VOV4.Êđê- Jing ]ar mâo klei găl bruă mkra mjing lo\ hma ba yua kdrăp mrâo, hlăm wưng êgao Lâm Đồng k[^n djăp klei găl ]ia\ng mtru\t mđ^ bruă duh mkra jing boh phu\n anei đ^ kyar. Truh ara\ anei, ênhă lăn mkra mjing lo\ hma ba yua kdrăp mrâo mrang mơ\ng ]ar mâo leh êbeh 60 êbâo ha, mâo 20% ênoh ênhă lăn pla mjing, ba ênoh yuôm pla mjing mâo 180 êklăk/ha/thu\n, lu h^n mkă ho\ng hnơ\ng kah knar mb^t mơ\ng kluôm ala ]ar. Khă snăn, bruă mđ^ kyar bruă duh mkra pla mjing lo\ hma ba yua kdrăp mrâo ti Lâm Đồng hlăk tuôm ho\ng klei dleh dlan pro\ng jing kơ ênoh prăk bi liê.

3 thu\n êgao, Võ Quốc Khoa, khua anôk brua\ pla mjing thơ\ng ba pla du\m mta mnga hluê kdra\p mrâo ti sa\ Da\ Ron, kdriêk Đơn Dương, ]ar Lâm Đồng nao hiu duah dja\p anôk ]ia\ng ]an pra\k duh bi liê, po\k mlar hnơ\ng nga\ brua\. Kha\ sna\n, ênoh pra\k dưi ]an [ia\ đei mka\ ho\ng ênoh nga\n dra\p ba mgrơ\ng truh êbeh 10ha, brua\ pla mjing dleh mơh dưi ngă.

“Ara\ anei kâo a\t ]ia\ng ]an pra\k ti sa anôk ]an djo\ guôp. Ti knơ\ng pra\k brei mâo mnơ\ng ba mgrơ\ng, bi tơdah pô ma\ hra\ dja\ yua la\n nga\ lo\ hma nao ]an ăt ka\n mâo lu mơh. Boh s^t brei [uh, la\n anei t^ng hluê ho\ng ênoh ]h^ ara\ anei jing yuôm sna\k, tơdah ara\ anei pô blei la\n snei a\t hla\m brô 30 êklai pra\k mơh [ia\dah ba mgrơ\ng nao ]an le\ amâo mâo lu ôh”.

          K[ah pra\k duh bi liê jing klei dleh dlan dôk mâo ho\ng [^ng nga\ lo\ hma lehana\n anôk brua\ duh mkra nga\ lo\ hma ba yua kdra\p mrâo ti ]ar Lâm Đồng. Êdah kdlưn mse\ si Anôk brua\ Đà Lạt GAP, dưi dla\ng jing sa hla\m 12 anôk brua\ duh mkra ba ako\ lehana\n đ^ kyar pral hla\m brua\ lo\ hma ba yua kdra\p mrâo ti Lâm Đồng. Anôk brua\ anei mâo ênha\ pro\ng 32ha dja\p hnơ\ng ]ua\n VietGap, hla\m ana\n mâo 11ha sang ala\ k^ng ênuk mrâo. Du\m êpul brua\ brei ]an pra\k mkă t^ng nga\n dra\p mâo la\n ala, sang ma^, kdra\p mnơ\ng… êbeh 80 êklai pra\k, [ia\dah ênoh dưi ]an tui] hnơ\ng kno\ng truh 2 êklai 800 êkla\k pra\k. Lê Văn Cường, Khua anôk brua\ Đà Lạt GAP brei thâo: Ênoh pra\k anei kno\ng dja\p duh bi liê kơ 1ha sang ala\ k^ng, ka t^ng ênoh bi liê kơ brua\ pla mjing, nga\ lo\ hma ba yua kdra\p mrâo:

“Knơ\ng pra\k thâo kla\ ara\ anei duh bi liê hla\m brua\ lo\ hma ba yua kdra\p mrâo ba w^t lu klei tư\ dưn, pra\k mnga lu mơh [ia\dah ya nga\ amâo dưi brei ]an hluê hdra\ ja\k ga\l. Mse\ si kr^ng sang ala\ k^ng, sa ha nga\ truh 7 êklai 600 êkla\k pra\k, [ia\dah nga\ hra\ ]an kno\ng brei ]an 200 êkla\k đui], mka\ ho\ng ênoh yuôm brua\ knua\, ]an amâo dưi mâo lu sna\n ôh”.

