VOV4.Bahnar - Nhen Radiô Nơ̆r Pơma Việt Nam hlôi tơbăt, bri vei rong Ea Sô, dêh char Dak Lăk, tơ til hăm ƀar dêh char Gia Lai păng Phú Yên tŏk bŏk răm kơtang. Mĭnh năr đei trŭh mơjĭt ‘nu bơngai tơtông ‘long tơ̆ tơring tơtil năm mơ̆t tơ̆ bri Ea Sô năm koh ‘long gĭt kăl, chă hơngoang sem bri. Tơdrong jang hơdoi ƀar păh rim dêh char tŏk bŏk đei ƀô̆h ư̆h kơ gan lăp, đei ‘măng pơdăr, pơm ăn bơ̆ jang vei lăng năng rông bri ư̆h kơ kĕ kơ hrong.

Khŭl tơtông pran hlŏh kơ yuơ đei lơ bơngai lơ̆m tơ jră dĭh băl hăm khŭl vei lăng bri lăp mĭnh ƀar ‘nu

- ‘Nau groi tĕh păh Gai Lai văi.

          Iĕm pơm glăi bơih mă lei oei pơma lơ lei ‘mơ̆i a?

- Tơdăh rôp nhôn lơ̆ Hơnĭh bri vei rong to lei bu chă pơ jăh pơ jăi, iĕm rôp, kăp dôm yơ nhôn ăn hloi. Găh tơ̆ au, tơdăh Gia Lai rôp nhôn lei nhôn drơ̆ng nơ̆r bơ̆ jang hăm Gia Lai hloi. 

Ĭnh rôp ba iĕm năm tơ̆ Gia Lai.

- Rŏ khan groi tĕh Dak Lak kô̆.

Tơdăh ĭnh rôp iĕm glăi lei ĭnh chĭu pŭ.

-Bĭ ‘nau ‘nŏh hă, dĭh kau rôp glăi văi. ‘Nau ‘nŏh groi tĕh Gia Lai kơna dĭh kau rôp pơm kiơ, ih jang tơ̆ groi tĕh Gia Lai a?

‘Măng pơ jăh dĭh băl tôch kơ dêh ƀar păh khŭl vei lăng bri kơ Hơnĭh vei rong bri brăh Ea Sô dêh char Dak Lăk hăm mĭnh khŭl kŏh tơtông ‘long dêh char Gia Lai. Rim khŭl tơtông mơ̆t lơ̆m bri vei rong Ea Sô kŏh ot ‘long gĭt kăl păng khŭl vei lăng bri ƀô̆h, drŭh rôp mă lei đe hăp oei to, chơ pơdŭ ‘long yak trŭh păh groi tĕh hơlam, găh tơring Ia Hdreh, apŭng Krông Pa, dêh char Gia Lai. Khŭl tơtông đei 20 ‘nu, lơ̆m mă khŭl vei lăng bri kơ Hơniư̆h vei rong bri brăh lăp 5 ‘nu. Khŭl tơtông pơma pơ jăh mư̆h hlôi yak trŭh tơ̆ groi tĕh kơ dêh char Gai Lai, pă đei lơ̆m groi tĕh kơ dêh char Dak Lăk, hơnĭh vei rong bri brăh ư̆h kơ gơ̆h rôp bơngai păng rôp iŏk ‘long au to.Lăp đơ̆ng rŏng ‘nŏh đe hăp krao dơ̆ng mơjĭt ‘nu bơngai năm trŭh vang dŏng khŭl đe hăp.

