Tơdrong Pơtho pơhrăm Tây Nguyên: Proh hơmet vă hơtŏk ‘lơ̆ng
Thứ năm, 11:19, 06/08/2026 VOV Tây Nguyên/Thuem tơblơ̆ VOV Tây Nguyên/Thuem tơblơ̆
VOV.Bahnar - Hơmet ăn mơ̆t lơ̆m sơnăm hŏk ‘nao, anih pơtho pơhrăm dôm dêh char Tây Nguyên tŏk bŏk dơ̆ng tơ̆ hơnăp 1 jăl jang tơplih gĭt kăl ƀơ̆t hơdai hăm tơlĕch lơ hơnăp jang tih; proh hơmet ming dơ̆ng hnam trưng hŏk, pơm tŏ sĕt anih vei lăng, hơmet ming dơ̆ng khŭl kang ƀô̆ vei lăng, thây kô pơtho... ‘Nâu ưh khan lăp jing ‘meh vă tơplih ‘nao đơ̆ng anih jang pơtho pơhrăm mă oei jing tơdrong tŏk bŏk iŏk đei tơdrong bơngơ̆t truh đơ̆ng khŭl thây kô pơtho, mĕ ƀă hŏk tro păng tơpôl.

Tơ̆ Đắk Lắk, mĭnh lơ̆m dôm tơring đei tơdrong jang pơtho pơhrăm tih hloh tơring Tây Nguyên, tơdrong pơgơ̆r ming dơ̆ng anih pơtho pơhrăm tŏk bŏk đei tơlĕch jang hăm tơdrong jang tôch kơ tih. Lơ̆m dêh char dang ei đei 1.267 anih pơtho pơhrăm hŏk, pơtho pơhrăm tơdỏng jang kơ teh đak hăm hloh 40.400 ‘nu kang ƀô̆, thây kô pơtho, bơngai jang. Kiơ̆ trong jang proh hơmet, kơsô̆ anih pơtho pơhrăm tơchĕng hơdrol jur oei pă 655 anih jang.

Tơdrong proh hơmet ưh khan lăp vă pơm tŏ sĕt khul vei lăng hnam trưng mă năm truh tơdrong tơm iŏk yoa 'lơ̆ng hơ iă hloh mŭk drăm, pơm hơtŏk 'lơ̆ng bơ̆jang pơtho pơhrăm. Mă lei, hơdai hăm 'noh jĭ tơdrong athei tơlĕch ăn lơ̆m tơdrong jang kang ƀô̆, mă kăl 'noh tơdrong rơ̆ih iŏk khul kơdră vei lăng hnam trưng, phŏ kơdră vei lăng tơ̆ rim hnam trưng đơ̆ng rŏng proh hơmet. Anih vei lăng kon pơlei dêh char Dak Lăk athei tơdrong rơ̆ih iŏk kang ƀô̆ vei lăng pơtho pơhrăm kăl lăng kiơ̆ lơ̆m rim tơdrong hơgăt hơdăh, tơpăt, rơđăh rơđong păng gơ̆h hơlen hơdăh. Dôm tơdrong đei lăng hơlen 'nŏh sơnăm, tơdrong bơ̆ jang, tơdrong gơ̆h jang vei lăng, tơdrong joăt jang. Kơdră Anih vei lăng kon pơlei dêh char Dak Lăk Đỗ Hữu Huy athei:

“Anih vei lăng Hnam trương pơtho pơhrăm tĕnh koăng jang hơdai hăm Anih jang Nô̆i vŭ tĕnh koăng tơbăt hơdăh tơdrong pơkăp rơ̆ih iŏk kơdră vei lăng hnam trưng tơbăt hơdăh, roi tơbăt hrôih roi 'lơ̆ng, đei hla kak pơkăp, roi tơbăt hơdăh dôm yơ roi 'lơ̆ng. Hơdai hăm 'nŏh Anih jang Nô̆i vŭ kŭm kăl pơjing trong pơkăp kơdră vei lăng hnam trưng, phŏ kơdră vei lăng hnam trưng hơlen lăng mă brĕ dơ̆ng tơdrong gơ̆h jang tơ̆ hơnăp kơnh vă veh ver tơdrong đei ƀô̆h tơdrong ư̆h kơ ‘lơ̆ng”.

