VOV4.Bahnar – Tơ je# âu tơ\ dôm an^h tơ amng lăng đe ư hơ nhang kơ de#h char Dak Lak ‘no\h dơ nâu Lắk păng Bản Đôn hơ nơ\ng đei [o#h dôm ‘măng ro#ih hnam [ơ\t kơ plăh pơ v^h pơ văn ăn tơ mang lăng ư\h kơ ê tơ dru\t bơ ngai vei lăng ro#ih păng tơ moi hơ nhăk tru\h lôch rơ ka. Vă ve\h ver dôm tơ drong lei lăi hơ mơt kơ đei [o#h tơ\ hơ năp kơnh ku\m nhen tơ drong jang vei lăng ro#ih đei io\k yua, tang măt An^h găh xem tơ rong Châu Á tơ\ Việt Nam (Animals Asia) păng lơ nơ\r tơ gop đơ\ng tơ moi tơ mang lăng athei tơ ring kăl kơ hro#ih pơ dơ\h tơ drong jang tơ mang lăng hao ro#ih krê hơ mơt âu.

Tơ drong ‘nao hlo\h đei [o#h lơ\m kơ sơ\ (19/7), [ơ\t mo\ Nguyễn Thị Bích,oei tơ\ apu\ng Khoái Châu, de#h char Hưng Yên hơ dai hăm 2 ‘nu kon ‘lơ\p sư tru\h tơ\ an^h tơ mang lăng Bản Đôn (apu\ng Buôn Đôn) năm tơ mang lăng hao ho#ih đang kơ ‘no\h đei ro#ih hơ rât huo\ng tơ\ te\h hơ nhăk tru\h j^ rơ ka [^ch tơ\ hnam pơ gang kâp kư\u. Lăp đơ\ng ro\ng kơ đei tơ drong âu, tang măt Ko\ng ti tơ mang lăng Biệt Điện (an^h jang vei lăng păng io\k jang an^h tơ mang lăng Bản Đôn) hlôi tơ le\ch nơ\r tơ roi tơ băt pơ dơ\h le# ‘mơ\i kơ tơ mang lăng hao ro#ih.

An^h jang găh sem tơ rong Châu Á tơ\ Việt Nam athei de#h char Dak Lak kăk kơ pơ dơ\h tơ drong tơ mang lăng hao ro#ih vă vei lăng ro#ih hnam đei yua

‘Nho\ng Nguyễn Xuân Thủy, m^nh ‘nu tơ moi tơ\ de#h char Vĩnh Phúc lơ ‘măng tru\h tơ\ Bản Đôn năm tơ mang lăng akhan, um rup ro#ih tơ klep hăm hơ năn an^h Bản Đôn lơ sơ năm âu ki păng đei tơ moi lơ\m păng ‘ngoăih te\h đak băt tru\h. Mă lei, tơ drong hao ro#ih năm jum dăr an^h tơ mang lăng păng yak tơ\ đak krong Srêpốk đ^ ư\h pă iă, tơ ring kăl kơ tơ pl^h kơ loăi tơ mang lăng âu vă sơng đei lơ bơ ngai tru\h hlo\h dơ\ng. "Bơ\n kăl kơ hu\t le# tơ drong tơ mang lăng hao ro#ih yua kơ tôch krê hơ mơt. Mư\h 3 – 4 ‘nu tơ oei tơ\ kơ du\ ro\ng ro#ih đang kơ ‘no\h năm jum dăr to\  se\t jơ ‘no\h [o#h ku\m ư\h kơ hơ iă kiơ. U|nh hnam nhôn hlôi tru\h tơ\ Thái Lai tơ mang lăng. Tơ\ âu, đe sư pơm tơ mang lăng găh ro#ih tôch kơ hơ đăl. Bơ ngai Thái le# ro#ih lơ\m 1 an^h đei dur var hơ dro#, pơ gơ\r ăn kơ ro#ih đă [o\ng lo\ng, kơ dâu pơ jei  maraton, pơm sêk… tôch kơ hơ iă. Đe kon ^nh dơ\ng je# dur var hơ nul hăm ro#ih đang kơ ‘no\h io\k prit ăn kơ ro#ih sa tôch kơ sơ đơ\ng…”

