VOV4.Êđê- Leh 46 thu\n hruê la\n ]ar hluh lir, [uôn pro\ng {uôn Ama Thuôt, ]ar Dak Lak g^r ktưn kpưn đ^, mâo leh lu gru krua\k yuôm bha\n hla\m hdra\ mđ^ kyar brua\ duh mkra – ala [uôn. Klei hd^p mnuih [uôn sang [rư\ hruê [rư\ bi mlih ja\k siam. Boh nik, kha\dah đ^ kyar hluê hdra\ mrâo mrang, [ia\dah [uôn pro\ng {uôn Ama Thuôt a\t krơ\ng kja\p knhuah gru dhar kreh mơ\ng du\m djuê ana tinei, krơ\ng kja\p wa\l anôk mtah mda, mjing ‘’{uôn sang hla\m [uôn pro\ng, dliê hla\m [uôn pro\ng’’.

Mlan 3, hlăk hlê krah yan mbhang mđia\ ktang ti Lăn Dap Kngư, êlan nao kơ [uôn Ako\ Dhông, hlăm krah [uôn pro\ng {uôn Ama Thuôt, ăt mtah mda ana kyâo mtâo. Amâo mâo djo\ kno\ng mâo ]ua\l mka\ sa knhuah siam ho\ng du\m boh sang krum dlông tring plua\ krah war kyâo, {uôn Ako\ Dhông lo\ dưi yap jing anôk kriê pioh lu knhuah gru dhar kreh anak Êđê. H’T^t Alio\, khua brua\ êdam êra [uôn Ako\ Dhông brei thâo, hlăm du\m thu\n giăm anei, lu go\ êsei hlăm [uôn thâo dưn yua dhar kreh djuê ana pô pioh kơ brua\ hiu ]hưn ênguê, duah prăk kăk:

“Myun mdan kơ hmei jing mâo hd^p hlăm [uôn ]ia\ng kriê pioh knhuah gru dhar kreh djuê ana pô. Grăp go\ êsei hlăm [uôn adôk dja\ pioh sơăi sang krum, kna\ kpiê ]eh, jhưng kpan, kdrăp ]u\t hơô. Klei tu\ yuôm dhar kreh djuê ana jing yuôm bhăn, asei pô bi thâo kriê pioh dhar kreh snăn kơh thâo kriê pioh”.

Ako\ Dhông – {uôn mtah, [uôn jiă kma knhuah dhar kreh ti krah [uôn pro\ng {uôn Ama Thuôt

Amâo mâo djo\ kno\ng [uôn Ako\ Dhông, lu boh [uôn mkăn ti [uôn pro\ng {uôn Ama Thuôt, phung [uôn sang ]o\ng dưn yua knhuah gru dhar kreh mguôp ho\ng klei mđ^ kyar klei hd^p mda. Mse\ ho\ng [uôn Păn Lăm, [uôn Tơ\ng Ju\, [uôn Kmrơ\ng Pro\ng A, lu go\ sang ăt adôk dja\ pioh brua\ pơ\k m`am, brua\ hr^ m`am, kna\ kpiê ]eh ]ia\ng lo\ mđ^ ênoh mâo ba w^t. Mse\ si H’Yăm {uôn Krông, Khua [uôn [uôn Tơ\ng Ju\, sa\ Êa Kao, [uôn pro\ng {uôn Ama Thuôt, Khua êpul hgu\m brua\ pơ\k m`am Tơ\ng Bông brei thâo, kyua mâo ba yua brua\ pơ\k m`am, mb^t ho\ng brua\ hiu ]hưn ênguê, lehana\n po\k mlar klei mnia mblei, mđ^ prăk mnga kơ êpul hgu\m h^n kơ êlâo. Hlăm thu\n 2020, kha\dah klei hd^p mda dôk hlăm klei dleh dlan, kyua hmăi amâo mâo jăk mơ\ng klei rua\ tưp, ênoh mâo ba w^t mơ\ng êpul brua\ hgu\m ăt djăp truh 1 êklai 200 êklăk prăk. Ara\ anei H’Yăm hlăk dôk mkra dơ\ng leh sa boh sang krum pioh ngă Homestay ho\ng djăp mta mnơ\ng yua mơ\ng anak Êđê, dlăng mse\ si sa anôk kriê pioh điêt pioh mdah hưn ho\ng tue hiu ]hưn ênguê:

“Mơ\ng leh êpul hgu\m anei dơ\ng mâo klei đ^ kyar, mâo mkra leh lu mta mnơ\ng djo\ guôp ho\ng du\m gưl thu\n, kyuana\n amâo mâo djo\ kno\ng mnuih pro\ng hla\m [uôn ôh khăp, [ia\dah ho\ng phung êdah êra digơ\ ăt khăp sơăi ]u\t hơô kdrăp djuê ana Êđê pô. Truh kơ ara\ anei mâo mkra leh lu mta mnơ\ng h^n mka\ ho\ng êlâo dih, ]ia\ng kơ mnuih blei yua mâo klei hro\ng ruah tui si pô ]ia\ng”.

