Klei mrâo ala c\ar pô:

 

- Tlam mbruê, Quốc hội mâo klei bi k[^n kluôm hlăm sang bi k[^n, hmư\ klei hâo mdah hlak mblang, ma\ tu\ mlih mkra kơ hdră bhiăn công chứng lo\ mlih mrâo, lehana\n bi trông ]hai kơ du\m brua\ adôk mâo lu klei blu\ mdê mdê hlăm hdră bhiăn anei. Tui si klei hâo mdah, mâo lu phung bi ala tu\ ư kơ brua\ po\k mlar brua\ ngă mơ\ng du\m êpul brua\ ngă brua\ công chứng, jao kơ pô ngă brua\ công chứng hluê ngă klei tu\ yap du\m hra\ mblang, bi kla\ boh hra\ si`ê, bi kla\ hra\ photo, mse\ ho\ng du\m dhar brua\ ngă hra\ mơar mơ\ng knu\k kna,mjing klei găl kơ mnuih [uôn sang, lehana\n bi hro\ mơh djăp klei ktro\ kơ du\m dhar brua\ knu\k kna. }ia\ng ksiêm dlăng kjăp du\m hra\ mơar mblang, êpul ngă brua\ công chứng bi hro\ng ruah mnuih ngă brua\ anei mâo klei thâo hlăm brua\ mblang, lehana\n mâo k’hưm, lehana\n jing pô đua klam ho\ng êpul brua\ ngă brua\ công chứng kơ boh kla\, klei djo\ mơ\ng hra\ mblang, djo\ ho\ng mta mtru\n mơ\ng hdră bhiăn knu\k kna kơ knhuah yang [uôn.

 

- Hruê mbruê, ti Anôk brua\ Khua la\n c\ar, Khua la\n c\ar Trương Tấn Sang drông c\hưn leh Thượng Nghị sĩ Benzamin Cardi, Khua dla\ng Knơ\ng brua\ Ngo\ C|âu Á - Thái Bình Dương, hla\m Knơ\ng brua\ ho\ng ala tac\ êngao Thượng viện My hla\k dôk c\hưn leh ana\n nga\ brua\ ti Việt Nam. Ti mmông drông, Thượng Nghị sĩ Cardi hưn mthâo: mrâo êgao, Knơ\ng brua\ ho\ng ala tac\ êngao Thượng viện My mâo leh klei mkla\ mtru\n: bi kdơ\ng brua\ nga\ bi duêh mơ\ng Trung Quốc ba dưm pra ktir duah êa pui HD-981 amâo djo\ kno\ng nga\ hma\i djo\ kơ Việt Nam đuic\ ôh [ia\ lo\ wa\t kơ klei êđa\p ênang, h’^t kja\p mơ\ng kr^ng wa\l. Thượng nghị sĩ Cardi bi kla\: My sa ai ho\ng Việt Nam hla\m brua\ nga\ bi mhro\ klei ru\ng, g^r bi ư\ a\n leh ana\n msir klei ru\ng ho\ng hdra\ êđa\p ênang. T^ng kơ Việt Nam Khua la\n c\ar m`a\ kla\: wưng êgao, Việt Nam g^r jih ai, amâo ba ôh l^ng khan, [ia\ kno\ng ba yua ma\ êpul kriê dla\ng wa\l êa ks^. Mkla\k ho\ng ana\n, Trung Quốc ba yua leh ho# mran bi mblah, êdeh phiêr kdơ\ng mblah c\ia\ng đru mb^t. Ho\ng klei mse\ si ana\n, Khua la\n c\ar Trương Tấn Sang c\ang hmang snei: Quốc hội My sra\ng lo\ dơ\ng sa ai ktang ho\ng du\m brua\ rơ\ng hluê nga\ dja\p ênu\m klei kuôl ka\ mơ\ng Liên hợp quốc kơ hdra\ bhia\n êa ks^ leh ana\n klei hưn mtru\n DOC, ra\ng kriê klei êđa\p ênang, h’^t kja\p ti kr^ng wa\l, la\m lui êlan êlah kbao amâo djo\ hdra\, mb^t ana\n bi trông kơ klei anei ho\ng lu ala c\ar mka\n.

