Klei mrâo ala c\ar pô :

 

       - Aguah mbruê, ti anôk brua\ knu\k kna, khua knu\k kna Nguyễn Tấn Dũng mâo leh mmông ma\ brua\ ho\ng phung khua kia\ kriê knơ\ng ]ar Lào Cai kơ brua\ mđ^ kyar klei duh mkra ala [uôn hlăm ]ar. Ti anôk ma\ brua\, khua knu\k kna Nguyễn Tấn Dũng ta\ leh êlan mghaih msir klei akâo, klei bi êdah mơ\ng ]ar Lào Cai, djo\ tuôm kơ du\m brua\ “Mđ^ kyar klei duh mkra ala [uôn pral lehana\n kjăp, rơ\ng kjăp brua\ răng mgang klei êđăp ênang, brua\ kđi ]ar hơ^t, ktưn ru\ mdơ\ng Lào Cai jing anôk duh mkra ala [uôn phu\n hlăm alu\ wa\l ]ư\ ]hia\ng nah dưr”, bi mlih klei ]ua\l mka\ kluôm hlăm brua\ mđi kyar duh mkra ala [uôn ]ar Lào Cai truh kơ thu\n 2020, lehana\n ta\ hdră truh kơ thu\n 2030, po\k mlar alu\ wa\l duh mkra [a\ng jang knông lăn Lào Cai, đru klei duh bi liê mkăp pui kmla\ kơ du\m boh thôn [uôn ka mâo ôh pui kmla\ yua, duh bi liê kjăp kơ êlan hiu gak răng ktuê knông lăn, pral mâo mkla\ mklơ\ng mko\ mjing sang hra\ Đại học Fansipan, mko\ mjing alu\ wa\l duh mkra pla mjing ho\ng kdrăp mrâo mrang ti Sapa, lehana\n Bắc Hà, lehana\n duh bi liê mđ^ kyar du\m êlan klông yuôm bhăn, mjing boh kdru\t yuôm bhăn mđ^ kyar brua\ duh mkra ala [uôn hlăm ]ar Lào Cai đ^ kyar pral lehana\n kjăp./.

 

       - Hruê mbruê, đồng chí Tô Huy Rứa, Khua dla\ng brua\ Đảng Trung ương Đảng, Khua anôk brua\ mko\ mjing Trung ương nga\ khua êpul mâo leh klei bi mtuôm ho\ng phung bi ala kơ mnuih [uôn sang ti 2 phường Ninh Xá, Vệ An, [uôn pro\ng Bắc Ninh, c\ar Bắc Ninh. Ti mmông bi mtuôm, phung bi ala kơ mnuih [uôn sang phường Ninh Xá leh ana\n Vệ An akâo ho\ng phung bi ala Quốc hội c\ar c\ia\ng bi mđ^ ktang brua\ mgang kdơ\ng ho\ng klei tle\ [ơ\ng nga\ pra\k, bi liê ti mang, mđing dla\ng msir du\m klei bhia\n hdra\ mtru\n ho\ng khan hđa\p, go\ sang đru mguôp leh ai tiê kơ Cách mạng, duh bi liê du\m klei bhia\n mtru\n kơ brua\ dhar kreh ti nah gu\, wa\l anôk mnuih [uôn sang dôk sia\ suôr ho\ng mđ^ kyar [uôn pro\ng mrâo mrang. đồng chí Tô Huy Rứa tu\ yap ma\ du\m klei akâo c\ia\ng mơ\ng phung biu ala kơ mnuih [uôn sang du\m phường Ninh Xá leh ana\n Vệ An kơ brua\ c\ih mkra hdra\ bhia\n, po\k nga\ hdra\ bhia\n phu\n ala c\ar, du\m brua\ kriê dla\ng klei hd^p mda yang [uôn, brua\ knua\ druh, brua\ mgang kdơ\ng ho\ng klei tle\ [ơ\ng nga\n pra\k, bi liê ti mang…. ~u bi mkla\: Đảng, knu\k kna drei leh leh ana\n hla\k k[^n g^t gai du\m Knơ\ng brua\ djo\ tuôm dla\ng msir c\ia\ng bi mjing klei hluê nga\ hdra\ bhia\n djo\ kpa\, mko\ mdơ\ng yang [uôn thâo bi mpu\ kơ hdra\ bhia\n, mta\p mđơr, đ^ kyar mrâo mrang./.

