Klei mrâo ala c\ar pô:

 

- Tlam mbruê, brua\ Đảng êpul Quốc hội bi êdah leh boh tu\ dưn klei mple\ hra\ ho\ng 57 ]ô mnuih păn brua\ hluê mta mtru\n mrô 262 mơ\ng Phu\n brua\ kđi ]ar. Blu\ hrăm êlâo kơ brua\ Đảng êpul Quốc hội ngă klei mple\ hra\ đăo knang, Khua Quốc hội Nguyễn Sinh Hùng bi myuôm brua\ prăp êmiêt ma\ hra\ đăo knang. Khua Quốc hội la] kla\, brua\ ma\ hra\ đăo knang k`ăm ]ia\ng kơ grăp ]ô djo\ ngă klei mple\ hra\ lo\ w^t dlăng boh tu\ dưn pô ma\ brua\. Mơ\ng gưl mple\ hra\ anei, phung mâo hra\ mple\ đăo knang lu h^n srăng lo\ dơ\ng mđ^ h^n boh tu\ dưn mâo leh, bi phung mâo hra\ mple\ đăo knang [ia\ srăng lo\ g^r lu h^n ]ia\ng bi leh brua\ k]ah jao. Anei jing gưl tal êlâo, brua\ Đảng êpul Quốc hội mko\ mjing brua\ mple\ hra\ đăo knang ho\ng phung khua kia\ kriê hlăk dôk bi mguôp brua\ Đảng hlăm Êpul. Brua\ ma\ hra\ đăo knang anei srăng dưi ngă nanao hlăm thu\n tal 3 wưng păn brua\ klei bi k[^n pro\ng brua\ Đảng êpul Quốc hội.

 

- Tlam mma\t mbruê, ti Sang brua\ Khua la\n c\ar, Khua la\n c\ar Trương Tấn Sang mâo leh klei bi mtuôm ho\ng 63 c\ô phung duh mkra mnia blei mâo mpu\ ana\n jing ana\n kna\l ala c\ar thu\n 2014. Khua la\n c\ar m`a\ kla\: du\m klei tu\ mơ\ng du\m phung duh mkra mnia blei mâo ana\n kna\l ala c\ar ho\ng brua\ ktrâo ata\t leh ana\n jing pô bi ala êdah kdlưn sra\ng jing  phung ba ako\ tal êlâo leh ana\n phu\n gơ\ng yuôm bha\n hla\m klei mđ^ kyar brua\ duh mkra la\n c\ar. Bi kah klei tu\ jing hla\m brua\ duh mkra mnia blei leh ana\n mko\ mjing ana\n kna\l, phung bi ala mâo nnao klei m^n snei: dưi mâo ana\n kna\l jing klei dleh leh, [ia\ dưi dôk kriê krơ\ng nnao ana\n kna\l h^n mơh dleh. C|ia\ng dưi dôk kja\p hla\m sang c\ơ mnia, êngao kơ klei g^r mơ\ng gra\p c\ô duh mkra mnia blei, du\m phung bi ala c\ang hmang Đảng leh ana\n Knu\k kna c\ia\ng bi mđing hmao msir mtlaih brei du\m klei dôk gun kpa\k hla\m klei bhia\n, hdra\ mtru\n pioh đru kơ du\m anôk brua\ nga\ mkra ana\n kna\l ala c\ar leh ana\n ba ana\n kna\l mơ\ng ala c\ar nao truh hla\m kluôm ro\ng la\n.  

                          

- Thu\n 2015, dhar brua\ lo\ hma năng mđ^ h^n klei tu\ dưn mơ\ng Knu\k kna kia\ kriê, lo\ dơ\ng mđ^ h^n boh tu\ dưn leh mâo lehana\n mjing klei bi mlih ktang hlăm klei mko\ w^t dhar brua\ mguôp ho\ng klei ru\ mdơ\ng kr^ng [uôn sang mrâo”. K’ia\ng khua knu\k kna Hoàng Trung Hải m`a\ hlăm wưng kơ ana\p, dhar brua\ lo\ hma lo\ dơ\ng mâo klei bi mlih ktang mko\ w^t brua\ knua\ mđ^ kyar jăk lehana\n kjăp mguôp ho\ng brua\ ru\ mdơ\ng kr^ng [uôn sang mrâo. Du\m klei tu\ dưn hlăm thu\n 2014 jing tur kơ brua\ mđ^ kyar brua\ lo\ hma hlăm thu\n 2015, jing thu\n knơ\ng kơ hdră brua\ 5 thu\n kơ ana\p, hluê djo\ ho\ng klei mđ^ kyar brua\ lo\ hma kr^ng [uôn sang tui si klei bi [^n pro\ng Đảng 11 mtru\n leh.

