VOV4.Bahnar -Hăm rim bơngai Việt Nam, dôm năr pơyan puih mak sơnăm 1945 ling lang yak mơ\t lơ\m chăl sơnăm g^t kăl dăr sơnăm kơ hơdre\ch hơdrung nhen m^nh hơyak g^t kăl ang hơdăh, nuih mơng. Mă kăl, năr 2/9/1945, Kơdră che\p pơgơ\r te\h đak Hồ Chí Minh đo\k Nơ\r tơchơ\t pơm tơm kơd^h, pơ jing đe\i te\h đak Việt Nam Dân chủ Cộng hòa hlôi ge\i kơ jăp lơ\m jơhngơ\m đon kon bơngai Việt.                                      

Hlôi yak hlo\h 70 sơnăm jo# đơ\ng mă te\h đak đe\i pơm tơm kơd^h, mă le\i hăm dôm bơngai [o#h kang bang kơ\l lơ\m jơ ‘năr g^t kăl năr 2/9/1945 ‘no\h ư\h kơ hiơt dôm jơ ‘năr g^t kăl dăr sơnăm ‘no\h, mư\h {ok Hô đo\k Nơ\r tơchơ\t pơm tơm kơd^h: 

Lơ\m tơdrong tơroi đơ\ng [ok Lê Đức Vân oe\i tơ\ kuân Hai Bà Trưng, Hà Nội nhen [o#h yan au kơ m^nh An^h tơm nuih mơng pran kơtang, chơt hơ iă ‘nă hal kơ m^nh hơdrung ‘nao io\k đe\i pơm tơm kơd^h. Năr ‘no\h sơ\, lăp [rưch hơdăh phoăh kơ ‘năr le\ch, kon pơle\i đơ\ng rim tơring tơrang hlôi chhôk hơ iă ‘nă hal dar năm ako\m tơ\ Cham să Ba Đình. Tơ\ ti rim bơngai je\i che\p hla Kơ [rê sơnglo\ng dreng ie\, mu\h măt tơbôch tơbach chhôk hơ iă ‘nă hal, nhen yak năm pơm le#h păng tơpă ‘no\h jing năr le#h t^h hlo\h kơ đ^ đăng hơdre\ch hơdrung. {ok Lê Đức Vân hơdơ\r dơ\ng:“Năr 2/9, pơđ^ lơ\m Hà Nội iơ iơ\r iơ iăr, rim bơngai pơm ‘măng jang, me\i hla kơ, đe\i u\nh hnam me\i 3 hlak hla kơ, đơ\ng no\h ho\k pơ hrăm [ai hơri Tiến quân ca, ho\k hơri [ai Diệt phát xít, đ^ đăng kon pơle\i chhôk hơ iă [o#h đe\i rơnge\i bơih ‘no\h hưch hanh chhôk hơ iă tôch kơ dêh. Sơng kơ ku\h năr che\p pơgơ\r kơd^h, rim bơngai chơt hơ iă, sơng kơ ku\h chơt hơ iă Khu\\l kơdră che\p pơgơ\r te\h đak păng Tơchơ\t pơm tơm kơd^h păng no\h jing ‘măng mă blu\ng đe\i băt tru\h {ok Hô. Sơ\ rim bơngai păng kơd^h kau ba je\i tim mă băt {ok Hô ‘no\h bu”.

Hơdơ\r dơ\ng dôm jơ ‘năr ‘lơ\ng ro\ kơ Năr pơm tơm kơd^h blu\ng a kơ te\h đak, yă Lê Thi, oe\i tơ\ trong Ngô Quyền, quận Hoàn Kiếm tơroi dơ\ng: Yă ‘no\h bơngai hiot hơtol hla kơ g^t kăl kơ Te\h đak păr mơ liơk lơ\m chăl sơnăm g^t kăl kơ hơdre\ch hơdrung. Atu\m hăm kơdrơ\m bơngai lu\h năm tơ\ Cham să Ba Đình, yă dơ\ng lơ\m khu\l dro\ kăn Do\ng te\h đak hăm hơbe\n ao kok, [ot chơkho\ [ata, che\p ‘long tơnôn yak atu\m hăm rim khu\l ko\ng nhân, hơdru\h tơdăm, kon khop, [ok thây cô … yak răh jre\o tơke\ch răh tơgu\m djru ke\ch mang, tơgu\m djru Việt Minh. Mư\h [ok Hô to\k tơ\ An^h pơm le#h tơm, đ^ đăng rơheng kơ kot, tơ mrot dơ\ng lăng {ok Hô le\ch mu\h măt hăm kon pơle\i pơla. ‘No\h je\i jing ‘măng mă blu\ng yă Lê Thi đe\i tơ [ơ\p Kơdră che\p pơgơ\r te\h đak [ok Hồ Chí Minh. Tơpă ư\h kơ măh ê mư\h yă [o#h {ok Hô gơ\h găt păng tơpă hơlăng: “&nh năm tơ\ an^h tơm pơm le#h yak răh, tơtơ\ răh kơ yuơ ư\h kơ băt hơdrol, vă je# an^h tơm pơm le#h ^nh hlôi tơ [ơ\p m^nh ‘nu pơmai. Mai o\h măr nhi rôp ti yak to\k tơ\ an^h pơm le#h tơm. Mư\h [ai hơri Tiến quân ca đe\i hơri ‘no\h măr nhi dui hiot hơto\k hla kơ, mư\h tôch [ai hơri ‘no\h hla kơ păr mơ liơk. Măr nhi hơdrơ\ phơi jơhngơ\m kơ yuơ hlôi pơm keh đang tơdrong jang”.

          Dôm khe\i năr au, rim bơngai kon hơ ‘lơ\p Việt lơ\m jơ ‘năr pơyan puih pơm tơm kơd^h. Tơdrong chơt hơ iă dôm năr blu\ng kơ te\h đak Việt Nam ‘no\h jing tơdrong chơt hơ iă kơ m^nh hơdre\ch hơdrung nuih mơng pran kơtang hlôi tơpu\h ke\ ayăt hlôi che\p pơgơ\r te\h đak bơ\n hlo\h 80 sơnăm păng tơblăh pơra\m ke\ phát x^t Nhật le\ch ve\h đơ\ng te\h đak bơ\n; pơra\m ke\ chăl [ok pơtao che\p pơgơ\r te\h đak vă je# m^nh rơbau sơnăm. ‘No\h jing jơ ‘năr ‘lơ\ng ro\ kơ m^nh te\h đak pơm tơm kơd^h păng rơnge\i hiôk hian.

Yă Lê Thi – Bơngai hiot hơto\k hơtol hla kơ tơ\ Cham să Ba Đình năr 2/9/1945