 

- Tlam mbruê, k’ia\ng khua phu\n brua\ ho\ng ta] êngao Bùi Thanh Sơn mâo leh klei bi blu\ hrăm ho\ng khua kia\ kriê hlăm êpul brua\ ho\ng ta] êngao Anh Hugo Swire ]ia\ng bi trông ]hai kơ hdră mđ^ h^n klei mje\ mgiăm hgu\m brua\ kluôm dhuôm Việt Nam – Anh hlăm wưng kơ ana\p, boh nik ho\ng djăp brua\ tal êlâo dua nah srăng ngă jing brua\ kđi ]ar, brua\ mje\ mgiăm, brua\ duh mkra mnia mblei, duh bi liê, brua\ sang hra\ mơar. Dua nah bi myuôm kơ klei bhiăn bi blu\ hrăm kluôm Việt Nam – Anh gưl tal 4 hlăm thu\n anei ti Hà Nội. Hlăm klei bi trông ]hai, dua nah ăt bi kah mbha klei m^n, kơ du\m brua\ ta] êngao lehana\n hla\m alu\ w\al hlăk bi mđing, boh nik du\m klei ru\ng răng giăm anei hlăm wa\l êa ks^ ngo\.

                           

- Tlam mbruê, ti Hà Nội, Trung ương Đoàn êdam êra Cộng sản Hồ Chí Minh bi hgu\m ho\ng Êpul hgu\m Êdam êra dân chủ dlông ro\ng la\n (WFDY) mko\ mjing klei bi k[^n Êpul hgu\m gai dla\ng mb^t Êpul hgu\m Êdam êra dlông ro\ng la\n. Ti anôk bi k[^n, phung bi ala hmư\ leh hra\ hưn mdah kơ klei Trung Quốc ba dưm pra ktir duah êa pui soh ho\ng hdra\ bhia\n êlam hla\m wa\l ks^ leh ana\n wa\l duh mkra  Việt Nam mơ\ng ako\ mlan 5 truh kơ ara\ anei. Brua\ nga\ mgao anei mơ\ng Trung Quốc nga\ leh soh kjham ho\ng klei dưi kriê dla\ng ma\ pô leh ana\n kluôm ênu\m la\n ala êa juôr, klei dưi kriê dla\ng, dưi bi mkla\ mơ\ng Việt Nam, nga\ soh êdi ho\ng hdra\ bhia\n quốc tế. Bi êdah klei m^n ho\ng brua\ nga\ soh hdra\ bhia\n mơ\ng Trung Quốc, Dalfino Hoster Guila, K’ia\ng khua Êpul hgu\m êdam êra dlông ro\ng la\n lac\:“ Hmei amâo ư ôh brua\ nga\ mơ\ng Trung Quốc, amâo ư ai ho\ng brua\ c\huak soh mơ\ng ala c\ar pro\ng ho\ng ala c\ar điêt. Êlâo kơ hriê kơ Việt Nam hmei hmư\ leh Việt Nam mtio\ nao 3.000 c\ô êdam êra kơ Trung Quốc, klei anei brei [uh klei êđa\p ênang leh ana\n hgu\m mguôp kr^ng wa\l. {ia\ leh kơ ana\n hmei hmư\ klei hâo hưn kơ boh klei ti êa ks^ Ngo\, asei mlei kâo leh ana\n Êpul hgu\m lac\ mb^t hu\i êdi kơ klei anei, hmei [uh boh klei hla\k mâo ru\ng ra\ng êdimi”.

 

- Aguah mbruê, dhar brua\ kia\ kriê brua\ Đảng ]ar Daklak mâo leh mmông ma\ brua\ ho\ng Đảng bộ sang hra\ Đại học Tây Nguyên, k`ăm ksiêm w^t klei hluê ngă brua\ mơ\ng Đảng bộ sang hra\ đại học Tây Nguyên 5 mlan ako\ thu\n 2014, k’ia\ng khua g^t gai brua\ đảng ]ar Daklak Cao Đức Khiêm g^t gai klei bi k[^n. Blu\ hrăm ti anôk ma\ brua\ ana\n, Cao Đức Khiêm, `u bi mni kơ du\m boh tu\ dưn mơ\ng Đảng bộ sang hra\ Đại học Tây Nguyên mâo leh hlăm wưng êgao, lehana\n g^t gai du\m brua\ phu\n hlăm wưng kơ ana\p: Đảng bộ lo\ dơ\ng mđing, kơ du\m brua\ bi mguôp hlăm chi bộ, lo\ hyua\ h^n brua\ mko\ mjing, [ư\ mkra Đảng hluê hdră mtru\n gưl dlông 4 “Du\m brua\ hlăk mjê] kơ klei mko\ mjing Đảng ara\ anei”, lo\ dơ\ng mđ^ h^n brua\ hriăm lehana\n hluê ngă knhuah mnga] Hồ Chí Minh, mđing kơ du\m brua\ mđ^ kyar đnảg viên mrâo, boh nik mjua\t mjing đru phung đoàn viên tu\ kdlưn hlăm knua\ druh, phung nai, phung sinh viên, boh nik hlăm phung sinh viên jing mnuih djuê [ia\ ti lăn dap kngư, mko\ mjing êpul brua\ đoàn kjăp ktang. Hlăm klei mjua\t bi hriăm, brei mđing kơ klei po\k mlar djăp hdră mjua\t bi hriăm, mơ\ng năn mđ^ hnơ\ng kjăp klei mjua\t bi hriăm, ksiêm duah djăp brua\ kreh knhâo pioh kơ brua\ mđ^ kyar ênuk ara\ anei kơ lăn ]ar, lehana\n brua\ duh mkra ala [uôn hlăm ]ar.