 

       - Tlam mbruê, ti anôk brua\ knu\k kna, k’ia\ng khua knu\k kna Nguyễn Xuân phúc drông leh 32 ]ô phung bi ala kơ phung mna\ phu\n dô, êpul hgu\m phung mna\ khăp ]ia\ng kơ lăn ]ar mơ\ng ]ar Daklak, [ri êpul nao ]hưn kơ Hà Nội. Ti anôk drông, k’ia\ng khua knu\k kna Nguyễn Xuân Phúc la] kla\ Đảng, Knu\k kna ăt ]ih pioh lehana\n hdơr knga nanao ai tiê pro\ng pr^n mơ\ng phung ngă cách mạng tuôm ho\ng klei ara\ng krư\ kđăl, mnuih mâo brua\ tu\ dưn ho\ng cách mạng hlăm klei bi blah sua ma\ klei êngiê kơ djuê ana, lehana\n ru\ mdơ\ng lăn ]ar. Mb^t ho\ng ana\n, Đảng, Knu\k kna ăt mđing, lehana\n srăng ngă jih ai tiê pô ]ia\ng mđ^ h^n klei hd^p mda, ai tiê du\m go\ êsei phung knu\k kna dlăng ba, mnuih mâo brua\ tu\ dưn ho\ng lăn ]ar hlăm kluôm ala, lehana\n ti ]ar Daklak mse\ mơh. K’ia\ng khua knu\k kna mta\, phung khua g^t gai, lehana\n du\m gưl brua\ sang ]ư\ êa ]ar Daklak lo\ dơ\ng mđing lu h^n, bi lar djăp brua\ yang [uôn, mtru\t mjhar klei bi đru kơ du\m go\ êsei knu\k kna dlăng ba, mnuih mâo brua\ tu\ dưn ho\ng lăn ]ar adôk tuôm ho\ng klei dleh dlan, pioh kpưn đ^ hlăm klei hd^p. lehana\n ]ang hmăng phung bi ala kơ phung mâo brua\ tu\ dưn ho\ng lăn ]ar ti Daklak srăng lo\ dơ\ng mđ^ h^n knhuah gru cách mạng kơ [uôn sang, mjua\t bi hriăm kơ phung hđeh gưl mrâo jih ai tiê ma\ brua\, hria\m mjua\t, đru mguôp hlăm brua\ ru\ mdơ\ng [uôn sang, lăn ala êa djuh pô [rư\ hruê mlih mrâo, đ^ kyar./.

 

       -  Hruê mbruê ti [uôn pro\ng Đà Lạt, c\ar Lâm Đồng mko\ mjing klei bi k[^n tal; 2 – Khua Phu\n brua\ 3 ala c\ar Campuchia – Lào - Việt Nam kơ klei hgu\m mgang kdơ\ng ho\ng klei nga\ soh. Blu\ hra\m ti anôk bi k[^n, Đại tướng Trần Đại Quang,, Khua hla\m Phu\n brua\ kđi c\ar, Khua Phu\n brua\ Công an bi mkla\: hla\m 3 thu\n êgao, klei bi mje\ hgu\m plah wah Phu\n brua\ Công an Việt Nam, Phu\n brua\ Nội vụ Campuchia leh ana\n Phu\n brua\ kriê mgang klei êđa\p ênang Lào lo\ dơ\ng bi kja\p leh ana\n mđ^ wa\t kơ hnơ\ng êlam leh ana\n pro\ng, đru mguôp kriê kja\p klei êđa\p ênang kluôm yang [uôn, kơ hdra\ brua\  `u\ kma leh ana\n mđ^ kyar brua\ duh mkra yang [uôn mơ\ng gra\p ala c\ar. Êpul brua\ djo\ tuôm mơ\ng 3 Phu\n brua\ a\t bi hgu\m tliêr kja\p hla\m klei hâo hưn, bi kah klei thâo, bi hgu\m po\k nga\ mâo klei tu\ du\m hdra\ bi kdơ\ng ho\ng mnêc\, brua\ nga\ bi rai mơ\ng phung roh, hlia\r, bi kah klei hgu\m mguôp mâo leh mơ\ng đưm mơ\ng 3 ala c\ar. Bi hgu\m mâo klei tu\ hla\m brua\ kdơ\ng mgang klei nga\ soh, bohnik ho\ng  klei nga\ soh mâo êpul, klei soh hluh ala c\ar, klei soh kơ matu\i, c\h^ mnia mnuih…./.

