Klei mrâo ala c\ar pô:

 

- Mlam mmăt mbruê, Khua lăn ]ar Trương Tấn Sang lehana\n Êpul khua êmua Gưl dlông ala ]ar drei kbia\ leh mơ\ng [uôn pro\ng phu\n Phnômpê` mjưh rue# jăk siam brua\ hiu ]hưn gưl Knu\k kna truh kơ Ala mtao Campuchia. Êlâo ana\n, yang hruê dơ\ng lehana\n tlam mbruê, Khua lăn ]ar Trương Tấn Sang nao ]ua\ lehana\n blu\ hrăm leh ho\ng phung knua\ druh, nai aê êa drao Sang êa drao Chợ Rẫy – Phnompe`, lehana\n mâo klei bi tuôm ho\ng phung duh mkra Việt Nam tu\ kdlưn dôk duh bi liê ma\ brua\ ti Campuchia. Nao ]ua\ sang êa drao ana\n, Khua lăn ]ar ]ua\ êmuh mnuih rua\, hmư\ klei hâo mdah kơ brua\ knua\ mơ\ng sang êa drao. Anei jing hdră brua\ hgu\m plah wah sang êa drao pro\ng Chợ Rẫy [uôn pro\ng Hồ Chí Minh ho\ng ala ]ar Campuchia. Sang êa drao mâo ma\ brua\ mơ\ng mlan 1/2014, ho\ng ênoh prăk duh bi liê truh 38 êklăk dolar, mâo 200 boh jhưng đih. Giăm 1 thu\n êgao, sang êa drao mâo tu\ jum mdrao mgu\n kơ du\m êbâo ]ô mnuih rua\, mka\ dlăng mdrao mgu\n amâo mâo ma\ prăk ôh kơ 1.500 ]ô mnuih rua\ [un hriê mơ\ng du\m kdriêk hla\m [uôn pro\ng Phnômpê`. Sang êa drao ăt hlăk hgu\m ho\ng Knơ\ng brua\ êa drao gu\n [uôn pro\ng Hồ Chí Minh ngă klei bliah mdrao ala\ kơ 100 ]ô mnuih rua\. Khua lăn ]ar Trương Tấn Sang ]ang hmăng phung duh bi liê mb^t ho\ng phung nai aê êa drao mơ\ng Việt Nam dôk ma\ brua\ ti sang êa drao anei păn kjăp brua\ kđi ]ar, hluê ngă jăk brua\ mdrao mgu\n, bi đru hlăm klei ma\ brua\ ho\ng klei tu\ dưn, lehana\n mjing gru bi hmô jăk hla\m klei mje\ mgiăm hgu\m mb^t Việt Nam – Campuchia.

 

- Ti mmông bi mtuôm ho\ng phung duh mkra mnia blei Việt Nam êdah kdlưn hla\k dôk duh bi liê ti Campuchia. Truh kơ ara\ anei, mâo leh 128 hdra\ brua\ mâo knu\k kna Campuchia brei hra\ dưi nga\ brua\ knua\ duh bi liê, đ^ 3 bliư\ mkrah mka\ ho\ng thu\n 2009, ho\ng ênoh pra\k ba yua mâo gia\m 3 êklai 360 êkla\k USD. Khua la\n c\ar brei du\m phung duh mkra mnia blei jih ai tiê hluê nga\ djo\ du\m klei kc\ah mtru\n mơ\ng hdra\ bhia\n Campuchia; bi mpu\ kơ klei bhia\n hd^p mơ\ng mnuih [uôn sang Campuchia s^t hluê nga\ du\m hdra\ brua\ duh bi liê; hluê nga\ s^t êm^t klei đru mguôp hla\m brua\ klei hd^p mda mnuih [uôn sang, mjing brua\ ma\, msir klei ư\ êpa bi mhro\ klei [un knap hla\m wa\l anôk pô duh bi liê, duh mkra mnia blei, đru mguôp bi kja\p leh ana\n bi mđ^ klei bi mje\ hgu\m mâo leh mơ\ng đưm, bi hgu\m kluôm plah Việt Nam -  Campuchia.

