Klei mrâo ala c\ar pô:

 

- Tlam mbruê, ti anôk brua\ knu\k kna, k’ia\ng khua knu\k kna Nguyễn Xuân Phúc drông leh aduôn Torda Eszter, khua bi ala kơ knu\k kna Hungary ti Việt Nam. Ti anôk drông, k’ia\ng khua knu\k kna Nguyễn Xuân Phúc m`a\ kơ brua\ klam mơ\ng mơ\ng khua bi ala knu\k kna Hungary ti Việt Nam hlăm brua\ lo\ hyua\ kjăp h^n klei hgu\m mb^t plah wah brua\ hdră bhiăn lehana\n du\m dhar brua\ hlăm knu\k kna Việt Nam lehana\n Hungary. La] jăk kơ khua knu\k kna Nguyễn Xuân Phúc pioh leh mmông drông, aduôn Torda Eszter bi êdah ai tiê jăk siam ho\ng lăn ]ar, anak mnuih Việt Nam, lehana\n m`a\, klei hgu\m mb^t plah wah Việt Nam lehana\n Hungary srăng lo\ dơ\ng bi kjăp h^n bi êdah hlăm du\m brua\ hgu\m mdê mdê.

 

- A|t hla\m tlam mbruê,ti Hà Nội mâo klei jao brei mơ\ng Khua Phu\n brua\ kriê mgang ala c\ar, Trung tướng Lương Cường, K’ia\ng khua dla\ng Knơ\ng dla\ng brua\ kđi c\ar g^t gai leh mmông drông c\hưn bi mtuôm ho\ng Êpul bi ala mnuih đru mguôp leh ai tiê kơ Cách mạng c\ar Thừa Thiên - Huế nao c\hưn kơ Phu\n brua\ kriê mgang ala c\ar. Ti mmông drông, đồng chí K’ia\ng khua dla\ng Knơ\ng dla\ng  brua\ kđi c\ar bi êmuh hra\m kơ knhuah gru kgu\ kru\ kdơ\ng jho\ng kmla\n mơ\ng l^ng khan leh ana\n mnuih [uôn sang c\ar Thừa Thiên - Huế hluê ho\ng du\m gưl kdơ\ng mblah, a\t mse\ mơh hla\m hdra\ brua\ mko\ mdơ\ng leh ana\n ra\ng mgang la\n c\ar ara\ anei, mb^t ana\n m`a\ kla\: du\m thu\n êgao, du\m gưl brua\ Đảng, brua\ knu\k kna ti c\ar Thừa Thiên - Huế kha\ng bi hgu\m nnao klei kriê dla\ng, đru msir mghaih klei bhia\n đru kơ phung knu\k kna dla\ng ba, mjing brei brua\ ma\ kơ anak aneh khan êka êkeh, djiê êngia\, ru\ mdơ\ng sang hdơr knga, đru du\m go\ êsei knu\k kna dla\ng ba amâo mâo anôk jưh knang.

 

- Aguah mbruê, êpul ksiêm dlăng mơ\ng dhar brua\ hdră bhiăn Quốc hội mâo Trần Đình Long, k’ia\ng khua dhar brua\, ngă khua êpul mâo leh mmông ma\ brua\ ho\ng knơ\ng brua\ sang ]ư\ êa ]ar Thái Bình kơ klei hluê ngă brua\ knua\, klei dưi mơ\ng knơ\ng brua\ sang ]ư\ êa du\m gưl hlăm ]ar hluê djo\ ho\ng mta mtru\n mơ\ng hdră bhiăn mko\ mjing Hội đồng nhân dân, lehana\n knơ\ng brua\ sang ]ư\ êa thu\n 2013. Ti anôk ma\ brua\, knơ\ng brua\ sang ]ư\ êa ]ar Thái Bình mâo leh klei akâo kơ êpul ksiêm dlăng kơ klei bi kla\ brua\ klam, anôk lehana\n klei jing mơ\ng Hội đồng nhân dân, lehana\n knơ\ng brua\ sang ]ư\ êa hla\m du\m êpul êya ngă brua\ hra\ mơar bi djo\ guôp. Ksiêk mbha kla\ mnga] brua\ knua\, klei dưi mơ\ng Hội đồng nhân dân, knơ\ng brua\ sang ]ư\ êa hlăm djăm êpul êya brua\. Mđ^ h^n brua\ mbha gưl, mbha klei dưi plah wah gưl dlông lehana\n alu\ wa\l, plah wah brua\ sang ]ư\ êa du\m gưl hluê hdră êlan êngiê ngă phu\n, ]o\ng đua klam mơ\ng brua\ sang ]ư\ êa alu\ wa\l hlăm klei mkla\ mklơ\ng, hluê ngă du\m hdră êlan, mta klei mâo mbha gưl.

