Rim pơgê, ƀô̆ đô̆i so Hán Vinh Hà, oei lơ̆m thôn Sơ Trà, tơring Krông Ana, dêh char Đắk Lắk hơnơ̆ng ƀôh kang bang kơl tơ̆ hơnih ‘nơ̆m kơtăp iĕr bip đơ̆ng hrôih. Chă lăng hơlen kơtăp iĕr bip, ƀok chơ hơkăn năm tơ̆ kơchơ răt tơmam drăm đơ̆ng noh mă năm lăng chŭn na. Tơdrong jang sa joăt joe rim sơnăm hlôi tơgŭm ăn kơ ƀok đei tơdrong jang sa ‘lơ̆ng hơ iă. 5 ha ƀa, 3ha ‘long sa plei atŭm mĭnh hơnih kmăi ot ƀa păng mĭnh hơnih rong bip kơtăp, hơnhăk ăn ƀô̆ đô̆i so jang sa iŏk yoa kơti hlak jên lơ̆m mĭnh sơnăm. Ƀok Hán Vinh Hà tơroi, vă đei đăi nhen dang ei, ƀok hlôi yak hloh ưh kơ băt dôm yơ tơdrong hiong răm kơ yuơ tŏ ‘mi kial păng pơrang jĭ pơm ăn. Tơdrong tơgŭm ăn kơ ƀok ưh kơ brar, kiơ̆ kơ ƀok ‘noh jĭ jơhngơm đon hơdrin đei pơhrăm lơ̆m jơ ‘năr pơm ƀô̆ đô̆i sơ̆.“Tơdrong tơm hloh ‘noh ba ưh kơ hiôk jơhngơ̆m, hơdrin hloh dơ̆ng. Ba hŏk pơhrăm đơ̆ng lơ̆m jơ ‘năr pơm ƀô̆ đô̆i ‘noh jơhngơ̆m đon nuih, hơdrin vă kơ bơ̆n jang răh, tơgop rah ăn ŭnh hnam, ăn tơpôl”.
Adoi nhen ƀô̆ đô̆i so Hán Vinh Hà, lơ ƀô̆ đô̆i so lơ̆m tơring Krông Ana jei chĕp kơjăp jơhngơ̆m đon ƀô̆ đô̆i lơ̆m tơdrong hơrih sa yan ou. Đei bơngai tơ iung pơjing mir pơgar să, đei bơngai pơih hơnih mơdro sa. Mưh tơdrong hơrih sa đĭ sơđơ̆ng, đe sư hơnơ̆ng lăng djru bôl boăl păng kon pơlei vang hơdrin atŏk tơ iung.
Ƀô̆ đô̆i so Hoàng Văn Cư, oei lơ̆m buôn Trấp, dang ei pơjing đei Hơnih tĕch mơdro tơmam drăm pơyoa ăn choh jang sa păng răt iŏk tơmam drăm choh jang sa đơ̆ng kon pơlei. Mưh ŭnh hnam đei ƀôh, ƀok hơnơ̆ng yak hơdoi hăm kon pơlei păng rim ƀô̆ đô̆i so ŭnh hnam oei tơnap tap. Rim sơnăm, ƀar hơnih tĕch răt tơmam drăm choh jang sa kơ ƀok tơgŭm djru lơ kon pơlei choh jang sa năm răt phŏng ăn dar deh, ưh kơ iŏk jên cheh. Ƀok hơnơ̆ng tơgŭm djru dôm bơngai tơnap tap, năm ngôi apĭnh jet gia pơma dơnuh hăm rim ƀô̆ đô̆i so chă jĭ jăn, kră pă kĕ. Ƀô̆ đô̆i so Lê Đắc Đạm, oei lơ̆m buôn Trấp, tơring Krông Ana tơroi găh tơdrong jang kơ ƀok Hoàng Văn Cư:“Lơ̆m pơlei oei đei lơ ƀô̆ đô̆i so jei tŏk bŏk mơmat tat, kơƀăh kơƀôch kon jên răt phŏng ‘noh đei ƀok Cư tơgŭm ăn kơjă, ưh kơ iŏk jên cheh. Lơ̆m rim tơdrong pơgơ̆r, pơtih gia nhen rim sơnăm ‘noh khul ƀô̆ đô̆i so pơgơ̆r năr joăt joe kơ khul, dôm tơdrong pơgơ̆r đă ƀŏng lŏng tơplŏng kơdou ou to ƀok ou chă tơgŭm ăn kon jên ngăl.”