 

- Tlam mbruê, Knơ\ng brua\ khan ksiêm Công an kdriêk Dak Song, c\ar Dak Nông mâo leh hra\ mtru\n ba kc\ut pô soh leh ana\n asa\p mtru\n ma\ kơ\ng êjai ho\ng Trương Va\n Khoa, 45 thu\n, dôk ti alu\ Thuận Nam, sa\ Thuận Hạnh, kdriêk Dak Song kơ klei soh bi rai nga\n dra\p. Hluê si klei ksiêm dla\ng tal êlâo, thu\n 2008, Khoa mb^t ho\ng go\ sang nao hla\m kr^ng wa\l dliê alu\ Thuận Bắc, sa\ Thuận Hạnh  koh druôm bi rai ks^ng mmia\ ma\ 9.000m2 la\n dliê hla\m kdrêc\ dliê Knơ\ng brua\ dliê kmrơ\ng kriê dla\ng pioh nga\ hma. Leh kơ ana\n, ti kdrêc\ la\n anei, Knơ\ng brua\ Thuận Tân mdơ\ng sang ho\ng kyâo nga\ Anôk kriê dla\ng ra\ng mgang dliê, mb^t ana\n hrui ma\ w^t la\n mơ\ng Khoa ks^ng ma\ pioh lo\ w^t ba pla kyâo dliê. Ngê` ai ho\ng klei anei, hla\m brô 10h aguah hruê 5/5, Khoa c\uh anôk brua\ ra\ng mgang dliê mơ\ng Knơ\ng brua\ nga\ pui [ơ\ng jih sang pro\ng 60m2 leh ana\n du\m kdra\p mnơ\ng yua, t^ng ho\ng  pra\k ênoh luc\ liê truh gia\m 60 êkla\k pra\k.

 

- Dhar brua\ răng kriê dliê kyâo kdriêk Cát Tiên, ]ar Lâm Đồng brei thâo; hlăm thu\n 2014, kluôm kdriêk mâo 145 go\ êsei mnuih [uôn sang ngă hra\ mơar pla êbeh 160 ha dliê. Ênha\ anei dôk hlăm klei ]ua\l mka\ pla dliê hlăm lăn dliê tu\l, mơ\ng knơ\ng brua\ sang ]ư\ êa kdriêk Cát Tiên ho\ng ênoh bi liê jih jang đru mnuih [uôn sang pla dliê jing êbeh 320 êklăk prăk. Prăk anei ma\ mơ\ng ênoh bi liê kơ brua\ lo\ hma, pioh đru mjeh kyâo kơ mnuih [uôn sang pla dliê. Ara\ anei mnuih [uôn sang hlăk jah waih [ur rơ\k, bi mdoh anôk ]ia\ng pla kyâo, ]ia\ng mơ\ng mlan 6 – 8 mâo pla. Lehana\n, knơ\ng brua\ sang ]ư\ êa du\m sa\, wa\l krah ăt mâo leh mơh klei kuôl ka\ rah pla êđai kyâo pioh kơ brua\ pla dliê hlăm kdriêk.

 

Klei mrâo ala tac\ êngao:

 

- Iouri Ouchakov, pô đru k]e\ bruă ho\ng ala ta] êngao mơ\ng adu\ bruă khua mil ]hil Nga hruê mbruê brei thâo: hruê 5/6 ana\p truh, khua mil ]hil Nga Vlađimir Putin amra nao kơ [uôn pro\ng phu\n Pari ala ]ar Prăng leh ana\n bi mtuôm ho\ng khua mil ]hil Prăng Francois Hollande. Klei bi mtuôm mko\ mjing 1 hruê êlâo kơ kna\m bi hdơr klei ba nao l^ng k’han êpul hgu\m hlăm du\m kdrăn hang ks^ kr^ng Normandie hruê 6/6/1944, lo\ pia “ Kdrăn mblah kyua ala ]ar Prăng”, 1 hlăm du\m gru kruăk knăl h[uê ênuk yuôm bhăn mơ\ng klei mblah ngă dlông ro\ng lăn gưl tal 2. Hluê si Ouchakov, klei ru\ng răng Ucraina ăt amra jing 1 hlăm du\m mta phu\n ba bi trông ]hai ti anôk bi mtuôm plah wah 2 khua g^t gai Nga- Prăng.