 

      - Hruê mbruê, dhar brua\ g^t gai kr^ng lăn Dap Kngư mko\ mjing klei klei bi k[^n ho\ng phung ngă brua\ klei mrâo, k`ăm mkăp kơ du\m boh klei duh mkra ala [uôn hlăm alu\ wa\l. Du\m mlan hlăm thu\n anei, klei duh mkra ti lăn Dap Kngư mâo lu klei đ^ kyar jăk êbeh 10%, mâo ]h^ mnia ho\ng ala ta] êngao truh 1.400 êklai dolar, mâo ba w^t kơ knu\k kna truh êbeh 3.700 êklai prăk. Du\m ]ar hlăk ngă lu brua\ tu\ jing kơ klei hiu ]hưn ênguê ala ]ar lăn Dap Kngư – Đà lạt 2014, mguôp ho\ng du\m phu\n brua\ mtru\t mđ^ brua\ mkra êlan dơ\ng pro\ng mrô 14, [rư\ [rư\ bi hơ^t brua\ mko\ mkra ala [uôn mrâo mơ\ng du\m phu\n pui, ngă jăk brua\ ru\ mdơ\ng kr^ng [uôn snag mrâo, rơ\ng kơ klei hd^p mda ala [uôn, bi hro\ [un ho\ng klei pral adôk ma\ 14%...Kha\ snăn, lăn dap kngư ăt adôk mâo lu brua\ awa\t hlăm klei mđ^ kyar brua\ duh mkra ala [uôn lu thu\n êgao. Lữ Ngọc Cư, khua hlăm dhar brua\ kia\ kriê kr^ng lăn dap kngư brei thâo: “Du\m brua\ awa\t hlăm alu\ wa\l lăn dap kngư ana\n jing brua\ kia\ kriê dliê amâo mâo kjăp. Tal dua, du\m phu\n pui hlăm alu\ wa\l, klei ru\ mdơ\ng anôk ala mrâo kơ mnuih [uôn sang ka kla\ mnga] ôh, ba hriê lu klei mnuih [uôn sang ăl ]ô`. Lehana\n brua\ bi hro\ [un ka kjăp mơh, kluôm kr^ng adôk truh 14%, jing kdlưn h^n ho\ng ênoh ka\h knar kluôm ala. Sa brua\ dơ\ng jing mghaih msir kơ klei mnuih [uôn sang đue# hriê tui si ]ia\ng ăt ba klei amâo mâo hơ^t hlăm alu\ wa\l”./.

 

       - C|ar Dak Nông hla\k jêc\ lo\ w^t mkra bi kja\p du\m pluh boh kban yuôl, kban êjai leh jhat rai c\ia\ng rơ\ng klei ja\k êđa\p hla\m êlan klông yan hjan êa l^p lêc\ anei,. Kluôm c\ar Dak Nông ara\ anei mâo 17 boh kban yuôl leh ana\n gia\m 150 boh kban êjai , lu ti kr^ng [uôn sanhg lo\ hma, kr^ng taih kbưi. Truh yan hjan thu\n anei, lu boh kban yuôl, kban êjai leh jhat rai amâo rơ\ng klei ja\k êđa\p kơ mnuih ga\n êrô ôh. Ho\ng klei mse\ si anei, knu\k kna alu\ wa\l leh ana\n Knơ\ng brua\ êlan klông du\ mdia\ng c\ar Dak Nông mkla\ bi liê 3 êklai 600 êkla\k pra\k, mb^t ana\n iêo mguôp ai mnuih [uôn sang c\ia\ng w^t lo\ mkra du\m boh kban c\ia\ng ga\n êrô êdimi. Hluê si Nguyễn Nhân Bản, K’ia\ng khua Knơ\ng brua\ êlan klông du\ mdia\ng anei jing hdra\ êlan msir êjai đuic\ c\ia\ng rơ\ng klei ja\k êđa\p hla\m êlan klông hla\m yan hjan anei. Kơ êdei ana\p, c\ar c\ia\ng bi mâo phu\n pra\k truh du\m êtuh êklai pra\k pioh nga\ mrâo du\m boh kban anei./.