Ưh khan lăp tơ̆ Đắk Lắk, rim tơring nai lơ̆m tơring Tây Nguyên kŭm tŏk bŏk tơlĕch jang dôm hơyak năm pran kơtang vă tơplih ‘nao tơdrong pơtho pơhrăm. Tơ̆ Lâm Đồng, lơ̆m dêh char dang ei đei 1.453 hnam trưng teh đak, tơchĕng hơdrol đơ̆ng rŏng kơ proh hơmet oei pă 977 hnam trưng, tơjur 476 hnam trưng; hơdai hăm tơ jur hloh 1.810 kang ƀô̆ vei lăng păng bơngai jang. Trong jang âu đei athei bơ̆jang kiơ̆ trŏ lăp hăm tơdrong hiôk rim tơring; mă loi ‘noh vei sơđơ̆ng tơdrong năm vih vơ̆t hơtăih đơ̆ng hŏk tro, tơdrong anih jang tơmam drăm păng athei pơvei sơđơ̆ng tơdrong jang pơtho hŏk tơ̆ tơring groi kông, tơring hơtăih hơtŏ.

Tơ̆ Gia Lai, Anih vei lăng kon pơlei dêh char hlôi tơlĕch trong vă jang proh hơmet, pơgơ̆r ming dơ̆ng hơnĭh jang hnam trương mâm non păng phô thŏng teh đak vă hơtŏk kơtang jang 'lơ̆ng vei lăng, iŏk yua khŭl thây kô pơtho, tơmam drăm. Kiơ̆ trong jang, kơsô̆ hnam trương mâm non păng phô thŏng teh đak kơ dêh char gô tơjur đơ̆ng 1.267 hnam trương jur pă 699 hnam trương, tơjur 568 hnam trương. Tơdrong proh hơmet đei jang kiơ̆ trong jang trŏ lăp hăm tơdrong kĕ đei kơ rim tơring; lơ̆m noh, tơ̆ 61 xăh, phương tơring hiôk, kơsô̆ tơjur hnam trương hŏk đei hlŏh 51%, oei 74 xăh, phương uơ oei dơ̆ng đei hlŏh 37%. Anih pơtho pơhrăm Gia Lai sơkơ̆t tơdrong proh hơmet gô tơklep hăm vei sơđơ̆ng tơdrong gơh hŏk pơhrăm đơ̆ng hŏk tro, mă loi ‘noh jĭ tơring mơmat tat, tơring kon kông.

Hơdai hăm tơdrong bơngai jang kơ anih pơtho pơhrăm, tơdrong tơroi tơbăt, pơjing tơdrong drơ̆ng nơ̆r lơ̆m tơpôl kŭm đei rim tơring lơ̆m tơring Tây Nguyên lăng truh. Tơ̆ hơnăp dôm tơdrong bơngơ̆t đơ̆ng mĭnh ƀar mĕ ƀă hŏk tro găh tơdrong hơmơt kơ tŭl tơsăl tơdrong hŏk pơhrăm, anih vei lăng pơtho pơhrăm rim tơring tơƀôh hơdăh tơdrong proh hơmet găh lơ ‘noh jĭ pơgơ̆r dơ̆ng tơdrong jang vei lăng kiơ̆ trong hnam trưng tơm păng dôm hnam trưng iĕ; hŏk tro oei hŏk tơ̆ hnam trưng, lăm păng hơnih dang ei, ưh kơ pơm pơgăn tơdrong hŏk pơhrăm.

VOV Tây Nguyên/Thuem tơblơ̆

Viết bình luận

TIN CÙNG CHUYÊN MỤC