 

- Aguah mbruê ti [uôn pro\ng Đà Lạt, c\ar Lâm Đồng Đại tướng Trần Đại Quang, Khua Phu\n brua\ Công an, Khua Anôk g^t gai Dap Kngư g^t gai leh klei bi k[^n hluê nga\ hdra\ mtru\n mdê hja\n leh ana\n bi kja\p brua\ knu\k kna nah gu\ kr^ng Dap Kngư. Klei bi k[^n w^t dla\ng klei tu\ a\t mse\ mơh du\m aklei adôk ka djo\ hla\m klei po\k hluê nga\ hra\ mtru\n 588, hdra\ kc\ah hluê nga\ klei mkla\ mtru\n 124 mơ\ng Khua knu\k kna leh ana\n klei bhia\n mdê hja\n mơ\ng kr^ng wa\l. Blu\ hra\m ti anôk bi k[^n, Đại tướng Trần đại Quang, Khua Phu\n brua\ Công an, Khua Anôk g^t gai Dap Kngư bi kla\: c\ia\ng rơ\ng hluê nga\ djo\ hdra\ k`a\m leh mtru\n, du\m phu\n dhar brua\ djo\ tuôm leh ana\n du\m alu\ wa\l c\ia\ng dja\l mâo hdra\ kc\ah w^t duah dla\ng mko\ mjing klei w^t dla\ng kluôm du\m hdra\ leh mtru\n hla\m alu\ wa\l, mb^t ana\n jêc\ bi ksiêm mđing leh ana\n mtru\n klei bhia\n, hdra\ mtru\n djo\ ho\ng klei c\ia\ng s^t êdi mơ\ng kr^ng wa\l. Bohnik mđ^ klei đru du\m alu\ wa\l ga\l êlưih c\ia\ng mđ^ lar klei tu\ ga\l mơ\ng pô.

 

- Leh sa mlan hgu\m hlăm brua\ yăn mdei pro\ng mtah ti 41 boh thôn, [uôn hlăm 23 boh sa\ dleh dlan ti ]ar Daklak, tlam mbruê, 700 ]ô phung sinh viên ba ana\p w^t leh bi k[^n hâo mdah boh tu\ dưn brua\ knua\ ngă. Hlăm sa mlan ngă brua\, phung hlăk ai ba ana\p mâo ngă leh truh 172 mta brua\, lu jing ngă ta] pah boh, mkra êlan betong, hwai mdoh mnuôr mbông êa, ngă brua\ bi mdoh wa\l hd^p mda, mkra w^t pưk sang kơ du\m go\ êsei knu\k kna dlăng ba, piăt bi mdoh du\m anôk tuh djah, pla kyâo mtah. Mb^t ho\ng ana\n, du\m êpul lo\ ngă du\m brua\ ktrâo ata\t klei thâo hlăm brua\ đoàn - Hội kơ phung hlăk ai alu\ wa\l, po\k 150 boh adu\ lo\ bi hriăm hra\ kơ phung hđeh gưl sa truh kơ gưl dua mâo êbeh 3300 ]ô hđeh nao hriăm, mko\ mjing du\m klei bi mguôp hlăk ai hđeh êlăk, mtô bi hriăm hdră mrâo mrang, ngă klei bi hmô brua\ pla djam, mka\ dlăng mdrao mgu\n, lehana\n mbha êa drao amâo mâo ma\ prăk ôh kơ mnuih [uôn sang.

 

- Tlam mbruê, Anôk iêo lac\ mtru\t mjhar brua\ ai c\o\ng ba myơr êrah c\ar Dak Nông mko\ mjing klei tru\n nga\ brua\ Ai c\o\ng ba myơr êrah yan mdei pro\ng thu\n 2014. Blu\ hra\m ti anôk k[^n, đồng chí Nguyễn Thị Ngọc Lệ, K’ia\ng khua Knơ\ng brua\ Sang c\ư\ êa c\ar Dak Nông iêo mthưr jih jang knua\ druh, mnuih nga\ brua\ knu\k kna, hđeh hria\m hra\ leh ana\n mnuih [uôn sang hla\m kluôm c\ar bi hluê nga\ s^t êm^t klei ba myơr êrah pô c\ia\ng do\ng đru mnuih rua\ hla\k c\ia\ng kơ êrah ga\n hgao klei hu\i hyưt. Leh po\k nga\, mâo du\m êtuh c\ô mnuih ba ana\p jing phung knua\ druh, mnuih nga\ brua\, đoàn viên, êdam êra leh ana\n mnuih [uôn sang hla\m wa\l krah Gia Nghĩa nga\ hra\ m’ar ba myơr êrah. M^n t^ng hla\m gưl anei sra\ng mâo hrui hla\m brô 500 mrô êrah doh ja\k.