Oei Hà Nhi Phương Thảo, tơ moi tơ mang lăng tru\h đơ\ng pơ lei tơm Hồ Chí Minh tru\h tơ\ Bản Đôn tơ mang lăng tơ roi, dang ei ro#ih tơ\ Dak Lak to\k bo\k tơ jur hre\nh tam mă ke\ tu\h. Tơ drong oei yua tơ mang lăng hao ro#ih gô pơm ăn kơ ro#ih tơ jur hre\nh hlo\h, [ơ\t lăp hơ nhăk tru\h lôch tôch hloi. An^h jang tơ mang lăng tơ ring kăl kơ pơ jing dôm trong tơ mang lăng [ơm tru\h ro#ih hơ iă hlo\h dơ\ng. Hà Nhi Phương Thảo tơ roi nơ\r tơ gop. “Kiơ\ kơ ^nh tơ che\ng kăl kơ pơ jing dôm tơ drong jang tơ mang lăng [ơm tru\h ro#ih mă ư\h kơ kăl pơ gơ\r hao hro#ih nhen hrei ‘nâu. Pơ t^h gia pơ jing dôm trong hơ len lăng tơ chă jơ\ng ro#ih đơ\ng sư nơ năm tơ\ Bản Đôn, pơ gơ\r chă ph^n rup,tơ hum păng vei lăng ro#ih, mư\h no\ng kơ pơ vei hao ro#ih gô [ơm kơ ne# tru\h jơ hngơ\m pran đơ\ng ro#ih, đang kơ ‘no\h gô pă đei hloi bơ\ih.”

Kơ so# ch^h jo# đơ\ng An^h jang găh sem tơ rong châu Á tơ\ Việt Nam (Animals Asia) ăn [o#h, lơ\m de#h char Dak Lak dang ei đei dang 145 to\ ro#ih. Lơ\m no\h dang 100 to\ ro#ih ‘no\h ro#ih bri, uơ oei dơ\ng ‘no\h 44 to\ ro#ih đei rong. Kơ so# âu ako\m lơ tơ\ dôm apu\ng Lắk, Buôn Đôn, Krông Ana păng pơ lei tơm Buôn Ma Thuột.

Lơ nơ\r tơ gop akhan tơ mang lăng hao ro#ih tơ\ Bản Đôn ư\h pă lăp, an^h jang tơ mang lăng athei tơ pl^h kiơ\ trong đơ\ng apu\ng ple\nh te\h

Kiơ\ kơ Tiến sỹ Tuấn Bendixsen – Kơ dră tang măt An^h jang găh sem tơ rong Châu Á tơ\ Việt Nam, dang ei lơ\m apu\ng ple\nh te\h ư\h pă đei te\h đak hơ yơ yua ro#ih hnam vă pơ gơ\r tơ mang lăng, mă loi ‘no\h j^ hao ro#ih. Tơ\ Việt Nam, Kơ so# ro#ih hnam roi ‘năr roi tơ jur đei tơm a tôch kơ t^h đơ\ng tơ drong rim tơ ‘ngla ro#ih yua lơ\m tơ mang lăng hao ro#ih. Tơ dăh tơ drong ‘nâu hơ nơ\ng ‘no\h tơ drong vei lăng ro#ih gô ư\h kơ ke\ io\k đei nhen ‘me\h vă.

Tiến sỹ Tuấn Bendixsen vang tơ roi, đơ\ng sơ năm 2018 tru\h dang ei, An^h jang găh sem tơ rong Châu Á tơ\ Việt Nam hlôi tơ gu\m An^h vei lăng ro#ih Dak Lak hlo\h 60 rơ bâu đô la Mi (dang 1,4 ti hlak jên) vă ako\m tơ gu\m dôm tơ ‘ngla ro#ih tơ pl^h răh tơ drong jang tơ mang lăng hao ro#ih jing dôm kơ loăi tơ mang lăng nai hăm ro#ih. "Tơ mang lăng hao ro#ih gô pơm ăn dôm tơ drong sar bar tôch kơ krê hơ mơt ăn kơ tơ moi tơ mang lăng. Rim ‘nu bơ ngai băt ‘no\h, ro#ih ‘no\h sư joăt kơ tơ\ bri brăh, păng đơ\ng đei vei rong tơ\ hnam ‘no\h ro#ih oei đei kiơ\ bri brăh, tơ dăh jang lap dăh mă yua kơ ‘me\h kiơ\ tơ no kiơ\ hơ kăn sư iung ‘no\h pơm ăn sar bar ‘no\h j^ pă jor. Nhôn hlôi lơ ‘măng tơ tă kơ an^h jang tơ mang lăng Dak Lak kalư kơ pơ dơ\h dôm trong tơ mang lăng hao ro#ih vă ve\h var răh kơ sar bar păng tơ gu\m răh tơ drong jang vei lăng ro#ih. An^h jang găh sem tơ rong Châu Á tơ\ Việt Nam ku\m hlôi tơ le\ch hăm An^h vei lăng kon pơ lei de#h char Dak Lak tơ pl^h tơ drong jang tơ mang lăng hao ro#ih jing tơ drong jang hơ dai păng hlôi tơ gu\m 1 păh jên vă bơ\ jang kiơ\. Tơ dăh bơ\n jang đei tơ drong ‘nâu ‘no\h ro#ih hnam gô đei vei lăng păng hơ to\k tơ iung.”