                              

- Tlam mbruê, ti Hà Nội, Khua dhar brua\ mặt trận ]ar kwar Gưl dlông Việt Nam, Nguyễn Thiện Nhân drông leh Êpul phung bi ala sang hra\ đai học sư phạm Quảng Tây ala ]ar Trung Quốc mâo Lương Hồng, khua sang hra\ ngă khua êpul hriê ]hưn lehana\n ma\ brua\ ti Việt Nam. Ti anôk drông Nguyễn Thiện Nhân la], Việt Nam lehana\n Trung Quốc mâo lu knhuah mse\ hlăm dhar kreh, kyuana\n, brua\ hyua\ h^n klei bi je\ êrô hgu\m mb^t, mjing klei bi đăo knang hdơ\ng găp, mtru\t mđ^ klei hgu\m brua\ kluôm dhuôm hrăm mb^t ba w^t klei tu\ dưn kơ mnuih [uôn sang dua ala ]ar. Nguyễn Thiện Nhân bi êdah klei đăo knang , ho\ng k’hưm pô, sang hra\ đại học sư phạm Quảng Tây srăng lo\ dơ\ng mâo lu h^n klei đru kơ Việt nam hla\m brua\ mjua\t bi hriăm, boh nik ho\ng du\m ]ar knông lăn.

 

- Hruê mbruê, ti Hà Nội, Phu\n brua\ Công an mko\ mjing klei k[^n tu\ drông Huân chương Chiến công, Hra\ pah mni mơ\ng khua Knu\k kna leh ana\n pah brei hra\ pah mni mơ\ng Khua phu\n brua\ Công an kơ êpul lu, mnuih hla\m êpul Công an mâo klei tu\ êdah kdlưn hla\m brua\ mgang kdơ\ng ho\ng klei nga\ soh ti ktuê êlan êa. Đại tướng Trần Đại Quang, Khua hla\m Phu\n brua\ kđi c\ar, Khua Phu\n brua\ Công an nao kơ anôk k[^n leh ana\n mâo klei blu\ hra\m m`a\ kla\: wưng kơ ana\p êpul Công an yang [uôn hla\m ana\n mâo êpul khan ksiêm êlan êa c\ia\ng lo\ dơ\ng mđ^ lar klei tu\ leh mâo ba w^t, mđ^ h^n klei tu\ yua, klei tu\ nga\ brua\ kriê dla\ng mơ\ng knu\k kna kơ brua\ kriê mgang klei êđa\p ênang yang [uôn lac\ mb^t leh ana\n klei êđa\p ênang hla\m êlan klông lac\ hja\n. Bi mkhư\ klei nga\ soh; hmao kc\e\ brei, mtru\n hdra\ po\k hluê nga\ nga\ mâo klei tu\ du\m hdra\ msir rơ\ng klei êđa\p ênang kơ du\m ktuê êlan êa hla\m ala c\ar.

 

- Tlam mbruê, ti sang mđung asa\p - mđung rup ]ar Kon Tum, Sang mđung asa\p blu\ Việt Nam ba jao leh măi mđung asa\p FM kơ Knơ\ng brua\ sang ]ư\ êa ]ar Kon Tum pioh po\k mlar anôk luôm hdră mđung asa\p VOV4 mơ\ng sang mđung asa\p blu\ Việt Nam hlăm alu\ wa\l Lăn Dap Kngư. Măi mđung asa\p FM lo\ ba kơ ]ar Kon Tum tal anei mâo hnơ\ng 5KW, k`ăm mđ^ h^n hnơ\ng luôm hdră mđung asa\p VOV ti Kon Tum, lehana\n hla\m alu\ wa\l Lăn Dap Kngư. Êlâo h^n măi mđung asa\p FM ti anei srăng lo\ dơ\ng mđung w^t hdră mđung asa\p blu\ mnuih djuê [ia\ VOV4, mâo 3/6 klei blu\ mnuih djuê [ia\ jing: Sedăng, Bahnar, lehana\n Jrai mơ\ng sang mđung asa\p blu\ Việt Nam jưh dôk ti Lăn Dap Kngư ma\ brua\. Anei jing 3 djuê ana mâo ênoh mnuih lu h^n hlăm ]ar Kon Tum.

 

