VOV4.Bahnar - Tơdrong tơlĕch jang đei jơnei pơkăp kla jên vei lăng bri jing hơyak kăp gĭt hăm tơdrong jang găh bri, pơjing trong jang pơkăp 'nao găh jên hu, tơjur ƀiơ̆ tơdrong iŏk yua jên teh đak, togop kăp gĭt lơ̆m tơdrong vei lăng păng hơtŏk bri kơjăp xơđơ̆ng mŭk drăm bri Kon Tum. 'Nâu jing xơkơ̆t đơ̆ng Anih vei lăng kon pơlei dêh char Kon Tum tơ̆ Hop akŏm xơkơ̆t 10 xơnăm pơm kiơ̆ pơkăp kla jên vei lăng păng pơtăm tơ 'măl bri lơ̆m dêh char, tơguăt hăm tơbăt 10 xơnăm tơ iung pơjing Jên mong Vei lăng păng Hơtŏk bri dêh char Kon Tum.
Ƀai đŏk pơtơm Hop akŏm, ƀok Nguyễn Hữu Tháp, phŏ Kơdră Anih vei lăng kon pơlei dêh char Kon Tum, Kơdră Jơnŭm pơgơ̆r Jên mong Vei lăng păng Hơtŏk bri dêh char ră hơdăh, lơ̆m 10 xơnăm pơm jang, đơ̆ng xơnăm 2011-2020, pơkăp kla jên vei lăng bri hlôi jing minh trong jang tih, pơm trŏ ƀlep tơdrong kăl đei jơnŭm pơgơ̆r tơring, rim anih jang, tơ 'ngla bơngai jang drơ̆ng nơ̆r pơm kiơ̆, kon pơlei vang jang kăp gĭt, noh pơkăp jang đei tơmơ̆t lơ̆m tơdrong erih păng đei jơnei tơgăl kơ pôk bơnê, pơm ăn pơkăp kla jên vei lăng bri jing minh tơdrong đei jơnei hơdăh kơ tơdrong Choh jang xa păng Hơtŏk tơring pơxĕl. Ƀok Nguyễn Hữu Tháp tơroi: “Anih vei lăng kon pơlei dêh char pơgơ̆r xơkơ̆t 10 xơnăm pơm kiơ̆ pơkăp kla jên vei lăng bri vă xơkơ̆t đei tơdrong jang kiơ̆ tơchơ̆t tơlĕch. Dôm tơdrong đei jơnei, tơdrong tơjruh, tơdrong tam mă keh đơ̆ng noh vă đei dôm xơkơ̆t hơtŏk jang lơ̆m 10 xơnăm truh 2021-2030. Tơ̆ Hop akŏm âu pơkăl khul kơdră kơpal kơ dôm anih jang, đe kơpal kơ Anih vei lăng kon pơlei dôm apŭng, plei tơm, rim tơ 'ngla bri yua jên pơkăp kla vei lăng bri akŏm hơlen păng pơma đam dôm trong tơlĕch jang kiơ̆ pơkăp kla jên vei lăng păng pơtăm tơ 'măl bri roi năr roi đei jang tơnăp hloh, tang găn kơđeh hloh dôm tơdrong yoch, tơdrong tơjruh”.