‘Năr 29/7 âu ki, An^h vei lăng găh cho\h jang sa păng hơ to\k tơ iung tơ ring tơ rang de#h char Dak Lak jang hơ dai hăm An^h jang găh sem tơ rong apu\ng ple\nh te\h găh vei lăng bri brăh tơ\ Việt Nam pơ gơ\r hop ako\m hơ len lăng ư\h kơ lăp băl đơ\ng ro#ih păng bơ ngai tơ\ de#h char Dak Lak. Đei lơ nơ\r tơ gop tơ\ hop ako\m hơ len lăng, tơ drong tơm hơ nhăk tru\h dôm ‘măng ư\h lăp băl đơ\ng bơ ngai hăm ro#ih khei ‘năr âu ki ‘no\h yua cham char ar^h đơ\ng ro#ih ie\ yua đơ\ng tơ [ôt bri tơ jur, tơ drong io\k yua ro#ih hnam hlo\h tơ drong yua pơ ăn tơ mang lăng ku\m pơm ăn kơ ro#ih ble\k jing tơ dru\t plơ\ bơ ngai rong sư ku\m hăm tơ moi tơ mang lăng…

Lơ nơ\r tơ gop akhan kăl kơ pơ jing lơ tơ drong tơ mang lăng nai hlo\h kơ pơ vei hao ro#ih

Vă vei lăng ro#ih đei io\k yua ku\m nhen tơ jur [iơ\ ư\h kơ lăp băl đơ\ng bơ ngai păng ro#ih, lơ nơ\r tơ gop ap^nh hăm An^h vei lăng kon pơ lei de#h char Dak Lak kăl kơ pơ jing ‘lơ\ng tơ ring ăn kơ ro#ih chă nơ năm, ar^h đei an^h să hiôk. {ok Huỳnh Trung Luân – Kơ dră An^h vei lăng ro#ih Dak Lak tơ băt 1,2 trong jang vă tơ jur [iơ\ ư\h kơ lăp băl đơ\ng ro#ih hăm bơ ngai ku\m nhen vei lăng ro#ih đei io\k yua tơ\ hơ năp kơnh."Trong jang mă blu\ng nhôn bơ\ jang kiơ\ ‘no\h j^ pơ jing 9 gru\p vei lăng ro#ih vă bơ\ jang kiơ\ tơ drong tơ roi tơ băt hro#ih ăn kơ kon pơ lei tơ\ dôm xăh đa đei [o#h ro#ih. Athei An^h vei lăng kon pơ lei de#h char Dak Lak hơ met tôm tơ [ôt te\h bri vă pơm kiơ\ đei an^h ăn kơ ro#ih bri ar^h, hơ dai hăm pơ jing dôm tơ drong jang tơ mang lăng tơ gu\m dôm tơ ‘ngla ro#ih tơ pl^h yua kơ hao ro#ih nhen hrei ‘nâu ‘no\h kăl kơ đei ngôi hơ tăih hăm ro#ih hnam, athei an^h jang tơ mang lăng de#h char ‘ne\ pă gan yua ro#ih lơ\m dôm tơ drong pơ gơ\r le#h. Gơ\h yua rup pơm tơ [o#h dôm tơ drong joăt bơ\ jang dăh mă đơ\ng ro#ih lơ\m năr le#h…”.

            Tuấn Long: Ch^h

          Thuem: Tơ blơ\