- Hruê mbruê,Êpul nga\ brua\ mơ\ng Anôk g^t gai Dap Kngư kyua mơ\ng H’Nga\m Niê Kda\m, K’ia\ng khua Anôk g^t gai Dap Kngư nga\ khua êpul nao c\ua\ c\hưn, h’êc\ hmưi kna\m m’ak Noel thu\n 2014 kơ phung khua kia\ kriê klei đa\o leh ana\n mnuih [uôn sang đa\o Tin lành c\ar Dak Nông. Ti du\m anôk nao c\hưn leh ana\n h’êc\ hmưi Noel, êpul mđing hmư\ leh du\m klei blu\ mơ\ng phung khua kia\ kriê klei đa\o leh ana\n mnuih [uôn sang đa\o Tin lành. Phung kia\ kriê klei đa\o brei thâo: klei hd^p mda, ai tiê klei m^n mnơ\ng dhơ\ng mơ\ng mnuih [uôn sang amâo mâo mdei mkra mđ^, mnuih [uôn sang hơ\k mâo klei mđing dla\ng mơ\ng Đảng leh anan Knu\k kna kơ mnuih [uôn sang đa\o Tin lành lac\ hja\n leh ana\n  mnuih [uôn sang Dap Kngư lac\ mb^t. H’Nga\m h’êc\ hmưi kơ phung kia\ kriê klei đa\o leh ana\n mnuih [uôn sang đa\o Tin lành sa yan Noel h’^t ênang, yâo m’ak; mb^t ana\n bi êdah klei c\ang hmang du\m khua kia\ kriê klei đa\o mb^t ho\ng mnuih [uôn sang đa\o Tin lành hla\m c\ar lo\ dơ\ng mđ^ ai tiê bi hgu\m mguôp, hluê nga\ ja\k du\m hdra\ êlan mtru\n mơ\ng Đảng, hdra\ bhia\n mơ\ng knu\k kna, hluê nga\ s^t êm^t du\m hdra\ brua\ bi lông ktưn nga\ brua\ knua\, mđ^ kyar brua\ duh mkra đru mguôp nga\ rue# leh ja\k du\m hnơ\ng c\ua\n brua\ duh mkra yang [uôn mơ\ng c\ar Dak Nông.

 

- Ti ]ar Kon Tum, mlam mbruê mâo êbeh 100 êbâo ]ô phung đăo Khop lehana\n Tin Lành hơ\k mơak drông knăm Noel. Jih jang bi hmăng hmưi lehana\n bi hơê] hmưi hdơ\ng găp klei mơak m`ai jăk yâo lo\ dơ\ng mâo hla\m thu\n 2015. Hlăm mlam Noel, lu brua\ yuôm bhăn mâo mko\ mjing ti [uôn pro\ng Kon Tum, anôk mâo lu boh sang Aê Diê, mse\ si sang Aê Diê ho\ng kyâo, sang Aê Diê Tân Hương, Toà giám mục Kon Tum… kyua ana\n mâo du\m êbâo ]ô phung đăo, lehana\n phung tuê je\ giăm nao k[^n. Ho\ng ai tiê hu^ mpu\ kơ Aê Diê, khăp ]ia\ng kơ lăn ]ar, jih jang hrăm mb^t bi hơê] hmưi hdơ\ng găp hlăm thu\n 2015 êđăp ênang, mơak m`ai. Mlam Noel ti Kon Tum amâo mâo djo\ kno\ng jing klei mơak hjăn kơ phung đăo, [ia\dah lo\ jing klei mơak truh kơ jih jang mnuih [uôn sang lehana\n phung tuê. Lê Phúc Thọ, sa ]ô mnuih [uôn sang ti [uôn pro\ng Kon Tum brei thâo:

“Noel anei [uh bo\ ho\ng klei mơak, jăk yâo êdi. Kâo amâo mâo đăo ôh, [ia\dah [uh ăt mơak mơh. Ăt ]ang hmăng sa yăn noel anei, thu\n kơ ana\p truh hơê] hmưi kơ phung đăo, lehana\n phung amâo mâo đăo mâo sa thu\n mrâo êđăp ênang, mdro\ng sah, lehana\n sa yăn noel jăk yâo”.

 

   Klei mrâo ala tac\ êngao:

 

- Khua knu\k kna Nhật Bản Shinzo Abe leh ana\n jing Khua g^t gai Đảng Dân chủ Tự do hlăk păn knu\k kna Nhật Bản hruê mbruê lo\ dơ\ng mâo mă klei đăo knang mơ\ng Quốc hội jing Khua knu\k kna mơ\ng Nhật Bản. Ti anôk bi k[^n Hạ viện, Abe mâo mă 328 po\k hră mple\ nao ai hlăm ênoh 475 po\k hră mple\ ti Hạ viện, hlăk êjai ana\n ti anôk bi k[^n Thượng viện, Abe mâo mă 135 po\k hră mple\ hlăm ênoh 240 po\k hră ti Thượng viện.

