VOV4.Bahnar - Hăm dôm rơvơn găh cham
char ‘lơ\ng ro\, to\ ‘năr rơngơp păng dôm tơdrong oe\i sa jo\h ayo\ ‘lơ\ng hơ iă
kơ kon pơle\i kơtă, đơ\ng sơ\, Mẫu Sơn hlôi đe\i tơmoi năm tơmang lăng, pơdơ\h
pơde\i tôch kơ lơ mư\h rim ‘măng đe\i chă yak năm tơ\ tơring Lạng. Dôm năr
blu\ng sơnăm 2015 au, ‘măng mă blu\ng an^h jang tơmang pơ hiơ\ Lạng Sơn pơgơ\r
“Năr pơm le#h tơmang pơ hiơ\ pơyan yă rak Mẫu Sơn”, hơnhăk ba đe\i lơ hơ iă ăn
tơmoi, lăng ‘nau jing m^nh lơ\m dôm trong gơlong g^t kăl vă io\k đe\i trong tơle\ch
jang hơvơn đe\i 2 tr^u 500.000 ‘nu tơmoi năm tơmang tơ\ Lạng Sơn lơ\m sơnăm
2015.
Kơ nho\ng kông Mẫu Sơn prăt sơ năm
tu\k jur hơ nơ\ng, ‘ngie\t ‘long lai yơ ku\m [e\nh kơ tu\k, hơ mơ\l dom. Pơ yan
tơ ngie\t, hơ yuh to\ tơ\ Mẫu Sơn đei năr jur hơ la kơ 0 đo# C, kial tơ ngie\t
hơ nơ\ng, đei năr đei tuyêt jur hai. Năm chă thông tơ mang lăng vă gơ\h băt
kial tơ ngie\t tơ\ tơ ring groi kông hlo\h 1000 met pơ têng hăm đak dơ s^ păng
lăng tuyêt jur tơ\ kông Mẫu Sơn đơ\ng sơ\ hlôi jing tơ drong hơ iă, pơm lăp đon
kơ băt dôm yơ bơ ngai tơ mang lăng. Mo\ Đỗ Thị Thái Hà, 1 ‘nu bơ ngai truh
đơ\ng Bắc Giang tơ roi: ‘măng mă blu\ng ku\m hăm hnam tơ no\ truh tơ mang lăng
lơ\m pơ yan tơ ngie\t tơ\ Mẫu Sơn, mă đơ\ng tôch găng, hơ mret jâng ti ră mă
lei hơ iă dêh mưh lăng kơ nho\ng kông Mẫu Sơn lơ\m hơ mơ\l:
“Inh
tôch hơ iă, tôch hưch hanh, ‘măng mă blu\ng [ôh tơ ngie\t thoi âu, guam đ^ hơ
kâu jăn. Inh [ôh tơ\ âu tôch ‘lơ\ng. Inh vă tơ roi ăn bôl boăl
truh tơ mang lăng tơ\ âu dơ\ng…”.
Chă
tơ mang lăng tơ\ Mẫu Sơn ưh lăp pơm ăn tơ moi lăp đon yoa cham char tôch ‘lơ\ng,
hơ yuh kial cham char rơ go\h ‘lơ\ng prăt sơ năm đe\ch mă yoa lơ tơ drong jo\h
hơ ri xoang chơt hơ iă kơ kon pơ lei Dao, Nùng, Tày erih xa tơ\ âu dơ\ng. Tơ
moi đei lăng đe pơm [uih vă pơ đih tơ drô, et ngôi tơ drô Mẫu Sơn tôch [âu phu,
lăng đe pai por go\ nhen prung lăh đing, [uh nhu\ng, [u\h ie\r… Lơ tơ drong hơ
ri hơ xoang đei pơ gơ\r hơ nhăk truh tơ drong hưch hanh, hiôk chơt ăn tơ mi
nhen: Hơ ri pơ yong, hơ xoang hlôm klel, pơ tâp chok, pơ gơ\r soi ăn đe hơ io\h
tơ\l sơ năm tơ dăm kơ bơ ngai Dao…’Nho\ng Lê Đức Mạnh, tơ\ Hàng Da, Hà Nội năm
tơ mang lăng tơ\ Mẫu Sơn tơ roi: “Inh tam biơh năm tơ\ Lạng Sơn lai yơ kơ na
‘me\h năm lăng thoi yơ. Inh [ôh Mẫu Sơn tơ ngie\t, guam, ‘nâu ku\m jing tơ
drong inh tam mă biơh tơ [âp, inh [ôh tôch hơ iă.”
