VOV4.Bahnar - {ơ\t hơ tuch khei 5 âu ki, tơ\ pơ lei tơm Đà Lạt (Lâm Đồng), An^h tơm vei lăng găh cho\h jang sa păng hơ to\k tơ iung tơ ring tơ rang hlôi pơ gơ\r hop ako\m tơ le\ch jang tơ drong jang vei lăng, hơ met ming păng hơ to\k tơ iung bri kơ jăp tơ ring Tây nguyên jăl jang 2016-2030. Tơ pă yan âu, mă đơ\ng tơ drong ‘lơ\ng ako\m đ^ đăng đơ\ng vei lăng bri tơ\ Tây nguyên io\k đei lơ jơ nei ‘lơ\ng, mă lei tơ pă yan âu oei đei lơ an^h tơ to\ phă bri đei [o#h mơ mat tat, hăm tơ drong pơ dăr roi ‘năr roi de#h, đei khu\l jang, te\h bri brăh lơ\m tơ ring hơ nơ\ng đei tơ jur.

Kiơ\ pơ tôch tơ băt hơ dăh tơ drong bri sơ năm 2018, ako\p hơ găt te\h đei bri kơ rim de#h char Tây Nguyên hlo\h 2.557.300hec tar, to\k 3.502hec tar pơ têng hăm sơ năm 2017, kơ so# pe\ng yơ\p bri lơ\m tơ ring đei 46%. Lơ\m sơ năm 2018, khu\l linh kơ pal hlôi chă [o#h 4.114 ‘măng pơm glăi tơ chơ\t găh vei lăng păng hơ to\k tơ iung bri, tơ jur 844 ‘măng pơ têng hăm khei ‘nâu sơ năm sơ\, hăm te\h bri đei hiong răm 255hec tar, tơ jur 92hec tar pơ têng hăm sơ năm 2017.

Mă đơ\ng tơ drong jang ako\m đơ\ng vei lăng bri tơ\ Tây Nguyên io\k đei lơ jơ nei ‘lơ\ng, mă lei tơ pă yan âu oei đei lơ an^h tơ to\ phă bri đei [o#h mơ mat tat, hăm tơ drong pơ dăr roi ‘năr roi de#h, đei khu\l jang, te\h bri brăh lơ\m tơ ring hơ nơ\ng đei tơ jur. Kiơ\ kơ [ok Y Giang Gry Niê Knơng, Pho\ kơ dră an^h vei lăng kon pơ lei de#h char Dak Lak, tơ drong jang vei lăng bri đơ\ng rim de#h char tơ\ Tây nguyên to\k bo\k tơ jră hăm lơ mơ mat tat păng long nol ngăl. “Tru\h dang ei tơ\ Dak Lak păng dôm de#h char Tây nguyên ‘no\h bri tơ jur tôch kơ tang, mă đơ\ng đei lăng tru\h lơ bơ\ih ră, mă tơ drong sek phak đơ\ng khu\l kơ dră rim tơ ring tam mă đei io\k yua lơ, mă loi ‘no\h j^ lơ\m tơ drong jang vei lăng, hơ to\k tơ iung păng hơ to\k ‘lơ\ng mong răk bri. Dak Lak ku\m nhen Lâm Đồng păng dôm de#h char nai đe\ch, năr ‘nâu đe ư\h kơ ko\h bơ\ih mă [ôm pơ gang pơ nhu\l ăn kơ ‘long lôch, [ơ\t mă khu\l jang vei lăng bri ‘long dăh mă rim khu\l jang nai ư\h kơ ke\ prăt năr tơ oei tơ\ hơ la tơm ‘long bri”.

Pơm pơ nhu\l ‘long bri lôch vă tơ gar io\k te\h đei [o#h tơ\ Tây nguyên

Oei [ok Nguyễn Văn Sơn, Kơ dră an^h vei lăng găh cho\h jang sa păng hơ to\k tơ iung tơ ring tơ rang de#h char Lâm Đồng ‘no\h akhan, mă đơ\ng tơ ring hlôi hơ to\k loi dơ\ng păng tơ le\ch jang hrơ\p 1 ‘măng lơ trong jang lơ\m tơ drong jang vei lăng, mă lei tơ drong phă bri tơ gar te\h oei đei [o#h păng roi ‘năr roi jing mơ mat vei lăng, tơ drong băt hơ dăh bơ ngai pơm glăi ‘no\h j^ tơ drong tôch kơ mơ mat tat. “Kơ so# ‘măng kru\l tơ ‘ngla ư\h kơ đei tơ jur to\ se\t hơ yơ hloi, [ơ\t mă tơ drong dang ei găh pơm glăi ‘no\h ư\h kơ s^ mơ\t ko\h io\k đang kơ ‘no\h chơ năm te\ch, mă io\k jang io\k te\h năm te\ch đei kơ jă lơ hlo\h [iơ\, tơ drong ‘nâu tôch kơ mơ mat. Mă dôm ‘măng pơm glăi nhen thoi âu tơ dăh ư\h kơ sek phak pơ tôch ‘no\h tơ drong vei lăng bri gô ư\h kơ đei io\k yua”.  