‘Nhŏng Trần Văn Khánh, bơngai bơ̆ jang tơ̆ Hơnĭh vei lăng bri kơsô̆ 2 găh Hơnĭh vei rong bri brăh Ea Sô, đei ăn năm bơ̆ jang tơ̆ hơnĭh gak vei lăng bri 616, tơtil hăm dêh char Gia Lai tơbăt, tơdrong vei lăng bri tơ̆ tơring tơtil dĭh băl au tôch mơmat tat. Khŭl tơtông hơnơ̆ng pơgĕnh lơ̆m mă khul vei lăng bri kơ toei vă mơ̆t păng kŏh tơtông ‘long bri gĭt kăl. Jei tơ̆ tơring tơtil au, tơdrong rôp dôm bơngai pơm glăi jei tơtap tap găh tơdrong trŏ ƀlep păng kiơ̆ khôi luơ̆t. Lơ̆m mă nŏh tơ̆ păh dêh char Gia Lai ư̆h kơ đei khŭl gak vei lăng tơ̆ tơring au, lăp vang iung jang hơdoi mư̆h khŭl bơ̆ jang vei lăng bri rôp pơkơ̆ng khŭl tơtông păng krao điên thoăi athei dŏng tơgŭm. Kơ yuơ lơ lŏh tôch tơnap lơ̆m tơdrong xek phak hăm khŭl tơtông ‘long. “Đe hăp đei lơ trong chă pơdăr văi. Đe hăp akhan hơnĭh vei lăng bri rong ư̆h kơ gơ̆h rôp đe hăp lơ̆m groi tĕh kơ dêh char Gia lai. Ĭnh jang tơ̆ au ƀô̆h lơ bơngai, hmă hmă đe hăp yak hơdoi đơ̆ng 15 trŭh 20 ‘nu bơngai, găh khul vei lăng lăp đei 3 ‘nu, tôch tŏ sĕt sot, mă lei bơ brơ̆t đĕch bơih. Găh khŭl jang vei lăng bri Gia Lai ‘nŏh dang yơ rôp đei, krao điên thoăi ăn khul kơdră păh nŏh ‘nŏh mă vang iung jang hơdoi, mă lei mư̆h đe sư năm trŭh tơ̆ au khŭl tơtông jei kơdau klĕnh đĭ bơih.”

Bri tơring hơlam găh groi tĕh dêh char Gia Lai răm đe kŏh pơrăm kơtang

Ƀơ̆t mơ̆t hlom lơ̆m tơring, nhôn ƀô̆h, bri ‘long lơ̆m tơring tơtil păh apŭng Krông Pa, dêh char Gia Lai jei răm khŭl tơtông kŏh pơrăm tôch kơtang. Bri găh tơring, bri kơ Kŏng ty mir đak lar dăh mă bri ŭnh hnam vei lăng jei răm đe kŏh pơrăm pơ đĭ, mŭih rŏh chŏh jang trŭh tơ̆ hơdrar bri ‘long păh Hơnĭh vei lăng bri rong Ea Sô hloi. Ƀok Lê Minh Tiến, Kơdră chĕp pơgơ̆r Hơnĭh vei lăng bri rong Ea Sô tơbăt, tơring sơdrar hơnĭh vei rong bri brăh hăm dêh char Gia Lai să trŭh 50km. Tơdrong kŏh pơrăm bri hlôi đei ƀô̆h hơnơ̆ng lơ̆m lơ sơnăm, mă lei khei ‘năr tơjê̆ au ‘nŏh roi kơtang hlŏh dơ̆ng, rim năr khŭl tơtông trơ trôi yak mơ̆t lơ̆m bri. Vă vei lăng kĕ hrong bri rong Ea Sô, lơ̆m khei năr au kăl đei vang iung jang kơtang hlŏh dơ̆ng đơ̆ng rim hơnĭh bơ̆ jang vei lăng bri dêh char Gia Lai lơ̆m tơdrong năm pơtrui, dăr joang, tơchă rôp khŭl kŏh tơtông tơ̆ tơring hơdrar.“Nhôn jei hlôi tơroi tơbăt ăn kơdră kơpal, Dơnŏ anĭh vei lăng Chŏh jang sa păng Atŏk tơ iung tơring tơrang dêh char, pơma dơnŭh hăm rim hơnih bơ̆ jang kơ dêh char Gia Lai, iung jang pơrô̆ pơrôp, pơtho khan ăn kon pơlei tơ tơring hơlam jang kiơ̆ khôi luơ̆t găh bri adoi nhen năm pơtrui, drŭh rôp rim jăl trong kon pơlei lơ̆m tơring dêh char boăl mơ̆t glăi lơ̆m Hơnĭh vei lăng bri rong Ea Sô. Hơpơi rim hơnĭh bơ̆ jang dêh char boăl atŏk kơtang bơ̆ jang dăr joang, rak vei lăng vă khŭl tơtông ư̆h kơ gơ̆h mơ̆t. Tơdăh mơ̆t klĕnh lei jei ư̆h kơ gơ̆h chă hơnhăk bơ̆n ‘long bri tơtông lĕch đơ̆ng bri ôh.”

