VOV4.Êđê - Kna\m mittinh Mlan nga\ brua\ bi kdơ\ng ho\ng matu^ lehana\n Hruê jih jang mnuih [uôn sang gang mkhư\, bi kdơ\ng ho\ng matu^  mâo Phu\n brua\ kahan ksiêm bi hgu\m ho\ng Anôk brua\ Sang ]ư\ êa ]ar Nghệ An mko\ mjing hla\m hruê ka\m êgao ho\ng asa\p hưn mthâo mơ\ng thu\n anei jing  “Brei m^n êlâo kơ nga\”. Asa\p hưn mthâo a\t la] kơ hdra\ gang kdơ\ng ho\ng matu^ amâo djo\ kno\ng hla\m hruê mtru\t mjhar ôh [ia\dah anei jing brua\ brei nga\ nanao ho\ng klei hgu\m kngan mơ\ng gra\p ]ô mnuih, gra\p êpul êya yang [uôn.

Hluê si Thượng tướng Lê Quý Vương, k’iăng khua phu\n bruă kahan ksiêm, klei phung ngă soh kơ matu^ leh ana\\n ]h^, pioh matu^ ti ala ]ar drei ăt dleh ksiêm dlăng leh ana\n ktang h^n, hnơ\ng ma tu^ mơ\ng ala ta] êngao du\ ba hlăm ala ]ar drei ăt adôk lu, ênoh mnuih ră ra` ma tu^ ăt lo\ dơ\ng mâo lu, ênoh mnuih dưi mdrao ră ra` ma tu^ lo\ w^t yua mâo lu. Boh nik giăm anei, [uh mâo klei mnuih ră ra`, mnuih yua ma tu^ hiu plă plia êngao ala [uôn, ngă lu klei soh ho\ng hdră bhiăn, ngă mâo lu klei hu^ hyưt hlăm [uôn sang.

Kno\ng yap hjăn 6 mlan ako\ thu\n 2019, êpul kahan ksiêm kluôm ala leh ana\n du\m êpul bruă djo\ tuôm hgu\m bi rai giăm 12.300 klei ]h^ mnia, mă kơ\ng giăm 19.500 ]ô, 675 kg heroin, 507 kg ketamine, 4.625 kg matu^ tổng hợp leh ana\n 131 cocain. Thâo [uh leh ana\n bi rai lu êlan ]h^ mnia ma tu^ hluh ala ]ar, mâo mă lu ma tu^, mă kơ\ng phung djă ako\ mâo du\m êpul bruă gang, kdơ\ng ho\ng ma tu^ dlông ro\ng lăn ]ih yap leh ana\n dlăng myuôm. Thượng tướng Lê Quý Vương brei thâo:

“}ia\ng bi hro\ klei ngă soh ma tu^, ]ia\ng kơ gưl bruă Đảng, bruă sang ]ư\ êa alu\ wa\l du\m gưl leh ana\n jih jang mnuih [uôn sang ngă jih ai tiê, g^r bi hgu\m ho\ng du\m êpul l^ng kahan, êpul bruă, g^r gang, kdơ\ng, mkhư\ đ^ ênoh phung ră ra` mrâo, mđ^ bruă gang, kdơ\ng ho\ng phung ngă soh leh ana\n mko\ mjing mdrao klei ră ra`, đru lo\ w^t hd^p hlăm êpul êya kơ phung ră ra` ma tu^”.

K’iăng Khua phu\n bruă kahan ksiêm Lê Quý Vương ăt brei thâo, ma tu^ leh ana\n phung ngă soh djo\ tuôm kơ ma tu^ hlăk jing klei mđing dlăng êlam mơ\ng dlông ro\ng lăn leh ana\n kluôm ala [uôn. Klei jhat kyua klei ngă soh ma tu^ ngă kjham êdi kơ bruă duh mkra, kđi ]ar, ala [uôn, ngă hma^ pro\ng kơ klei hd^p êđăp ênang, ja\k mơak mơ\ng mnuih [uôn sang, jing mta phu\n ngă mâo phung ngă soh, bi jhat knhuah hd^p anak mnuih, bi rai knhuah hd^p jăk siam mơ\ng djuê ana.

