VOV4.Bahnar - Hăm bơ ngai dơ nu\h hin, ư\h kơ đei tơ drong chơt hơ iă hơ yơ hơ iă hlo\h [ơ\t đei asong hnam oei, mă loi ‘no\h j^ kon pơ lei kon kông dơ nu\h hin tơ ring sơ lam te\h đak. Tơ drong chơt hơ iă ‘no\h to\k bo\k đei [o#h tơ\ rim tơ ring oei hle tơ ring sơ lam te\h đak Bù Gia Mập, de#h char Bình Phước. ‘Nâu jing io\k yua đơ\ng tơ drong hơ drin đơ\ng lơ an^h jang, lơ kơ dră păng tơ drong atu\m jơ hngơ\m đơ\ng rim khu\l jang tơ bôl, rim an^h jang, kơ d^h lơ\m păng ‘ngoăih de#h char. Dôm to\ hnam ‘nao ‘lơ\ng, kơ jăp gô tơ gu\m ăn kon pơ lei tơ ring ‘nâu hiôk klăih đơ\ng dơ nu\h hin, sơ đơ\ng tơ drong ar^h sa.  

U|nh hnam mo\ Thị Nhơ sơ\ oei tơ\ đội 6 plei Tân Lập, xăh Phú Nghĩa, apu\ng Bù Gia Mập, de#h char Bình Phước jing m^nh lơ\m dôm pơ lei hơ nơ\ng đei tơ klăh hơ dro# lơ\m pơ yan ‘mi kial. Ư|h kơ đei u\nh điên, ư\h kơ đei trong, ư\h kơ đei hnam trưng, ư\h kơ đei hnam pơ gang, tơ drong ar^h sa kơ u\nh hnam mo\ găh lơ pơ mơ\ng lơ\m “ tơ mam” đơ\ng bri kông. Io\k đơ\ng ‘măng bri đei kơ\m, te\h tơ drong jang đei io\k jang, dôm u\nh hnam kon pơ lei nhen u\nh hnam mo\ Thị Nhơ roi jing mơ mat hlo\h dơ\ng. Băt đei tơ drong kơ pal, khu\l kơ dră tơ ring ‘nâu hlôi pơ jing tơ ring oei hle ăn kơ 40 u\nh hnam bơ ngai S’tiêng oei tơ\ plei Tân Lập tơ\ plei Hai Căn, xăh Phú Nghĩa. Đơ\ng ro\ng vă je# 2 sơ năm v^h ar^h sa lơ\m tơ ring te\h hle, tơ drong ar^h sa kơ u\nh hnam mo\ [rư\ [rư\ sơ đơ\ng. 

- Sơ\ ar^h lơ\m bri, pơ ngot de#h đang kơ ‘no\h j^ jăn dơ\ng. Dang ei v^h tơ\ tơ ring oei hle âu [o#h chhôk hơ iă de#h. Te\h đak pơm hnam đang kơ ‘no\h oei cho# u\nh điên, đak, hnam trưng ho\k, hnam pơ gang xăh đei đ^, kon pơ lei bu bu ku\m chhôk hơ iă. Chơt de#h dang ei bơ ngơ\t kơ jang sa đe\ch.

Kang [o# Khu\l jang mu\k drăm Khu\l linh 778 năm ngôi ap^nh jet gia pơ ma dơ nu\h hăm kon pơ lei plei Hai Căn

Lơ\m hnam ‘nao ‘lơ\ng să vă je# 50m², u\nh hnam ‘nho\ng Điểu So oei tơ\ plei Hai Căn, xăh Phú Nghĩa ku\m ư\h kơ ôn đei tơ drong chơt hơ iă. ‘Nho\ng tơ roi, tơ dăh ư\h kơ đei tơ drong bơ ngơ\t tru\h đơ\ng Đảng, te\h đak ‘no\h hnam kơ jăp hăm ‘nho\ng oei jing tơ drong hơ pơi ‘me\h đe\ch. ‘Nho\ng Điểu So tơ roi tơ băt:  

- U|nh hnam mơ mat tat, jang ư\h kơ măh sa mă đei tơ gu\m man hnam ‘no\h chhôk de#h. Dang ei ‘no\h ư\h pă bơ ngơ\t dơ\ng bơ\ih. Ư|h khan lăp asong ăn rơ mo, te\h đak oei asong ăn tivi, go\ por điên dơ\ng bơ nê lơ de#h.

Io\k đơ\ng yông năm oei tơ\ tơ ring oei hle tơ\ plei Hai Căn âu, tơ drong ar^h sa kơ bre klo kăn mơ lo#h Điểu So hiôk hlo\h tôch kơ lơ. ‘Ngoăih kơ tơ drong vei lăng 1 hec tar điêu păng hơ [o, klo kăn ‘nho\ng oei io\k thim găr điêu bro\k jang [ơ\t rơ hơi. Te\h ho\h tơ\ ro\ng hnam ‘nho\ng pơ tăm thim ‘long [ơ păng ‘nhot, [um. 2 ‘nu kon ‘nho\ng đei tru\h tơ\ hnam trưng, ư\h pă athei pu\ kon năm tơ\ mir nhen hơ drol ki dơ\ng bơ\ih. Lăng dôm hnam ‘nao, kơ jăp pơm tơ\ tơ ring oei hle âu, bu bu ku\m [ônh kơ lăng [o#h đei jơ hngơ\m ar^h ‘nao tơ\ tơ ring ‘nâu. {ok Đặng Sỹ Oánh – Kơ dră an^h vei lăng kon pơ lei xăh Phú Nghĩa, apu\ng Bù Gia Mập, de#h char Bình Phước tơ roi tơ băt: 