 

- Aguah mbruê, Êpul nga\ brua\ mơ\ng Anôk g^t gai Dap Kngư kyua mơ\ng K’ia\ng khua Anôk g^t gai Dap Kngư Trịnh Xuân Hòa nga\ Khua êpul mâo leh mmông nga\ brua\ ho\ng Knơ\ng brua\ sang c\ư\ êa c\ar kơ Hdra\ brua\ mđ^ kyar êpul phung knua\ druh, mnuih nga\ brua\ djuê [ia\ hla\m ênuk gưl mrâo. Klah c\u\n mmông nga\ brua\, K’ia\ng khua Anôk g^t gai Dap Kngư Trịnh Xuân Hòa tu\ yap du\m klei tu\ hluê nga\ leh ana\n akâo c\ia\ng mơ\ng Knơ\ng brua\ sang c\ư\ êa c\ar bi m[^n, nga\ bi rue# leh Hdra\ brua\. Mb^t ana\n brei c\ar c\ia\ng mđ^ h^n dơ\ng kơ hnơ\ng thâo brua\ mơ\ng phung knua\ druh, mnuih nga\ brua\ djuê [ia\, rơ\ng bi knar plah wah du\m djuê ana; mđing mtô bi hria\m knua\ druh, mnuih nga\ brua\ djuê [ia\ djo\ guôp ho\ng boh klei s^t êdi ti alu\ wa\l, anôk brua\; mđing kơ brua\ bi mtô hria\m, mđ^ hnơ\ng thâo kơ brua\ mơ\ng phung knua\ druh, mnuih nga\ brua\ knu\k kna jing mnuih djuê [ia\; mđ^ brua\ ksiêm dla\ng, w^t dla\ng hluê nga\ boh klei s^t êdi, ma\ klei hria\m.

 

- Hruê mbruê, brua\ Đảng ]ar Dak Nông mko\ mjing klei bi trông ]hai “Bi klei tu\ dưn ba yua lăn hla\m brua\ lo\ hma hlăm ]ar Dak Nông”. Ti anôk bi trông ]hai, phung bi ala mâo lu klei bi êdah ba bi trông ]hai, ]ih pioh du\m boh tu\ dưn tal êlâo hlăm klei ba yua lăn ala pioh pla lu mta ana, rông lu mta mnơ\ng đru mguôp hlăm brua\ mđ^ kyar ]ar. {ia\dah lu klei găl kơ lăn ala ka dưn yua jih ôh. Brua\ ba yua lăn ala ăt ka mâo klei tu\ dưn, lu mnơ\ng pla mse\ si kphê, tiêu, ksu ba pla lu lar [ar hlăm du\m kr^ng lăn amâo mâo guôp, brua\ ba yua klei kreh knhâo adôk hliê hluôt, ăt adôk hlăm klei lông ngă.

 

- Leh 5 hruê mko\ mjing ho\ng lu brua\ nga\ bi mtluk mtlak, mma\t mbruê, Hruê ka\m Dhar kreh c\ê Lâm Đồng tal V thu\n 2014 mjưh rue# leh ti [uôn pro\ng Đà Lạt. Ho\ng ana\n “ Mlam mna\m êa c\ê Dap Kngư ”, hdra\ mjưh rue# Hruê ka\m Dhar kreh c\ê Lâm Đồng tal V thu\n 2014 mko\ mjing ho\ng lu mta brua\ leh ana\n ja\k j^n dla\ng. Blu\ hra\m mjưh rue# Bùi Thắng, Khua knơ\ng brua\ sang c\ư\ êa [uôn pro\ng Bảo Lộc bi mkla\: Hruê ka\m Dhar kreh c\ê Lâm Đồng tal V ho\ng 5 hdra\ brua\ phu\n leh ana\n 11 hdra\ brua\ hluê nga\ mko\ mjing ho\ng klei mtluk mtlak, ja\k dla\ng leh ana\n ba leh klei tu\ s^t êdi. Mơ\ng ana\n, c\ia\ng bi mđ^ du\m brua\ hâo mdah kơ hiu c\hưn dla\ng, hâo mdah kơ ana\n kna\l c\ê B’Lao hing ang, mb^t ana\n hưn mthâo ho\ng tuê ênguê du\m brua\ mâo leh mơ\ng đưm ti alu\ wa\l, ana\n jing brua\ pla mjing, mkra mjing leh ana\n blei mnia c\ê.