Kiơ̆ kơ ƀok Hoàng Văn Cư, dôm sơnăm bơ̆ jang pơm ƀô̆ đô̆i ưh khan lăp pơhrăm jơhngơ̆m đon hơdrin jang sa mă oei tơƀlŏk ăn rim bơngai ƀô̆ đô̆i kăl hơrih sa ‘lơ̆ng, lăng tông nông gia kon pơlei pơla, truh hloi mưh tơdrong tơblăh vang đĭ pơtôch.“Mưh hơrih sa lơ̆m khul ƀô̆ đô̆i, bơ̆n đei hok pơhrăm găh jơhngơ̆m đon ‘lơ̆ng, tơpăt păng hơnăp pơvih pơvăn. Chăl tơblăh vang dăh mă chăl rơngei hiôk hian jei lei lăi, bơngai ƀô̆ đô̆i kăl hơrih sa ‘lơ̆ng, pơm jŭk yŭk trong hơlou vă kôn mon kon hơ ‘lơ̆p kiơ̆ yok rok jơ̆ng. Vang mơ̆t jang lơ̆m Khul ƀô̆ đô̆i so ‘noh kăl lăng ba dih băl, vei lăng năng tông jơhngơ̆m pran jăng grăng akou, hơdrin vang hop akom păng vang tơgop ăn tơring”.
Khul Ƀô̆ đô̆i so tơring Krông Ana hrei ou đei vă jê̆ 1.000 ‘nu bơngai. Đơ̆ng sơnăm 2025, Khul pă đei bơngai ayơ găh ŭnh hnam dơnuh, vă jê̆ mĭnh hơgăt kơ pêng măt bơngai lơ̆m khul đei tơdrong hơrih sa đei ƀôh. Ƀok Đỗ Xuân Đản, Kơdră chĕp pơgơ̆r Khul Ƀô̆ đô̆i so tơring Krông Ana tơbăt akhan, tơdrong iŏk đei jơnei ‘noh đơ̆ng tơdrong tơlĕch ăn hŏk pơhrăm păng pơm kiơ̆ jơhngơ̆m đon ‘lơ̆ng Ƀok Hô lơ̆m rim tơdrong jang hơdăh yan ou nhen tơgŭm djru dih băl atok tơ iung mŭk drăm, tơjur dơnuh, tơ iung pơjing tơring tơrang ‘nao păng vei lăng năng tông rim bơngai lơ̆m khul. Rim tơdrong jang ưh khan lăp tơgop lơ̆m lang să trong jang Nơ̆r athei jang kiơ̆ 05 đơ̆ng Hơnih tơm Chinh trĭ mă oei tơƀôh hơdăh hơnăp jang, sơnong jang đơ̆ng ƀô̆ đô̆i so lơ̆m chăl rơngei hiôk hian, lang să um rup bơngai “Ƀô̆ đô̆i Ƀok Hô”, pơm tơgop tơplih ‘lơ̆ng hơ iă pơlei pơla.“Rim kang ƀô̆, rim bơngai lơ̆m Khul ƀô̆ đô̆i so tơring Krông Ana hlôi hơdrin đĭ ai hơmet pơ ‘lơ̆ng tơnap tap vă atŏk tơ iung lơ̆m hơrih sa, mưh lĕch đơ̆ng pơm ƀô̆ đô̆i jei hlôi vei kơjăp păng atŏk kơtang tơdrong joăt joe ƀô̆ đô̆i Ƀok Hô, jĭ tơdrong ƀôh hơdăh hloh lơ̆m rim tơdrong pơgơ̆r jang tơ iung pơjing tơring tơrang ‘nao nhen plang ăn teh, pơm trong, pơrô̆ hơvơn tơgum djru ‘mêm mơnat, iung jang kơtang rim tơdrong jang lơ̆m tơring atok tơ iung kơtang”.
Tơdrong tơblăh vang hlôi đĭ tơ̆ rŏng, dôm chŭn na păng mir pơgar să hrei ou hlôi tơplih ăn kơdrăn tơblăh sơ̆. Tơdrong jang kơ dôm ƀô̆ đô̆i so jei hlôi tơplih pha, mă lei jơhngơ̆m đon hơdrin yak hloh tơnap tap hrat hrĭn, jơhngơ̆m đon lăng ba oei gei kơjăp. ‘Nou jei jing tơdrong dôm ƀô̆ đô̆i so tơ̆ Krông Ana hơnơ̆ng hŏk pơhrăm păng pơm kiơ̆ Ƀok Hô hăm dôm tơdrong jang sa rim năr.
Viết bình luận