VOV4.Bahnar – Bơngai pơtăm pơ ŏ tơ̆ apŭng Đăk Mil, dêh char Đăk Nông tŏk bŏk hyơ hiơ̆r jơhngơ̆m kơlih kơ hrĕng tâ̆n hectar pơ ŏ truh khei pĕ yua mă lei ưh đei bơngai răt. Hăm dôm pơgar ‘long hlôi pĕ plei, hlôi đei kơ hrĕng tâ̆n pơ ŏ athei ŭk lê̆.  

Ƀok Phạm Công Văn oei tơ̆ thôn Tân Lập, xăh Đăk Gằn đei jê̆ 2 ha pơtăm hơdrĕch pơ ŏ tĕch ăn teh đak đe. Xơnăm xơ̆, đơ̆ng pơgar âu unh hnam ƀok đei yua hloh 200 trĭu hlj. Oei xơnăm âu, đơ̆ng blŭng pơyan truh dang ei, unh hnam tĕch đei jê̆ 100 trĭu hlj, măh jên kla phŏng rei đĕch, ưh đei cheh ôh.

Tôm kơsô̆ pơ ŏ dang ei athei ŭk lê̆: “Kợă tĕch dang ei tơjur reh, tơjur kơđeh hloh đơ̆ng mă inh pơtơm pơtăm pơ ŏ truh dang ei. Pơ ŏ tĕch ăn teh đak đe oei pă 3.000 truh 3.500 hlj 1 kĭ. Oei tơmam tơ̆ kơchơ tĕch lơ̆m teh đak oei pă 500 hlj 1 kĭ, nhen pơ ŏ  3 pơyan ưh đei bơngai răt noh nhen lĕ ŭk đĕch bơih. Hnam mă yơ pơ ŏ ưh kơ ‘lơ̆ng mă đei lơ noh 500 hlj 1 kĭ jô̆ hơlen kla jên hơpăh đe pĕ duh ưh kơ măh. Lơ unh hnam đe lê̆ đum ruh dăh mă đe pĕ plei pơ ŏ lê̆ huăng tơ̆ teh vă hăp bŭk jing mơ̆r vi sinh”.

Nhen thoi ăi, unh hnam yă Lê Thị Tư, đei hloh 1,2 ha pơ ŏ duh ưh gơh tĕch pơm ăn unhhnam ưh đei yua hloi. Yă Tư ăn tơbăt, dang ei pơgar pơ ŏ pơtơm tĕch đei tŏ xĕt mă lei kơjă tôch reh. Tĕch 1 tă noh tăm mă măh jên kla hơpăh đe pĕ. Mă ưh đei yua mă lei unh hnam duh athei tŏk iŏk jên vă pơtoi vei pơgar pơ ŏ: “Unh hnam inh dang ei đei pơhlom đơ̆ng 5 truh 6 tâ̆n mă ưh đei tĕch yua vă minh hlak yơ, athei ŭk lê̆ kơlih ưh đei bơngai vă răt. Pơgar pơ ŏ âu, inh axong jang mĩnh ơnăm đĭ pơhlom 70 trĭu hlj mă lei dang ei vei jang, phŏng rei, pruih pơgang tôm tong vă tơm pơ ŏ kĕ đei plei ăn pơyan đơ̆ng rŏng. Kiơ̆ kơjă tĕch xơnăm âu atŭm hăm pơrang jĭ dơ̆ng noh pơ ŏ ưh đei tĕch hlot, đei unh hnam ưh kơ măh jên vă axong jang dơ̆ng”.

Kiơ̆ chih hơlen đơ̆ng xăh Đăk Gằn, dang ei jâ̆p xăh đei pơhlom 1.000 ha pơ ŏ lơ hơdrĕch. Lơ̆m noh, đei pơhlom 700 ha tŏk bŏk oei pĕ plei, đei yua noh đơ̆ng 15 truh 20 tâ̆n rim ha minh pơyan. Ƀok Đỗ Viết Hạnh, Phŏ Kơdră Anih vei lăng kon pơlei xăh Đăk Gằn ăn tơbăt, yuơ răm đơ̆ng pơrang jĭ Covid-19, lơ tơ ‘ngla pơgar pơtơm tĕch đei hloh tong anê̆ hăm kơjă reh, oei dôm to noh ŭk lê̆ kơlih ưh đei bơngai răt păng kơjă kơđeh jat:  “Găh trong jang xăh hlôi pơtruh nơ̆r hăm dôm anih jang kơpal hơvơn dôm anih jang mŭk drăm pơm tơlĕch tơmam xa đơ̆ng plei ‘long, vă dar deh chă hơlen truh axong jang. Tơring kơdih hơvơn kon pơlei adrin vei jang pơgar ‘long ăn dôm xơnăm đơ̆ng rŏng. Atŭm hăm noh nhôn pơtruh nơ̆r hăm anih jang kơ teh đak, anih mong jên teh đak đei trong pơdui khei năr kla hre dăh mă pơkăp hre tơjur jên cheh ăn tŏk iŏk hăm bơngai pơtăm pơ ŏ vă tơjur ƀiơ̆ tơdrong răm, ưh đei yua găh mŭk drăm”.

Lan chih păng pơre nơ̆r