VOV4.Bahnar - Đa#u khuôn hu đe\i pơm tơle\ch đơ\ng găr hơlak, jing tơmam sa đe\i lơ lơ\m jơ so\ng sa kơ ‘năr. Mă le\i, kơ yuơ ham đe\i io\k lơ, bơngai pơm tơle\ch hlôi tu\h tơmơ\t hai thăch kao vă hăp pông t^h păng pơm ăn đa#u khuôn hơra\ng. Trong pơm an gô pơm kơne# tru\h jơhngơ\m jăn ăn bơngai răt pai sa.
Mo\ Lê Thị Uyên Thu, oe\i tơ\ trong Nay Der, pơle\i tơm Pleiku tơbăt, j^ bơngai lui Phật, hơnơ\ng so\ng sa ‘nhot hmă, kơna lơ sơnăm au, ‘nhot sa lơ\m u\nh hnam hơnơ\ng đe\i đa#u khuôn. Mă le\i khe\i năr tơ je# au, mo\ [o#h, đa#u khuôn đe te\ch mơdro tơ\ kơchơ ‘no\h phara, ư\h kơ đe\i [au găr hơlak.
Mo\ Lê Thị Uyên Thu tơbăt : “U|nh hnam nhôn sa tôch kơ lơ tơmam drăm pơm tơle\ch đơ\ng đa#u khuôn, mă kăl năr blu\ng lơ\m khe\i păng khe\i pơnil. Lơ\m năr hmă, vă tơmơ\t tơmam sa ‘lơ\ng hơ iă ăn kon hơ ‘lơ\p, ^nh je\i io\k yua lơ tơmam drăm đơ\ng găr hơlak. Năm tơ\ chơ hre\i au, ^nh [o#h dôm đa#u khuôn ư\h kơ ‘lơ\ng hơ iă nhen sơ\, păng hăp hơra\ng [iơ\. Ba je\i tôch tơtăm, đe chă hrau dơ\ng tơmam au to vă pơm ăn đa#u khuôn hăp hơra\ng [iơ\. Mă le\i, ba je\i tim mă tơchă băt a^h ayơ pơm tơle\ch ‘lơ\ng hlo\h.”
Kiơ\ đơ\ng ‘nho\ng Nguyễn Bá Đại, tơngla An^h pơm tơle\ch đa#u khuôn rơgo\h Bắc Ninh tơ\ trong Kách Mạng Tháng Tám, pơle\i tơm Plei Ku, tơdăh đa#u khuôn đe\i tăh lơ\m kơdu\ng nilon păng hăp hơra\ng [iơ\ ‘no\h ư\h kơ jor đe pơm tơle\ch hrau hăm thăch kao. Kơ yuơ trong gơlong pơm đa#u khuôn joăt joe sơ\ ki, đa#u khuôn ư\h kơ gơ\h tơpe\t đak iă hơlak, kơ yuơ lơ lo\h hăm [au phu, rơ muăn păng [ônh pơchăh. Hăm trong pơm au, an^h pơm tơle\ch lăp io\k 2/3 đak hơlak đe\ch.
‘Nho\ng Nguyễn Bá Đại tơbăt: “Bơ\n ot đang, bơ\n hơtu\k đak hơlak, đơ\ng no\h io\k đak blu\ng, tuh le# hăp jing kơ toăl đơ\ng no\h tơpe\t io\k đak, tăh lơ\m kơdu\ng. Tơdrong kơ toăl hăp lăp đơ\ng 60 tru\h 70% đe\ch. Mư\h lơ lo\h đa#u khuôn hăp rơmoăn, [au phu, [au phu tơ\h, blơch.”
‘Nho\ng Đại tơbăt dơ\ng, đa#u khuôn hrao hăm thăch kao hăm krăr kơtang hăm đak hơlak. Kơ yuơ lơ lo\h kơna đa#u khuôn hăm hơra\ng [iơ\. Dôm bơngai pơm tơle\ch đe\i jơhngơ\m đon kơne#, dru\h kiơ\ đe\i sa yuơ ăn kơ d^h gô tăh hloi thăch kao lơ\m đak hơlak.
Kiơ\ [ak sih Bùi Bích Đào, Kơdră An^h ve\i lăng kơchơ\t bek ‘lơ\ng, Hnam pơgang tơm dêh char Gia Lai, tơdrong ‘lơ\ng kơ protein lơ\m hơlak lơ hlo\h păng kơchơ\t đam đơ\ng găr ‘long pơtăm, tôch ‘lơ\ng ăn kon bơngai. Mă le\i, tơdăh hrau thăch kao lơ\m đa#u khuôn, hăp gô pơm kơne# jơhngơ\m jăn. Mă kăl, akau jăn ư\h kơ trep io\k thăch kao kơ yuơ hăp ư\h kơ hach lơ\m đak. Đa#u khuôn đe\i hrau thăch kao ‘no\h hăp pơm kơne# ăn kơ klak, dăh mă pơm ăn soai pơnhu\l tơmam sa lăp đơ\ng ro\ng chă sa. Tơdăh chă sa hơnơ\ng, thăch kao gô klep lơ\m klak mot, pơm ăn akau jăn ư\h kơ trep io\k kơchơ\t bek ‘lơ\ng păng pơm ăn j^ klơm, ple\h le\n, đe\i ‘măng pơm ăn hơga ple\h le\n.
Vă ve\h ver răt [ơm đa#u khuôn đe\i pơm hrau hăm thăch kao kơne#, bơngai răt kăl kơchăng lăng hơlen, chă rơ\ih dôm tơmam sơđơ\ng rơgo\h. Kơ loăi đa#u khuôn đe\i hrau thăch kao hăp hơra\ng, [ônh đe\i kơmau dreng mư\h le# tơ\ ‘ngoăih, ư\h kơ đe\i [au iu\ păng ư\h kơ đe\i [au găh gar lak. Kơ yuơ lơ lo\h, bơngai te\ch ngăl ‘nu\ng lơ\m kơdu\ng nilon.
{ăk sih Bùi Bích Đào, pơkă: « Đa#u khuôn ư\h kơ đe\i hrau hăm thăch kao, mư\h bơ\n che\p hăp ‘no\h rơ muăn, [ônh tơ phe\, đe\i [au găh đak hơlak. Đa#u khuôn đe\i thăch kao ‘măng blu\ng hăp kok, mă le\i mư\h le# tơ\ ‘ngoăih đe\i kial ‘no\h hăp jing dreng [iơ\ pơtêng hăm đa#u khuôn hmă. Găh đa#u khuôn hăp hơra\ng [iơ\, ư\h kơ đe\i [au phu, blơch kơ đak hơlak. Mă [ar, đa#u khuôn hmă le# tơ\ ‘ngoăih [ônh kơ [au iu\. Mă le\i, đa#u khuôn đe\i thăch kao ư\h kơ đe\i [au găh đak hơlak ôh. Kơ yuơ lơ lo\h, rim bơgai pai go\ răt dôm an^h pơm tơle\ch mă bơ\n lui, dăh mă an^h pơm pơm tơle\ch đe\i drơ\ng nơ\r [ơk ăn hla bơar pơm tơle\ch ‘lơ\ng. Mă [ar ‘no\h ‘lơ\ng hlo\h ‘no\h ‘ne\ răt đa#u khuôn đe hlôi pai chiên đang, kơ yuơ đe hlôi pai đang ‘no\h bơ\n ư\h kơbăt ‘lơ\ng kơne# lơ liơ.
Bơngai ch^h : Nguyễn Thảo
Tơblơ\ nơ\r : Amazư\t
Viết bình luận