VOV4.Bahnar - {ok Điểu Định bơngai M’ Nông tơring Dak Rt^h, apu\ng sơlam te\h đak Tuy Đức, dêh char Dak Nông ‘no\h kră pơlei jang ‘lơ\ng, đei lơ tơdrong tơgop lơ\m atok tơ iung mu\k drăm – tơpôl kơ Pơlei Bu Mlanh. Kon pơlei lơ\m pơlei, lơ\m tơring bu bu jei ‘mêm kơ eng, lui yom, kơ yuơ [ok j^ bơngai phăl hơlăng tơgu\m djru rim bơngai đơ\ng tơdrong jang sa ato\k tơ iung mu\k drăm, tru\h dôm tơdrong oei sa pơma dơnu\h d^h băl au to lơ\m kơtum kơto\ng ‘nho\ng oh, kon pơlei pơla; dăh mă tơdrong plang ăn te\h, vang jang tơ iung pơjing tơring tơrang ‘nao.

U|nh hnam [ok Điểu Ki oei tơ\ pơlei Bu Mlanh, tơring Dak Rt^h ‘nao phe\ đang 1 ha chehphe. Tim mă ot, mă lei ro\ năng đei 3 tân, kơ jă kơ jên 100 tr^u hlak jên. Sơ\ 1 ha te\h au, Điểu Ki jơmu\l [a, pơtăm hơ [o pro hơmre\, m^nh sơnăm jang sa ư\h kơ io\k đei tru\h 15 tr^u hlak jên. Điểu Ki tơroi: sơnăm 2013, kră pơlei Điểu Định ăn kơ sư dơđăh chehphe păng ăn to\k io\k 10 tr^u hlak jên vă tơmơ\t jang chehphe. Kră pơlei Điểu Định oei pơtho ‘nho\ng to\k io\k 15 tr^u hlak jên đơ\ng An^h mong jên tơgu\m djru tơpôl vă răt kmăi, đing đak chă tơruih ăn chehphe. Sơnăm 2018, phe\ ‘măng mă blu\ng đei 2 tân chehphe găr, Điểu Ki te\ch đei 60 tr^u hlak jên. Điểu Ki tơbăt: Ư|h khan lăp hơdro# u\nh hnam ‘nho\ng mă lei đei hlo\h 15 u\nh hnam anai lơ\m pơlei Bu Mlanh hlôi yak hlo\h dơnu\h hin gơnơm đơ\ng kră pơlei Điểu Định. “{ok ‘no\h bơngai kră pơlei đei kon pơlei lui yom tôch kơ dêh, j^ bơngai oei sa pơma dơnu\h ‘lơ\ng hơ iă vă kôn mon kon sau ho\k pơhra\m jang kiơ\. Đơ\ng tơdrong pơtăm ‘long, rong kon tơrong, ato\k tơ iung mu\k drăm [ok jei hơnơ\ng chă pơtho ăn kon pơlei trong jang sa păng hơnhăk ba đei io\k yua kơ jăp. Rim răih bơngai lơ\m pơlei bu bu jei lui yom păng mơ\ng kiơ\ [ok chă pơtho khan”

Kră pơlei Điểu Định hlôi vă tru\h 70 sơnăm mă lei oei pran jăng hơbe\ch hơbal đe\ch. {ok oei sir sơlu\ng, tung ‘long hơtơ\p hơdrơ\ng pơm chơng rơng nhen le\ m^nh ‘nu bơngai tơdăm đe\ch. {ok tơroi đunh kơ au 30 sơnăm, [ok răt dôm j^t rơbau dơnơm ‘long kue# chă pơtăm lơ\m 3 ha mir pơgar, păng pơtăm pơm dur pơgar tăp dăr mir. Dang ei ‘long kue# hlôi kơ jung hlo\h mơj^t met, tơm t^h [ar ‘nu grom. Bơngai mơdro năm tơ\ hnam ap^nh răt m^nh dơnơm 2 tr^u hlak jên. Đe hăp lăp io\k kơđo\h, găh dơnơm [ok ot pơm pơgar, pơm chơng rơng ăn kro#i hroi. Kră pơlei Điểu Định ‘no\h bơngai pơm ju\k yu\k trong hơlau lơ\m tơdrong jang tơ iung pơjing tơring tơrang ‘nao lơ\m pơlei Bu Mlanh. Dôm sơnăm hơdrol, kơ d^h [ok hlôi ko\h hu\t dôm j^t dơnơm ‘long ksu, chehphe kơ u\nh hnam, ‘măn te\h vă pơih să trong nơnăm kơ pơlei pơla. Dôm năr blu\ng sơnăm 2019, [ok jei plang ăn kơ Dơno\ an^h vei lăng kon pơlei tơring 6 sao te\h ‘no\h pơgar ksu to\k bo\k jing ‘lơ\ng vă ko\h hu\t, pơm hơn^h hơmet pơ ‘lơ\ng rơ\m re\k, jang keh đang trong tơle\ch jang găh cham char lơ\m tơ iung pơjing tơring tơrang ‘nao. {ok Điểu Định pơma akhan: tơdrong tơ iung pơjing tơring tơrang ‘nao ‘no\h jing tơ iung pơjing ăn u\nh hnam po, pơlei pơla po bơ\n roi năr roi ‘lơ\ng lie\m. “Tơroi găh tơ iung pơjing tơring tơrang ‘nao ‘no\h kăl đei trong nơnăm man ‘lơ\ng, ‘me\h vă đei lơ lo\h lei sơnăm au ki ba hlôi plang ăn 6 sao mir kơsu vă pơm sơlu\ng rơ\m re\k. Kơ d^h ba jang hơdrol kơna ba chă pơro# pơ rôp kon pơlei lơ\m pơlei Tày, kon pơlei oei lơ\m thôn Tư pơm kiơ\. Pơ đ^ lơ\m pơlei tơdăh jo# hăm jên lei tru\h dôm ti hlak jên hloi văi. Ba jang pơro# pơrôp, pơtho khan ăn kon pơlei: trong au pơm ăn kơ bơ\n rok, ư\h khan pơm ăn bơngai bu ôh. Đơ\ng no\h, hrei au tơ\ tơring Dak Rtih hlôi đei 70% trong man năm tru\h tơ\ chu\n mir hloi.”

