VOV4.Bahnar - Xơnăm 2015, pơm gru kơnăl kăp g^t hăm dôm dêh char Tây Nguyên [ơ\t tơdrong jang pơih xă jăl trong Hồ Chí Minh – jăl trong 14  đei io\k yua. Jăl trong keh đang, trong dơnơm kăp g^t hloh tơring Tây Nguyên đei tơroh dôm dêh char tơring hle\ch pơbăh nhen Bình Phước, Bình Dương, plei tơm Hồ Chí Minh. Ưh kơ adro# pơjing um ru\p ‘nao găh trong nơnăm, jăl trong ‘nao oei jing anih hơyak ăn tơring Tây Nguyên đei lơ mu\k drăm ke\ ato\k tơ iung hloh dơ\ng.  

            Pơtơm đơ\ng th^ tra#n Đak Tô, apu\ng Đak Tô, dêh char Kon Tum vih găh pơbăh năm truh tơring tơroh kơ 2 dêh char Dak Nông păng Bình Phước, jăl trong  Hồ Chí Minh găn Tây Nguyên ataih hloh 600 km, xơnăm âu hlôi tơpăt ‘lơ\ng, găn dôm pơgar kxu jơk [l^k dăh mă găn dôm anih bri ‘long hơngo păng lơ pơgar cà phê atu\m hăm tơm tiu.  

Lơ\m xơnăm, đơ\ng ro\ng kơ lơ ‘măng năm tơ\ plei tơm Hồ Chí Minh, pho\ noh năm apong kơ kon, pho\ noh năm khăm hơmet j^, [ok Lý Văn Dũng, 57 xơnăm, oei tơ\ kueng kpho# 1, phường Trần Hưng Đạo, plei tơm Kon Tum, băt hơdăh tơdrong pơyua đơ\ng jăl trong tơroh 4 tong gre năm hadoi ‘nao pơih âu:Inh noh kon pơlei tơ\ âu păng hơnơ\ng vih vơ\t tơ\ jăl trong âu. Dôm xơnăm adrol kơ đei jăl trong Hồ Chí Minh noh trong âu ưh kơ ‘lơ\ng, kon pơlei năm jang dăh mă gre vih vơ\t tơnap tap. {ơ\t đei jăl trong Hồ Chí Minh noh kon pơlei chơt hơ iă, đơ\ng unh hơyuh pơchră hơdăh tơ\ trong noh tôm tơring kon pơlei đei tôm, hiôk hian ăn kon pơlei chă erih xa, găh đak xăng đak dâu vă vih vơ\t adoi tenh păng hiôk mơ\n.  

            Jăl trong 14 jing jăl trong kơdra#m bngai hloh tơ\ Tây Nguyên, hăm hloh 6 rơbâu tong gre vih vơ\t păng kơ rơbâu tong gre nai vih vơ\t rim kơ năr. Ưh kơ adro# tôm tơmam te\ch tơle\ch tơmam ăn teh đak đe lơ\m tơring gô vih vơ\t kiơ\ trong âu, năm truh tơ\ dơno\k duk tơ\ plei tơm Hồ Chí Minh, mă lơ noh kon pơlei, rim xơnăm gô đei minh [ar ‘măng vih vơ\t tơ\ jăl trong tih, năm tơ\ plei tơm hơpong ‘nho\ng oh, răt tơmam drăm dăh mă khăm hơmet j^. Minh xơnăm đơ\ng ro\ng kơ jăl trong đei bơ\ keh jing minh xơnăm kon pơlei vih vơ\t hiôk hian – ưh kơ hoach jơ, minh xơnăm dôm doanh nghiệp jang găh trong nơnăm pơm jang đei yua lơ. {ok Đặng Hữu Minh, Kdră anih jang 999, minh lơ\m dôm doanh nghiệp jang găh chơ tơmoi tơ\ Buôn Ma Thuột, dêh char Dak Lak ăn tơbăt: Jăl trong keh đang noh kiơ\ đơ\ng hơlen kơ Anih jang, đei lơ gre vih vơ\t noh [ôh đei yua hơ iă tơpă. Xơ\ noh, hoach lơ jên răt lôp gre, dang ei noh tơjur truh 40% hloi. Găh đak xăng đak dâu adoi tơjur đei 30% păng jên hơmet ming gre adoi tơjur đei pơhlom 30% mơ\n.