 

       - Giăm 230 êklăk prăk, lehana\n du\m êbâo tin nhắn jing klei sa ai mơ\ng phung đoàn viên công đoàn du\m gưl ]ar Điện Biên bi mguôp kơ hdră: “Blah `uăl klei khăp, kyua phung trah ma\ kan Trường Sa, Hoàng Sa”. Êngao kơ klei mtru\t mjhar mnuih ma\ brua\ bi mguôp mnơ\ng dhơ\ng, du\m gưl brua\ công đoàn ]ar Điện Biên ngă jăk brua\ hâo hưn hluê ngă hdră mtru\n tal 4 mơ\ng knơ\ng brua\ hgu\m mnuih ma\ brua\ Việt Nam, mtru\t mjhar jih jang mnuih mâo ai tiê thâo khăp ]ia\ng kơ lăn ]ar ho\ng brua\ bi ktưn duh mkra mnia mblei jăk./.

 

Klei mrâo ala tac\ êngao :

 

       -  Khua dla\ng brua\ ho\ng ala tac\ êngao Nhật Bản Fumio Kishida hla\m klei bi trông hluê êla đ^ng blu\ aguah mbruê ho\ng khua dla\ng brua\ ho\ng ala tac\ êngao My John Kerry lac\ leh snei: Nhật Bản sra\ng lo\ dơ\ng nga\ brua\ tliêr kja\p ho\ng du\m ala c\ar hgu\m hla\m G7 kơ klei ru\ng ra\ng ti Ucraina. Hla\m klei bi trông Kerry bi mni leh kơ klei bi mkla\ êlâo ana\n 1 hruê mơ\ng Nhật Bản, mđ^ klei bi kmhal k`a\m kơ Nga kyua djo\ tuôm kơ boh klei ti Ucraina. Hluê ana\n Nhật Bản sra\ng bi mkhư\ blei ba du\m mnơ\ng dhơ\ng mơ\ng Crimea, kr^ng wa\l bi mu\t leh hla\m liên bang Nga hla\k mlan 3. Khua dla\ng brua\ ho\ng ala tac\ êngao Nhật Bản Kishida a\t bi êdah klei hu\i hyưt pro\ng kơ boh klei [rư\ đ^ ti kr^ng Gaza. ~u bi mkla\: Nhật Bản sa ai ho\ng klei g^r mơ\ng Khua dla\ng brua\ ho\ng ala tac\ êngao Kerry c\ia\ng mtru\t mđ^ du\m T^ng ti kr^ng Gaza bi tu\ ư ho\ng asa\p mtru\n mdei mtuh phao ktuang./.

 

       - Mi srăng đru 7 êklăk dolar kơ Ukraine hlăm du\m brua\ ru\ mdơ\ng w^t alu\ wa\l nah Ngo\ ala ]ar anei. Ana\n jing klei k’ia\ng khua Mil ]hil Mi Joe Biden bi êdah hruê 28/7. Hlăm klei bi blu\ hrăm ho\ng khua knu\k kna Ukraine Arseny Yatsenyuk, k’ia\ng khua mil ]hil Mi Joe Biden brei thâo: djăp brua\ đru lo\ w^t ru\ mdơ\ng nah Ngo\ Ukraine năng ai lo\ mđ^ truh 7 êklăk dolar, mâo 1 êklăk dolar lo\ đru thiăm. Ênoh prăk anei, srăng mguôp hlăm keh gru bi kal hrah, lehana\n dhar brua\ mơ\ng Liên hiệp quốc kơ klei mnuih đue# kdê, yua hlăm du\m brua\ đru do\ng klei mdrao mgu\n, mkăp êa doh, ru\ mdơ\ng du\m hdră brua\ điêt ti alu\ wa\l nah Ngo\ Ukraine./.