 

- Ti anôk ma\ brua\ ho\ng dhar brua\ g^t gai brua\ Đảng ]ar Quảng Ngãi aguah mbruê, Lê Hồng Anh la], ]ar Quảng Ngãi ka dưn yua jih ôh klei găl pô hlăm brua\ mđ^ kyar klei duh mkra, brua\ kia\ kriê hluê ngă klei ]ua\l mka\ adôk awa\t, brua\ bi liê ngăn prăk kơ brua\ knua\ adôk êmưt, brua\ mdrao mgu\n nah gu\ adôk mâo lu klei ka djo\, hnơ\ng phung knua\ druh ti đa đa anôk ka năng ho\ng klei ]ia\ng ôh. Lê Hồng Anh mta\ kơ ]ar Quảng Ngãi mđ^ h^n brua\ ru\ mdơ\ng nah gu\, mđing kơ brua\ mđ^ kyar klei tuh tia ktro\, lehana\n hâo hưn mtru\t mjhar phung trah ma\ kan pơ\ng mrâo ho# ]ho\ng, boh nik ruah ho# mkra ho\ng msei bi năng kơ brua\ hiu trah ma\ kan kbưi ho\ng hang.

 

- Aguah mbruê, ti [uôn pro\ng Hạ Long, c\ar Quảng Ninh, Anôk brua\ mtô mblang iêo lac\ Trung ương bi hgu\m ho\ng Phu\n brua\ sang hra\ m’ar leh ana\n Mtô hria\m, brua\ Đảng c\ar Quảng Ninh mko\ mjing klei k[^n bi hria\m mbo\ klei thâo kơ knông la\n, êa ks^, plao ks^ Việt Nam kơ phung knua\ druh, mnuih nga\ brua\ kriê dla\ng brua\ Sang hra\ m’ar, phung nai mtô klei hria\m Lịch sử leh ana\n Địa Lý. Phung bi ala hmư\ leh ana\n bi êmuh hra\m trông kơ du\m klei hưn mdah hla\m brua\: boh klei s^t êdi leh ana\n du\m brua\ c\ia\ng mơ\ng brua\ mtô hria\m, mtô mblang klei thâo kơ êa ks^, plao ks^ leh ana\n nga\n do\ hla\m êa ks^, plao ks^ hla\m du\m Sang hra\ gưl III ara\ anei; anôk anơ\ng, brua\ nga\, klei dưi, mâo leh ana\n klei yuôm bha\n mơ\ng êa ks^, plao ks^ Việt Nam ti Êa ks^ Ngo\, du\m hdra\ bi kdơ\ng mơ\ng Việt Nam ho\ng klei Trung Quốc ba dưm pra ktir duah êa pui HD - 981soh ho\ng hdra\ bhia\n hla\m kr^ng êa ks^ Việt Nam, ma\ [uê ênuk bi mkla\ klei dưi kriê dla\ng êa ks^, plao ks^ Việt Nam; boh klei ti êa ks^ Ngo\ ara\ anei leh ana\n hdra\ mtru\n mơ\ng du\m ala c\ar djo\ tuôm kơ klei êa ks^ Ngo\.

 

Klei mrâo ala tac\ êngao:

 

- Hruê mbruê, k’iăng khua knu\k kna, khua phu\n bruă ho\ng ala ta] êngao Phạm Bình Minh bi trông ]hai leh ho\ng khua phu\n bruă ho\ng ala ta] êngao Prăng Laurent Fabius. 2 nah bi êmuh k`a leh ana\n tu\ ư du\m hdră bruă ngă, k`ăm mđ^ h^n klei mje\ mgiăm đru hgu\m Việt Nam - Prăng ăt mse\ mơh mđ^ h^n klei bi je\ êrô ti du\m gưl leh ana\n po\k phai klei đru hgu\m hla\m du\m mta bruă duh mkra, kriê mgang ala ]ar, ru\ mdơ\ng, mta bruă nah gu\, pui kmlă, mtô mjuăt, bi trông ]hai kơ bruă dhar kreh leh ana\n bi mni klei tu\ jing mơ\ng thu\n dhar kreh Việt Nam ti Prăng. Khua phu\n bruă ho\ng ala ta] êngao Phạm Bình Minh leh ana\n khua phu\n bruă ho\ng ala ta] êngao Prăng ăt bi trông ]hai kơ du\m hdră bruă alu\ wa\l leh ana\n dlông ro\ng lăn mâo klei bi mđing mse\, hlăm ana\n kơ boh klei êa ks^ Ngo\. Khua phu\n bruă ho\ng ala ta] êngao Prăng bi êdah klei m^n nao ai ho\ng bruă msir mghaih du\m klei bi kuan miă ti êa ks^ Ngo\ hluê hdră bi blu\ hrăm ho\ng klei êđăp ênang, amâo mâo ba yua ai ktang ôh.