 

- Khua knu\k kna Nhật Bản Shinzô Abe hruê mbruê brei thâo; `u ]ang hmang mtru\t mđ^ klei đru hgu\m ho\ng êpul hgu\m du\m ala ]ar ngo\ dhu\ng châu Á (ASEAN), k`ăm rơ\ng kjăp du\m mta mtru\n amra mâo klei mpu\ hlăm du\m klei bi kuan miă kr^ng wa\l ti êa ks^ ngo\. Êlâo kơnăn, hlăm klei w^t la] klei êmuh ]ih hlăm “Hră klei mrâo Phố Uôn” (Wall Street Journal) mơ\ng Mi hruê mbruê, Abe bi êdah klei hu^ hyưt kơ du\m bruă mơ\ng Trung Quốc nga\ ti êa ks^ ngo\, ngă klei ru\ng răng hlăm alu\ wa\l leh ana\n mklă mklơ\ng klei m^n mơ\ng Nhật Bản, ana\n jing amâo mâo tu\ yap klei bi mlih klei jing leh, ho\ng ai ktang amâo dah kp^ mgo#.

 

- Adu\ bruă hâo hưn êlan Internet ala ]ar Trung Quốc mrâo anei mtru\n asa\p kơ knơ\ng dla\ng brua\ hâo hưn êlan Internet ti du\m ]ar, [uôn pro\ng hlăm ala ]ar Trung Quốc mđ^ ktang bruă ksiêm dlăng klei hâo hưn ]ih mđung hlăm êlan Internet, leh du\m gưl ksu\ng ngă măk [ai hlăm hruê mlan giăm anei mse\ si gưl ksu\ng ngă ho\ng đao dho\ng ti anôk mjưh êdeh treng ti Côn Minh hruê 1/3, amâo dah du\m gưl mtuh [om ti Urumqi hruê 30/4 leh ana\n hruê 22/5, k’han ksiêm hmao [uh, du\m kdrê] mđung asa\p, rup hlăm du\m po\k hla Internet jing leh mta klei mâo brua\ yuôm bhăn hlăm du\m gưl ksu\ng ngă măk [ai, jih jang phung ngă măk [ai tuôm tui hriăm kơ klei thâo, ksiêm mđing duah hdră ksu\ng ngă măk [ai hluê mơ\ng du\m hdra\ mđung anei.

 

- Klei ru\ng răng mrâo ti kwar ngo\ ala ]ar Ucraina leh klei ruah khua đ^ lar jing klei mblah ngă, ho\ng klei hâo hưn kơ ênoh mnuih êka, djiê lu leh 2 hruê knu\k kna Kiev kru\ w^t hdră bi kdơ\ng ho\ng hdră mkra mđ^ liên bang. Klei bi blu\ hrăm mâo khua g^t gai mrâo mơ\ng Ucraina leh ana\n Nga bơ\k bâo mse\ si hdră msir mghaih klei ru\ng răng ti kwar ngo\. Anei jing klei lông dlăng tal êlâo ho\ng khua g^t gai mrâo djo\ ruah Porosenko.

 

- Aguah mbruê, ti alu\ wa\l sang êa drao Khokpho, ]ar Pattani  knhal dhu\ng Thái Lan mâo 1 klei mtuh [om ngă 10 ]ô mnuih êka, hlăm ana\n mâo 4 ]ô k’han leh ana\n k’han [uôn mb^t ho\ng 6 ]ô mnuih [uôn sang. Hluê si klei ksiêm dlăng tal êlâo mơ\ng k’han ksiêm Thái Lan, pô mtuh [om năng ai `u jing êpul Islam ai ngăm ti alu\ wa\l duah hdră mjing ênai kwang arưp aram kơ mnuih [uôn sang. 2 ]ô mtuh [om yua êdeh ma^ mdiăng 1 asa\r boh [om hlăm brô 10kg leh ana\n brei mtuh ti anôk mjưh êdeh sang êa drao  la] ti dlông. Êngao kơ ênoh mnuih êka, mâo hlăm brô 50 boh êdeh ôtô leh ana\n êdeh ma^ jhat rai kjham hlăm klei mtuh [om anei.

- Hruê mbruê, 1 kdrê] êdeh treng mur ti [uôn pro\ng phu\n Seul ala ]ar Hàn Quốc pui [ơ\ng ệ\jai dơ\ng mu\t hlăm anôk mjưh êdeh treng. Klei truh tơl anei amâo mâo ngă klei êka, djiê ôh. Anei jing klei pui [ơ\ng êdeh treng tal 2 ti Seul kno\ng hlăm wang 1 hruê kăm. Êlâo kơnăn, klei pui [ơ\ng anôk mjưh êdeh buýt hruê 26/5 ti Goyang, yu\ dưr Seul ngă 2 ]ô mnuih djiê, 41 ]ô mnuih êka.