VOV4.Bahnar - Nhen nhôn hlôi tơ roi, lơ kon pơ lei kon kông tơ̆ dêh char Dak Lak tŏk bŏk tơ tŏ đon păng tơ tăm ƀơ̆t lăp tĕch 1 păh teh hiong mă đơ̆ng rŏng kơ pơm hla ar tĕch mơ dro, ŭnh hnam ‘noh ưh pă đei teh oei dăh mă đei păih răt vei lê̆ hla ar gơh yua teh; ưh kơ băt hơ dăh teh hăm đei tĕch tơ̆ đe nai, pơ dơ̆ng ăn kơ de dăh ưh. Tơ drong ‘nâu ăn ƀôh, tô bŏk đei dôm tơ drong pơ hơi lơ̆m bơ̆ jang kiơ̆ dôm tơ drong găt găh tĕch mơ dro teh, mă loi ‘noh jĭ tơ̆ tơ ring kon kông, tơ ring kon pơ lei oei ưh kơ hlôh vao găh dôm tơ drong hơ găt khôi luơ̆t. Hơ dai hăm, đei dôm tơ drong ăn ƀôh, dôm tơ drong hơ lĕnh pơ dăr đơ̆ng dôm bơ ngai chă mơ dro tơ̆ Dak Lak tŏk bŏk pơm ưh kơ đơ̆ng ăn anih tĕch mơ dro, pơm mơ mat tat ăn tơ drong jang vei lăng teh đak păng ƀơm ưh kơ ‘lơ̆ng truh tơ drong sơ đơ̆ng tơ̆ tơ ring.
Lơ̆m khei ‘năr kơ jă teh tŏk măk sơ năm 2021 păng dôm khei blŭng sơ năm 2022, xăh Cư Suê, apŭng Cư M’Gar oei tơ jê̆ hăm pơ lei tơm Buôn Ma Thuột tơ̆ păih tu ‘noh 1 lơ̆m dôm hơ nih tơ tŏ hloh dêh char găh dôm tơ drong tĕch mơ dro teh. Ƀok Đặng Văn Hoan, Kơ dră Anih vei lăng kon pơ lei xăh Cư Suê tơ băt, ƀơ̆t khei ‘năr đe kăl bơ ngai mơ̆t lĕch tơ̆ xăh mơ sưt mơ sat truh tơ̆ rim trong glung, trong iĕ. Khei ‘năr âu, đei lơ kon pơ lei tơ̆ dôm pơ lei pơ la đĭ tĕch teh. Mă lei, lơ̆m kơ plăh pơm hla ar kon pơ lei ưh kơ hlôh vao găh khôi luơ̆t, ‘noh ưh kơ gơ nang kơ bu pơ tho tơ ƀôh kơ na mă đei ƀôh dôm bơ ngai tĕch teh hiong đĭ teh oei. Yak blŭng xăh hlôi kơ tơ̆ng 1,2 pơ lei nhen Sút H’luốt, Sút M’Đưng roi tơ băt găh tơ drong ‘nâu, kơ sô̆ rŏ lăng truh dôm jĭt tŏ hnam. Kiơ̆ kơ ƀok Hoan, vă đĭ đăng lơ̆m hơ găt teh kơ kon pơ lei tŏk yua 1ŭnh hnam đei asong 400m2 teh oei mă lei ưh kơ băt hơ dăh hơ nih teh lơ̆m hla ar teh. Yua thoi noh, ƀơ̆t pơm hla ar tĕch teh bơ ngai răt rŏ lăng hlôi iŏk đĭ teh oei păng lê̆ teh choh jang sa ăn kơ kon pơ lei:
“Lơ̆m xăh lơ̆m khei ‘năr âu ki tơ drong teh măk hơ nhăk truh tơ drong kon pơ lei kon kông đei tơ plih băl, tĕch mơ dro teh. Mă lei, tĕch mơ dro teh ‘noh kon pơ lei tơ păt, ưh kơ hlôh vao đơ̆ng ‘noh lơ bơ ngai pơ gơ̆m tơ drong tĕch mơ dro sa teh, đei 400m2 teh oei, tĕch đang đe chă tơ plih kơ dih đĭ ăn kơ đe teh oei. Tơ drong ‘nâu găh lơ ‘noh đe tĕch mơ dro ưh kơ ‘moi kiơ̆ bơ̆n hla ar, kon pơ lei ưh kơ đei pơ tho tơ ƀôh kơ jăp.”
