Pơgê ou, tơ̆ Hơnih Gru grua kơ jơnơr hơrih kăp gĭt kơ teh đak tơ̆ Đền Hùng (dêh char Phú Thọ), pơgơ̆r Soi ƀlŏk kơ Ƀok Dơnơm Hùng Vương păng Plang pơkao tơ̆ Rup chrah tơƀlŏk “Ƀok Hô pơma dơnuh hăm kang ƀô̆, khul linh Đại đoàn Quân Tiên Phong”. Lơ̆m jơhnơr hơrih tơ-iung pơjing păng vei lăng teh đak, tơdrong jang ƀlŏk bơnê kơ yă ƀok dơnơm jing djoi tơlei chô̆ tơguăt, hơnih gơnang kăp gĭt, jơhngơ̆m pran kơ kon pơlei, pơjing đei tơdrong kơtang hloh đei hơnăn Việt Nam tơguăt tơguăl tơjră tŏ 'mi kial, kon bri brah pơrăm, vă vei lăng păng tơ-iung pơjing teh đak. Jơhngơ̆m pran kơ đon bơnôh lơ̆m Soi ƀlŏk kơ Ƀok Dơnơm Hùng Vương thoi lĕ nơ̆r pơkăp đơ̆ng kơ triu plei nuih đơ̆ng rim bơngai kon Lạc sou Hồng tơrĕk truh tơm a la chă, tơrĕk gah Teh đak hăm 2 nơ̆r grasia mă tơjê̆ hloh “Kon pơlei”. Soi ƀlŏk kơ Ƀok Dơnơm Hùng Vương ưh hơdrô̆ jĭ năr akŏm tih kơ kon pơlei, mă oei jing 'măng vă pơlan să jơhngơ̆m đon băt 'mêm kơ teh đak, tơƀôh tơdrong hơpơi 'meh hơtŏk tơ-iung – nhen nơ̆r Ƀok Hô hlôi tơtă “Rim Ƀok Pơtao Hùng hlôi akŏm jơhngơ̆m tơ-iung pơjing teh đak, Mih mon bơ̆n athei atŭm jơhngơ̆m vei lăng teh đak”.

Hơdrol kơ noh, đơ̆ng năr 17/4 (1/3 Bính Ngọ), tơdrong pơgơ̆r Soi ƀlŏk kơ Ƀok Dơnơm Hùng Vương – Lêh akŏm Đền Hùng păng Giĕng Joh ayŏ - Tơmang pơhiơ̆ Đất Tổ 2026 hlôi pơgơ̆r lơ tơdrong akŏm tih tơ̆ Hơnih gru gra Đền Hùng păng dôm xah, phương lơ̆m dêh char Phú Thọ. Tơdrong akŏm sơnăm ou đei lơ tơdrong 'nao 'lơ̆ng, tơguăt hăm vei răk tơƀăk mong tơdrong juăt jue păng pơih să tơdrong hơpeh hơpong lơ̆m apŭng plenh teh.

'Nou jĭ sơnăm mă blŭng dêh char Phú Thọ pơgơ̆r pơdah mi thuơ̆t apŭng plenh teh, tơbang um rup Đất Tổ truh hăm bôl buăl apŭng plenh teh. Lơ tơdrong akŏm joh ayŏ juăt jue pơtoi đei pơgơ̆r hăt hot nhen: Akŏm kơmăng joh ayŏ, pơdah tơroi gah tơmam drăm tơ̆ tơring; Pơlong Joh ayŏ kơdŏ suang kon pơlei pơla; Pơlong 'nŭng, pai ƀanh chư̆ng – peh ƀanh yâi... Lêh plang hlôt nhang ƀlŏk tơbăt kơ dôm Ƀok Pơtao Hùng đơ̆ng dôm xah, phương lơ̆m dêh char Phú Thọ đei pơgơ̆r kiơ̆ 18 tơring pơkăp.  

Minh lơ̆m dôm hơnih hơdah hloh kơ Lêh akŏm joh ayŏ kră sơ̆ noh trong kơphô̆ đei hơmet 'lơ̆ng. Tơdrong jang ou đei pơtoi hăm tơdrong akŏm “Um ai Tơmang pơhiơ̆ Đất Tổ”, tơgop hơvơn lơ kon pơlei păng tơmoi truh akŏm; atŭm hăm noh vei răk tơƀăk mong dôm tơdrong kăp gĭt joh ayŏ kơ tơring Đất Tổ - tơm a la chă kơ kon pơlei Việt Nam, trŏ hăm tơchơ̆t hơtŏk tơ-iung joh ayŏ kiơ̆ Tơchơ̆t  80 đơ̆ng Hơnih tơm Chính trị.

Tơdrong lui juăt soi ƀlŏk kơ Ƀok Pơtao Hùng đei UNESCO chih hơnăn lơ̆m Mŭk drăm joh ayŏ đon bơnôh tang măt ăn kon bơngai đơ̆ng sơnăm 2012. Năr Soi ƀlŏk kơ Ƀok Dơnơm Hùng Vương jĭ minh tơdrong kăp gĭt hŭi kơ đei pơtêng hăm lơ teh đak lơ̆m apŭng plenh teh. Tơdrong kăp gĭt kơ lêh akŏm Đền Hùng ƀôh hơdah ah 4 tơdrong tơm: Đon băt; kŭp yom nhă đak ƀlŏk kơ tu; hlôh vao lơ̆m vei lăng tơm a la chă kon pơlei păng tơƀôh hơdah tơdrong lui soi ƀlŏk kơ yă ƀok dơnơm kơ bơngai Việt Nam.

Phŏ giáo sư tiến sỹ Bùi Hoài Sơn, tang măt kơ Hơnih jang Joh ayŏ - Pơtho pơhrăm kơ Kuô̆k hô̆i akhan:  “UNESCO lăng tơgĭt sơnong jang kơ tôm kon pơlei Việt Nam lơ̆m tơdrong pôk pơ-ư kơ đon lui soi ƀlŏk kơ Ƀok Pơtao Hùng jing tơdrong kăp gĭt ăn kon pơlei pơla. Păng đơ̆ng tơdrong kăp gĭt 'noh, pơjing đei tơdrong tơguăt tơguăl ăn tôm teh đak ou păng tơgŭm ăn kơ bơ̆n đei minh tơdrong juăt jue tơ-iung pơjing păng vei lăng teh đak truh hrei ou. Păng minh tơdrong dơ̆ng mă UNESCO hmach bơnê 'noh tơdrong lui soi ƀlŏk kơ Ƀok Pơtao Hùng đei pơgơ̆r đơ̆ng sơ̆ ki mă lei truh dang ei adoi oei đei tôm kon pơlei Việt Nam pơm kiơ̆ ling lang"