Hlăm ênhă 1.5 ha durian pla pluă hlăm brô 200 phŭn hlăng đang kphê ka mâo mrô krĭng pla mjing, amai H’Myka Mlô ti să Êa Knuêč, čar Dak Lak êlâo adih lu jing čhĭ mnơ̆ng dhơ̆ng hŏng phung ghan mnia. Ênoh ênil, anôk ba čhĭ kyua anăn jưh knang lu hlăm bruă mkŏ mkra. Tơdah mâo bruă sang čư̆ êa alŭ wăl đru bi mklă mrô krĭng pla mjing, amai H’Myka Mlô čang hmăng đang pla mjing mơ̆ng gŏ sang srăng mâo klei hâo hưn, anôk bruă klă klơ̆ng hlăm kdrăp mrô, mơ̆ng anăn mjing klei găl čiăng kơ anôk bruă duh mkra ba čhĭ kơ ala tač êngao dưi nao hgŭm, mkŏ hŏng hdră klă anăp, mkra mđĭ ênoh čhĭ leh anăn bi hơĭt anôk ba čhĭ.

“Ƀĭng ngă lŏ hma hmei čang hmăng êdi leh anăn sa ai êdi, mprăp mkăp hră mơar čiăng kơ să hluê ngă".

Mbĭt hŏng gŏ sang amai H’Myka Mlô, lu gŏ sang ngă lŏ hma leh anăn êpul hgŭm bruă ti Dak Lak ăt čŏng mkăp hră mơar, klei hâo hưn kơ ênhă, mrô krĭng leh anăn hdră pla mjing čiăng bi mklă, mkŏ mjing mrô krĭng pla mjing. Trần Văn Thắng, Khua êpul hgŭm bruă lŏ hma mtah Krông Pač, lač bruă anei klă sĭt jing knhuang mkra mđĭ hdră mkŏ mjing bruă pla mjing leh anăn kriê dlăng ênoh yuôm dôk mâo dŭm anôk bruă mprăp. Ti êpul hgŭm bruă, êbeh 70%-80% ênhă dưi djăp hnơ̆ng čuăn VietGAP, mbĭt anăn ba yua hră mơar điện tử hlăm lu thŭn. Bruă bi mklă klei hâo hưn tal anei đru mguôp kơ mnơ̆ng dhơ̆ng bruă lŏ hma alŭ wăl bi mklă hnơ̆ng tŭ jăk, pŏk mlar anôk ba čhĭ leh anăn mđĭ ai bi ktưn.

“Hmei mâo leh dŭm klei mprăp msĕ si hră čih điện tử amâodah wăt kơ krĭng pla mjing VietGAP lu thŭn hŏng anei leh amâo djŏ jing ară anei mrâo ngă ôh. Hmei đăo knang pô hluê ngă leh dŭm hdră êlan leh anăn ară anei dưi mâo klei găl pioh ba čhĭ kơ ala tač êngao. Msĕ snăn klei bi ktưn mơ̆ng boh durian Việt Nam pô srăng dưi mđĭ ƀrư̆ ƀrư̆".

Dak Lak ară anei mâo êbeh 410 mrô knăl krĭng pla mjing boh durian, hŏng ênhă hlăm brô 11.000 ha lehanăn 73 anôk đŭng hruh dưi mkăp mrô. Hlăk êjai anăn, kluôm ênhă boh durian mơ̆ng alŭ wăl hlăm brô 44.000 ha, hnơ̆ng mâo thŭn 2026 đăo tĭng hlăm brô 500.000 ton. Hnơ̆ng bruă klam čiăng ksiêm dlăng, bi mklă, mkra mlih leh anăn bi mguôp kyua anăn jing prŏng êdi. Khă snăn, alŭ wăl gĭr bi leh bruă klam hlăm hdră "30 hruê mlam bi mlih mrô krĭng pla mjing boh durian".

Đặng Thị Thủy, K'iăng khua knơ̆ng bruă lŏ hma leh anăn wăl hdĭp mda čar Dak Lak brei thâo, mta kñăm mơ̆ng hdră bruă amâo mdei ti bruă ruh mgaih sa anôk kpăk hlăm hdră ngă hră mơar amâo dah tui duah phŭn agha. Yuôm bhăn hĭn, anei jing hdră bi mlih hdră pla mjing, kriê dlăng leh anăn bi hgŭm anôk mnia mblei, mjing tur knơ̆ng čiăng kơ bruă durian đĭ kyar klă mngač, hơĭt kjăp leh anăn mđĭ klei bi ktưn hlăm anôk mnia mblei tar rŏng lăn.

