VOV4.Êđê - Y-Wang Hwing, ti [uôn Tria\, sa\ Êa Tul, kdriêk }ư\ Mgar, ]ar Daklak jing mnuih ba ako\ hlăm klei kriê pioh knhuah gru dhar kreh [uôn sang pô, lehana\n lo\ đru mtô amuôn adei klei k’han Êđê, mu` ei rei, kưt, mtô mdê] knah, lehana\n djăp kdrăp pe\ tông mkăn. ~u ăt jing mnuih myun ba klei k’han truh ho\ng mah jia\ng dlông ro\ng lăn hla\m knăm djuê ana mko\ mjing ti Phần Lan.
Kl^t kliêng uê mđia\ [ơ\ng, ]huang êbat adôk kjăp mra\, ho\ng đo\k kwang k]a\i, Y-Wang dlăng asei dôk pral kdal, mda h^n ho\ng thu\n 66. ~u ho\ng klei mơak yăl dliê: Kâo mda kyua khăp kơ dhar kreh anak Êđê bluh hriê nanao hlăm ai tiê kâo. Am^ dơr la, ama dơr sôk ti anôk jing phu\n agha kơ dhar kreh djuê ana Êđê, asei mơ\ng mda mâo tram hlăm klei k’han Da\mYi, Da\m Săn… mơ\ng aê `u jing Y- Im pô yăl dliê, Y-Wang êma\t knga hlo\ng tui kru aê nao hlăm djăp klei hua\ blăm mnăm thu\n. Êjai hla\m mlam kwang ênai ]ing, snăn jih jang mnuih ]ua\ dơ\ng kma êba dơ\ng kngăm, k[ông mbah dơ\ng mâo klei ]ia\ng m`ê ei rei, kưt, k’han. Klei k’han dlông kma mlam bhung aguah, mơ\ng mlam anei hlo\ng truh kơ mlam mkăn.

“Phung mduôn khua hlăk đưm kreh mu` k’han yăl kma mlam bhung aguah, lu klei blu\ m`a\ w^t m`a\ nao, pô ]ia\ng kơ tu] ăt dleh mơh, amâo mâo djo\ mse\ ho\ng klei djuê lar ôh, ]ih lehana\n hriăm tu], [ia\dah klei k’han Êđê kno\ng mđing hmư\ lehana\n dja\ pioh hlăm ai tiê”.
}ia\ng snăk yơh, khăp snăk yơh, kno\ng mđing hmư\ lehana\n dja\ pioh hlăm ai tiê tơl amâo lo\ mđing kơ hruê mmông, lehana\n kơ riêng gah, Y – Wang yăl dliê kơ thu\n `u hlăk mda kreh dôk hmư\ klei yăl dliê k’han mse\ djuê ana\n. Lehana\n jih jang klei k’han ana\n dơ\ng kma hlăm ai tiê klei m^n `u. Mơ\ng điêt leh `u hdơr tu] klei k’han Dam Bhu, Dăm Bha, Dăm Săn Dăm Yi…
Amâo mâo djo\ kno\ng khăp kơ klei mu` k’han, `u lo\ khăp kơ klei kơ kdrăp pe\ tông djuê ana pô, mse\ si: Đ^ng buôt, buôt ]o\k, taktar, Gông, Đ^ng năm… lehana\n ]o\ng `u pô mkra jih jang mnơ\ng ana\n. Jih jang kdrăp pe\ tông ana\n ho\ng `u ngăn yuôm, `u sut dhông, lehana\n răng kriê bi jăk, dlăng lăng gơ\ [l^p. Ayu\ kơ hmei hmư\ mâo sa wa đ^ng buôt, `u dôk dlăng pha\ kbưi bi m^n. Ênai đ^ng buôt ana\n mse\ si lo\ ata\t `u w^t kơ tluôn hdơr hlăk ênuk `u hiu răng êmô, kbao, tui hriăm klei pe\ tông ana\n hla\m kdrăn êmô.
“Lo\ hdơr hlăk ênuk răng êmô, kbao bi dja\ hiu đ^ng buôt, gông, amâodah đ^ng taktar, lehana\n tui hriăm ho\ng ayo\ng adei, hmư\ si ara\ng ayu\ pô tui ayu\ mse\ snăn. Hlăk mrâo 6,7 thu\n khăp tui hriăm leh, truh kơ 9, 10 thu\n dơ\ng thâo leh ayu\ du\m mta kdrăp. Hriăm kno\ng sa blư\ ka dưi thâo ôh, [ia\dah dja\ w^t dja\ nao, leh hruê anei truh hruê mkăn, snăn [rư\ [rư\ hlo\ng thâo mơh”.
