VOV4.Êđê - Sa hruê ma\ brua\ ho\ng Lê Văn Quảng ti êpul mrô 8, alu\ kr^ng Chiềng Sinh, [uôn pro\ng Sơn La kreh mkra ho\ng đ^ng đrao mjing đ^ng klia\, ayu\ hluê knhuah gru djuê ana kr^ng Yu\ Dưr. Đ^ng đrao ana\n `u ruah đ^ng êja\ng ruah mơ\ng dliê, ba w^t [hu. Jih jang mnơ\ng kno\ng mse\ snăn [ia\dah ho\ng kiê kngan mbrua\ Quảng mâo mjing leh đ^ng klia\, đ^ng p^ mâo ênai m`ê đăng, pro\ng arua\t ngă k]u\t ai tiê mnuih hmư\.
Quảng yăl dliê: Mơ\ng lăn aê aduôn pô ti Phú Thọ nao mko\ mkra klei hd^p mda kơ Sơn La, phu\n tal êlâo dua ung mo# nao ngă mnuih ma\ brua\íang mrao mjing [ê` hra ti Mộc Châu. Truh kơ thu\n 2000 go\ sang `u w^t hd^p kơ [uôn pro\ng. Giăm 40 thu\n sia\ suôr ho\ng kr^ng lăn Sơn La, amâo mâo nik ôh hb^l be\ `u dơ\ng khăp kơ ênai đ^ng klia\, đ^ng khen, đ^ng p^ mơ\ng mnuih djuê ana Thái, djuê ana Mông kơ anei. Kno\ng thâo grăp blư\ leh hmư\ đ^ng klia\ ai tiê `u mse\ si dôk hlăm dliê kmrơ\ng, krah ]ư\ ]hi\ang pro\ng ti kr^ng Yu\ Dưr. Boh nik hlăm du\m hruê knăm mơak, tết hat hlăm djăp boh [uôn kr^ng dlông Sơn La amâo mâo k[ah ôh mtam ênai đ^ng klia\, đ^ng khen, đ^ng p^. Bi êdah ai tiê mơ\ng mnuih hlăk mâo klei khăp, bi êdah klei khăp, ai tiê mơ\ng grăp ]ô mnuih ho\ng [uôn sang, ho\ng lăn dliê, ho\ng hnoh krông êa juôr [uôn sang pô…Kyua mơ\ng klei ana\n yơh ktu\ng ba ai tiê `u ktang snăk:
“Mâo đa đa đ^ng klia\ dlông ho\ng ênai pro\ng arua\t, ho\ng ênai pro\ng bi êdah klei tui duah klei khăp. {ia\dah bi đ^ng klia\ đu\t, dưi je\h hlăm kdô ]hum, amâodah ktiêt ti k’iêng dja\ hiu, [ia\dah ênai `u mnga] [rah lehana\n đăng snăk”.
Khăp kơ ênai khen, ênai p^ Quảng ]o\ng asei `u pô nao hla\m [uôn, bi tuôm ho\ng phung mduôn khua, ho\ng phung thâo mkra đ^ng m`ê, ngă đ^ng klia\, đ^ng khen hriăm si hdră ara\ng bi mkra. Giăm 20 thu\n ho\ng anei, `u g^k g^k kreh krui` mkra đ^ng klia\. Tui si `u, đ^ng klia\ mnuih djuê ana ti kr^ng Yu\ Dưr, mâo lu mta, [ia\dah mkra amâo mâo dleh ôh. Êjai hlăm klei mkra `u lo\ mâo klei mđ^ mlih ]ia\ng kơ đ^ng klia\ siam h^n, mâo ênai m`ê jăk h^n, pro\ng đo\k h^n kwang h^n. Ba yua klei thâo mơ\ng brua\ ]o\ng hriăm nhạc lý, lehana\n klei kreh kriăng ksiêm duah, `u mkra tu\ jing leh mta đ^ng klia\ đo\k m`ê djo\ nôt. Mâo leh lu mnuih khăp snăk đ^ng klia\ mơ\ng `u mkra lehana\n tui duah `u. Thu\n 2012, hlăm knăm mơak “Knhuah gru kr^ng Yu\ Dưr” ti anôk brua\ rang mdah dhar kreh Việt Nam ênai đ^ng klia\ mơ\ng `u kla\ s^t k]u\t leh ai tiê lu mnuih, lehana\n `u mâo ma\ mê đai êa mah.
Dôk bi m^n lu phung hđeh mnuih djuê [ia\ ara\ anei amâo mâo lo\ khăp ôh mu` klei mu` djuê ana pô. Lu thu\n leh êgao, `u ]o\ng nao mtô hđeh, ]ia\ng lo\ ku] bi trơ\ng pui klei khăp, ho\ng djăp kdrăp ayu\ pe\ djuê ana pô. Boh nik, ho\ng phung hđeh sang hra\ gưl 3 knu\k kna ]iêm rông ]ar, rup mnuih mbrua\ anei ho\ng đ^ng klia\ `u ti kngan, dôk mtô bi hriăm phung hđeh thâo si hdră ma\ ai, si hdră [hur êwa ]ia\ng dưi bluh ênai đ^ng m`ê k]ăi kwang đue# nao bo\ ]ư\ dliê. Adei Ly A Nhia, hđeh hriẩmh\ sang hra\ knu\k kna ]iêm rông ]ar Sơn La brei thâo:
“Hmei mâo nai Quảng hriê mtô ayu\ đ^ng. Lehana\n kyua mâo nai Quảng hmei lo\ thâo kơ djuê ana pô lu h^n mơ\ng klei ayu\ đ^ng siam, lehana\n hmei ayu\ lu mta klei bi êdah ai tiê pô. Tôhmô klei ayu\ kơ yan mnga hla\m [uôn Mông”.
Amâo mâo tuôm hriăm sa boh adu\ kơ klei anei ôh, [ia\dah kyua klei khăp kơ đ^ng klia\, pô mbrua\ Lê Văn Quảng hlăk tuh êyuh jih ai tiê pô ho\ng brua\ kriê pioh djăp mta kdrăp ayu\ djuê ana, lehana\n lo\ mtô kơ lu gưl phung hđeh.Phung hđeh điêt mâo `u mtô ayu\ đ^ng klia\ ana\n, ana\p srăng jing phung kriê pioh, lehana\n lo\ bi lar knhuah gru dhar kreh hlăm alu\ wa\l. Quảng la]:
“Jih jang mnuih thâo sơăi kơ đ^ng klia\, jih jang thâo ayu\, lehana\n du\m boh [uôn taih kbưi h^n jing phung hđeh anei, ara\ng [uh ana\n jing brua\ năng ngă. Lehana\n kâo ]ia\ng kơ phung hđeh mâo klei khăp pro\ng ho\ng đ^ng ayu\, kyuadah `u dja\ pioh knhuah gru dhar kreh pô”.
Ho\ng klei khăp kơ [uôn sang kr^ng ]ư\ ]hia\ng Yu\ Dưr, pô mbrua\ Lê Văn Quảng hlăk đru mguôp kơ brua\ kriê pioh, bi lar đơ knhuah gru jăk siam anei mơ\ng mnuih [uôn sang djăp djuê ana, anei jing sa mta brua\ ngă năng mâo klei bi mni, lehana\n mpu\.
Y-Khem pô ]ih hlo\ng răk.
Viết bình luận