Lơ̆m 10 xơnăm pơm kiơ̆ pơkăp Kla jên vei lăng bri, Jên mong Vei lăng păng Hơtŏk bri dêh char Kon Tum đei iŏk kơsô̆ jên hloh 1.900 tih hlj. Jên mong hlôi axong jê̆ 1.800 tih hlj kla ăn dôm tơ 'ngla vei lăng, unh hnam bơngai iŏk vei bri tơ̆ thôn pơlei đei Teh đak pơjao teh, pơjao bri păng Anih vei lăng kon pơlei tơ̆ xăh đei Teh đak pơjao xơnong vei lăng bri. Jên axong kla vei lăng bri tơgop vei lăng 384.000ha bri pơkăp, đei pơhlom 67% hơgăt bri kơ dêh char ưh kơ jô̆ hơgăt kơsu pơtăm, păng minh ƀar 'long pơtăm nai. Găh pơtăm tơ 'măl bri, 7 xơnăm kơ âu, dêh char Kon Tum pơtăm đei hloh 2.200 ha bri păng tơgŭm ăn kon pơlei pơtăm đei hloh 647ha bri pơm jang. Ƀok Hồ Thanh Hoàng, Kơdră Jên mong Vei lăng păng Hơtŏk bri dêh char Kon Tum xơkơ̆t, pơkăp Kla jên vei lăng bri tŏk bŏk đei tơmơ̆t lơ̆m tơdrong erih păng đei xơnong kăp gĭt hăm anih jang găh bri kơ dêh char: “Đơ̆ng pơkăp kla jên vei lăng bri hlôi pơklaih tơnap tap găh jên hu ăn anih jang găh bri vă axong ăn tơdrong vei lăng păng hơtŏk bri pơma atŭm lơ̆m dêh char, mă hăt noh dôm Anih jang găh bri đei jên pơtoi pơm jang lơ̆m khei năr pơdơh koh yua bri, tơdrong pơm jang ƀơm lơ tơnap tap. Pơtoi vei xơđơ̆ng păng roi năr roi pơih xă tơdrong pơyua đơ̆ng pơkăp kla jên vei lăng bri vă axong ăn vei lăng păng hơtŏk bri lơ̆m dêh char. Rim tơ 'ngla bri noh jơnŭm pơgơ̆r tơring hơmet tơdrong ưh kơ măh jên jang, hlôi kơdih chă jên pơm jang rim xơnăm vă axong pơm jang ăn vei lăng păng hơtŏk bri, tơgop xơđơ̆ng hơgăt bri oei đei găh kơsô̆, tơdrong 'lơ̆ng păng hơtŏk bri 'nao. Tơdrong erih đe kang ƀô̆, bơngai jang, kon pơlei vang vei lăng bri đei hơtŏk hơdăh, xơđơ̆ng pơm jang tơguăt hăm bri”
Atŭm hăm tơdrong đei jơnei, tơ̆ hop akŏm xơkơ̆t 10 xơnăm pơm kiơ̆ pơkăp kla jên vei lăng păng pơtăm tơ 'măl bri lơ̆m dêh char ƀơ̆t tơbăt 10 xơnăm tơ iung pơjing Jên mong Vei lăng păng Hơtŏk bri dêh char Kon Tum, rim bơngai tang măt duh tơbang hơdăh dôm tơdrong oei tơhlăk, kăl hơmet vă jang tơnăp hloh tơdrong pơkăp, hơdăh nhen: Duh oei đei tơdrong tam mă chih tơbang, ăn jên adar kơ minh ƀar anih jang vei lăng bri; Minh ƀar tơ 'ngla bri tam mă xơkơ̆t păng kla jên iŏk vei lăng bri tơtom... Pơma ăh pơtôch hop akŏm, ƀok Nguyễn Hữu Tháp, Phŏ Kơdră Anih vei lăng kon pơlei dêh char Kon Tum, Kơdră Jơnŭm vei lăng Jên mong Vei lăng păng Hơtŏk bri dêh char tơlĕch minh ƀar trong jang vă hơmet dôm tơdrong oei tơjruh lơ̆m tơdrong pơm kiơ̆ Pơkăp kla jên vei lăng bri, lơ̆m noh mă kăl ră hơdăh xơnong jang găh Choh pơtăm atŭm hăm Jên mong Vei lăng păng Hơtŏk bri dêh char: “Anih Choh jang xa păng Hơtŏk tơring pơxĕl jang atŭm hăm Jên mong Vei lăng păng Hơtŏk bri, rim anih jang đei tơrĕk pơtoi pơtho dôm tơ 'ngla bri pơm kiơ̆ ƀlep pơkăp tơlĕch. Jang tơnăp tơdrong hơlen, iŏk yua jên mong vei lăng bri đơ̆ng dôm tơ 'ngla bri. Tơlĕch chă hơlen tơdrong jang pơtăm bri tơ 'măl lơ̆m dêh char. Anih jang Hơlen Bri jang hadoi hăm dôm anih jang đei tơrĕk đei trong xek tơlang dôm anih jang, tơ 'ngla jang vei bri ưh đei pơm kiơ̆ pơkăp kla jên vei lăng bri, chih tơmơ̆t jên kla vei lăng bri kiơ̆ tơchơ̆t păng dôm tơ 'ngla bri noh anih jang Teh đak kla jên ưh kơ tôm, ưh kơ trŏ khei năr ăn kon pơlei iŏk vei lăng bri”.