Dhar bruă g^t gai gang, kdơ\ng ho\ng klei ngă soh ala [uôn leh ana\n mko\ mjing hdră bruă Jih jang mnuih [uôn sang kriê mgang Klei êđăp ênang ]ar kwar du\m gưl, du\m dhar bruă, du\m alu\ wa\l ]ia\ng g^t gai du\m êpul bi hgu\m ho\ng klei blu\ mă klei gang jing phu\n, bi mkhư\, amâo brei mâo mnuih ră ra` mrâo. Mb^t ana\n, mđing uê` kơ bruă mđ^ h^n du\m hdră hâo hưn mtô mblang kơ gang, kdơ\ng ho\ng ma tu^ hlăm djăp gưl mnuih [uôn sang, hlăm ana\n mđing hâo hưn mtô mblang kơ phung êdam êra, hđeh hriăm hră leh ana\n phung ênưih le\ hlăm klei ngă soh djo\ tuôm kơ ma tu^. Hdră msir mâo lu alu\ wa\l ba mdah jing brei bi mâo klei sa ai leh ana\n ai ktang mơ\ng ala [uôn đru gang, kdơ\ng ho\ng phung ngă soh matu^, grăp knhuang bi leh hră mơar ]oh ]ua\n Hdră bhiăn kơ bruă gang, kdơ\ng ho\ng matu^.

Bi ho\ng ]ar Nghệ An, Khua bruă Đảng ]ar Nguyễn Đắc Vinh, brei thâo, ara\ anei Nghệ An ăt jing sa hlăm du\m alu\ wa\l mâo Knu\k kna leh ana\n Phu\n bruă kahan ksiêm dlăng jing anôk dleh ktuê dlăng kơ ma tu^:

“Kâo iêu mthưr grăp ]ô mnuih brei lo\ dơ\ng mđ^ klei thâo săng kơ klei jhat mơ\ng ma tu^. Hngah amâo ngă soh leh ana\n g^r đru bi kdơ\ng, k]u\t hưn phung ngă soh leh ana\n klei ]h^, pioh ma tu^. Du\m gưl aduôn aê, am^ ama, nai kai brei jing du\m gru mnga] ]ia\ng bi hriăm, tă êlan kơ anak ]ô, hđeh hriăm hră thâo săng leh ana\n `e\ đue# kơ ma tu^. Phung jing leh lehana\n dôk yua ma tu^ brei thâo săng leh ana\n lui yua ma tu^, jing mnuih tu\ dưn kơ êpul êya ala [uôn. Boh nik, kâo đao\ knang leh ana\n ]ang hma\ng ho\ng phung êdam êra – phung ngă khua êdei ana\p kơ ala ]ar leh ana\n ]ar, ho\ng klei thâo săng, klei thâo mbruă leh ana\n thâo [uh klă srăng `e\ đue# kơ klei mplư mơ\ng klei ngă soh djo\ tuôm kơ ma tu^.”

Blu\ hrăm g^t gai ti Knăm m^t t^ng Mđing truh kơ Mlan ngă bruă gang, kdơ\ng ho\ng ma tu^ leh ana\n Hruê jih jang mnuih [uôn sang gang, kdơ\ng ho\ng ma tu^ thu\n anei, K’iăng Khua knu\k kna Vũ Đức Đam brei thâo, dlông ro\ng lăn ara\ anei mâo êbeh 275 êklăk ]ô mnuih dôk yua ma tu^. Ênoh ma tu^ hlăk dưi mkra mjing, ]h^ mnia amâo mdei đ^ lar. Ti ala ]ar drei ăt adôk êbeh 230 êbâo ]ô mnuih yua ma tu^ amâo mâo hră mơar kriê dlăng, bi ênoh klă s^t năng ai ăt adôk lu h^n mơh.

“Tal sa brei drei lo\ dơ\ng ngă bi jăk h^n bruă gang, kdơ\ng ho\ng phung năg soh djo\ tuôm kơ ma tu^, bi rai hdră êlan ]h^ mnia ma tu^. Brei lo\ dơ\ng ngă bi jăk bruă mdrao mnuih ră ra` ma tu^, đru phung ră ra` lo\ w^t hd^p ho\ng êpul êya leh ana\n boh nik drei mđ^ ktang bruă hưn răng hâo hưn bi hriăm ]ia\ng g^r amâo lo\ mâo ôh phung ră ra` mrâo.”

Klei hâo hưn “Bi m^n be\ êlâo kơ mphu\n ngă”, jing sa klei yuôm bhăn mtă mtăn kơ ênok êdam êra bi m^n bi klă ti ana\p klei mplư mơ\ng ma tu^ kyua kno\ng lông yua sa blư\ snăn amâo lo\ mâo êlan lo\ w^t ôh. Ma tu^ ăt jing klei hu^ hyưt pro\ng ]ia\ng jih jang du\m dhar bruă, du\m gưl bruă leh ana\n kluôm ala [uôn brei bi sa ai ngă bruă tu\ dưn h^n, s^t êm^t h^n.