VOV4.Bahnar - Khei ‘năr âu ki, tơ drong phă bri, tơ gar iŏk teh đei ƀôh tôch kơ mơ mat tat tơ̆ lơ tơ ring lơ̆m Tây Nguyên. Lơ hơ găt đei phă tơ gar iŏk ‘noh găh teh păng bri hlôi đei pơ jao ăn kơ dôm anih jang mơ dro sa tơ lĕch jang tơ drong jang tơ mơ̆t jên jang. Vă hơ met ming, dêh char Lâm Đồng păng Dak Nông tŏk bŏk athei rim anih jang kơ pal, tơ lĕch lơ trong jang vă hơ tŏk ‘lơ̆ng đei yua tơ drong jang vei lăng bri.  Hơ dai hăm khŏm iŏk pơ dreo, hŭt lê̆ dôm tơ drong jang tơ gar iŏk teh bri.

Đơ̆ng sơ năm 2018 truh dang ei, anih jang kơ pal dêh char Lâm Đồng chă ƀôh păng pơm hla ar hô sơ hơ met pơ ‘lơ̆ng hloh 1.000 ‘măng phă bri, hăm akŏp teh bri đei hiong răm hloh 223hek tar. Hơ drô̆ 1 puăt blŭng sơ năm 2022, đei 80 ‘măng, teh bri đei hiong răm tŏk vă jê̆ 30% pơ têng hăm khei ‘nâu kơ sơ năm 2021.

        Kiơ̆ kơ ƀok Nguyễn Văn Sơn, Kơ dră Anih vei lăng găh choh jang sa păng hơ tŏk tơ iung tơ ring tơ rang dêh char Lâm Đồng, găh lơ bri đei hiong lơ̆m teh hlôh pơ jao ăn kơ dôm anih jang mơ dro sa mă lei ưh kơ tơ lĕch jang bơ̆ jang kiơ̆ tơ drong jang, dăh mă đei tơ lĕch jang mă lei hiơ̆, ưh kơ hơ met ăn khŭl jang vei lăng. Dêh char hlôi khŏm pơ dreo iŏk 208 tơ drong jang đơ̆ng dôm anih jang mơ dro sa hăm akŏp teh xă hloh 30.000hek tar. Hơ dai hăm ‘noh, tơ chĕng hơ len, tơ mơ̆t yua kơ măy kơ mŏk ‘nao lơ̆m vei lăng, hơ tŏk ‘lơ̆ng đei yua tơ drong jang vei lăng bri đơ̆ng dôm anih jang mơ dro sa lơ̆m tơ ring.

            "Teh bri đei tơ drong jang tŏk truh dôm hrĕng hek tar, măt hmă ưh kơ kĕ jô̆ pơ tŏ đei kơ na athei jô̆ hơ len, jô̆ hơ len ‘noh hiong jên mă jên ‘nâu bu pŭ? Athei hăm ki thuơ̆t vă băt hơ dăh đei dôm yơ ‘măng pơm glăi đei ƀôh, răp hơ len lăng thoi yơ, hiong dôm yơ bri ‘noh ‘mă athei đe hrŭ ‘mong, athei sek phak jên gơh. Nhôn tŏk bŏk bơ̆ jang hăm VNPT vă pơ jing 1 phần mềm răp hơ len lăng tơ plih bri đơ̆ng dôm anih jang jang mơ dro sa âu. Oei bri tơ̆ dôm Anih vei lăng bri ‘noh hơ năp jang đơ̆ng tơ ‘ngla bri đĭ rơ đăh dêh bơ̆ih.”

Lâm Đồng hơ drin sek phak hơ năp jang ƀơ̆t lê̆ đei ƀôh phă bri

        Lâm Đồng dang ei đei hloh 533.000hek tar bri. ‘Ngoăih kơ teh đei pơ jao ăn kơ dôm anih jang mơ dro sa thuê vă tơ lĕch jang tơ drong jang tơ mơ̆t jên jang, bri kơ Lâm Đồng oei đei pơ jao ăn kơ 27 anih jang tơ ‘ngla bri Teh đak. Lê̆ đei ƀôh phă bri glăi, 374 ‘nu kang ƀô̆, bơ ngai jang kơ teh đak hlôi đei set hơ len sek phak hơ năp jang. Ƀok  Ngô Văn Ninh, Chánh Văn phòng, bơ ngai chă pơ ma tơ lĕch nơ̆r kơ Anih vei lăng kon pơ lei dêh char Lâm Đồng tơ băt, dêh char tŏk bŏk tơ mơ̆t yua hrơ̆ch 1 ‘măng lơ trong jang pran, kơ hret vă vei lăng bri. Ƀok Ngô Văn Ninh, tơ roi:

       “Tơ drong pơm glăi Luơ̆t bri ‘long tôch kơ mơ mat tat. Mă đơ̆ng dêh char hlôi đei lơ hla ar athei mă lei tơ drong tang găn, tơ jur pran ‘noh tam mă iŏk đei pơ têng hăm ‘meh vă. Tơ̆ hơ năp kơnh, dêh char vei kơ hret tơ drong jang vei lăng bri. ‘Măng âu khŏm sek phak tơ tom dôm khŭl jang, bơ ngai  lê̆ đei ƀôh pơm glăi lơ̆m dêh char. Hơ dai hăm ‘noh jĭ tŭn pran pơ tăm 50 triệu tơ nơm ‘long bri, hơ drô̆ sơ năm ‘nâu pơ tăm 6,6 triệu tơ nơm ‘long. Lăng atŭm tơ drong jang vei lăng kơ dêh char pơ gơ̆r tôch kơ tang.”