            Ưh kơ adro# pơjing um ai ‘nao găh trong nơnăm tơ\ tơring Tây Nguyên, jăl trong Hồ Chí Minh đei io\k yua oei jing hơyak ăn hơto\k mu\k drăm. Đơ\ng ro\ng kơ jăl trong âu đei ming hơmet, dôm anih axong jang hlôi năm truh hăm Tây Nguyên lơ hloh. Lơ\m Hopa ko\m axong jang tơ\ tơring Tây Nguyên, pơgơ\r ăh khei 5/2015, dôm dêh char Tây Nguyên hlôi hơvơn đei 13 tơdrong axong jang tih hăm kxo# jên axong jang hloh 16 rơbâu 600 tih hlak jên. Kon Tum, dêh chăr mă adrol âu ki đei lăng jing ưh kơ hiôk găh trong nơnăm, tơnap hăm tơdrong hơvơn axong jang, noh lơ\m xơnăm âu, hơvơn đei truh 7 rơbâu 700 tih hlak jên, lơ hloh lơ\m tơring. Tơdrong erih mă jăl trong âu tơgu\m hơto\k tơdrong mu\k drăm ăn dôm dêh char [ôh hơdăh kiơ\ tơdrong ato\k tenh găh trong vih vơ\t. Dôm doanh nghiệp jang tơ\ Tây Nguyên, tơ\ Bình Phước, Bình Dương, plei tơm Hồ Chí Minh hlôi kh^n axong jang, răt lơ kmăi kmo\k vă pơm jangd dei pơih xă. {ok Trần Việt Hùng, Pho\ kdră Jơnu\m pơgơ\r jang Tây Nguyên akhan, kxo# tơdrong hơvơn jang ăn Tây Nguyên ăh xơnăm 2015 noh tơbang hơdăh ăn tơdrong tơre\k kăp g^t đơ\ng jăl trong Hồ Chí Minh âu: “Tơdrong io\k yua jăl trong âu, hăp pơm hơto\k jơhngơ\m đơ\ng dôm anih axong jang păng kon pơlei păng Jơnu\m pơgơ\r tơring dôm dêh char Tây Nguyên đei jăl trong tơroh găn. Păng dôm axong jang vih hơlơ\k dăh mă năm tơ\ Tây Nguyên lơ hloh.”

Oei [ok Phạm Ngọc Nghị, Kdră Anih vei lăng kon pơlei dêh char Dak Lak xkơ\t: “Găh mu\k drăm noh dôm tơmam drăm đei trong vih vơ\t hiôk hian hloh, đơ\ng anih noh tơmam choh jang xa kơ Dak Lak păng Tây Nguyên pơma atu\m noh kon pơlei đei yua, kjă kăp g^t tơmam drăm đei hơto\k păng tơdrong chơ tơmam drăm đơ\ng dôm jăl trong, tơdrong erih kon pơlei đei hơto\k [ôh hơdăh.

Hăm dêh char Dak Nông, jăl trong Hồ Chí Minh găn dêh char keh đang păng tơmơ\t yua duh xkơ\t ăn dôm tơdrong hơto\k io\k yua ‘nao. {ok Ngô Xuân Lộc, Kdră Anih jang kơ Anih vei lăng kon pơlei dêh char Dak Nông ăn tơbăt: Lơ\m xơnăm 2015, dêh char hlôi hơvơn đei dôm anih axong jang kiơ\ tơdrong lui ngeh lơ\m jăl trong tơm âu hăm kxo# jên hơvơn axong jang je# 2 tih đôlar. ‘Ngoaih kơ dôm tơdrong jang tih găh ko\ng nghie#p noh dôm anih axong jang nai găh choh jang xa păng jang găh bri duh đei tơle\ch jang, hlôi păng to\k bo\k axong jang vă ăh xơnăm 2016 tơmơ\t jang dôm tơdrong jang tih găh rong kon tơrong păng choh pơtăm, đơ\ng noh duh xkơ\t jên tơmơ\t mong kơ dêh char gô hơto\k hloh 1 rơbâu tih hlak jên pơtêng hăm xơnăm adrol.

            Jăl trong tih hlôi đei pơih, kơtă lơ\m xơnăm mă blu\ng hlôi pơjing đei tơdrong jơnei găh mu\k drăm tơpôl hơdăh hloh. Hơbo\ gô đei tơplih pran hloh lơ\m dôm xơnăm truh, [ơ\t trong nơnăm hiôk hian tơgu\m ăn Tây Nguyên jang kiơ\ tơdrong ke\ đei kơ tơring kơdih po.