 

- Khua phu\n bruă ho\ng ala ta] êngao Anh Phillip Hammod hruê mbruê brei thâo: `u amra mko\ mjing 1 klei bi k[^n gưl dlông ]ia\ng bi trông ]hai kơ klei ruă Ebola bluh đ^ hlăm kluôm Tây Phi. ~u hâo ra\ng êlâo kman hu\i tưp lar anei hla\k mđ^ klei arưp ho\ng Anh. Hluê si knơ\ng bruă mdrao mgu\n dlông ro\ng lăn, kman Ebola ngă leh 627 ]ô mnuih djiê ti du\m ala ]ar Guinea, Liberia leh ana\n Sierra Leon yap mơ\ng klei ruă bluh mâo hlăk mlan 2 thu\n anei. Du\m ]ô mnuih djo\ kman Ebola khăng mâo du\m klei bi êdah mse\ si bi [le\ o#, eh proh, êngoh bi m[le\ êrah. Mta kman anei tưp lar lu ngă djiê truh 90% du\m mnuih djo\ kman klei ruă anei.

- Knơ\ng klei mrâo Yonhap mơ\ng Hàn Quốc ]ih hluê si asa\p phung khua êmua l^ng k’han hgu\m ala ]ar anei brei thâo; Triều Tiên sơ\ng mnah 4 boh rốcket hnơ\ng giăm. Gưl sơ\ng mnah tal êlâo mko\ mjing aguah mbruê mơ\ng alu\ wa\l ]ư\ Myohyang, ]ar Pyongan mơ\ng Triều Tiên, [ia\dah amâo mâo klei tu\ dưn ôh kyua du\m boh rốc két kno\ng phơr du\m giê sagong đui]. Triều Tiên lo\ sơ\ng mnah thiăm 2 boh rốc ket hnơ\ng giăm ăt ti alu\ wa\l anei mơh. Jih jang boh rôc ket anei sơ\ng mnah mơ\ng t^ng nah Ngo\ sơa^. Boh rôc két mâo hnơ\ng đăng hlăm brô 210km la]dah le\ hlăm kr^ng êa ks^ t^ng nah Ngo\, hlăk êjai boh rốc ket adôk la] le\ hlăm kr^ng lăn hang Triều Tiên.

 

- Klei hâo hưn mơ\ng Êpul hgu\m bruă mnia mblei châu Âu ( EB) brei thâo: du\m hdră bi kmhal mrâo amra amâo djo\ kno\ng ngă hma^ djo\ kơ bruă duh mkra Nga đui] ôh, [ia\dah lo\ hma^ truh hnơ\ng đ^ kyar bruă duh mkra mơ\ng Êpul hgu\m châu Âu leh ana\n Ucraina. Êpul hgu\m anei [uh h’ưi êdi kơ du\m hdră bi kmhal mrâo, mb^t ana\n mtru\t mjhar du\m t^ng djo\ tuôm kơ klei bi mblah ngă ti Ucraina bi g^r ai ]ia\ng mkhư\ gang klei mblah ngă đ^ lar. Êpul hgu\m iêo mthưr phung djă ako\ Êpul hgu\m châu Âu, Nga leh ana\n Ucraina dja\l mko\ mjing klei bi k[^n quốc tế mâo jih du\m t^ng djo\ tuôm hluê nga\ c\ia\ng bi mjưh mdei klei bi mblah ti Ucraina, a\t mse\ mơh tui duah hdra\  msir mb^t mâo jih jang du\m t^ng bi tu\ ư ho\ng klei êđa\p ênang.

 

- Aguah mbruê, mâo klei klưh lăn kjham ti 1 boh [uôn ti kwar Yu\ Ấn Độ. Na\ng ai êbeh 150 ]ô mnuih djiê leh hlăm klei klưh lăn anei. Phung khua êmua brei thâo; klei klưh lăn mâo ti [uôn Ambe, bang Maharashtra, t^ng nah Yu\ Ấn Độ, leh lu hruê adiê hjan pro\ng. Hlăm brô 40 boh sang hlăm [uôn kdơr hlăm gu\ lăn boh tâo. Ara\ anei, hlăk mtio\ nao phung ngă bruă đru do\ng ti anôk klưh lăn, [ia\dah êlan nao ]ư\ ]hia\ng dleh dlan leh ana\n hjan sui ngă kơ êpul đru do\ng ka dưi truh ôh kơ anôk klưh lăn.