 

       -  Hruê mbruê, Knu\k kna Hàn Quốc brei thâo: ala c\ar anei amâo mâo hdra\ akâo lo\ w^t mko\ ôh klei bi blu\ hra\m gưl phung thơ\ng kơ brua\ mlir Triều kơ klei Cộng hòa dân chủ nhân dan Triều Tiên nao kơ Anôk bi lông klei mjua\t ktang asei mlei C|âu Á ( ASIAD ) tal 17 ti [uôn pro\ng kdru\n ks^ Incheon mơ\ng Hàn Quốc hla\m mlan 9 ana\p anei. Hluê si sa c\ô khua êmua mơ\ng Phu\n brua\ hluh lir Hàn Quốc, Hàn Quốc sra\ng dôk guôn klei bi mkla\ mơ\ng Triều Tiên, kyua Triều Tiên hja\n pa\n lac\ leh, du\m klei bi blu\ hra\m plah wah 2 t^ng êlâo ana\n amâo mâo klei tu\ leh ana\n amâo lo\ dơ\ng hluê nga\ ôh klei bi trông./.

 

       - Hruê 28/7, Argentina tio\ nao leh sa êpul bi trông ]hai truh kơ New York ]ia\ng bi trông ]hai ho\ng pô dôk krah wah mghaih msir boh klei mâo sang phat kđi Mi ruah mdưm, pioh mghaih msir klei dôk bi tăng mgăl kơ hdră mko\ w^t nư klei Argentina dôk đuôm kơ ala ta] êngao. Argentina hlăk dôk ti ana\p klei kruh nư gưl tal 2, hlăm 12 thu\n êgao, tơdah amâo mâo ôh sa klei bi tu\ ư ho\ng pô nư jing Mi. Êlâo ana\n, tui si klei mkla\ mklơ\ng mơ\ng sa boh sang phat kđi Mi, Argentina bi tla he\ hla\m brô 1 êklai 300 êklăk dolar wa\t prăk ana lehana\n mnga kơ du\m pô nư, amâo mâo tu\ ư ôh klei ]ia\ng lo\ mko\ w^t nư klei. Klei bi trông ]hai plah wah Argentina ho\ng Mi mâo mko\ mjing êmưt hlăm 3 hruê kăm êgao, lehana\n tơdah adôk kpăk nanao mse\ djuê anei, phung khua phat kđi Mi amâo mâo srăng tu\ ư ôh kơ Argentina wưng k]ah brei t^ng tla hruê anei, 30/7. Klei anei ngă kơ Argentina dôk ti ana\p klei kruh nư mrâo./.

 

       - Gưl adiê mđia\ ktang ti Nhật Bản nga\ leh 15 c\ô mnuih djiê leh ana\n êbeh 8.600 c\ô mnuih mka\n bi nao đih mdrao kơ sang êa drao  hla\m hruê ka\m êlâo. Knơng klei mrâo AFP c\ih asa\p mơ\ng khua êmua Nhật Bản brei thâo: kno\ng hla\m kna\m 7 hruê ka\m êlâo mâo 6 c\ô mnuih djiê hla\k hnơ\ng adiê đ^ ktang truh 35 độC. Klei hâo hưn brei thâo: ênoh mnuih nao đih mdrao kơ sang êa drao kyua adiê mđia\ ti Nhật Bản hruê ka\m êgao đ^ 2 bliư\ mka\ ho\ng hruê ka\m êlâo kơ ana\n, lu jing mnuih mduôn khua 65 thu\n kơ dlông. Knơ\ng brua\ đa\o kna\l yan adiê êa juôr Nhật Bản hưn ra\ng êlâo adiê mđia\ hlơr sui leh ana\n hnơ\ng adiê hla\m hruê anei lo\ dơ\ng đ^ truh kơ 35 độC. Nhật Bản thu\n dih ga\n hgao yan bhang adiê mđia\ hlơr ktang h^n êdi ho\ng hnơ\ng adiê ti lu kr^ng wa\l đ^ truh 41 độC, nga\ kơ du\m pluh êbâo c\ô mnuih bi nao đih mdrao kơ sang êa drao./.