VOV4.Bahnar – Đơ\ng sơ năm 2014 truh dang ei, tơ\ dêh char Gia Lai pơ jing lơ pơ gar rong rơ mo xă, rong đơ\ng 2, 3 rơ bâu truh dôm j^t rơ bâu to\. ‘Nâu j^ hơ yak to\k pran lơ\m tơ drong rong kon tơ rong tơ\ tơ ring, blu\ng a hơ nhăk ăn io\k yoa lơ. Mă lei, găh ro\ng kơ tơ drong đei yoa mu\k drăm ‘no\h j^ ‘me# ‘mach cham char đơ\ng dôm pơ gar rong rơ mo đei tôch dêh, pơm ưh ‘lơ\ng truh tơ drong erih xa kơ kon pơ lei.

Đak krong Pa hrơ\ [ôh te\h păng găm ‘nhơ ‘nhue\l yoa đơ\ng đak ‘me#

Kon pơ lei thôn 1, 2 păng 3, xah Thành An, th^ xah An Khê dôm năr âu, oei erih xa ưh kơ hiôk kiơ yoa [ou đơ\ng ich rơ mo păng đak ‘me# đơ\ng pơ gar rong rơ mo kơ Công ty rong kon tơ rong Gia Lai. {ok Nguyễn Hữu Quang, đei 3ha dơ nâu rong ka, te\h pơ tăm [a păng [um, hơ [o tơ\ thôn 3 xah Thành An, tơ roi, đak ‘me# đơ\ng pơ gar rong pơ cho\h hut tơ\ ‘ngoăih ưh đei hơ met kiơ, ro kiơ\ hơ bong le\ch tơ\ đak krong Pa. Pơ gar [ok Quang je# an^h rong rơ mo kơ na pu\ răm blu\ng a păng tôch kơ dêh ‘năi. Sơ lu\ng rong ka dang 3 sao ưh đei ka yơ ke\ erih, chu\n rei pơ tăm [a hnam [ok plei [a jur truh 40%.

{ok Quang pơ ma: “Ka trăm, ka me, ka trôi dăh mă ka rô phi ku\m lôch pơ go\h đ^. &ch rơ mo ro truh, dang ei [a kăt hut le#. Pơ ma atu\m, [a [ơm ich rơ mo lơ hnang [a pơ pông tih, so\ng ưh kơ ‘lơ\ng, te\ch ưh kơ hlot ‘năi. Găh hơ la su\ng đe oei hiong răm lơ hlo\h dơ\ng. Kơ lih yoa lu sư tam mă đei an^h hơ met pơ ‘lơ\ng ich, dang ei đei ‘mi ‘no\h ich ro le\ch, sư ro le\ch truh tơ\ đak krong Pa.”

Đak ‘me# đơ\ng An^h rong rơ mo ro le\ch kiơ\ hơ bong jur tơ\ đak krong Pa

          {ok Nguyễn Duy Hưng, Pho\ kơ dră vei lăng kon pơ lei xah Thành An, th^ xah An Khê tơ roi, pơ gar rong rơ mo kơ Công ty rong kon tơ rong Gia Lai đei Dơ no\ an^h vei lăng kon pơ lei dêh char [ơk hla ar asong jang, pơ tơm pơ jing đơ\ng sơ năm 2014 păng truh khei 3 sơ năm 2015 ‘no\h jang xa tơ pă. Pơ gar âu xă 70 ha păng oei rong dang 7.500 to\ rơ mo pơm ‘nhie\m.

Đơ\ng pơ gar mât jang xa, đei lơ tơ drong ưh hơ iă, mă loi j^ ‘me# ‘mach cham char, pơm kơ ne# truh tơ drong erih xa kơ kon pơ lei. Roi dreng roi đunh roi ‘yăl păng lơ u\nh hnam oei je# pơ gar rong athei cho# kơ mu\ng ‘mơ\i mă gơ\h so\ng xa. Kon pơ lei păng khul kơ dră tơ\ xah lơ ‘măng pơ truh nơ\r pơ ma hăm an^h jang kơ pal, mă lei truh dang ei tơ drong ‘me# ‘mach âu oei tam mă sek tơ lang ‘lơ\ng ‘mơ\i. {ok Nguyễn Duy Hưng, pơ ma: “Mă tơ pă, mưh jang xa đe sư pră hơ chăng le#, ‘me# ‘mach cham char tôch dêh. Đe sư ưh đe pơm an^h mong, hơ met ich rơ mo, đak ôp hơ drong rong pơ cho\h hu\t tơ\ ‘ngoăih, ro kiơ\ hơ bong đak, ro mât tơ\ chu\n, pơ gar kon pơ lei đang kơ ‘no\h ro le\ch tơ\ đak krong. Kơ na đak krong Pa dang ei tôch kơ ‘me# ‘mach.”

