Lêh tơdrô ge kơ bơngai M’nông ƀơ̆t jih dơnâu đak Lắk pơgơ̆r lơ̆m 2 năr ‘năr 29 păng 30/8. Tơdrong jang yua đơ̆ng xăh Liên Sơn Lắk pơgơ̆r, ‘noh đei 10 tơdrong jang hăm hơnăn “Ƀuih ƀăt tơ̆ bri kông - Tơmam ‘lơ̆ng đơ̆ng bơngai M’nông ƀơ̆t jih dơnâu đak Lắk”. Ƀôh hơdăh ‘noh jĭ Tơdrong pơlong Pai, pơđih tơdrô ge; tơƀôh trong pơm gŏ ge kơ bơngai M’nông; trong pơm ƀuih păng pơđih tơdrô ge; dôm tơmam pơchơt kră sơ̆; rôih nơnăm pơrŏ, hao thŏng nan tơ̆r păng hơnih pơdă, roi tơƀôh tơmam, joh ayŏ kơdŏ xoang...
Tơdrong jang vă pôk pơ ư, chĕp vei păng tưk tơiung dôm kơjă kăp gĭt đơ̆ng jŏh ayŏ kơ dŏ xoang so sơ̆ kơ kon pơlei M'nông, hơdai hăm 'nŏh roi tơƀôh um rup, kon bơngai, jŏh ayŏ kơ dŏ xoang, tơmam 'lơ̆ng păng tơdrong chă tơmang lăng đơ̆ng tơring. Ƀok Nguyễn Anh Tú, Kơdră vei lăng kon pơlei xăh Liên Sơn Lắk, tơbăt, xăh hơmĕng lêh gô tơgop hơnhăk um rup tơring teh, kon bơngai M'nông tơter dơnâu đak Lắk truh jê̆ ƀiơ̆ hăm tơmoi chă tơmang lăng lơ̆m teh đak păng apŭng plenh teh.
“Păr ang tơdrong kơtơ̆ng ang găh lêh truh hăm kon pơlei lơ̆m dêh char, jơ̆p lơ̆m teh đak păng apŭng plenh teh. Kiơ̆ đơ̆ng noh, tơgop roi tơƀôh um rŭp xăh Liên Sơn Lắk – tơring oei lơ̆m proh hơmet hơtŏk tơiung chă tơmang lăng kơ dêh char Đăk Lăk păng apŭng plĕnh teh; hơdai hăm ‘noh krao hơvơn anih mơdro sa bơngơ̆t truh, vang yak hadoi, tơmơ̆t jên jang, tơgop pơtrŭt chă tơmang lăng tơring hơtŏk tơiung."
Oei tơ̆ tŏk bŏk xăh Ea Knuếc, jơva chĭng chêng, ƀơ̆r hiĕck chơt hơiă ƀât anih đei lơ kơdeng ming plei sầu riêng, tơmam OCOP păng dôm tơdrong ngôi pơchơt, et xa tơmam. Năr lêh hlôi hơnhăk tơmam ‘lơ̆ng truh roi jê̆ ƀiơ̆ hăm tơmoi chă tơmang lăng, pơih xă anih ngôi pơchơt lê̆ tơpôl vang chă tơroi dơ̆ng găh tơring pơtăm, tơdrong jang xa păng tơdrong juăt, jŏh ayŏ kơ dŏ xoang đơ̆ng kơdih.