Tơ̆ Dak Nông, rim khŭl linh kơ pal hlôi hơ drin pơ gơ̆r iŏk pơ greo hăm bơ ngai tơ gar iŏk glăi hloh 35 hek tar bri tơ ter trong gre tih 28 trong năm klĕch xăh Quảng Sơn, apŭng Đắk Glong.

Dôm khŭl linh tơ ring phă hŭt dôm ‘long pơ tăm glăi lơ̆m teh bri

            Hơ nih pơ dreo iŏk teh ‘noh teh đei tơ gar iŏk tơ ter trong gre tih 28 găh Kŏng ti jang bri ‘long Quảng Sơn vei lăng. ‘Nâu đei lăng jĭ hơ nih tơ tŏ hloh găh tơ drong phă bri, tơ gar iŏk teh bri tơ̆ dêh char Dak Nông hrei ‘nâu. Dôm anih jang kơ pal hlôi băt hơ dăh đei 133 ‘nu ming man bơ̆n hơ nih jang, pơ tăm ‘long sa plei glăi lơ̆m teh bri hăm akŏp teh xă 35,41 hek tar.

        Tơ̆ hơ nih âu, ƀơ̆t blŭng khei 3/2022, apŭng Đăk GLong hlôi bơ̆ jang kiơ̆ iŏk pơ dreo hăm 13 ‘nu, iŏk pơ dreo 3,4 hek tar teh bri. Tơ chĕng hơ drol đơ̆ng ‘năr  7/6 truh hơ tuch khei 6/2022, tơ ring gô pơ gơ̆r iŏk pơ dreo đĭ đăng teh uơ oei dơ̆ng, pơ dreo iŏk pơ đĭ hloh 35hek tar teh vă pơ tăm dơ̆ng bri. Ƀok Lê Đình Tuấn, Phŏ Kơ dră Anih vei lăng kon pơ lei xăh Quảng Sơn, tơ băt, tơ drong iŏk pơ dreo đei bơ̆ jang kiơ̆ ƀlep tơ drong hơ găt khôi luơ̆t. Khŭl kơ dră tơ ring hlôi pơm đang hô sơ, roi tơ băt ăn kơ dôm bơ ngai pơm glăi; pơ gơ̆r pơ ma dơ nuh păng hơ nơ̆ng tơ roi tơ băt krao hơ vơn kon pơ lei chă yuih hŭt kơ dih bơ̆n hnam pơm glăi.

        Kơ sô̆ teh xă 35 hek tar bơ̆ jang kiơ̆ pơ dreo iŏk ‘măng âu kŭm tôch kơ mơ mat tat. Mă lei ‘nâu jĭng tơ drong păr ang vă tơ ring hơ nơ̆ng hơ met pơ ‘lơ̆ng hăm dôm hơ găt teh bri păng teh bri ‘long tŏk bŏk đei kon pơ lei tơ gar iŏk, ‘ngoăih kơ 35 hek tar âu, ‘noh nhôn gô hơ nơ̆ng yuih hŭt bơ̆n hnam, ‘long pơ tăm glăi, hơ dai hăm bơ̆ jang kiơ̆ Tơ drong tơ chơ̆t 2159 đơ̆ng Anih vei lăng kon pơ lei dêh char găh hơ met pơ ‘lơ̆ng dôm tơ drong oei đei ƀơm truh tơ drong vei lăng bri păng teh bri.

Lơ̆m khei 6/2022, pơ đĭ bơ̆mn hnam păng ‘long pơ tăm glăi lơ̆m teh xă 35hek tar gô đei phă hŭt vă pơ tăm dơ̆ng bri

        Dôm hơ găt teh đơ̆ng rŏng kơ tơ gar iŏk đei pơ jao ăn kơ Kŏng ti jang bri ‘long Quảng Sơn vei lăng, pơ tăm dơ̆ng bri. Kiơ̆ kơ ƀok Đinh Văn Nam, Kơ dră vei lăng Kŏng ti, anih jang hlôi pơ jing trong jang pơ tăm dơ̆ng bri lơ̆m pơ yan ‘mi ‘nâu hloi.

“Yua kơ teh tơ̆ tơ ring ‘nâu đei kơ jă kơ na tơ drong pơ tăm dơ̆ng bri băt ‘noh jĭ tôch kơ mơ mat tat mă lei kŏng ti gô hơ drin akŏm bơ̆n jên, bơ ngai jang vă bơ̆ jang vei lăng păng pơ tăm dơ̆ng bri. Tơ drong tơ gar iŏk dơ̆ng đơ̆ng rŏng âu pă jor gô đei mă lei gĭt kăl ‘noh jĭ tơ drong jang hơ dai hrơ̆ch 1 ‘măng đơ̆ng rim anih jang, mă loi ‘noh jĭ Anih vei lăng kon pơ lei xăh Quảng Sơn bơ̆ jang kiơ̆ dôm trong jang tang găn hloi đơ̆ng blŭng vă tơ lĕch jang tơ iung ming dơ̆ng đei hơ găt teh bri ‘nâu.

Thuem: Tơ blơ̆