiơr kahan Đức mdiăng ba 4 tôn mkrah mnơ\ng dhơ\ng lehana\n kdrăp yua truh kơ [uôn pro\ng phu\n Dakar ala ]ar Senegal ti Châu Phi anôk mâo êpul brua\ đru do\ng mơ\ng ta] êngao dôk mdrơ\ng ho\ng klei rua\ tưp Ebola. Mb^t ho\ng mnơ\ng đru do\ng, l^ng kahan Đức ăt srăng mdơ\ng sa anôk brua\ êa drao jing jai, hlăm năn mâo wa\t anôk bliah mdrao, ti [uôn pro\ng phu\n Monrovia ala ]ar Liberia.