Sơ lu\ng rong ka đak kơ so\k ‘nhơ nhue\l yoa đak ‘me# đơ\ng Pơ gar rong rơ mo

tơ\ xah Thành An, th^ xah An Khê

          Tơ drong pơ cho\h hu\t đak ‘me# đơ\ng an^h rong rơ mo le\ch tơ\ ‘ngoăih kơ Công ty rong kon tơ rong Gia Lai tơ\ th^ xah An Khê oei krê hlo\h dơ\ng [ât mă đak ‘me# ‘mach âu ro kiơ\ hơ bong le\ch tơ\ đak krong Pa. Dôm j^t rơ bâu u\nh hnam kon pơ lei erih xa tơ ter đak krong Pa, đơ\ng th^ xah An Khê jur tơ\ pơ băh rim năr athei tơ jră hăm đak ‘me# ‘mach. Tơ drong răm ku\m [ôh tôch rơ đăh [ât mă dôm năr âu ki đak đơ\ng Hnam kơ măy đak An Khê io\k đơ\ng đak krong Pa ‘me# ‘mach tôch dêh, đak găm ‘nhơ ‘nhue\l păng [ou tôch kơ ne#.

{ok Đỗ Tuấn Diệp, Kơ dră khul vei lăng Hnam kơ măy đak An Khê, pơ ma: “Mưh jur dăr lăng [ât blu\ng khei 10 ‘no\h hnam kơ măy [ôh đak kơ so\k, găm păng [ou kơ ne#. Kơ plăh do\h hnam kơ măy athei pơ dơ\h pơ truh đak ăn kon pơ lei yoa đak ưh kơ ‘lơ\ng. Kăt đak ‘no\h [ônh mă lei đei truh 2.300 u\nh hnam yoa đak ‘no\h tôch mơ mat. Dôm u\nh hnam đei đak kuay đe ưh pơ ma kiơ, đe [ôm đak kuay vă yoa, oei dôm u\nh hnam ưh đei ‘no\h mơ mat tơ pă.”

          Kăl pơ ma ‘no\h ưh lăp hơ dro# pơ gar rong rơ mo kơ Công ty rong kon tơ rong Gia Lai tơ\ th^ xah An Khê đe\ch pơm ‘me# ‘mach cham char, lơ pơ gar rong nai kơ Công ty âu tơ\ dêh char Gia Lai ku\m thoi no\h mơ\n. Nhen tơ\ apu\ng Mang Yang, tơ ring đei 3 pơ gar rong kơ Công ty âu, đei năng j^ pơ gar rong xă hlo\h lơ\m te\h đak, adoi đei ‘me# ‘mach cham char ngăl, pơm kơ ne# truh tơ drong erih xa kơ kon pơ lei oei ju\m dăr.

{ok Võ Lê Xuân Thiện, Kơ dră An^h vei lăng tơ mam drăm păng cham char apu\ng Mang Yang tơ roi: “Công ty rong rơ mo Gia Lai oei tơ le\ch jang lơ tơ drong jang rong rơ mo pơm ‘nhie\m, rơ mo io\k đak to\h tơ\ tơ ring. Rong tôch lơ kơ na đei [ôh ‘me# ‘mach cham char, mă loi j^ lơ\m pơ yan ‘mi. Công ty ku\m pơ kăp hăm apu\ng vă hơ met pơ ‘lơ\ng tơ drong ‘nâu, ưh ăn đei cham char ‘me# ‘mach, ưh đei pơm kơ ne# truh tơ drong jang xa, erih xa kơ kon pơ lei.”