- Io\k đơ\ng yông đei 1,2 kon pơ lei kon kông tơ\ đội 6 plei Tân Lập le\ch oei tơ\ tơ ring oei hle ‘no\h tơ drong ar^h sa kon pơ lei pă [iơ\. Oei an^h so trong nơ năm v^h vơ\t mơ mat, ư\h kơ đei u\nh điên, ư\h kơ đei đak, hnam oei hiăh hiok. Dang ei le\ch oei tơ\ tơ ring oei hle đei hnam man, đei trong [ê to\ng, trong hơ ga, đang kơ ‘no\h đei u\nh điên, đei đak. Khu\l jang Mu\k drăm Khu\l linh 778 man hnam đang oei ăn thim tivi, kuat kơ măy, go\ por điên. {ơ\t le\ch oei tơ\ tơ ring hle âu ‘no\h tơ drong ar^h kon pơ lei đei [o#h ‘lơ\ng [iơ\.

Pơ gar ‘nhot lơ\m hnam

Tơ drong chơt hơ iă ư\h khan lăp tru\h hăm hơ dro# mo\ Thị Nhơ, ‘nho\ng Điểu So mă gô oei tru\h hăm lơ u\nh hnam dơ nu\h hin bơ ngai S’tiêng nai tơ\ đội 6, plei Tân Lập. ‘No\h j^ 15 to\ hnam ‘nao ( 1 pôm hnam đei kơ jă hlo\h 60 triệu hlak jên) yua đơ\ng Khu\l jang mu\k drăm khu\l linh 778 pơm tơ ‘ngla tơ mơ\t jên jang to\k bo\k man, đei pơm đang păng pơ jao ăn kơ kon pơ lei lơ\m hơ tuch sơ năm 2016. Tơ drong vang tơ gu\m năr jang, tơ gop mu\k drăm đơ\ng găh Khu\l jang mu\k drăm khu\l linh 778 – an^h jang oei lơ\m tơ ring sơ lam Bù Gia Mập, de#h char Bình Phước hăm kon pơ lei tôch kơ ‘lơ\ng. {ok Đặng Công Bầu – Kơ dră Khu\l jang mu\k drăm khu\l linh 778 tơ roi tơ băt:

- Hơ vơn đe năm oei tơ\ tơ ring oei hle ‘no\h athei tơ gu\m ăn kơ đe ‘me\h joăt hăm tơ ring oei hle. Mă 2 dơ\ng tơ gu\m đe sư băt vei rong kon tơ rong, cho\h pơ tăm, pơ tho ăn đe sư tơ drong jang tang găn pơ rang j^, pơm rơ go\h cham char vă vei lăng sơ đơ\ng pơm liơ\ tơ ring oei hle athei hlo\h kơ an^h oei so. Hrei ‘nâu, kon pơ lei đ^ băt kơ pơ tăm ‘nhot. Âu ki, nhôn ku\m hăm ko\ng ti Hải Vương tơ gu\m hơ dre\ch ‘long [ơ ăn kơ kon pơ lei pơ tăm, 1 u\nh hnam đei 5 – 7 tơ nơm.

M^nh păh tơ ring oei hle plei Hai Căn

‘Ngoăih kơ tơ drong jang ăn năm oei tơ\ tơ ring oei hle tơ\ plei Hai Căn (tiểu khu 119), xăh Phú Nghĩa, apu\ng Bù Gia Mập, de#h char Bình Phước ku\m hlôi jang đang 9 tơ drong jang oei 1 dơ nơ\ng cho\h jang sa dơ\ng 1 [ôt ăn kơ kon pơ lei kon kông tơ gu\m 681 u\nh hnam sơ đơ\ng tơ drong ar^h sa tơ\ tơ ring tơ drong jang. Rim tơ ring oei tơ gu\m ‘long, kon yo\ng, pho\ng ăn kơ kon pơ lei tơ ring oei hle hơ to\k tơ iung jang sa, sơ đơ\ng tơ drong ar^h sa. Tơ drong jang ăn oei tơ\ tơ ring hle hlôi tơ gop tơ jur dơ nu\h hin kơ jăp lơ\m tơ ring kon pơ lei kon kông.   

De#h char Bình Phước đei hlo\h 14.600 u\nh hnam dơ nu\h hin, lơ\m no\h u\nh hnam dơ nu\h hin bơ ngai kon kông đei hlo\h 44%, đei lơ ‘no\h j^ bơ ngai S’tiêng, M’nông păng Khmer. Lơ\m kơ so# âu oei đei tôch kơ lơ u\nh hnam tôch kơ kăl đei hnam oei. Kơ l^h thoi no\h, tơ\ hơ năp kơnh, rim kơ dră tơ ring ‘nâu hơ nơ\ng ako\m lơ kon jên, hơ vơn rim bơ ngai đei jơ hngơ\m đon ‘lơ\ng lơ\m păng ‘ngoăih de#h char vă bơ ngơ\t tơ pl^h an^h oei ăn kơ kon pơ lei.

Thuem tơ blơ\