Tơdrong hơiă hlŏh tơ̆ âu jĭ tơdrong soi sơng “Yă pơtao sầu riêng” đơ̆ng tơm ‘long tih vih tơ̆ anih pơm lêh. Lơ̆m jơva chĭng chêng, đe hơdruh pŭ hơkăt kŭm hăm 2 tŏ rôih yak hơdrol jing khul sơng tôch hơiă, ƀĕnh tơdrong juăt tơ̆ bri kông Tây Nguyên. Tơdrong soi apĭnh yang tơjur ăn tơdrong phĭ tơtŏ dơnŏ ‘lơ̆ng đơ̆ng kon pơlei Ê Đê kŭm đei pơgơ̆r dơ̆ng, vă pơtruh đon hơpơi ‘mĕh yang tơjur ăn pơyan choh jang xa đei, plei sầu riêng lơ, yă măk, pơlei pơla hiôk jơnap. Ƀol Y Feel Knul, oei tơ̆ plei Tara, xăh Ea Knuếc ăn tơbăt, lêh hơnhăk ba lơ tơdrong chơt hơiă păng đon hơmĕng ăn kon pơlei pơtăm sầu riêng.
“‘Nâu kŭm jing jơnăr vă roi tơbăt tơdrong joh ayŏ kơ dŏ xoang kơ dôm hơdrĕch kon kông tơ̆ tơ̆ tơring teh âu truh hăm bôl boăl, tơmoi chă tơmang lăng. Jĭ 1 ‘nu bơngai pơtăm sầu riêng, inh hơpơi ‘mĕh tơmam jang đei, đei yă roi sơđơ̆ng vă kon pơlei da ƀiơ̆ pơmat tat ƀiơ̆”.
Lơ̆m dôm tơdrong jang tơ̆ “Ea Knuếc mât lơ̆m pơyan phĕ” oei đei kơchơ tĕch mơdro, pơdă tơmam OCOP, tơmam đơ̆ng choh jang đei, tơmam xa, năm dăr lăng tơ̆ pơgar păng livestream roi tơbăt plei sầu riêng lơ̆m kơmăy sô̆. Kiơ̆ đơ̆ng noh, tơdrong chơt hơiă đơ̆ng lêh Sầu riêng Đắk Lắk đei păr truh tơ̆ jơ̆p tơring pơtăm, chông tơmoi păng hơnhăk anih tĕch mơdro truh roi jê̆ ƀiơ̆ hăm bơngai pơtăm.
Ƀơ̆t blŭng lêh, xăh Ea Knuếc kŭm roi tơbăt hơnăn “Sầu riêng Ea Knuếc”. Yă Trần Thị Vân, Phŏ Kơdră vei lăng kon pơlei xăh ăn tơbăt, ‘nâu jĭ tơdrong hưch hanh, čhôk ‘nă đơ̆ng tơring, atŭm hăm ‘nŏh pơih trong vă pơjing đei hơnăn kơjăp ‘lơ̆ng, pơm hơtŏk kơjă tơmam, pơih xă anih tĕch mơdro păng năm truh tơdrong jang tŏk pran kơjăp.
“Đơ̆ng rŏng kơ lêh âu, tơring hơnơ̆ng hơtŏk tơdrong jang tơplih hăm kơmăy sô̆, roi tơbăt plei sầu riêng lơ̆m dôm anih tĕch mơdri hăm điên tư. Đơ̆ng âu hơnăn tơmam đơ̆ng xăh gô đei băt truh păng kon pơlei chơt hơiă, adrin jang đei tơmam 'lơ̆ng, tưk tơiung sầu riêng tŏk pran kơjăp”.
Xăh Ea Knuếc dang ei jĭ minh lơ̆m dôm tơring pơtăm sâu riêng xă hloh kơ dêh char Đăk Lăk hăm jê̆ 6.000 hek tar; lơ̆m noh hloh 2.800 hek tar tŏk bŏk ăn iŏk yua, tơmam jô̆ pơhlom dang hloh 70.000 tâ̆n, akŏm kơjă dang 4.000 ti hlak jên. Băt hơdăh sâu riêng jĭ 'long pơtăm tơm, tơring akŏm pơjing mã kơsô̆ tơring pơtăm, anih tăh hơmet, tơchă băt tơm a anih pơm tơlĕch, hơtŏk tơiung hơp tak xăh păng jang hơdai pơm tơlĕch, tĕch mơdro.
Viết bình luận