Hơ drong rong rơ mo kơ Công ty rong kon tơ rong Gia Lai tơ\ apu\ng Mang Yang

          {ok Lê Đình Vũ, Kơ dră che\p kơ\l Công ty rong rơ mo Gia Lai ưh ôn akhan, tơ\ 1, 2 an^h rong rơ mo kơ Công ty đei [ôh ‘me# ‘mach cham char păng pơ răm truh chu\n na, sơ lu\ng rong ka kơ kon pơ lei. Hăm dôm pơ gar rong tơ\ apu\ng Mang Yang, tơ drong đak ‘me# ro mât lơ\m pơ gar ‘long kon pơ lei ‘no\h yoa đơ\ng ‘mi tih, đak lo\k ro mât lơ\m sơ lu\ng mong đak ‘me# tôch lơ, đak blai kơ na sư ro le\ch tơ\ ‘ngoăih. Tơ\ âu, găh Công ty kơ chăng jang hơ doi hăm tơ ring vă hơ met pơ ‘lơ\ng ‘me# ‘mach ku\m nhen hru\ ăn kon pơ lei hiong tơ mam pơ tăm.

Hăm pơ gar rong tơ\ th^ xah An Khê, Công ty ku\m oei chă trong hơ met pơ ‘lơ\ng ‘me# ‘mach mă lei dang ei oei tơ hlăk tăk yoa hla ar chih tơ roi găh tơ drong răm hăm cham char oei tam đei k^. Công ty oei tam mă man đei an^h mong, hơ met pơ ‘lơ\ng ich rơ mo. {ok Vũ tơ roi dơ\ng, Công ty ưh đei pơ cho\h hu\t đak ich rơ mo le\ch tơ păt tơ\ ‘ngoăih, yoa ich rơ mo vă io\k pơm mơ\r, te\ch măk ‘năi. Tơ drong đak ‘me# đơ\nh hơ drong rong ro le\ch tơ\ cham char ‘no\h j^ tơ drong ưh đei pơ rơ\ng kiơ ôh.

{ok Lê Đình Vũ, pơ ma: “Tơ\ An Khê dôm tơ drong jang pơm an^h rong hre\nh kơ na ưh tom pơm tôm hla ar. Tơ\ An Khê vă băt hơ dăh [ơm kơ ne# truh cham char thoi yơ athei gô 2, 3 năr dơ\ng ‘mơ\i gơ\h chih đang. Mưh đei hla ar chih tơ roi găh cham char ‘no\h dêh char gơ\h athei bơ\n pơm an^h ‘nâu, an^h to, đơ\ng no\h bơ\n pơm kiơ\. Lơ\m tơ drong ‘nâu, găh Công ty ku\m glăi păng hlôi bơ\ jang hăm An^h vei lăng tơ mam drăm, cham char hơ to\k tơ drong jang ‘nâu, vă công ty sir man bơ\n sơ lu\ng mong mơ\r, hơ met hơ bong ăn đak ro mât tơ\ sơ lu\ng mong mă ‘lơ\ng… Dang ei công ty ku\m đei nơ\r pơ tho pơm sơ lu\ng mong đak ‘me# vă vei lăng ‘lơ\ng cham char.”

Công ty rong kon tơ rong Gia Lai j^ công ty kon găh Gru\p jang tih Hoàng Anh Gia Lai. Công ty âu hrei ‘nâu oei rong dang 60.000 to\ rơ mo pơm ‘nhie\m păng rơ mo io\k đak to\h tơ\ 5 pơ gar rong lơ\m dôm apu\ng Mang Yang, Ia Pa păng th^ xah An Khê kơ dêh char Gia Lai. Tơ drong pơ gar rong rơ mo pơm ‘me# ‘mach cham char dang ei oei đei. ‘Nâu j^ nơ\r tơ tă vă đ^ đăng an^h jang kơ chăng mưh vă hơ to\k hre\nh tơ drong rong kon tơ rong lơ mă lei ưh tam năng kăl truh tơ drong hơ met pơ ‘lơ\ng ich kon tơ rong, pơm ‘me# ‘mach cham char păng pơm kơ ne# truh tơ drong erih xa kơ kon pơ lei.

Công Bắc: Chih

Dơ\ng: Tơ blơ\