{ok Nguyễn Văn Tâm, Kơ ie\ng Kơdră che\p pơgơ\r Dơno\ an^h Đảng tơring, Kơdră che\p pơgơ\r Dơno\ an^h Mặt trận Tổ quốc tơring Dak Rtih tơbăt: M^nh [ar pơlei lơ\m tơring oei tim gan sơđơ\ng dơ\ng kơ jăp, mă kăl tơdrong chă tơkêng tơgar d^h băl te\h. Mă lei hơdro# pơlei Bu Mlanh lơ sơnăm au ki ư\h kơ đei tơdrong kiơ chă tơgar d^h băl, chă tơkêng d^h băl ôh. Tơdrong jang sa mu\k drăm kơ kon pơlei ato\k tơ iung, er^h sa kơ kon pơlei sơđơ\ng kơ yuơ đe sư đei kră pơlei băt jang, pơm dôm tơdrong hơ iă, chă pơma dơnu\h pơtho khan dôm tơdrong ‘lơ\ng. “Mư\h [ok Định pơma ‘no\h bu bu jei yom ngăl, ‘nau j^ bơngai ‘lơ\ng hơ iă hlo\h. Bơngai kon pơlei oei lơ\m tơring chă jang sa gơ\h nhen [ok Định ‘no\h j^ bơngai ‘lơ\ng vă kon pơlei ho\k, jang kiơ\. {ok chă tơgu\m ăn kon pơlei tôch kơ lơ. Sơ\ păng dang ei kon pơlei lui yom hơnơ\ng đe\ch. Lơ\m tơdrong er^h sa, mă kăl tơ\ pơlei kơ [ok Định, mư\h [ok chă pơma ‘no\h kon pơlei mơ\ng kiơ\ ngăl. Pơt^h gia nhen tơdrong er^h sa lơ\m pơlei đei tơdrong yă kiơ ư\h kơ lăp d^h băl ‘no\h [ok năm xek tơlang ăn keh đang ‘lơ\ng hơ iă ngăl.”

Rim sơnăm apu\ng sơlam te\h đak Tuy Đức hmă hmă pơgơ\r hop ako\m rim kră pơlei jang ‘lơ\ng. {ok Trần Viết Cự, Kơ ie\ng Kơdră che\p pơgơ\r Dơno\ an^h vei lăng kon pơlei apu\ng Tuy Đức tơbăt, tơ\ rim ‘măng hop ako\m au, [ok Điểu Định ‘no\h j^ bơngai kăl hlo\h. Kơ yuơ [ok đei rim kră pơlei oei tơ\ rim pơlei pơla, rim tơring lui yom; đe sư hơnơ\ng chă pơma dơnu\h, ho\k pơm kiơ\ [ok găh trong jang sa adoi nhen trong xek tơlang dôm tơdrong er^h sa lơ\m năr. {ok Trần Viết Cự sơkơ\t hơdăh: Kră pơlei Điểu Định ‘no\h bơngai ‘lơ\ng, j^ bơngai đ^ jơhngơ\m pơm tơdrong ‘lơ\ng ăn pơlei. “Hăm tơdrong ato\k tơ iung mu\k drăm kơ u\nh hnam adoi nhen tơdrong ato\k tơ iung mu\k drăm tơpôl tơ\ tơring, tơ\ lơ\m pơlei mă [ok Điểu Định oei, ‘no\h [ok jang tôch ‘lơ\ng bơ\ jang ato\k tơ iung mu\k drăm u\nh hnam hăm rim u\nh hnam kon pơlei. Mă hơdăh [ok rong nhu\ng tôch kơ ‘lơ\ng, ư\h kơ đei chă hơchăng, lơ\m ‘măng pơrang j^ klak chro\h nhu\ng au ki u\nh hnam [ok Định păng dôm u\nh hnam đei [ok chă pơtho khan rong kron jei ư\h kơ đei chă j^ ngăl. Lơ\m jang mir pơgar, [ok hlôi jang kiơ\ cho\h jang sa hăm kmăi kmo\k hơgei – tơruih đak kơto\h ăn mir pơgar kơ d^h, kon pơlei ho\k pơhra\m jang kiơ\ vang ato\k tơ iung.”

Bơngai ch^h: Lê Xuân Lãm

Tơblơ\ nơ\r: Amazưt