Pơ ma tơ\ hop ako\m, Pho\ kơ dră an^h tơm vei lăng găh cho\h jang sa păng hơ to\k tơ iung tơ ring tơ rang Hà Công Tuấn akhan, vă tang găn tơ drong hiong bri, dar de\h tơ iung bri jơ nei, hơ nhăk te\h bri io\k đei 2,72 triệu hec tar păng hơ to\k pe\ng yơ\p bri to\k 49,2% kiơ\ tơ drong hơ găt mă tơ drong jang vei lăng, tơ iung kơ jăp bri tơ ring Tây nguyên hlôi tơ le\ch ăn, ‘ngoăih kơ tơ le\ch jang đei io\k yua rim trong jang tơ gu\m tơ le\ch ăn, rim an^h jang găh bri ‘long, tơ ring rim de#h char kăl kơ ako\m đ^ đăng khu\l jang sek phak kơ hret rim ‘măng phă bri đei [o#h.“&nh đei hla ar tơ blang hơ bo\ hre\nh , tam mă tơ pă ‘no\h đơ\ng kơ so# ch^h jo# nhôn tơ roi tơ băt, hơ len lăng bri rim sơ năm, mă loi ‘no\h j^ sơ năm 2018 pơ têng hăm rup tơ blang hơ len âu hlôi đei glăi pha, tơ jur dang 4.000hec tar mă găh lơ ‘no\h bri brăh. Tơ je# âu đei [o#h tơ drong mơ\t pơm glăi pơ ma atu\m, mă loi ‘no\h j^ hăm bri hơ ngo, tơ drong glăi koer tơm [ôm pơ gang hóa chất, pơ răm tơ mam bri… mă lei nhen le\ bơ\n tam mă hơ drin lơ\m iung jang, mă loi ‘no\h tơ drong dăr hơ len tơ chă đei dôm tơ drong pơm glăi. Tơ dăh bơ\n tam mă hơ drin tang găn pơm glăi âu ‘no\h sư gô jing pơ rang j^ tôch kơ krê hơ mơt”.

Lơ\m an^h hop ako\m

Vă jang kiơ\ rim tơ drong hơ găt đơ\ng tơ drong jang, an^h tơm vei lăng găh cho\h jang sa păng hơ to\k tơ iung tơ ring tơ rang tơ le\ch dôm hơ năp jang tơm nhen: Vei lăng hlo\h 2,2 triệu hec tar bri brăh đei dang ei; vei lăng bri ư\h kơ le# đei [o#h tơ gar băl bri păng tu\n pran vei lăng bri tơ pôl, hơ nơ\ng pơ jao bri ăn kon pơ lei vei lăng. Hơ dai hăm ‘no\h j^ hơ năp jang hơ to\k tơ iung bri hăm tơ drong jang pơ tăm bri hăm hơ găt rơ đăh nhen: pơ tăm 7.100 hec tar bri tang găn păng bri kơ drơ\ng, pơ tăm 136,6 rơ bâu hec tar bri pơm tơ le\ch, gơ var rong ming bri jo# păh lăp 36.600 hec tar 1 sơ năm; pơ tăm ‘long pơm yơ\p 48,4 triệu tơ nơm.

An^h tơm vei lăng găh cho\h jang sa păng hơ to\k tơ iung tơ ring tơ rang ku\m athei rim an^h jang [ơm tru\h păng 5 de#h char Tây Nguyên pơm kiơ\ hrơ\p 1 ‘măng dôm trong jang vă tơ le\ch tơ drong jang kiơ\ trong vă jang hlôi k^ ăn. Dôm de#h char Tây Nguyên kăl kơ tơ gu\m hơ drol jang kiơ\ rim tơ drong hơ găt hơ năp jang oei ư\h kơ măh đơ\ng tơ drong jang lơ\m jăl jang 2016 - 2020; hơ dai hăm tơ le\ch hơ năp jang kăl, vei lăng păng hơ to\k tơ iung bri, hơ to\k tơ iung ‘long bri hăm kơ măy kơ mo\k ‘nao, vei lăng bri tơ pôl, hơ met ming ‘lơ\ng tơ drong jang sa, hơ to\k tơ iung tơ mam bri ‘long. Mă loi ‘no\h, rim de#h char kăl kơ hơ to\k tơ iung bri ‘long kiơ\ kơ jă kăp g^t, hơ to\k tơ iung tơ ring tơ mam ‘long bri pơ tăm, vei lăng bri kơ jăp păng asong hla ar sơ kơ\t bri…

Quang Sáng: Ch^h

Thuem: Tơ blơ\