Mĭnh păh teh đơ̆ng rŏng kơ tĕch, teh đei iŏk đĭ păng chĕng jing 3 tơ ƀôt oei tơ̆ tŏk bŏk, oei teh choh jang sa dơ vĭl jum dăr lê̆ ăn bơ mgai tĕch
Mĭnh ‘nu kơ dră chĕp kơ̆l Anih jang Pơm hla ar teh dêh char Dak Lak tơ băt, hlôi băt hơ dăh đei tơ drong kon pơ lei tĕch teh hiong đĭ teh oei, dăh mă đei păih răt vei hla ar teh dôm sơ năm tam mă kla lơ̆m dêh char. Găh tơ drong kăl, mưh hla ar hô sơ hlôi đei pơm kiơ̆ dôm tơ drong hơ găt tơ lĕch ăn ‘noh anih jang vei lăng teh đak gô athei pơm bơ̆n hla ar tơ plih hơ năn, chĕng iŏk teh. Dôm bơ ngai joăt kơ răt teh tôch kơ hơ lĕnh pơ dăr, tơ dăh kon pơ lei yua ưh kơ hlôh vao, hlôi kĭ lơ̆m dôm hla ar tĕch teh, hla ar pơ jao teh ‘noh lăp gơh ƀlĕk kơ dih kâu đĕch:
“Đei hơ yak athei jang. Mĭnh ‘noh pơm hla ar tơ drong jang, krao ‘noh hla ar vă pơ truh chĕng iŏk teh ‘noh. 2 ‘noh ƀơ̆t đei chih iŏk bơ̆ih ‘noh năm kŏng chư̆ng vă pơm hla ar tĕch teh ‘noh kon pơ lei kŭm athei kĭ. Păng hơ drol kơ kĭ ‘noh ĭnh tĕch dôm yơ met vuông teh oei ‘noh kon pơ lei băt, bơ ngai ‘noh sư athei gơh băt. Tơ drong ‘nâu găh lơ yua đơ̆ng ưh kơ hlôh vao đơ̆ng kon pơ lei ƀơ̆t pơ jao ăn kơ dôm bơ ngai năm răt năm pơm hla ar.”
Luật sư Tạ Quang Tòng, Kơ dră vei lăng Khŭl Luật sư dêh char Dak Lak roi tơ blang, kon pơ lei tơ̆ dôm pơ lei pơ la tŏk bŏk ưh kơ hlôh vao găh khôi luơ̆t kơ na ƀônh kơ kĭ lơ̆m dôm hla ar yua đơ̆ng păih răt chih lê̆ đơ̆ng hơ drol. Lơ̆m noh, tơ drong răm hloh ‘noh jĭ tơ drong kon pơ lei kĭ lơ̆m hla ar pơ jao pơ đĭ păng pơ jao hla ar ăn păih răt năm pơm bơ̆n hla ar. Tơ drong đei iŏk đĭ teh oei oei tam mă jing tơ drong hiong răm tih hloh, hăm 1,2 ‘nu bơ ngai, rŏ lăng oei đei tĕch, tơ plih hơ năn pơ đĭ teh, kon pơ lei gô hiong pơ goh mă hơ nat gơh tơ kêng yoch. Hăm 1,2 ‘nu bơ ngai băt hơ dăh, kon pơ lei hlôi đei pơm hla ar ăn jên hơ drol hăm tơ drong pha hăm ƀơ̆t tơ plih hơ năn, chĕng iŏk teh, ƀơ̆t pơm hla ar đei bơ ngai dơ̆ng lăng, Luật sư Tạ Quang Tòng akhan, kon pơ lei oei gơh vă tơ kêng ăn anih sek tơ lang vă athei pơ dơh kơ pơm bơ̆n hla ar ƀơm truh teh păng pơ dơh kơ pơm hla ar tĕch mơ dro yua đơ̆ng hơ lĕnh pơ dăr. Hăm dôm kon pơ lei akhan ưh kơ kĭ mă păih răt chă kĭ kơ dih vă pơm đang ho sơ tơ plih hơ năn, chĕng iŏk teh ‘noh đei ƀôh hơ lĕnh pơ dăr păng kon pơ lei gơh pơm hla ar tơ kêng truh anih jang kŏng an vă athei dăr hơ len:
“Mưh đe sư drơ̆ng, pơ kăp hăm băl tơ drong tĕch dôm yơ tĕh oei păng ‘măn dơ̆ng dôm yơ tĕh oei ‘nŏh đe sư pơ kăp thoi yơ, chih hla ar dăh mă pơ ma nơ̆r đĕch, tơ dăh lăp pơ ma hăm ƀơ̆r đĕch bơ ngai bu băt, bơ ngai bu mơ̆ng. Tơ dăh đe sư tơ roi trŏ tơ drong ‘nŏh nŏh gơ̆h tơ kêng, athei sek tơ lang hŭt lê̆ hla ar pơ kăp tĕch mơ dro 'nŏh yoa đei tơ drong hơ lĕnh pơ dăr mưh pơm hla ar. Mă lei tơ dăh đe sư ưh đei pơ jao ăn bơ ngai nai pơm tơ gŭm, lăp 1 păh pơm đĕch 'nŏh ‘nâu nhen thoi tơ drong hơ lĕnh pơ dăr bơih.”