 

- Hlăm thu\n 2014, hdră brua\ mđ^ kyar brua\ lo\ hma ]ar Ninh Thuận mâo đru kơ hdră ma\ brua\, lehana\n djuê mjeh kơ du\m go\ êsei mse\ si: Mbha 230 drei êmô ana mđai, 52 drei êmô knô mjeh, 74 drei bê, 56 drei biăp ana mđai…Mâo mbha kơ du\m go\ êsei dôk hlăm du\m sa\ ]ư\ ]hia\ng, kr^ng mnuih djuê [ia\ dleh dlan. Leh sa thu\n hluê ngă hdră brua\ mđ^ kyar anei ênoh: Êmô, bê, biăp u\n ju\, lehana\n pla boh pom, boh đra], mtei phu\n tal êlâo mâo leh klei tu\ dưn jăk, [ia\dah du\m brua\ ana\n ăt kno\ng dôk hlăm hdră bi hmô. }ia\ng rơ\ng kơ brua\ anei truh kơ mnuih [un [in, hlăm thu\n 2015 ]ar Ninh Thuận mâo leh du\m hdră êlan đru du\m go\ êsei hgu\m bi lar du\m hdră bi hmô, bi mguôp ho\ng du\m phung duh mkra, du\m anôk mnia mblei bi hơ^t anôk duh mkra mnia mblei.

 

- Tlam mbruê, ti Hà Nội, Êpul hgu\m brua\ Nghệ sĩ kdo\ Việt Nam mđup brei leh 120 êkla\k pra\k đru kơ du\m l^ng khan hla\k dôk nga\ brua\  răng mgang êa ks^, plao ks^ ti 2 wa\l plao ks^ Hoàng Sa leh anâ\n Trường Sa. K’ia\ng khua Knơ\ng brua\ Trung ương Mặt trận tổ quốc Việt Nam Trương Thị Ngọc Ánh drông c\hưn êpul. Ti mmông drông, Aduôn Chu Thúy Quỳnh, Khua dla\ng Êpul hgu\m Nghệ sĩ kdo\ Việt Nam brei thâo: Anei jing ai tiê mơ\ng mnuih [uôn sang, bohnik mơ\ng Êpul hgu\m brua\ Nghệ sĩ Việt Nam hluê ho\ng Knơ\ng brua\ Trung ương Mặt trận tổ quốc Việt Nam m’^t truh kơ l^ng khan hla\k dôk nga\ brua\ răng mgang klei dưi kriê dla\ng ti 2 wa\l plao ks^ Hoàng sa leh ana\n Trường sa mơ\ng Việt Nam. Ênoh pra\k anei mâo du\m phung nghệ sĩ hla\m Êpul hgu\m Nghệ sĩ kdo\ Việt Nam ti kwar Du\ng m’^t ba, mơ\ng kr^ng Yu\ Dưr m’^t hriê, du\m diễn viên kdrưh mâo tu\ ma\ klei pah mni Hồ Chí Minh, du\m nghệ sĩ kdo\ leh ana\n [^ng ga\p nghệ sĩ hla\m êpul ….. hluê nga\ klei bi đru mguôp.

 

   Klei mrâo ala tac\ êngao:

 

- Quốc hội Ukraina mrâo anei mklă mklơ\ng hdră bhiăn lăm lui mta bhiăn amâo mâo êpul hgu\m l^ng k’han mơ\ng ala ]ar anei, po\k êlan kơ klei srăng `u\ kma hlăm du\m êpul hgu\m l^ng k’han mse\ si Êpul hgu\m k’han Dưr Đại Tây Dương (NATO) hlăm êdei ana\p. Hdră mtru\n anei mơ\ng Ukraina hlăk mtru\t mđ^ klei mje\ mgiăm plah wah Nga leh ana\n êgar Yu\ toh hroh êdi yap mơ\ng leh klei blah ngă kjham, ho\ng bruă Nga hưn răng êlâo, srăng khăt klei mje\ mgiăm kluôm dhuôm ho\ng NATO tơdah Ukraina `u\ kma hlăm êpul hgu\m l^ng k’han anei.

