VOV4.Êđê - Lâm Đồng mâo ênhă kphê dôk tal 2 kluôm ala, êdei Dak Lak, kyua anăn truh yan hrui êmiêt boh kphê, alu\ wa\l anei mâo du\m êbâo ]ô mnuih ]o\ng hiu mă bruă mơ\ng lu anôk hlăm kluôm ala truh. Snăn si be\ ngă ]ia\ng rơ\ng klei dưi kơ mnuih mă bruă leh anăn ktuê dlăng klei êđăp ênang ti alu\ wa\l?

Amai Vũ Thị Thu, bi ala sa anôk brua\ ktrâo ata\t mnuih ma\ brua\ ti kdriêk Lâm Hà, ]ar Lâm Đồng brei thâo, hluê si klei mta\ mơ\ng anôk brua\ djo\ tuôm, hla\m hdra\ hưn mthâo, ktrâo ata\t brua\ ma\, êpul êya brei thâo sa\ng kla\ ênu\m kơ mnuih ma\ brua\ êlâo kơ nga\ klei kuôl ka\ ho\ng pô ba yua mnuih ma\ brua\, mta mka\n 2 t^ng brei mâo mmông bi tuôm êlâo ]ia\ng bi trông ]hai, bi tu\ ư kơ klei ma\ brua\ k`a\m đa\m mâo klei amâo thâo bi djo\ hu^ ta\m mâo. Amai Vũ Thị Thu, la]: Mnuih ma\ brua\ hriê brei pô hưn mthâo ho\ng alu\ wa\l, pô a\t hưn kla\ kơ brua\ ma\, ênoh mưn… Êngao ana\n, a\t ktrâo la] kơ pô ba yua mnuih ma\ brua\ leh w^t drông mnuih ma\ brua\ si be\ nga\ ]ia\ng hluê nga\ hdra\ nao bi kla\ klei jưh dôk ti alu\ wa\l anôk go\ sang pô yua mnuih ma\ brua\ ana\n dôk.

Êngao thâo kla\ kơ mnuih ma\ brua\, rơ\ng klei hưn mthâo kla\ mnga], si`ê bi mkla\ anôk jưh dôk djo\ si klei k]ah mtru\n, brua\ sang ]ư\ êa alu\ wa\l lo\ mđing  kơ hdra\ gang mkhư\ klei rua\ Covid 19. Hluê si Bùi Đức An, K’ia\ng khua anôk brua\ sang ]ư\ êa wa\l krah Nam Ban, kdriêk Lâm Hà, êngao kơ ênoh mnuih ma\ brua\ ti du\m anôk brua\ mka\n, mnuih hrui pe\ kphê hluê yan đ^ lu nga\ kơ hdra\ kriê dla\ng tuôm ho\ng klei dleh dlan. Kyua ana\n, mơ\ng ako\ yan kphê, alu\ wa\l po\k leh lu hdra\ msir djo\ si klei k]ah mtru\n mơ\ng hdra\ bhia\n.Ho\ng alu\ wa\l k[^n g^t gai, msir mghaih du\m brua\ djo\ tuôm kơ anôk jưh dôk ti alu\ wa\l ]ia\ng hrui pe\ kphê kơ mnuih [uôn sang. Boh nik, hdra\ gang mkhư\ klei rua\ dưi mđing mrô sa, djo\ si asa\p g^t gai mơ\ng Khua knu\k kna lehana\n klei g^t gai mơ\ng Anôk brua\ sang ]ư\ êa ]ar Lâm Đồng.

