VOV4.Bahnar - Đơ\ng ro\ng 5 sơ năm bơ\ jang kiơ\ tơ drong Tơ chơ\t Hop ako\m Đảng [o# dêh char ‘măng mă XI jăl jang 2015 – 2020, truh dang ei Dak Nông hlôi klăih đơ\ng 1 dêh char tơ nuh hin, tam mă ke\ jang to\k. Lơ\m jăl jang truh, Dak Nông adrin jang to\k jing dêh char đei [ôh lăp ai lơ\m sơ năm 2025 păng jang to\k pran lơ\m sơ năm 2030 kơ tơ ring Tây Nguyên. {lep [ât Hop ako\m bơ ngai tang măt Đảng [o# dêh char Dak Nông ‘măng mă XII pơ gơ\r đơ\ng ‘năr 14 truh 16/10, bơ ngai chih tơ drong kơ tơ\ng ang Minh Huệ ap^nh jet [ok Bùi Huy Thành, Kơ dră jang lơ\m Gru\p che\p kơ\l Đảng dêh char, Kơ dră che\p kơ\l {an Tuyên giáo dêh char Dak Nông găh tơ drong ‘nâu:

- {ok ăi! Tơ drong tơ chơ\t đơ\ng Hop ako\m bơ ngai tang măt Đảng [o# dêh char Dak Nông jăl jang 2015 -2020 âu ki chih hơ dăh truh sơ năm 2020 hơ nhăk Dak Nông to\k klăih đơ\ng 1 dêh char tơ nuh hin, tam mă ke\ jang to\k. Lei, truh dang ei dêh char jang tơ drong ‘nâu thoi yơ bơih?

-{ok Bùi Huy Thành: Đơ\ng ro\ng 5 sơ năm bơ\ jang tơ drong Tơ chơ\t đơ\ng Hop ako\m Đảng [o# dêh char ‘măng mă XI, truh dang ei đei tôm tơ drong vă gơ\h khan, Đảng bộ, Khul kơ dră che\p kơ\l păng kon pơ lei dôm hơ dre\ch hơ drung lơ\m dêh char hlôi jang đang dôm tơ drong hơ găt lơ\m tơ drong Tơ chơ\t đơ\ng Hop ako\m tơ le\ch. Tơ drong che\p kơ\l pơ gơ\r, kơ sư\k tơ blăh đơ\ng Đảng [o# đei hơ met kơ jăp; tơ drong đei yoa đơ\ng vei lăng, pơ gơ\r jang kơ Khul kơ dră tơ ring roi to\k. Tơ drong arih xa tơ pôl, tơ drong arih xa kơ kon pơ lei roi to\k; jang đei lơ tơ drong kăl “Truh sơ năm 2020, hơ nhăk Dak Nông to\k klăih đơ\ng 1 dêh char tơ nuh hin, tam mă ke\ jang to\k”.

Dak Nông hlôi klăih đơ\ng gru\p dêh char đei io\k yoa to\ se\t

Tơ drong hơ iă hlo\h lơ\m tơ drong jang ato\k tơ iung mu\k drăm ‘no\h Dak Nông chih hơ dăh 3 tơ drong tơm vă jang to\k: mă 1, jang kơ măy bô xít – nhôm păng unh hơ yuh rơ go\h; mă 2, choh jang xa hăm kơ măy kơ mo\k ‘nao kiơ\ trong pơm hơ to\k kơ jă tơ mam drăm păng mă 3 ‘no\h chă tơ mang lăng ‘moi kiơ\ dôm tơ drong pran ‘lơ\ng găh to\ ‘mi kial, te\h mă loi j^ Groi te\h g^t kăl kơ plei te\h UNESCO Đắk Nông.

Lơ\m 5 sơ năm âu ki, jang to\k mu\k drăm dêh char đei 6,15% (kiơ\ kơ so# jo# ‘nao); tơ drong jang mu\k drăm tih hlo\h 1,34 ‘măng; GRDP jo# păh lăp kiơ\ kơ\l bơ ngai đơ\ng 38,65 triu hlak jên [ât blu\ng jăl jang to\k truh 52 triu hlak jên lơ\m sơ năm 2020, klăih đơ\ng gru\p dêh char đei io\k yoa kiơ\ kơ\l bơ ngai to\ se\t.

