VOV4.Êđê - Dôk hla\m wưng krah yan bhang, lu đang dliê ti kr^ng La\n dap kngư dôk tla\ ana\p ho\ng klei pui [ơ\ng dliê hu^ hyưt êdi. Ti Đang dliê knu\k kna mkuôm Êa Sô, kdriêk Êa Kar, ]ar Daklak, êpul gak răng ksiêm dla\ng dliê kmrơ\ng, knua\ druh ra\ng mgang dliê dôk g^r ho\ng jih ai tiê gang mkhư\ ho\ng klei pui [ơ\ng.
Êa hnoh lehana\n êa krông bi khuôt sơăi. Du\m ]uê dliê krô thu. Mđia\ hlơr ktang jih jang rơ\k [ur hlăm gu\ kmrơ\ng jing do\ ênưih pui [ơ\ng. Mdha\ pơ\ng hưn brei răng kơ pui treh ti ling hrah gưl 5, jing ti gưl hu^ hyưt snăk.
Kmrơ\ng knu\k kna mkuôm Êa Sô mâo boh pro\ng êbeh 26.800ha, hlăm ana\n mâo 21.600 ha mâo răng mgang kjăp. Anei jing anôk mâo lu hlô mnơ\ng lehana\n djăp mta kyâo mtâo hd^p, msei si hnê`, ana kuh, ana asa\n, ana mku\l, hlô dliê mâo kbang kru\, hrô rang… snăn klei ktro\ ho\ng ho\ng phung gak răng dliê kmrơ\ng jing pro\ng snăk amâo mâo djo\ kno\ng răng ho\ng phung kne\ tle\ kyâo, [ia\dah răng kơ pui. Lê Đắc Ý, khua anôk brua\ răng mgang dliê kyâo Êa Sô brei thâo: Ara\ anei alu\ wa\l răng kriê kmrơ\ng mâo truh 5 êbâo ha jing đang [ur rơ\k, 600 ha dliê pla, anei yơh jing đơ ]uê ênưih snăk le\ hlăm klei pui [ơ\ng. Bi êpul kia\ kriê gak răng dliê kno\ng giăm 60 ]ô mnuih đui]. Snăn hlăm wưng hlăk mjê] ho\ng adiê thu krô snei, êpul êya brua\ lo\ iêu jak tio\ nao jih knua\ druh bi gak răng, amâo mâo brei mdei, bi hro\ klei bi k[^n, jih jang bi hrăm mb^t răng kơ pui.
Nguyễn Quốc Hùng, k’ia\ng khua anôk brua\ kia\ kriê kmrơ\ng knu\k kna mkuôm Êa Sô brei thâo: Êlâo kơ yăn bhang truh êpul êya tio\ nao leh êdeh kai nao kai klông tir êlan gang pui, ho\ng ênha\ giăm 80ha. }ia\ng bi hro\ klei hyưt kơ klei pui [ơ\ng pro\ng, ]huang mu\t hlăm yan bhang không, êpul êya brua\ ngă jăk mtam brua\ ]uh tir êlan gang pui, tio nao jih êpul êya ngă brua\ hruê mlam đ^ gak hlăm pưk tum, lehana\n gang jih djăp kang êlan amâo mâo brei mnuih nao mu\t hlăm kmrơ\ng ôh.
“Êjai dôk hlăm yan bhang không anei, snăn brua\ kia kriê răng mgang dliê hlăm kmrơ\ng knu\k kna mkuôm Êa Sô jing dleh dlan snăk, ho\ng lu klei lông dla\ng, klei ktro\. Dliê krô thu jing lu anôk ênưih snăk le\ hlăm klei pui [ơ\ng. Êpul êya brua\ mâo mko\ mjing leh hdră kia\ kriê dliê, jao kơ grăp êpul brua\ hyua\ kjăp h^n klei hiu suang êwa\ng hlăm du\m ]uê dliê ênưih le\ hlăm klei pui [ơ\ng h^n, tio\ nao jih jang mnuih ngă brua\ nao bi đru răng hlăm du\m anôk ênưih mâo klei pui [ơ\ng. Hlăm du\m anôk jing ti knông mb^t ho\ng ]ar Phú yên, ]ar Gialai, ti alu\ wa\l anei kreh mâo lu mnuih mu\t hlăm kmrơ\ng duah tle\ ua\ druôm kyâo. Ti ana\p klei ktro\ mse\ si ara\ anei, snăn êpul kia\ kriê brua\ răng mgang kmrơ\ng knu\k kna mkuôm Êa Sô g^t gai leh du\m êpul brua\ bi tio\ nao, mđ^ h^n brua\ răng mgang bi kjăp dliê kmrơ\ng, mđ^ lu h^n gưl hiu suang êwa\ng hlăm alu\ wa\l djo\ jao”.
Ti êpul gak mrô 5 jing anôk dôk ti krah kdriêl bi kuh 3 ]ar Daklak; Gialai; Phú yên êngao kơ brua\ răng mgang klei kơ pui, êpul êya kơ anei lo\ răng kơ phung kne\ kreh mu\t tle\ kyâo hla\m kmrơ\ng, amâodah phung đăm guah lua mnah hlô mnơng dliê soh ho\ng hdra\ bhiăn. Hlăm ]uê dliê anei mâo tir leh sơăi êlan gang pui djo\ ho\ng hdră k]ah, mâo mdơ\ng leh du\m boh pưk kdo\ng, pưk tum kia\ krăng dliê hruê mlam, kăp mdrơ\ng pral hu^dah mâo klei pui [ơ\ng dliê. Võ Đức Minh, khua kia\ kriê êpul gak mrô 5 brei thâo: Êpul êya hlăm nôk gak anei jih ai tiê răng amâo mâo lui le\ hlăm klei pui [ơ\ng dliê ôh:
“Dliê hla\m alu\ wa\l êpul gak mrô 5 jing krah kmrơ\ng anôk mâo lu kyâo pro\ng adôk kriê pioh, lu snăk mnuih kne\ duah djăp êlan ]ia\ng mu\t tle\ druôm kyâo, đa hriê êlan êa, đa hluê ping ]ư\. Brua\ phung ayo\ng adei gak răng bo\ ho\ng klei suăi êmăn, klei hiu suang êbat hiu dleh dlan snăk. Tui hluê si anôk jing hlăm kmrơ\ng dliê ]ư\ ]hia\ng troh trôk, snăn kreh đue\ hiu jing kno\ng êbat jơ\ng, amâo mâo thâo đ^ hiu êdeh p’phu\t ôh. {ia\dah ayo\ng adei hmei ăt păn kjăp kia\ kriê kmrơ\ng”./.
Viết bình luận