Mđ^ kyar mkra mjing lo\ hma ba yua kdrăp mrâo ]iăng mâo lu prăk bi liê

Đa Cát Vinh, Khua êpul hgu\m mnuih nga\ lo\ hma ]ar Lâm Đồng brei thâo, duh bi liê hla\m brua\ lo\ hma ba yua kdra\p mrâo ]ia\ng ênoh bi liê lu. Hla\m wưng êgao, Êpul bi hgu\m leh ho\ng lu anôk brua\ djo\ tuôm tui duah pra\k duh bi liê kơ mnuih [uôn sang, [ia\dah amâo mâo klei tu\ dưn ôh. Hdra\ mtru\n mrô 55 mơ\ng Knu\k kna kơ hdra\ brei ]an pra\k yua mđ^ kyar brua\ nga\ lo\ hma, kr^ng nga\ lo\ hma a\t dôk lu klei gun kpa\k, nao akâo ]an tuôm ho\ng lu klei dleh, [^ng nga\ lo\ hma lu jing ba mgrơ\ng nga\n dra\p ho\ng knơ\ng pra\k kơh dưi mâo ]an pra\k duh bi liê:

“Knơ\ng pra\k Lo\ hma mđ^ kyar kr^ng [uôn sang ara\ anei a\t tla\ ana\p ho\ng lu klei dleh kpa\k kơ klei ga\l brei ]an, kyua knơ\ng pra\k ]ia\ng rơ\ng kja\p hdra\ hrui nư kyua ana\n brei mâo mnơ\ng ba mgrơ\ng. Kha\ sna\n, hluê si Hdra\ mtru\n mrô 55 tơdah ]an pra\k mơ\ng Keh đru kơ [^ng nga\ lo\ hma amâo guôn ba mgrơ\ng mnơ\ng ôh, kno\ng bi mkla\ gru hmô ma\ ]an hluê êpul ]an dưi leh. Boh s^t klei anei ka dưi nga\ ôh kyua ana\n hla\m wưng ti ana\p, hmei sra\ng bi hgu\m ho\ng du\m knơ\ng pra\k ]ia\ng ruh mtlaih klei dleh dlan, si sra\ng nga\ ]ia\ng kơ klei nga\ hra\ m’ar dưi mâo nga\ ja\k ga\l, mnuih nga\ lo\ hma dưi ]an pra\k ho\ng hdra\ ênưih mơh”.

 {^ng ngă lo\ hma leh anăn Anôk bruă mnia blei bruă lo\ hma dleh dlan hlăm hdră duah prăk bi liê

          Mơ\ng ara\ anei truh ti thu\n 2025, ]ar Lâm Đồng bi mkla\ mđ^ kyar brua\ nga\ lo\ hma ba yua kdra\p mrâo hluê si hdra\ kluôm ênu\m, h’^t kja\p lehana\n mrâo mrang. Mta k`a\m g^r ktưn mđ^ hnơ\ng tu\ yuôm brua\ pla mjing, nga\ lo\ hma mơ\ng ]ar truh 220 êkla\k pra\k/ha/thu\n. }ia\ng dưi mâo hdra\ k`a\m anei, Lâm Đồng bi ruh mtlaih du\m klei gun kpa\k kơ klei ]an prăk pioh mđ^ kyar brua\ nga\ lo\ hma ba yua kdra\p mrâo, mjing klei ga\l kơ [^ng nga\ lo\ hma lehana\n anôk brua\ duh mkra nga\ lo\ hma mjing boh kdru\t mrâo hla\m brua\ pla mjing, mđ^ boh tu\ yuôm lehana\n hnơ\ng tu\ ja\k mnơ\ng dhơ\ng brua\ lo\ hma hla\m hdra\ `u\ kma brua\ duh mkra tar ro\ng la\n./.

Pô mblang:  H'Nê]  Ê`uôl