- {ok ăi! Dôm tơ drong jơ nei hlôi io\k đei, lơ\m hla ar chih chinh tr^ tơ roi lơ\m Hop ako\m Đảng [o# dêh char ‘măng mă XII, Khul kơ dră che\p kơ\l jăl XI hlôi tơ le\ch tơ drong tơm păng trong jang kăl yơ đơ\ng sơ năm 2020 – 2025 păng dôm sơ năm đơ\ng ro\ng?

-{ok Bùi Huy Thành: ‘Moi kiơ\ dôm tơ drong ‘lơ\ng, tơ drong pran păng kơ sư\k jang to\k đơ\ng dêh char, hơ nơ\ng chih io\k nơ\r pơ tho đơ\ng An^h tơm Chinh tr^, Ban bí thư, dôm an^h jang kơ pal kơ Trung ương; nơ\r tơ gop tôch tơ năp đơ\ng kon pơ lei, dôm bơ ngai jang khoa ho\k, Khul Kơ dră che\p kơ\l jăl XI hlôi tơ le\ch trong vă jang ato\k tơ iung Dak Nông lơ\m dôm sơ năm truh ‘no\h: “Hơ to\k tơ drong che\p kơ\l pơ gơ\r đơ\ng Đảng [o#; pơ jing an^h jang chinh tr^ rơ go\h ‘lơ\ng, pran kơ jăp; tơ iung jơ hngâm đon adrin jang to\k đơ\ng dôm hơ dre\ch hơ drung; tơ ge\ch io\k dôm tơ drong pran ‘lơ\ng, hơ nhăk Dak Nông jang to\k hre\nh, kơ jăp; vei kơ jăp tơ drong sơ đơ\ng te\h đak, adrin jang to\k jing dêh char đei [ôh lăp ai lơ\m sơ năm 2025 păng dêh char pơ dro\ng sơ năm 2030 kơ tơ ring Tây Nguyên” .

Hnam kơ măy alumin Nhân Cơ tơ gop pơ jing An^h jang kơ măy bô-xit – Nhôm jing 1 lơ\m 3 tơ tơ drong jang mu\k drăm tơm kơ dêh char Dak Nông

Atu\m hăm ‘no\h dêh char chih hơ dăh trong jang g^t kăl, đunh đai: Truh sơ năm 2030:  Pơ jing Dak Nông jing tơ ring jang to\k mu\k drăm hơ be\ch hơ băl păng kơ jăp kơ tơ\ tơ ring Tây Nguyên. Truh sơ năm 2045:  Dak Nông jing dêh char pơ dro\ng tơ\ tơ ring Tây Nguyên, đei jên io\k yoa jo# păh lăp lơ [iơ\ kơ so# jo# atu\m lơ\m te\h đak.

Dêh char ku\m chih hơ dăh 3 tơ drong jang to\k pran tơ\ hơ năp kơnh ‘no\h j^:

(1) Hơ met pơ ‘lơ\ng an^h tơ mât jên jang xa, te\ch mơ dro, blu\ng a ‘no\h hơ met ming an^h pơm hla ar; hơ to\k kơ sư\k pơ jei, tơ plih ‘nao trong sơng io\k jên jang, yak hơ doi hăm an^h te\ch mơ dro; mong ako\m, vei lăng păng io\k yoa mă ‘lơ\ng tơ mam, jên hu pơ ‘nho\ ăn tơ drong jang to\k.

(2) Man an^h jang, pơm trong, kăl hlo\h j^ trong gre, pơ ‘nho\ jên ming man, pơih xă trong gre tơm lơ\m dêh char, tơ guăt dôm an^h chă tơ mang lăng păng tơ ring kơ drâm. Hơ to\k hre\nh tơ drong jang pơm trong gre kơ dâu hre\nh Tây Nguyên - plt HCM (đơ\ng plt Gia Nghĩa năm tơ\ plt HCM) jăh tơ le\ch jang hrôih, jang đang tro\ khei ‘năr hơ găt; ap^nh Trung ương jăh pơm trong gre treng Dak Nông - Chơn Thành (Bình Phước); pơih xă trong gre 28. 