 

- Khua mil ]hil Đức Joachim Gauck hruê mbruê iêo mthưr mnuih [uôn sang ala ]ar anei po\k mlar kwang kngan tu\ drông jum mnuih đue# mơ\ng klei bi mblah nga\ leh ana\n klei nga\ jhat [ai hriê dôk kơ ala c\ar anei. Mơ\ng ana\n, Khua mil ]hil Joachim Gauck ]ang hmang mnuih [uôn sang Đức dưi msưh jih du\m klei hu^ hyưt bi kah ana mbha djuê hlăk mâo 1 êpul kdơ\ng ho\ng klei mnuih mơ\ng anôk mka\n hriê mu\t dôk lac\ bi mc\hưr lac\ hlăm du\m hruê giăm anei. Ênoh mnuih hriê mu\t dôk kơ Đức yap mơ\ng ako\ thu\n truh kơ ara\ anei đ^ truh hlăm brô 200 êbâo ]ô, jing đ^ 2 bliư\ mkă ho\ng thu\n dih leh ana\n đ^ 4 bliư\ mkă ho\ng thu\n 2012. Đức ăt jing ala ]ar tu\ drông lu h^n mnuih đue# kdê mơ\ng Syria leh ana\n Iraq mkă ho\ng du\m ala ]ar êgar Yu\ mka\n.

 

- Pô blu\ bi ala kơ Knơ\ng bruă ]ih mkră Hdră bhiăn Thái Lan Khamnoon Sitthisaman hruê  mbruê brei thâo; Knơ\ng bruă anei mâo leh klei bi tu\ ư ]ia\ng Thượng viện Thái Lan srăng kno\ng mâo 200 ]ô mnuih. Ênoh mnuih anei dưi hro\ng ruah mơ\ng du\m knơ\ng bruă hra\ mơar, hdră bhiăn lehana\n ]ih mkra hdră bhiăn, ăt mse\ mơh mnuih djă ako\ du\m êpul bruă yang [uôn lehana\n bruă mă. Phung Thượng nghị sĩ srăng jao klei dưi k]ah mtru\n hdră bhiăn, Khua knu\k kna, Khua phu\n bruă lehana\n phung khua êmua Quốc hội mdei bruă, ăt mse\ mơh mâo klei dưi lo\ ksiêm w^t phu\n agha mơ\ng Khua knu\k kna lehana\n phung khua êmua Quốc hội, êlâo kơ di`u mâo klei mtao mklă mklơ\ng.

 

- Phung djă phao ktuang Al Shabab ti Somali hruê mbruê hluê nga\ sa klei ksu\ng ngă hlăm pôih kđông phu\n mơ\ng phung l^ng k’han Êpul hgu\m châu Phi ( AU) dôk ti [uôn pro\ng phu\n Mogadishu. Hră klei mrâo alu\ wa\l ]ih hluê si asa\p phung gơ\ [uh klă brei thâo: digơ\ hmư\ du\m ênai mtuh pro\ng leh ana\n ênai phao pro\ng mnah mơ\ng pôih kđông Êpul hgu\m châu Phi giăm ho\ng ta] êdeh phiơr [uôn pro\ng phu\n Mogadishu. Hlăk êjai ana\n, du\m knơ\ng klei mrâo AFP leh ana\n Reuters ]ih hluê si asa\p pô blu\ bi ala kơ l^ng khan mơ\ng Êpul hgu\m châu Phi Ali Houmed brei thâo: klei mblah ngă ăt mâo n’nao. Al Shabab tu\ đua klam leh kơ klei mtuh anei leh ana\n hưn mthâo: đađa phung djă phao ktuang k’han ngă ru\ng dưi mu\t leh hlăm lam pôih kđông.

 

- Pô djă ako\ Êpul bruă kriê mgang klei êđăp ênang mơ\ng Liên hợp quốc ti Liberia Karin Landgren hruê 24/12 mta\ kơ mnuih [uôn sang Liberia bi mâo klei răng h^n hlăm bruă mkhư\ gang kman klei ruă Ebola tơdah dôk m[^t ho\ng mah jiăng leh ana\n djuê găp hlăm du\m hruê knăm mơak. Asa\p iêu mthưr anei ba hưn mdah leh mâo thiăm 1 ]ô l^ng k’han hlăm Êpul kriê mgang klei êđăp ênang mơ\ng Liên hợp quốc mâo bi mklă djo\ kman klei ruă Ebola ti ala ]ar anei. Anei jing knuă druh tal 4 mơ\ng Liên hợp quốc djo\ kman klei ruă hu^ hyưt anei ti Liberia.