Ƀok Nguyễn Văn Hoàng, Phŏ Kơ dră vei lăng tơ mam drăm, cham char dêh char Dak Lak tơ băt, kơ plăh tơ drong tĕch tĕh tôch tơ tŏ ki đei hloi lơ bơ ngai chă trong răt mong akŏm tĕh, chă răt iŏk tĕh kon pơ lei kon kông oei tơ ter tơ ring kơ drâm. Tơ drong ‘nâu đei tôch dêh pơm tơ lĕch tơ drong ưh sơ đơ̆ng, pơm mơ mat tat ăn tơ drong jang vei lăng tĕh đak păng pơm kơ nê̆ truh tơ drong vei lăng sơ đơ̆ng tơ̆ tơ ring, kŭm nhen tơ drong arih xa tơ pôl kơ kon pơ lei. Hăm kon pơ lei tĕch tĕh mă hiong đĭ tĕh oei, ƀok Hoàng akhan, tơ drong ‘nâu ƀơm truh hơ năp jang đơ̆ng khul kơ dră tơ̆ tơ ring păng dôm anih jang kơ pal tơ̆ noh hai, mưh ưh đei jang ‘lơ̆ng tơ drong tơ roi tơ băt, roi tơ ƀôh luơ̆t ăn kon pơ lei, mă loi jĭ kon pơ lei tơ̆ pơ lei pơ la. Anih jang kơ dêh char oei pơ tho ăn dôm anih jang tơ̆ apŭng jang hơ doi hăm khul kơ dră tơ ring roi tơ ƀôh ăn kon pơ lei, pơm hla ar tơ kêng tơ̆ anih sek tơ lang mưh ƀôh đei tơ drong hơ lĕnh pơ dăr dăh mă pơm hla ar tơ kêng tơ̆ kŏng an mưh băt đe hơ lĕnh. Hơ dai hăm ‘nŏh, anih jang oei roi tơ ƀôh ăn Anih vei lăng kon pơ lei dêh char vă tơ tom hơ met pơ ‘lơ̆ng tơ drong ‘nâu:
“Vă găn tơ drong kon pơ lei đei đe hơ lĕnh pơ dăr găh tĕh, tơ̆ hơ năp kơnh, Anih vei lăng tơ mam drăm, cham char vă hơ nơ̆ng jang hơ doi, athei dôm Anih vei lăng kon pơ lei apŭng, thĭ xăh, pơ lei tơm tơ lĕch hla ar pơ tho đơ̆ng Anih vei lăng kon pơ lei dêh char găh tơ drong hơ met ming kŭm nhen hơ tŏk tơ drong vei lăng tĕh, vei lăng tơ drong tĕch mơ dro tĕh tơ̆ dêh char. Hơ tŏk hơ năp jang đơ̆ng dôm khul kơ dră pơ gơ̆r tơ ring păng rim anih jang chinh trĭ, tơ pôl mưh roi tơ băt, pơ tho tơ ƀôh luơ̆t tĕh ăn kon pơ lei, vă kon pơ lei băt, kơ chăng hăm rim tơ drong hơ lĕnh pơ dăr.”
Tơ drong tơ̆ dôm pơ lei pơ la gô đei phă pơ chă yua đơ̆ng dôm tơ drong tĕch mơ dro teh ưh kơ tơ păt, hơ lĕnh pơ dăr đơ̆ng dôm bơ ngai mơ dro
Tĕch mơ dro tĕh rơ ông rơ ang tơ̆ Dak Lak kŭm nhen tơ̆ lơ tơ ring khei ‘năr âu ki, kŭm hăm tơ drong ‘lơ̆ng tưk tơ iung đei tơ drong tĕch mơ dro, hơ tŏk đei tơ drong jang mŭk drăm, tơ pôl tơ̆ tơ ring ‘nŏh kŭm dui ba lơ tơ drong ưh hơ iă hai. Tơ drong kon pơ lei oei tơ̆ dôm pơ lei pơ la tơ ter tơ ring kơ drơ̆m pơ jei băl tĕch tĕh ăn dôm bơ ngai răt mong akŏm tĕh mă ưh đei đon kơ chăng, đei đe hơ lĕnh pơ dăr tôch ƀônh pơm ăn kon pơ lei huŏng lơ̆m tơ drong tơ gar băl găh luơ̆t, tôch hơ nat vă tôch. Tơ drong oei xa hơ dai lơ̆m tơ pôl gô phă pơ chăh kơ lih yoa dôm tơ drong tĕch mơ dro tĕh ưh đei tơ păt ‘lơ̆ng, rơ đăh rơ đong, hăm ƀĕnh tơ drong pơ dăr đơ̆ng dôm bơ ngai chă răt mong akŏm tĕh. Tơ drong 'nâu athei khul kơ dră tơ ring, anih jang kơ pal tơ̆ jơ̆p tơ ring lơ̆m dêh char Dak Lak jăh bơ̆ jang mă kơ chăng, tơ tom tang găn păng sek tơ lang kĕh ‘lơ̆ng rim tơ drong.
Công Bắc: Chih
Thuem: Tơ blơ̆
Viết bình luận