Du\m ktuê êlan ti [uôn pro\ng {uôn Ama Thuôt mtah siam

Tui si Vũ Văn Hưng, Khua knơ\ng brua\ sang ]ư\ êa [uôn pro\ng {uôn Ama Thuôt, leh êbeh 10 thu\n mâo tu\ yap jing [uôn pro\ng mta sa ]ar Daklak, hlue ngă klei bi kla\ mrô 60 thu\n 2009 mơ\ng Phu\n brua\ kđi ]ar, kơ brua\ ru\ mdơ\ng lehana\n mđ^ kyar [uôn pro\ng {uôn Ama Thuôt, jing [uôn pro\ng knơ\ng kơ kr^ng Lăn Dap kngư, [uôn pro\ng mâo leh lu knhuah bi mlih kjăp. Klei duh mkra đ^ kyar ti hnơ\ng kah knar 9,38%/thu\n, hrui w^t kah knar grăp ]ô mnuih mâo 78 êklăk prăk, jing kdlưn h^n êbeh 1,3 blư\ ênoh kah knar hla\m kluôm ala. Lu mta brua\ mâo ngă leh, lehana\n lehana\n ba w^t klei tu\ dưn jăk, mse\ si êlan dar nah Yu\ [uôn pro\ng {uôn Ama Thuôt, êlan ana\p Yu\ Ngo\, sang êa drao pro\ng kr^ng Lăn Dap kngư:

“Duh bi liê brua\ nah gu\ lehana\n du\m alu\ wa\l [uôn pro\ng mâo leh phung duh bi liê mđing, lehana\n hlăk hlê ba w^t klei tu\ dưn jăk. Mâo mjing leh alu\ wa\l [uôn pro\ng mrâo, lehana\n jih jang êlan klông mrâo mâo bi mguôp hlăm klei duh bi liê. Lehana\n du\m [uôn pro\ng ana\n srăng mjing kơ mnuih [uôn sang dưi hd^p hlăm du\m anôk jăk h^n, lehana\n mâo klei bi mlih jăk hlăm brua\ ru\ mdơ\ng wa\l anôk brua\ sang ]ư\ êa”.

 Po\k m`am kdrăp djuê ana mâo lu mnuih Êđê ti du\m boh [uôn mđ^ kyar

Klei bi kla\ mrô 67 hrue 16/12/2019 mơ\ng Phu\n brua\ kđi ]ar, kơ brua\ mđ^ kyar [uôn pro\ng {uôn Ama Thuôt truh thu\n 2030, ta\ hdra\ ru\ mdơ\ng truh kơ thu\n 2045, la] kla\: Ru\ mdơ\ng lehana\n mđ^ kyar [uôn pro\ng {uôn Ama Thuôt jing [uôn pro\ng knơ\ng kơ kr^ng Lăn Dap kngư, ho\ng klei dưi dưn yua mđ^ lar jih klei găl, klei jăk [uôn pro\ng mâo, mse\ si ngăn do\ ]o\ng mâo, klei tu\ dưn kơ dhar kreh, anôk ala pioh kơ brua\ ru\ mdơ\ng anôk phu\n, jing 3 kiêng mđ^ kyar Lao – Việt Nam – Campuchia, mđ^ kyar brua\ hiu ]hưn ênguê, lu brua\ ngă hlue hdra\ êlan doh, bi msiam kơ wa\l hd^p mda, hlăm klei thâo m^n, lehana\n jia\ knhuah gru dhar kreh kr^ng Lăn Dap kngư. Bùi Văn Cường, Khua brua\ Đảng ]ar Daklak brei thâo, ]ar hlăk lo\ dơ\ng mđ^ lar djăp klei găl alu\ wa\l mâo, akâo bi mâo klei bhiăn hjăn ]ia\ng kơ [uôn pro\ng {uôn Ama Thuôt mđ^ kyar djo\ ho\ng boh phu\n mâo bi kla\ leh mrô 67, jing [uôn pro\ng mtah, thâo m^n, doh siam, lehana\n jia\ knhuah gru dhar kreh Lăn Dap kngư:

“Kriê pioh, mđ^ lar dhar kreh mơ\ng djăp djuê ana, ho\ng brua\ kriê pioh knhuah ru\ mdơ\ng lehana\n mâo ênoh ]ua\n djo\ ho\ng klei bhiăn ru\ mdơ\ng mơ\ng {uôn Ama Thuôt, ]ia\ng kơ si srăng ru\ mdơ\ng bi mâo knhuah mdê , amâo mâo djo\ mse\ ho\ng Hà Nội, ho\ng [uôn pro\ng Hồ Chí Minh, amâo dah du\m [uôn pro\ng mkăn ti kr^ng dap mnai. Ana\p anei srăng ru\ mdơ\ng [uôn pro\ng {uôn Ama Thuôt mâo du\m anôk mdah kơ dhar kreh, kơ klei bhiăn knhuah hd^p mnuih djuê [ia\, mse\ si klei tông ]hing ]harr, kơ klei khan Dămsa\n… lehana\n tue hriê ]hưn srăng [uh mâo du\m knhuah mdê kno\ng mâo ma\ ti Lăn Dap Kngư, snăn jing klia\ng ktu\ng jak tue hriê ]hưn”.

46 thu\n leh lăn ]ar mâo klei hnu\k êngiê, dơ\ng mơ\ng sa boh wa\l krah [un [in hơăi mang, {uôn Ama Thuôt mâo leh klei bi mlih pro\ng êdi. Ho\ng djăp mta klei jăk găl mâo mơ\ng lăn ala yan adiê, lehana\n knhuah gru dhar kreh, mâo klei mđing uê` mơ\ng gưl dlông, lehana\n klei sa ai mơ\ng brua\ sang ]ư\ êa, phung [uôn sang djăp djuê ana, [uôn pro\ng {uôn Ama Thuôt srăng lo\ đ^ kyar, năng dưi jing sa boh [uôn pro\ng knơ\ng kơ Lăn Dap kngư./.

Pô mblang:  Y-Khem Niê