Hăm tơdrong jang đei jơnei Pơkăp kla jên vei lăng bri, ƀơ̆t tơbăt 10 xơnăm tơ iung pơjing, Jên mong Vei lăng păng Hơtŏk bri dêh char Kon Tum chơt hơ iă đei iŏk Kơ pơlong đơ̆ng Thủ tướng teh đak pôk ăn khul jang keh đang tơnăp, tôm tong xơnong jang, chĕp kơ̆l lơ̆m tơdrong pơlong jang băt 'mêm kơ teh đak dêh char Kon Tum xơnăm 2020. Ƀơ̆t 'măng âu, Kơdră Anih vei lăng kon pơlei dêh char Kon Tum duh pôk ƀằng hmach bơnê ăn 3 anih jang, 5 tơ 'ngla, 12 thôn, 6 unh hnam jang rơgei lơ̆m tơdrong pơm kiơ̆ pơkăp kla jên vei lăng păng pơtăm tơ 'măl bri lơ̆m dêh char lơm 10 xơnăm kơ âu.
Tơ̆ hop akŏm pơ tôch 10 sơ năm bơ̆ jang kiơ̆ trong kla jên mưh iŏk yoa cham char bri brăh, pơ tăm bri tơ plih ming tơ̆ dêh char, hơ dai hăm tơ băt 10 sơ năm pơ jing Anih mong jên vei lăng păng atŏk tơ iung bri dêh char Kon Tum, ƀok Hồ Thanh Hoàng, Kơ dră Anih mong jên hlôi tơl tơ blang 1,2 tơ drong mă bơ ngai tang măt tơ rĕk truh ƀơm truh tơ drong kla jên mưh iŏk yoa cham char bri brăh.
- Găh nơ̆r pơ ma akhan, tơ drong kla jên vei lăng cham char bri brăh oei hiơ̆, ƀok Hồ Thanh Hoàng tơl thoi âu:
-Ƀok Hồ Thanh Hoàng: Kla jên vei bri hiơ̆ ‘nŏh athei thu đei ‘mơ̆i mă gơ̆h tơ lĕch kla. Lơ̆m sơ năm nhôn thu đei jên đơ̆ng iŏk yoa cham char bri brăh hơ nơ̆ng kla ăn dôm tơ ‘ngla bri pơm 2 vât, đơ̆ng rŏng kơ ‘nŏh tôch sơ năm mưh dăr hơ len đang, chih hơ dăh tĕh bri ‘long ‘nŏh tơ lĕch jên ăn dôm anih jang, tơ ‘ngla bri hloi. Đơ̆ng sơ năm 2015 truh dang ei ‘nâu jĭ hơ năp jang đơ̆ng inh, tam mă đei lai yơ Anih mong jên vei lăng păng atŏk tơ iung bri dêh char Kon Tum kla hiơ̆, tơ tă kla hrôih ƀiơ̆ mă ưh ‘nŏh trŏ tơ drong hơ găt đơ̆ng luơ̆t. Tơ drong ‘nâu hlôi đei Anih jô̆ hơ len jên tĕh đak, Anih dăr hơ len kơ Khul kơ dră tĕh đak păng dôm khul dăr lăng truh hơ len. Kiơ̆ đơ̆ng dăr hơ len hlôi chih hơ dăh tơ drong ‘nâu. Sư ƀơm truh tơ drong tơ gŭm đơ̆ng tĕh đak lơ̆m sơ năm lăp asong tŏk iŏk hơ drol đĕch, hơ tuch sơ năm gô dăr hơ len, chih jô̆ đang, băt hơ dăh tĕh bri ‘long tơ̆ rim tơ ring ‘nŏh pơ tơm pơm hla ar kla jên. Tơ drong kla jên ăn dôm tơ ‘ngla bri kiơ̆ tơ drong hơ găt đơ̆ng luơ̆t ‘nŏh adrol kơ ‘năr 1/5 sơ năm đơ̆ng rŏng mă lei hmă hmă lơ̆m jăl khei mă I Anih mong jên vei lăng păng atŏk tơ iung bri đĭ roi tơ băt păng kla jên ăn dôm tơ ‘ngla bri bơih.