Ara\ anei thu\n leh khua, [ia\dah ai tiê klei khăp kơ dhar kreh djuê ana pô ăt amâo mâo ram ôh hlăm Y-Wang. Hlei pô ]ia\ng hmư\ `u k’han, ho\ng ai tiê mơak `u mu` mtam. Grăp blư\ mâo mmông wăn, `u lo\ mu` yăl dliê klei k’han ho\ng ]ô anak, amâodah lo\ dôk bi hdơr du\m klei mu`. Ana\n yơh jing hdră `u lo\ bi hdơr, lehana\n kriê pioh truh 20 klei k’han Êđê.
K`ăm kriê pioh knhuah kưt mu` anak Êđê, Knơ\ng brua\ dhar kreh mjua\t ktang asei mlei lehana\n hiu ]hưn ênguê ]ar Daklak hgu\m ho\ng knơ\ng brua\ Dhar kreh djuê ana Việt Nam, mko\ mjing leh dua boh adu\ mtô bi hriăm klei k’han ti [uôn Tria\, sa\ Êa Tul, kơ 20 ]ô phung êdam êrah hla\m năn mâo wa\t knua\ druh mnuih Êđê hlăk dôk ma\ brua\ ti sa\ Êa Tul, lehana\n kdriêk }ư\ Mgar. Y-Wang tuh êyuh jih ai tiê pô lo\ mtô kơ ]ô anak. Ara\ anei hla\m jih 20 ]ô mnuih nao hriăm dơ\ng hdơr lehana\n dja\ pioh lu klei k’han Êđê. Yăl dliê kơ adu\ hriăm anei Y-Wang la]: Mơak kyua lu mnuih khăp hriăm, êma\t djăl tu] mu`, mse\ ho\ng Y-Pa\ Ksơr, Y-Đhin Niê, H’~e\ Niê, Y-Păp Ayu\n, Y-Pui Niê… Hlăm du\m anôk bi lông tông ]ing ]har, kưt mu` amâodah yăl klei k’han mơ\ng ]ar Daklak mko\ mjing, phung hđeh `u mâo ba w^t puăng kơ dlông sơăi. Thu\n dih, hđeh `u mâo ma\ leh klei pah mni tu\ kdlưn hla\m klei bi lông dhar kreh du\m ]ar Lăn Dap Kngư.
Y-Tho\k Niê, knua\ druh dhar kreh sa\ Êa Tul, ăt jing hđeh Y-Wang, brei thâo.
“Y-Wang jing sa ]ô mnuih mbrua\, lehana\n jih ai tiê, hgu\m hlăm djăp mta brua\ hla\m [uôn sang, lo\ mtô knhuah gru dhar kreh djuê ana pô kơ amuôn adei. Hlăm sa\ po\k leh dua boh adu\ hriăm duê, hriăm tông ]ing ]har, hriăm kưt lehana\n ei rei, `u mtô jăk snăk. Mâo po\k adu\ mse\ snei jing yuôm bhăn êdi pioh kơ phung hđeh gưl ara\ anei hlăm sa\”.
La] kơ brua\ kriê pioh dhar kreh djuê ana Êđê, Y-Wang dôk bi m^n: Klei k’han jing mse\ si sa hjiê dhar kreh pro\n. Thu\n `u leh khua, `u hd^p amâo lo\ sui ôh, lehana\n kăn dưi dôk mu` nanao rei. Kyuana\n yơh `u ]ia\ng lo\ mtô bi hriăm kơ amuôn adei gưl mrâo thâo yăl klei khan, thâo kưt, ei rei, thâo tông ]ing ]har, [ia\dah ho\ng `u dleh snăk mko\ mjing adu\ mtô bi hriăm..
“Bi tơdah amâo mâo lo\ mtô ôh kơ amuôn adei, snăn knhuah gru anak êđê srăng lu] ram. Kâo ]ang hmăng kơ brua\ sang ]ư\ êa mâo klei mđing h^n, duh bi liê lu kơ brua\ anei. Êjai adôk mâo klei suaih pral, kâo srăng mtô bi hriăm brei kơ phung amuôn adei, [rư\ hruê [rư\ mâo klei đ^ kyar, ]ia\ng kơ knhuah bhiăn dhar kreh djuê ana pô mâo mđ^ lar h^n kơ klei k’han, kưt ei rei”.
Thu\n 2014, Y-Wang jing leh sa hla\m dua ]ô mâo leh Knơ\ng brua\ ksiêm duah kơ dhar kreh djuê ana, hlăm knơ\ng brua\ ksiêm duah klei kreh knhâo yang [uôn Việt Nam, iêu ba nao mu` hlăm klei bi lông knăm dhar kreh djuê ana ti Phần Lan. {uh jing mơak kyua jing mnuih dja\ ba klei kưt yăl djuê ana pô truh ho\ng ta] êngao, [ia\dah hlăm `u ăt adôk sa klai ka hơ^t si srăng ngă ]ia\ng kơ klei khan, kưt yăl, ei rei djuê ana pô amâo mâo ram rue# ôh hlăm [uôn sang.
                                                      Y-Khem pô ]ih hlo\ng răk.