 

- Hruê mbruê, Nga hưn răng êlâo srăng khăt klei bi mje\ ho\ng Êpul hgu\m k’han Dưr Đại Tây Dương (NATO) tơdah Ukraina jing 1 ala ]ar hgu\m hlăm êpul anei. K’iăng khua Phu\n bruă ho\ng ala ta] êngao Nga Anatoly Antonov m`ă klă; tơdah Ukraina mu\t hgu\m hlăm NATO, Nga srăng bi kdơ\ng ktang ph^t. Nga srăng khăt kluôm dhuôm klei bi mje\ ho\ng NATO leh ana\n klei anei srăng dleh dưi kru\ w^t. Klei hưn răng anei ba mdah leh Quốc hội Ukraina hruê 23/12 mklă mklơ\ng hdră bhiăn lăm lui mta bhiăn l^ng k’han mơ\ng ala ]ar anei amâo mâo hgu\m ho\ng ta] êngao, po\k êlan năng ai dưi `u\ kma hlăm êpul hgu\m l^ng k’han mse\ si NATO hlăm êdei ana\p.

 

- Ai êwa knăm mơak Noel bo\ dlai hlăm djăp anôk dlông ro\ng lăn leh Đức Giáo Hoàng Frances ti Vatican m’^t asa\p h’ê] hmưi m’ak Noel h’^t ênang, mâo lu klei m’ak leh ana\n klei ]ang hmang. Djăp êlan klông ti wa\l krah Bethlehem – kr^ng lăn myang anôk k’kiêng kơ khua yang Jesu dưi bi msiam kdrăm k’ah, mâo leh du\m êbâo ]ô mnuih hluê đăo nao k[^n mb^t ho\ng phung tuê ênguê hiu ]hưn bi kluh nao hlăm kr^ng wa\l giăm ho\ng sang Aê diê Nativity. Bi ti Syria – ala ]ar jhat rai kyua klei bi mblah ngă leh ana\n klei ru\ng răng, mnuih [uôn sang hluê  đăo Khop ti Damascus ăt prăp êmiêt kơ hruê knăm m’ak mâo klei yuôm bha\n anei. Ti ala c\ar Nga, Wa\l ta] Hrah mơ\ng Moscow ăt bi msiam kdrăm k’ah mơ\ng lu hruê ho\ng anei. Hlăk êjai ana\n, ti du\m wa\l sang ]ơ Noel ăt mâo lar êngu\m lu mnuih mtluk mtlak ti lu ala c\ar dlông ro\ng lăn. M]h^t m’uăt h^n a\t jing sang ]ơ Noel Dresden leh ana\n sang ]ơ Noel Nuremberg hing ang mơ\ng Đức.

 

- Ti Thái Lan, lu phung hđeh êlăk Thái Lan mâo dưn knăm mơak Nô-el jăk j^n leh ana\n mâo mă hjăn păn mb^t ho\ng mduôn Nô-el êman su\k suôr leh ana\n ênưih je\ giăm. 3 drei êman hlăm kdrăp mduôn Nô-el ho\ng mlâo kang ko# bhung ba mbha kado Nô-el jing anak rup, kgâu hmlei lehana\n mnơ\ng [ơ\ng kơ phung hđeh hriăm hră ti sang hră Jirasartwitthaya hlăm ]ar kwar krah Aayuthaya ala ]ar Thái Lan. Amâo djo\ kno\ng mbha kado Nô-el, du\m drei êman anei lo\ mâo du\m klei mdah năng hdơr êdi mse\ si k’kuh, kdo\ hluê ênai bro#, ba ai êwa hơ\k mơak kơ phung hđeh êlăk.

- Pô djă ako\ Êpul ksiêm dlăng kman klei ruă Ebola mơ\ng Sang hră brua\ mdrao mgu\n Luân Đôn ala ]ar Anh, Peter Piot hruê mbruê la] sơnei: klei ru\ng răng dleh dlan mơ\ng kman klei ruă Ebola ti Yu\ châu Phi năng ai sui truh jih thu\n 2015. Blu\ hrăm leh nao ]hưn kơ du\m ala ]ar Yu\ châu Phi hlăk mâo klei hma^ djo\ kjham mơ\ng klei ruă Ebola, Peter Piot brei thâo: mâo lu klei bi êdah jăk siam hlăm bruă kdơ\ng mgang klei ruă Ebola ti Yu\ châu Phi. Lu anôk mdrao mgu\n dưi mko\ mjing hlăm kluôm Siera Leon, mb^t ho\ng du\m hdră mdrao mgu\n mrâo klei ruă Ebola. Khă sơnăn, ]ia\ng mđ^ kyar vaccin kdơ\ng mgang klei ruă Ebola bi mâo lu hruê mlan h^n kyua klei anei c\ia\ng sa hdra\ nga\ brua\ dleh dlan h^n.