VOV4.Bahnar - Tây Nguyên to\k bo\k lơ\m pơ yan phang. To\ hang pơ dui đunh pơm ăn đak hrơ\ jru\, lơ đak kuay, dơ nâu đak, hơ lu\ng đak, đak krong đak glung đ^ hrơ\ đ^. To\ phang jing tôch kơ tang. Tơ\ apu\ng Buôn Đôn, de#h char Dak Lak, to\ phang hlôi [ơm ư\h kơ ‘lơ\ng kơ tang tru\h rơ bâu hec tar ‘long pơ tăm păng pơm ăn hlo\h 1.500 u\nh hnam ư\h kơ măh đak yua kơ tang.  

{ar xăh Tân Hòa păng Ea Nuôl  đei vă je# 2.700 u\nh hnam ‘no\h tru\h hlo\h 70% to\k bo\k athei tơ jră hăm tơ drong ư\h kơ măh đak yua kơ tang. ‘Nho\ng Vi Văn Định oei tơ\ thôn 9, xăh Tân Hòa, apu\ng Buôn Đôn tơ băt, đak kuay khoan kơ u\nh hnam đ^ hrơ\ đơ\ng hlo\h 1 khei kơ âu. Vă đei đak yua u\nh hnam athei năm hơ tăih vă je# 5 km chơ bro\k yua. Mă lei tơ drong ap^nh đak ư\h kơ s^ lai yơ ku\m đei đơ\ng hơ drol. "Năm ap^nh ‘no\h ^nh mơ\t tơ\ hnam hơ yơ đei đak kuay ‘no\h ^nh ap^nh, đe [ôm hơ to\k tơ\ kơ thu\ng ^nh ap^nh bro\k yua. Ap^nh đang ‘no\h ku\m athei gơ\ih jên u\nh điên đe sư [ôm dang 30-40 rơ bâu hlak jên 1 ‘măng  kơ le\. An^h hnam nhôn ‘no\h hnam hơ yơ mă ư\h kơ năm ap^nh đak, ư\h ‘no\h io\k yua đơ\ng yơ mă yua. Ư|h kơ đei đak ‘no\h hum hơ rao, pai go\ ‘no\h đei j^, ‘ngoăih kơ ‘no\h lơ de#h… Pơ ma atu\m ư\h kơ măh đak yua ‘no\h kon pơ lei mơ mat de#h.”

Vă đei đak yua, lơ kon pơ lei tơ\ xăh Tân Hòa, apu\ng Buôn Đôn măh năm dôm km chơ đak bro\k yua

To\ phang ư\h kơ măh đak yua kơ tang ư\h kha lăp đei [o#h hăm dôm u\nh hnam kon pơ lei, mă lơ hnam trưng ho\k oei kơ tă tơ\ kơ ‘năr tơ\ apu\ng Buôn Đôn ku\m pu\ tơ drong lei lăi thoi no\h mơ\n. Kô pơ tho Nguyễn Thị Cảnh, kơ dră vei lăng hnam trưng mầm non Hoa Hồng tơ\ xăh Tân Hòa tơ băt, tơ\ hơ năp tơ drong ư\h kơ măh đak yua, hnam trưng hlôi hơ vơn đe me\ [a\ ho\k tro tơ gop jên vă răt đak so\ng sa ăn kơ ho\k tro; oei đak yua nai ‘no\h athei năm ap^nh đơ\ng dôm u\nh hnam lơ\m tơ ring. Mă lei dôm đak âu ku\m ư\h pă lơ, tơ\ hơ năp kơnh tơ dăh ư\h đei ‘mi t^h ‘no\h tam mă băt pơm thoi yơ. "Hnam trưng hlôi ư\h kơ măh đak yua vă je# 2 khei kơ âu bơ\ih. Hăm dang hlo\h 300 ‘nu ho\k tro so\ng sa kơ tă tơ\ kơ ‘năr ‘no\h rim năr kăl yua dang 5-6 khối đak pơ yua ăn hơ rao ‘nhao hơ pe\ch, vă đei đak nhôn athei ap^nh gơ nang đơ\ng dôm u\nh hnamkon pơ lei je# hnam trưng đang kơ ‘no\h kla tơ gu\m đe sư jên u\nh điên. Đak pơ yua ăn so\ng sa ‘no\h athei răt, nhôn hlôi pơm hla ar răt khei vă vei sơ đơ\ng rơ go\h ăn kơ đe mon.”  

Đak le\ch ư\h kơ ke\ to\k, lơ đak kuay khoan tơ\ Buôn Đôn jru\ hlo\h 100 mét mă lei ku\m ư\h kơ đei đak.

Kiơ\ kơ an^h vei lăng găh cho\h jang sa păng hơ to\k tơ iung tơ ring tơ rang apu\ng Buôn Đôn ‘no\h tru\h khei ‘năr âu, lơ\m apu\ng đei dang 3.000 hec tar ‘long pơ tăm kơ đe\h năr đei kro đ^; hlo\h 1.500 u\nh hnam hăm hlo\h 6.200 măt bơ ngai, păng kơ hre\ng ho\k tro oei sa kơ tă tơ\ kơ ‘năr tơ\ 5 hnam trưng to\k bo\k athei tơ jră hăm tơ drong ư\h kơ măh đak yua kơ tang. Yă Trần Thị Thủy, Pho\ kơ dră an^h vei lăng găh cho\h jang sa păng hơ to\k tơ iung tơ ring tơ rang apu\ng Buôn Đôn tơ băt: "An^h jang hlôi athei rim xăh dăr hơ len dơ\ng rim an^h hlôi đei đak kuay khoan vă hơ met ming vă an^h mong đak bơ\ jang ‘lơ\ng pơ tru\h đak ăn kon pơ lei yua. ‘Ngoăih kơ ‘no\h ku\m kăl kơ ch^h jo# hơ len dôm an^h kon pơ lei oei ư\h kơ măh đak ‘nao đei [o#h vă pơm hla ar pơ tru\h ăn an^h vei lăng kon pơ lei apu\ng, an^h vei lăng găh cho\h jang sa hơ met jên khoan thim đak kuay ku\m nhen man rim an^h mong đak ako\m pơ yua ăn kon pơ lei. ‘Ngoăih kơ ‘no\h nhôn ku\m tơ roi tơ băt dôm kon pơ lei pu\n ai đei đak lơ\m kơ plăh phang pơ đang vang chă asong băl hăm dôm u\nh hnam mơ mat tat nai.”  

Kiơ\ hlo#h vao đơ\ng lơ bơ ngai tơ\ Tây Nguyên, tru\h pơ nil khei 3 âm lịch mă oei tam mă đei ‘mi ‘no\h to\ phang pơ gang gô hơ nơ\ng pơ dui đunh tru\h pơ nil khei 4. Pơ nil khei 3 vă je# tru\h, bu bu ku\m răp gô ‘mi vă đei đak yua.

Tuấn Long: Ch^h

Thuem tơ blơ\