VOV4.Bahnar - Tơ\ de#h char Kon Tum lơ\m sơ năm 2019 âu ki đei 83 u\nh hnam kon pơ lei hlôi ch^h hla ar ap^nh le\ch đơ\ng u\nh hnam dơ nu\h hin. ‘Nâu j^ dôm an^h hơ dăh lơ\m tơ drong jang kiơ\ Tơ drong jang tơm te\h đak Tơ jur dơ nu\h hin kơ jăp jăl jang 2016- 2020 kơ tơ ring ‘nâu.

Lơ\m 83 u\nh hnam tơ\ de#h char Kon Tum sơ năm âu ki ch^h hla ar kơ d^h ap^nh le\ch đơ\ng u\nh hnam dơ nu\h hin, ‘no\h xăh Đăk Trăm, apu\ng Đăk Tô ako\m lơ hlo\h hăm 21 u\nh hnam. ‘Nâu j^ tơ ring đei lơ kon pơ lei kon kông Xơ đăng ar^h sa păng io\k yua đơ\ng kon pơ lei găh lơ lăng kiơ\ lơ\m cho\h jang sa.

Y Loan, 28 sơ năm hơ dai hăm u\nh hnam ch^h hla ar kơ d^h ap^nh le\ch đơ\ng u\nh hnam dơ nu\h hin tơ băt, hnam sư đei 5 sào [um [lang, 1 sào tơ [a\r păng 2 sào chu\n na. Te\h pơ tăm ‘long hơ drol âu oei thoi no\h, gơ nang đơ\ng kang [o# cho\h jang sa pơ tho ki thuơ\t, vei lăng ăn plei lơ, gơ nang đơ\ng no\h io\k yua, tơ drong ar^h sa hlôi sơ đơ\ng kơ na ch^h hla ar ap^nh le\ch đơ\ng u\nh hnam dơ nu\h hin păng đei khu\l kơ dră tơ ring drơ\ng ăn. Loan tơ roi sư ap^nh le\ch đơ\ng u\nh hnam dơ nu\h hin ku\m jing vă le# asong tơ drong hơ găt ‘no\h ăn kơ u\nh hnam nai oei mơ mat tat hlo\h kơ sư:  

            “Klo kăn nhi oei đei jơ hngơ\m pran vă jang. Vă le# ăn kơ dôm bơ ngai kră, bơ ngai đei jo jăn, bơ ngai đa đei j^ pơ lo\. Le# asong ăn kơ dôm u\nh hnam ‘no\h.

Đei atu\m đon tơ che\ng nhen Y Loan, Y Ly, m^nh u\nh hnam nai tơ\ xăh Đăk Trăm ku\m ch^h hla ar ap^nh le\ch đơ\ng u\nh hnam dơ nu\h hin, tơ roi thoi âu:

            “&nh ku\m oei pran, oei đei jơ hngơ\m năm jang. Le# asong u\nh hnam dơ nu\h hin ăn kơ dôm bơ ngai kră oei sa hơ dro#, j^ jăn vă ăn kơ đe sư sa yua u\nh hnam dơ nu\h hin. Ba oei pran thoi âu ba mơ\t lơ\m u\nh hnam dơ nu\h hin ku\m [o#h mơ lâu”.

Mo\ Y Loan lui nge\h găh tơ drong ar^h sa đơ\ng u\nh hnam đơ\ng ro\ng kơ ch^h hla ar ap^nh le\ch đơ\ng u\nh hnam dơ nu\h hin

Kiơ\ kơ [ok Trương Đình Tuệ, kơ dră An^h vei lăng kon pơ lei xăh Đăk Trăm, apu\ng Đăk Tô, tơ drong xăh đei lơ u\nh hnam ch^h hla ar ap^nh le\ch đơ\ng u\nh hnam dơ nu\h hin hlôi sơ kơ\t hơ dăh io\k yua tơ drong bơ\ jang kiơ\ Tơ drong jang tơm te\h đak tơ jur dơ nu\h hin kơ jăp jăl jang 2016- 2020 đơ\ng tơ ring. Tơ drong ‘nâu ku\m ăn [o#h kon pơ lei hlôi hlo#h vao [lep găh tơ drong jang tơ jur dơ nu\h hin, đơ\ng no\h hơ drin jang sa, hơ to\k tơ iung mu\k drăm vă gơ\h klăih đơ\ng dơ nu\h hin kơ jăp păng [rư\ [rư\ yak hlo\h pơm pơ drơ\ng:

            “’Nâu j^ 1 lơ\m dôm tơ drong đei [o#h tôch kơ chhôk hơ iă lơ\m jang kiơ\ trong jang tơ gu\m đơ\ng Đảng, te\h đak găh tơ drong jang tơ jur dơ nu\h hin. Tơ drong 1,2 u\nh hnam kon pơ lei lơ\m xăh băt kơ d^h klăih đơ\ng u\nh hnam dơ nu\h hin ‘no\h j^ 1 lơ\m dôm tơ drong tơm tơ gop ‘lơ\ng lơ\m tơ drong jang tơ roi tơ băt, krao hơ vơn u\nh hnam oei lơ\m u\nh hnam dơ nu\h hin, vă je# dơ nu\h hin hơ drin jang sa hơ to\k tơ iung mu\k drăm u\nh hnam to\k đei [o#h, hơ drin pơm pơ dro\ng tro\ [lep.”   

Khu\l kơ dră xăh Đăk Trăm, apu\ng Đăk Tô hơ len lăng tơ drong ar^h sa dôm u\nh hnam ch^h hla ar ap^nh le\ch đơ\ng u\nh hnam dơ nu\h hin

Hơ len lăng đơ\ng an^h jang kơ pal de#h char Kon Tum ăn [o#h, dôm u\nh hnam kon pơ lei ch^h hla ar ap^nh le\ch đơ\ng u\nh hnam dơ nu\h hin hơ drol sơ\ tă kơ dôm u\nh hnam đei tơ drong ar^h sa mơ mat tat ngăl, jên pơ đom ư\h kơ lơ, io\k yua to\ se\t, tơ drong pơm tơ le\ch păng hlo#h vao cho\h jang sa oei kơ vao. Đơ\ng ro\ng đei tơ gu\m ‘moi kiơ\ rim tơ drong jang hơ to\k tơ iung jang sa hlôi hơ to\k ‘lơ\ng đei io\k yua đơ\ng 20- 40% pơ têng hăm hơ drol sơ\. {ok Nguyễn Trung Thuận, Pho\ Kơ dră an^h vei lăng găh tơ drong jang – linh j^ rơ ka păng tơ pôl de#h char Kon Tum tơ băt, ku\m hăm ch^h io\k pôk pơ ư, an^h jang gô jang tơ gu\m ăn de#h char hơ nơ\ng đei tơ drong tơ gu\m găh jên jang sa vă dôm u\nh hnam kon pơ lei klăih đơ\ng dơ nu\h hin hơ to\k tơ iung kơ jăp mu\k drăm u\nh hnam:

            “An^h vei lăng tơ drong jang nhôn ku\m hăm rim an^h jang kơ pal păng khu\l kơ dră tơ ring mă hơ drol ‘no\h ch^h io\k, pôk pơ ư dôm bơ ngai jang ‘lơ\ng âu păng lăng ‘no\h j^ dôm bơ ngai ‘lơ\ng vă kơ dôm u\nh hnam dơ nu\h hin nai ho\k pơ hrăm, lăng kiơ\. Mă 2 ‘no\h nhôn gô hơ nơ\ng jang tơ gu\m ăn khu\l kơ dră tơ ring gô jang kiơ\ rim trong jang tơ gu\m jên to\k io\k ăn u\nh hnam klăih đơ\ng dơ nu\h hin vă đe sư hơ to\k tơ iung jang sa u\nh hnam kơ jăp sơ đơ\ng”.

Lơ\m lơ\m sơ năm 2019 âu ki đei 83 u\nh hnam kon pơ lei de#h char Kon Tum ch^h hla ar ap^nh le\ch đơ\ng u\nh hnam dơ nu\h hin ‘no\h j^ 1 tơ drong đei [o#h tôch kơ chhôk hơ iă lơ\m tơ drong jang kiơ\ Tơ drong jang tơm te\h đak tơ jur dơ nu\h hin kơ jăp jăl jang 2016- 2020 kơ tơ ring. Jo# tru\h dang ei de#h char Kon Tum hlôi tơ jur đei kơ so# u\nh hnam dơ nu\h hin jur oei pă 13,62%. ‘Nâu ku\m jing tơ drong ‘lơ\ng g^t kăl vă de#h char Kon Tum jang đang tơ drong tơm tơ jur dơ nu\h hin kơ jăp lơ\m jăl jang ‘nao 2021- 2025 hăm kơ so# tơ jur đơ\ng 3- 4% u\nh hnam dơ nu\h hin rim sơ năm./.

             Khoa Điềm: Ch^h

          Thuem: Tơ blơ\