Hăm
tơ drong pơ gơ\r Năr chă tơ mang lăng pơ yan tơ ngie\t Mẫu Sơn 2015, dêh char
Lạng Sơn ‘me\h tơ roi ăn tơ moi truh tơ mang lăng dôm tơ drong kăp g^t lơ\m jơ
hnơr erih, jo\h ayo\ kơ do\ xoang, cham char bri brăh ‘lơ\ng ro\, tơ mam xa
‘lơ\ng đơ\ng tơ ring Lạng… vă sơng roi đunh roi lơ bơ ngai truh tơ\ âu, pơ dơ\h
ngôi ku\m nhen dôm bơ ngai tơ mât jên jang tơ iung pơ jing Mẫu Sơn jing 1 lơ\m
46 an^h chă tơ mang lăng ‘lơ\ng ro\ lơ\m te\h đak, đei tơ drong ‘lơ\ng vă to\k
jing tơ ring tơ mang lăng kơ te\h đak. Yă Bế Thị Thu Hiền, Pho\ Kơ dră An^h vei
lăng tơ drong jo\h ayo\ kơ do\ xoang, tơ plo\ng kơ dâu păng tơ mang lăng dêh
char Lạng Sơn tơ roi: “ ‘Nâu j^ tơ drong
jang vă pơm tơ le\ch tơ mam drăm tơ mang lăng ‘nao ăn tơ drong chă tơ mang lăng
pơ ma atu\m păng ăn dêh char Lạng Sơn pơ
ma adro#. Atu\m hăm ‘no\h, ku\m jing tơ mam ‘nao hăm tơ drong tơ mang lăng kơ
dôm dêh char lơ\m tơ ring Đông Bắc. An^h chă tơ mang lăng Mẫu Sơn đei năng
‘lơ\ng đơ\ng sơ\ bơih. Yoa thoi no\h, hrei ‘nâu, dêh char Lạng Sơn oei dar de\h
bơ\ jang tơ iung tơ ring chă tơ mang lăng Mẫu Sơn vă pơm lăp hăm dôm tơ drong
tơ chơ\t kơ an^h chă tơ mang lăng te\h đak. Jing an^h sơng io\k jên tơ mât jang
ăn tơ drong chă tơ mang lăng ku\m nhen jang hơ doi hăm dôm tơ ring lơ\m te\h
đak vă pơ jing đei lơ tơ mam ‘lơ\ng ro\ ăn tơ drong chă tơ mang lăng tơ\ Mẫu
Sơn …”
Tơ
drong ‘lơ\ng đơ\ng cham char, hơ yuh kial rơ go\h tơ\ âu hlôi pơm ăn tơ moi chă
thông, tơ mang lăng tơ\ Mẫu Sơn tôch lăp đon. Mă lei vă an^h chă tơ mang lăng Mẫu
Sơn jing anăn đei ư hơ nhang lơ\m tơ ring, lơ\m te\h đak ‘no\h kăl đei jên tơ
le\ch jang mă ‘lơ\ng ‘mơ\i. Ưh lăp man hnam te\p pơ dơ\h, pơ vih por ‘nhot
đe\ch, mă tơ drong kăl dơ\ng ‘no\h athei sơng tơ moi kiơ\ đơ\ng dôm tơ drong
jo\h ayo\ kơ do\ xoang ‘lơ\ng ro\, nơ\r pơ ma xa gơ\h hơ gei dơ\ng. Ưh lăp gơ
nang pôm kial, kông, hơ mơl tơ\ kơ nho\ng kông Mẫu Sơn đe\ch, mă athei pơ jing
đei lơ tơ mam chă tơ mang lăng, an^h pơ dơ\h ngôi, tơ drong juăt et soi so, soi
kơ yang pơ ‘nhang hơ dre\, răt xa tơ mam tơ\ tơ ring hai, pơih trong chă thông,
pơ jing tơ mam chă tơ mang lăng hơ dai hăm dôm dêh char lơ\m tơ ring Đông Bắc vă
roi sơng đei lơ tơ moi truh chă thông, tơ mang lăng tơ\ tơ ring Lạng lơ\m khei
‘năr truh âu kơnh.
Bơngai tơblơ\ nơ\r: Dơng
Viết bình luận