(3) Ato\k tơ iung khul bơ ngai jang, tơm hlo\h j^ pơ tho păng sơng io\k bơ ngai jang rơ gei mât jang tơ\ dôm an^h jang chinh tr^, mă loi j^ kăn [o# che\p kơ\l, vei lăng păng khul bơ ngai jang tơ\ dôm an^h jang kăl vă ato\k tơ iung mu\k drăm tơ\ tơ ring.

- Lei a, dôm sơ năm âu ki, tơ pôl lơ\m te\h đak tôch tơ re\k truh tơ drong jang sir io\k bô-xít tơ\ Dak Nông pơ ma adro# păng Tây Nguyên pơ ma atu\m. Truh dang ei, tơ drong jang Alumin Nhân Cơ tơ\ Dak Nông hlôi jang đei lơ tơ drong ‘lơ\ng, vang tơ gop g^t kăl, pơ jing đei 1 lơ\m 3 tơ drong jang mu\k drăm tơm kơ dêh char. Ih tơ roi mă hơ dăh [iơ\ tơ drong jang kơ măy âu đơ\ng Dak Nông lăng?

-{ok Bùi Huy Thành: Tơ drong ăn Hnam kơ măy Alumin Nhân Cơ mât bơ\ jang đơ\ng hơ tuch sơ năm 2016 păng tơ le\ch tơ drong jang man Hnam kơ măy pơm nhôm Dak Nông, tơ ring jang kơ măy Nhân Cơ 1, 2, Dak Nông blu\ng a pơ jing đei um ai tơ ring jang kơ măy pơm nhôm kơ te\h đak tơ\ hơ năp kơnh. Hnam kơ măy Alumin Nhân Cơ ưh lăp vang tơ gop jang to\k mu\k drăm, thu mong jên đe\ch mă oei chă tơ drong jang ăn dang 1.100 ‘nu bơ ngai dơ\ng, [ơm ‘lơ\ng truh tơ drong hơ met ming trong jang mu\k drăm, khul bơ ngai jang tơ\ tơ ring. Tơ drong ‘nâu roi hơ dăh [iơ\ mưh Hnam kơ măy điên phân nhôm mât bơ\ jang tơ\ hơ năp kơnh. Dôm tơ drong jơ nei âu ăn [ôh, ‘nâu j^ 1 trong jang tôch tro\ đơ\ng Đảng păng te\h đak, hơ nhăk đei yoa ‘lơ\ng găh mu\k drăm – tơ pôl, vei lăng sơ đơ\ng te\h đak, tơ gop g^t kăl vang pơm tơ plih um ai tơ\ Tây Nguyên.

Kiơ\ đơ\ng hơ len năng tôm tơ drong, Đảng [o# dêh char chih hơ dăh jang ato\k tơ iung kơ măy kơ mo\k Alumin, pơm Nhôm hơ dai hăm pơm tơ le\ch unh hơ yuh rơ go\h ‘no\h j^ trong jang tơm vă ato\k tơ iung mu\k drăm kơ dêh char Dak Nông. Tơ\ hơ năp dang ei dêh char ako\m pơm hơ to\k, tơ gu\m ăn bơ ngai tơ mât jên jang jăh tơ mât yoa Hnam kơ măy pơm nhôm Trần Hồng Quân; pơm pơ ke\h Tơ ring jang kơ măy Nhân Cơ 2 vă sơng io\k dôm tơ drong jang pơ vih pơ văn ăn an^h jang kơ măy kơ mo\k nhôm, pơm tơ le\ch dôm kơ loăi tơ mam nhôm. Atu\m hăm ‘no\h athei Trung ương hơ to\k kơ sư\k ăn Hnam kơ măy Alumin Nhân Cơ; tơ che\ng hơ len, tơ mât jên jang sir io\k bô xít, pơm Alumina, điên phân nhôm tơ\ xăh Quảng Sơn, apu\ng Đắk Glong.

Dak Nông đei lơ tơ drong pran ‘lơ\ng găh tơ mam bô-xít. Tơ drong sir io\k đei yoa ‘lơ\ng tơ mam âu ưh lăp dar de\h pơm tơ plih trong jang mu\k drăm đe\ch, mă oei năm truh tơ drong pơ jing Dak Nông hrôih jing An^h jang kơ măy Nhôm kơ te\h đak.

- & ah, bơ nê kơ ih hơ!

Dơ\ng: Tơ blơ\