Êlan Hồ Chí Minh ( Êlan dơ\ng pro\ng mrô 14), kdrê] nao găn kơ kdriêk }ư\ Pah, ]ar Gia Lai mrâo mâo klei bi drăm kjham êdi plah wah êdeh pro\ng leh ana\n êdeh kang ngă 5 ]ô mnuih djiê leh ana\n 9 ]ô mnuih mka\n êka. Klei bi drăm kjham anei ngă dôk nao klei bi m^n [uh mơ\ng lu mnuih kơ êdeh kang. Khă s’năn, hluê si klei t^ng yap s^t êdi ti alu\ wa\l kr^ng Dap Kngư, hnơ\ng lui] liê kơ mnuih leh ana\n ngăn do\ kbiă mơ\ng êdeh kang ngă [ia\ h^n mkă ho\ng êdeh ôtô leh ana\n môtô. S’năn si hdră bi kriê dlăng êdeh kang?

       Mnuih [uôn sang ti [uôn Tơ Vơn 2, sa\ Êa Khươl, kdriêk }ư\ Pah, ]ar Gia Lai a\t ka jih mơh klei kdja\t k[la leh klei truh kjham êdi hla\m mlam hruê 27/11 mrâo êgao, plah wah êdeh mdia\ng mnơ\ng ho\ng êdeh kang ti êlan dơ\ng pro\ng Hồ Chí Minh, nga\ 5 ]ô mnuih djiê leh ana\n 9 ]ô mnuih mka\n êka. Hluê si pô mga\t êdeh mdia\ng mnơ\ng leh ana\n klei bi mkla\ klah c\u\n mơ\ng brua\ djo\ tuôm ]ar Gia Lai, pô mga\t êdeh mdia\ng mnơ\ng mga\t êdeh hla\k êjai `u ]ia\ng p^t, amâo thâo lo\ gai ôh êdeh êran leh ana\n nao tla\ dra\m he\ ti tluôn êdeh kang nga\ klei truh kjham êdi. Boh s^t, êdeh kang leh ana\n du\m ]ô mnuih đ^ hla\m êdeh jing mnuih mâo klei truh. Mai Va\n Trọng, ti sa\ Êa Khươl, kdriêk }ư\ Pah, ]ar Gia Lai ba yua êdeh kang hla\m lu thu\n êgao brei thâo: “ Êdeh kang anei, hmei mga\t êran ti djiêu ping êlan amâo mâo jho\ng êran hla\m krah êlan ôh. La] kơ klei hu^ hyưt sna\n kno\ng du\m êdeh ô tô đui], bi êdeh kang bi êran êmưt êmưt, amâo mâo jho\ng êran pral du\m pluh km/h ôh lac\ hu^ hyưt he\”.

      Ara\ anei, êdeh kang a\t jing êdeh ba yua lu hla\m dja\p mta, mâo klei tu\ leh ana\n  ]ia\ng êdi ho\ng brua\ nga\ lo\ hma ti kr^ng Dap kngư, [ia\ ka mâo ya mta êdeh mka\n dưi bi mlih hrô. Hdra\ mtru\n đru kơ mnuih [uôn sang nga\ lo\ hma bi mlih yua êdeh mka\n êđa\p ênang h^n ka mâo ôh. Hla\k êjai ana\n, ti lu alu\ wa\l ]ar Gia Lai la] hja\n leh ana\n kr^ng Dap Kngư la] kluôm. Êlan dơ\ng pro\ng jing kdrê] êlan phu\n ]ia\ng nao hma. R}om Mạnh, ti [uôn Tơ Vơn 2, sa\ Êa Khươl, kdriêk }ư\ Pah la]: “ Mnuih [uôn sang kno\ng mâo êdeh kang jing êdeh du\ mdia\ng mnơ\ng mnua\. Ara\ anei ka\m amâo lo\ brei yua ôh êdeh kang êran hla\m êlan dơ\ng pro\ng, sna\n mnuih [uôn sang dleh dlan êdi, amâo thâo lo\ ma\ ôh ti êdeh du\ mdia\ng hbâo pruê, mdia\ng kphê leh ana\n mdia\ng mnuih”.