Hluê si Đinh Đức Chí, K’ia\ng khua anôk brua\ sang ]ư\ êa kdriêk Lâm Hà, ]ar Lâm Đồng, wưng êlâo, hdra\ kriê dla\ng mnuih ma\ brua\ hriê ti alu\ wa\l ka ja\k nga\ lui] klei êđa\p ênang ala [uôn ti alu\ wa\l, dleh dưi ksiêm dla\ng, bluh mâo lu klei bi mdjiê mnuih kjham, hla\m ana\n phung nga\ soh lu jing mnuih ma\ brua\ mơ\ng anôk mka\n hriê. }ia\ng [ư\ mkra boh klei anei, hla\m 2 thu\n ho\ng anei, hdra\ kriê dla\ng mnuih ma\ brua\ ti alu\ wa\l mâo mđ^ nanao. Mơ\ng ana\n, brua\ ra\ng mgang klei êđa\p ênang ti alu\ wa\l dưi rơ\ng kja\p, amâo mâo klei truh plah wah mnuih ma\ brua\ ho\ng pô ba yua mnuih ma\ brua\.}ia\ng kriê dla\ng mnuih hriê ma\ brua\ ti alu\ wa\l sna\n kdriêk mđ^ leh hdra\ ksiêm dla\ng du\m êpul hưn mthâo, ktrâo la] brua\ ma\ ]ia\ng kơ di`u nga\ brua\ djo\ si klei k]ah mtru\n. G^t gai du\m anôk brua\ djo\ tuôm, brua\ kahan ksiêm lehana\n alu\ wa\l mđ^ hdra\ kriê dla\ng mnuih ma\ brua\ hriê ti alu\ wa\l. Mtô mblang kơ pô ba yua mnuih ma\ brua\ thâo kla\ hdra\ kriê dla\ng, brei thâo kla\ kơ mnuih ma\ brua\, mđ^ hdra\ ksiêm dla\ng mơ\ng êpul kriê dla\ng mlir alu\, êpul ra\ng mgang [uôn sang. Kahan ksiêm mđ^ hdra\ hiu suang dla\ng ]ia\ng ra\ng mgang yan nga\ brua\, mnơ\ng dhơ\ng a\t mse\ mơh mđ^ brua\ ra\ng mgang klei êđa\p ênang ti alu\ wa\l.

Ara\ anei, kah knar gra\p thu\n du\m alu\ wa\l hla\m ]ar Lâm Đồng tu\ drông mơ\ng 8 êbâo truh kơ 10 êbâo ]ô mnuih hriê ma\ brua\. Pa\t ]ia\ng jih jing ma\ du\m brua\ mse\ si: Pe\ kphê, mkra đang war, ma\ brua\ hla\m anôk ]h^ mnơ\ng… Hla\m ana\n, ênoh mnuih brua\ ma\ dưi hưn mthâo mơ\ng du\m anôk brua\, anôk hưn mthâo brua\ ma\ kno\ng mâo mơ\ng 700 – 800 ]ô, bi adôk jing mnuih ma\ brua\ ]o\ng nao duah brua\ lehana\n akâo ma\ brua\ ti du\m go\ sang, anôk brua\ duh mkra dôk ]ia\ng mnuih ma\ brua\ hluê wưng. Kyua ana\n, ]ia\ng hluê nga\ ja\k hdra\ kriê dla\ng, du\m alu\ wa\l po\k leh lu hdra\ k`a\m mđ^ klei ksiêm dla\ng, kriê kja\p klei êđa\p ênang ala [uôn ti du\m alu\ wa\l mâo lu mnuih hriê ma\ brua\. Ho\ng anôk brua\ duh mkra, tơdah ba yua mnuih ma\ brua\ brei nao bi mkla\ klei [ua\n ho\ng kahan ksiêm alu\ wa\l hla\m brua\ kriê dla\ng, ba yua, thâo kla\ kơ mnuih ma\ brua\, brei hưn mdah hra\ kak asei, rup mnuih ma\ brua\.

Kla\ s^t, ho\ng klei nao hgu\m mơ\ng du\m gưl, du\m anôk brua\ lehana\n hluê nga\ ja\k du\m klei k]ah mtru\n kơ brua\ hưn mthâo anôk dôk êjai, kriê dla\ng ja\k mnuih hriê ma\ brua\ a\t mse\ mơh mjing klei ga\l kơ mnuih ma\ brua\ dưi duah brua\ lehana\n mâo hnư hrui w^t, mđ^ klei ra\ng amâo djo\ kno\ng rơ\ng kja\p klei êđa\p ênang ala [uôn, [ia\dah anei lo\ jing hdra\ ]ia\ng hluê nga\ ja\k hdra\ kriê dla\ng mnuih ma\ brua\, pô ba yua mnuih ma\ brua\ ti alu\ wa\l ]ar Lâm Đồng hla\m wưng dôk pe\ kphê ara\ anei./.