- Găh nơ̆r pơ ma athei pơih xă dôm trong thu jên mưh iŏk yoa cham char bri brăh, ƀok Hồ Thanh Hoàng ăn tơ băt:
- Ƀok Hồ Thanh Hoàng: Kiơ̆ tơ drong hơ găt đơ̆ng Khul kơ dră tĕh đak đei 5 kơ loăi trong kla jên mưh vei lăng, iŏk yoa cham char bri brăh păng lăng kiơ̆ tơ̆ rim tơ ring nhôn roi tơ ƀôh ăn Dơ nŏ anih vei lăng kon pơ lei dêh char chih tơ băt hăm bơ ngai, anih jang athei kla jên mưh iŏk yoa cham char bri brăh tơ̆ tơ drong Tơ chơ̆t 482, ‘năr 14/5/2019 păng tơ drong Tơ chơ̆t 487 ‘năr 15/5/2019 kĭ tơ băt dôm bơ ngai, anih jang athei kla jên mưh iŏk yoa cham char bri brăh. Thoi nŏh tơ̆ dêh char Kon Tum hrei ‘nâu đei 3 kơ loăi cham char bri brăh athei kla jên mưh iŏk yoa ‘nŏh jĭ hơ lŏng đak krong, dơ nâu đak, thong đak vă pơ yoa ăn tơ drong jang atŏk tơ iung kơ hnam kơ măy unh điên ‘nŏh jĭ mă 1, thu jên đơ̆ng dôm Hnam kơ măy unh điên. Mă 2 thu jên đơ̆ng dôm anih pơm đak rơ gŏh. Mă 3 thu jên đơ̆ng dôm hnam kơ măy đei iŏk yoa đak đơ̆ng tu oei đei dơ̆ng 'nŏh jĭ dôm anih jang nai tơ̆ tơ ring bơ̆n ưh gơ̆h pơih xă dơ̆ng. Pơ ma atŭm anih jang xa tơ̆ dêh char jang xa iĕ kŭm athei pơ lung đe jang xa, tĕch mơ dro kơ na Anih mong jên vei lăng păng atŏk tơ iung bri dêh char tam mă tơ roi tơ ƀôh ăn Dơ nŏ anih vei lăng kon pơ lei dêh char thu jên đơ̆ng anih jang âu nhen tơ drong pơ vih pơ văn chă tơ mang lăng. Tơ drong chă tơ mang lăng kơ dêh char Kon Tum tôch iĕ, lăp đei 1% jên iŏk yoa thu đơ̆ng chă tơ mang lăng, hăm tơ drong chă tơ mang lăng ƀơm truh tơ̆ bri đĕch, oei chă tơ mang lăng ưh ƀơm truh tơ̆ bri 'nŏh ưh gơ̆h thu jên ôh. Tơ drong 'nâu tôch iĕ kơ na tam mă đei roi tơ ƀôh trong thu jên. Đơ̆ng nŏh tơ drong pơih xă jên thu, apinh roi tơ băt jĭ, Anih mong jên vei lăng păng atŏk tơ iung bri dêh char hlôi roi tơ ƀôh ăn Dơ nŏ anih vei lăng kon pơ lei dêh char bơih, 'nŏh jĭ athei pơih xă tơ drong thu jên tôch ai kiơ̆ tơ drong gơ̆h jang đơ̆ng tơ ring.
Lei a! Yoa jơ pơih tơ drong tơ roi ưh kơ lơ, oei 1,2 tơ drong kăl tơl tơ blang đơ̆ng ƀok Hồ Thanh Hoàng, Kơ dră chĕp kơ̆l Anih mong jên vei lăng păng atŏk tơ iung bri dêh char Kon Tum ƀơm truh tơ drong kla jên mưh iŏk yoa cham char bri brăh, nhôn gô tơ roi ăn mih ma duch nă lơ̆m tơ drong tơ roi đơ̆ng rŏng dơ̆ng.
Lan hăm Dơ̆ng: Tơ blơ̆
Viết bình luận