      Kc\ik mblang kơ du\m klei truh ti êlan dơ\ng Hồ Chí Minh brei [uh: Lu klei truh kjham djo\ tuôm kơ êdeh mdia\ng tuê leh ana\n êdeh mdia\ng mnơ\ng, mta phu\n jing kyua đ^ pral, duah bla\ êdeh mka\n leh ana\n amâo thâo lo\ gai êdeh hlaưk êdeh pô dôk êran. Klei truh ti kdriêk }ư\ Pah, ]ar Gia Lai mrâo êgao a\t ka\n mdê leh mơh.  Hla\k êjai ana\n 2 thu\n êgao, kluôm ]ar Gia Lai mâo gia\m 40% ênoh mnuih djiê djo\ tuôm kơ êdeh kang, mâo truh hla\m brô 6% hla\m ênoh mnuih djiê ana\n. Bi du\m klei truh hla\m êlan klông djo\ tuôm kơ êdeh kang kno\ng mâo hla\m brô 1%. Mse\ sna\n ti ]ar Dak Lak, gia\m ho\ng ]ar Gia Lai, mơ\ng ako\ thu\n 2012 truh kơ mlan 5/2014 mâo 38 ]ô mnuih djiê djo\ tuôm kơ êdeh kang, mâo truh gia\m 5%. Sna\n, mka\ ho\ng êdeh mdia\ng tuê leh ana\n êdeh mdia\ng mnơ\ng sna\n ênoh êdeh kang bi tla\ dra\m hla\m êlan klông jing [ia\ leh ana\n ênoh mnuih djiê a\t [ia\ mơh. Kha\ sna\n, du\m anôk brua\ djo\ tuôm c\ia\ng bi mâo du\m hdra\ msir kriê dla\ng tliêr kja\p leh ana\n nga\ ktang h^n hla\m brua\ msir mkra du\m ]ô mnuih mga\t êdeh kang nga\ soh. Brua\ ka\m êdeh kang êran ti du\m kdrê] êlan dơ\ng pro\ng jing amâo mâo dưi hluê nga\ ôh, [ia\ ]ia\ng k]ah mtru\n kla\ klơ\ng kơ wưng ga\n êrô ti du\m kdrê] êlan anei, kla\ klơ\ng jing ka\m êdeh kang êran hla\m adiê tlam mma\t. Kha\ mâo leh du\m klei k]ah mtru\n djo\ tuôm kơ êdeh kang mse\ si: Rơ\ng klei ja\k êđa\p kơ êdeh, mâo hra\ tu\ yap dưi brei mga\t êdeh leh ana\n amâo dưi mdia\ng mnuih; [ia\ brua\ kriê dla\ng adôk mâo lu klei dleh dlan leh ana\n ka tliêr kja\p ôh, kyua ana\n kha\ng mâo du\m klei truh ênguôt hn^ng hn^ng. Bùi Văn Bẩy ti wa\l krah Êaly, kdriêk }ư\ Pah ba yua êdeh kang lu thu\n ho\ng anei la]:

     “ Êdeh kang anei kno\ng ba yua mse\ si sa mta mnơ\ng pioh yua kơ brua\ duh mkra đuic\, pioh yua mdia\ng hbâo pruê, mdia\ng kphê. Ho\ng brua\ mdia\ng mnuih sna\n amâo mâo dưi ôh. Kyua klei anei amâo mâo klei nga\ hra m’ar bi mkla\ mơ\ng Knu\k kna ôh, amâo mâo ya anôk brua\ nga\ hra\ m’ar ksiêm mka\ dla\ng ôh, amâo mâo rơ\ng klei êđa\p ênang kơ mnuih đ^ hla\m êdeh”.

      Hluê si klei t^ng yap, kluôm ]ar Gia Lai ara\ anei mâo êbeh 25.000 êdeh kang. Leh klei truh kjham kjhue# hla\m mlam hruê 27/11 mrâo êgao, nga\ 5 ]ô mnuih djiê leh ana\n 9 ]ô mnuih mka\n êka, du\m anôk brua\ djo\ tuôm mơ\ng ]ar hla\k dôk po\k nga\ du\m hdra\ msir ]ia\ng ktuê ksiêm dla\ng ho\ng mta êdeh anei. Nguyễn Hữu Quế, Khua knơ\ng brua\ Êlan klông Du\ mdia\ng ]ar Gia Lai brei thâo: “ Hluê si hdra\ k]ah, ara\ anei a\t brei êdeh kang êran hla\m ktuê êlan mơ\ng sang nao truh kơ lo\ hma ]ia\ng nga\ brua\ duh mkra pla mjing, bi êran nao hla\m  Êlan dơ\ng pro\ng sna\n ka\m amâo dưi êran ôh. }ia\ng rơ\ng kơ dưi yua mta êdeh anei, mjing klei ga\l kơ mnuih [uôn sang, hmei mâo leh hra\ m’ar mtru\n brei Knơ\ng brua\ Sang ]ư\ êa du\m kdriêk t^ng yap ênoh êdeh kang hla\k ba yua hla\k êran hla\m ktuê êlan, hlei pô mga\t êdeh kang mâo hria\m leh ana\n dưi mka\p brei leh hra\ tu\ yap dưi brei mga\t êdeh. }ia\ng mơ\ng ana\n hmei mâo hdra\ k]ah mtô mjua\t, ktrâo la] kơ mnuih mga\t êdeh kang thâo sa\ng kla\ kơ hdra\ bhia\n leh ana\n dưi mka\p Hra\ dưi mga\t êdeh mta A4 ]ia\ng mâo dja\p klei dưi ba yua êdeh anei”.

     Boh s^t ti ]ar Gia Lai la] hja\n, kr^ng Dap Kngư la] kluôm, êdeh kang jing êdeh hla\k ba yua lu, mâo klei tu\ leh ana\n ]ia\ng êdi hla\m brua\ duh mkra nga\ lo\ hma. Boh s^t a\t bi mkla\: Mka\ ho\ng du\m kdra\p êdeh êdâo mka\n, ênoh klei truh hla\m êlan klông djo\ tuôm kơ êdeh kang [ia\. Brua\ ba yua du\m klei k]ah mtru\n ho\ng êdeh anei brei ksiêm dla\ng kơ boh klei mdê hja\n ti gra\p alu\ wa\l hla\k êjai ka mâo ôh ti êdeh bi mlih hrô mka\n. Mơ\ng ana\n, mâo du\m hdra\ msir djo\ guôp hla\m brua\ kriê dla\ng, ba yua êdeh kang leh ana\n mjing klei ư ai hla\m mnuih [uôn sang./.