‘Long gĭt kăl bri Ea Sô răm khŭl tơtông kŏh iŏk rŏ năng đei hơnĭh răt iŏk tơ̆ tơring tơjê̆. Kŏng ang rim dêh char kăl iung jang dăr joang, xek phak hơnĭh răt iŏk, phă pơrăm hơnĭh răt-khŭl tĕch ‘long tơtông

ɃokNguyễn Quốc Hưng, Kơdră chĕp pơgơ̆r Dơnŏ anĭh vei lăng bri dêh char Dak Lăk tơbăt, đơ̆ng sơnăm 2017, pêng dêh char Dak Lăk, Gia Lai păng Phú Yên hlôi kĭ tơdrong pơkăp iung jang hơdoi lơ̆m vei lăng năng tông bri hơlam. Mă lei, hlŏh đơ̆ng rim ‘măng đe kŏh pơrăm ‘long bri tơ̆ Ea Sô khei năr au ki đei ƀô̆h, tơdrong vang jang hơdoi oei đei lơ tơdrong tim mă lăp. Lơ ‘măng drŭh rôp khŭl tơtông ‘long mă lei khŭl vei lăng bri Dak Lăk lăp băt dơ̆ng lang mư̆h khul kŏh ‘long tơtông hlôi yak hlŏh groi tĕh kơ dêh char Dak Lăk. Dơnŏ anĭh vei lăng bri dêh char Dak Lăk tŏk bŏk pơjing trong iung jang ăn Dơnŏ anĭh vei lăng Chŏh jang sa păng atŏk tơ iung tơring tơrang, Dơnŏ anih vei lăng kon pơlei dêh char Dak Lăk jang kiơ̆ trong pơkăp jang ‘nao hăm rim dêh char tơtil. Ƀok Hưng hơlen, đei ‘mĕh răt mă đei tĕch mơdro, ‘long gĭt kăl kơ bri Ea Sô răm khŭl tơtông kŏh pơrăm ư̆h kơ jor đei hơnĭh mong akŏm tơ̆ tơring sơlam răt iŏk. Lăp kăl rim dêh char pơrô̆ athei rim hơnĭh bơ̆ jang, mă kăl ‘nŏh Kŏng ang iung jang dăr lăng hloi, xek tơlang kơ hretdôm hơnĭh răt iŏk tơ̆ tơring hơlam au, tơdrong chă kŏh phă pơrăm bri kơdrơ̆ng vei rong mă dă ƀiơ̆ răm đe kŏh pơrăm. “Ăp hơnĭh jang kanh sat dăr lăng kŏng ang ‘mơ̆i, găh bơ̆n dang ei jang ư̆h kơ kĕ ôh, mă kăl ‘nŏh păh dêh char Gia Lai. Rŏ năng jĭ đei hơnĭh răt-tĕch, kơna dang ei păh ‘nŏh đe sư jang, chă dôm bơngai chĕp kơ̆l, dăr lăng, xek phak kơhret ‘nĕi mă dă ƀiơ̆. Păng mư̆h vang jang hơdoi hăm bơ̆n rôp đei, bơ̆n xek tơlang kơhret mĭnh ƀar ‘măng hơnhăk xek tơlang tơ̆ tơring hloi ‘nei đe hăp brar ƀiơ̆. Tơdăh bơ̆n ư̆h kơ pơm kơhret lei đe hăp ư̆h kơ hli ôh. Tơdrong kăl hlŏh ‘nŏh pơm kiơ̆ khôi luơ̆t tơ̆ tơring.”

Bri vei rong Ea Sô pơma hơdrô̆, bri hơlam rim dêh char Dak Lăk, Gia Lai, Phú Yên pơma atŭm tŏk bŏk răm đe kŏh pơrăm kơtang. Vei lăng bri ư̆h kơ gơ̆h hơchăng char ăn mĭnh hơnĭh jang dăh mă mĭnh tơring ayơ ‘nŏh, mă lei kăl đei tơdrong chĕp pơgơ̆r, pơrô̆ jang, iung jang hơdoi kơ jăp, hrơ̆p mĭnh ƀơ̆r đon păng hơnơ̆ng ƀar păh rim hơnĭh bơ̆ jang, rim tơring tơrang. Lơ̆m mă nŏh, tơdrong vang jang hơdoi ƀar păh rim dêh char kăl akŏm lơ̆m dôm tơdrong tơm nhen: pơjing hơnĭh gak, khŭl vei lăng tơ̆ tơring vă năm pơtrui, dăr joang, tơchă rôp, xek tơlang bơngai chĕp kơ̆l, pơrăm hŭt kĕ hơnĭh răt-tech ‘long tơtông. Mư̆h đei jang kiơ̆ khôi luơ̆t vei lăng bri đei iung jang kơhret hăm tơdrong vang iung jang kơtang đơ̆ng rim tơring, khŭl kŏh tơtông ‘long gô pă pơ̆n chă năm kŏh tơtông, bri tơring hơlam gô đei vei rong hrong.

Bơngai chĭh: Công Bắc

Tơblơ̆ nơ̆r: Amazưt