"Čar gĭt gai leh jing truh 2030 kơ dhar bruă lŏ hma brei mâo ƀiă êdi jing 30% kơ klei ba yua klei mlih mrô. Anei jing sa hlăm dŭm klei čih pioh čiăng kơ dhar bruă hmei mâo klei klă mngač jih jang bruă mkra mjing ăt msĕ mơh jing hnơ̆ng čuăn hnơ̆ng tŭ jăk hluê si klei čiăng grăp mta bruă kơ klei ba čhĭ kơ ala tač êngao hlăm wưng kơ anăp."

Mta phŭn amâo djŏ ba hră mơar hlăm kdrăp mrô ôh, ƀiădah mkŏ mjing klei čih pioh mâo klei dưi bi mklă, bi mklă, bi mrâo leh anăn kah mbha, bi mguôp grăp krĭng pla mjing, anôk đŭng hruh hŏng klei hâo hưn bruă mkra mjing dưi ksiêm dlăng. Anei ăt jing hdră bi sĭt klei mĭn Hdră mtrŭn 57 mơ̆ng Phŭn bruă kđi čar, mă klei kreh knhâo, mlih mrâo mbruă lehanăn klei čih pioh mrô jing boh kdrŭt đĭ kyar.

Đru kơ Dak Lak leh anăn dŭm alŭ wăl hluê ngă bruă klam anei, Phŭn bruă lŏ hma leh anăn wăl hdĭp mda dôk tiŏ nao êpul ngă bruă truh kơ nah gŭ, hlăm boh klei gưl să tal êlâo dưi mbha dŭm bruă klam kơ mrô krĭng pla mjing. Nguyễn Quang Tin, K'iăng khua adŭ bruă kreh knhâo leh anăn kdrăp mrâo, lač tơdah klei čih pioh dưi bi mguôp, klei hâo hưn krĭng pla mjing amâo lŏ jing hră mơar kriê pioh ôh ƀiădah jing klei čih pioh yua mbĭt, mkăp kơ bruă pla mjing, ksiêm dlăng hnơ̆ng tŭ jăk, mkra mjing, mnia blei leh anăn ba čhĭ kơ ala tač êngao.

“Anei yơh jing sa hlăm dŭm klei yuôm bhăn êdi: bi klă anăn knăl leh anăn bi klă mnơ̆ng dhơ̆ng, leh kơ anăn dưi tui duah phŭn agha truh kơ grăp mta mnơ̆ng dhơ̆ng. Klei čih pioh srăng mâo 5 tal, mơ̆ng Anôk bruă kriê dlăng klei čih pioh ala čar truh kơ dŭm phŭn, dhar bruă, alŭ wăl; anôk bruă duh mkra; să, êpul hgŭm bruă leh anăn mnuih ƀuôn sang. Tơdah mâo kdrăp kriê pioh klei čih pioh, dŭm klei hâo hưn mâo hlăm klei mkra mjing, mnia mblei, bi mnia mblei ăt msĕ mơh kriê dlăng, gĭt gai dưi dưn yua djŏ klă leh anăn klă mngač".

Mơ̆ng "Hdră bruă kdlưn hĭn truh 30 hruê bi mlih mrô krĭng pla mjing", Dak Lak dôk gĭr bi mlih hdră êlan kriê dlăng mrâo hŏng bruă pla mjing boh durian. Tơdah grăp krĭng pla mjing, anôk đŭng hruh leh anăn mnơ̆ng dhơ̆ng mâo klei hâo hưn dưi bi mklă, bi mklă leh anăn bi mguôp, klei hâo hưn srăng jing kdrăp yuôm bhăn čiăng kriê dlăng, ksiêm dlăng hnơ̆ng tŭ jăk, klă mngač hdră mkăp mnơ̆ng dhơ̆ng leh anăn mđĭ boh tŭ yuôm mnơ̆ng dhơ̆ng lŏ hma alŭ wăl.