Dôm tŏ trong bê tông đei pơm klĕch plei Gia Bắc 1, xăh Bảo Thuận. 2 păh jih trong, hnam man roi kơjăp 'lơ̆ng; cham pơgar, dur var đei hơmet rơgŏh 'lơ̆ng. Tơ̆ dôm tŏ trong adrol ki yak vĭh vơ̆t mơ̆t lĕch oei pơmat tat, dang ei gre chơ tơmam gơ̆h mơ̆t trŭh tơ̆ pơlei pơla, đe hơiŏh năm hŏk kŭm tôch hiôk.

Hăm yă Ka Hôm, plei Gia Bắc 1, trong yak ‘lơ̆ng, hiôk kŭm thoi lĕ tơdrong jang xa, hŏk pơhrăm păng tơdrong arih kơ kon pơlei da ƀiơ̆ pơmat tat ƀiơ̆: "Đei trong hiôk ‘lơ̆ng, kon pơlei chơ chuĕn tơmam roi ƀônh, hŏk tro năm hŏk kŭm roi hiôk ƀiơ̆, mŭk drăm đei tơdrong ‘lơ̆ng vă gơ̆h jang tŏk. Tơring bơngơ̆t truh, pơjing tơdrong ‘lơ̆ng ăn kon pơlei tôch lơ, mă loi 'noh jĭ kon pơlei kon kông. Đei trong 'nao yak vih vơ̆t hiôk hian bơih kơna kon pơlei tôch kơ čhôk ‘nă, bơnê kơ Đảng, Teh đak hlôi pơngơ̆t, tơmơ̆t jên jang pơm trong ăn kon pơlei".

Tơdrong tơplih tơ̆ Gia Bắc 1 kŭm jing mĭnh tơnglat lơ̆m um rup tơring tơrang tơ̆ xăh Bảo Thuận. Xăh đei 31 pơlei 'noh 15 pơlei găh tơring kon kông, mă lơ ‘nŏh jĭ bơngai K'ho, iŏk đei vă jê̆ mĭnh puăt kơsô̆ kon pơlei lơ̆m xăh. Hơdrô̆ sơnăm âu ki, kŭm hăm jên đơ̆ng Teh đak, kon pơlei chă chĕng song hloh 2.000m² teh, dang 1,2 ti hlak jên păng lơ năr jang; hloh 1,5 ti hlak jên man, pơm hơmet ming hnam ăn ŭnh hnam tơnuh, vă jê̆ tơnuh. Truh dang ei, 17/31 pơlei pơla iŏk đei hơnăn pơlei oei xa 'lơ̆ng rŏ, iŏk đei 55%; 21/31 pơlei iŏk đei hơnăn pơlei oei xa gơh hơgei, iŏk đei 68%.

Găh rŏng kơ dôm kơsô̆ âu noh tơdrong krao hơvơn vă kon pơlei hlôh vao, drơ̆ng nơ̆r păng jing tơ 'ngla bơ̆jang pơjing tơring tơrang 'nao. Tơ̆ Gia Bắc 1, kră pơlei K'Đôi, Ƀok pơgơ̆r pơlei, jĭ mĭnh lơ̆m dôm bơngai iŏk jang tơdrong jang ‘noh. Băt hơdăh tơdrong juăt, tơdrong arih xa kơ rim unh hnam, ƀok adrin tơblang tơƀôh vă kon pơlei băt, pơjing tơring tơrang 'nao ưh kơsĭ tơdrong jang hơdrô̆ kơ teh đak đĕch ôh. Kon pơlei athei vang tơgop, xa yua đơ̆ng dôm tơdrong jang păng tơdrong tơplih ‘nao tơ̆ pơlei pơla hai.

"Đơ̆ng đei tơlĕch jang tơdrong jang tơiung pơjing tơring tơrang 'nao, đei Teh đak pơngơ̆t, tơmơ̆t jên jang păng khul kơdră tơring tơlĕch lơ trong jang tôch hơdăh, nhôn akŏm jơhngâm chă roi tơƀôh, pơtho akhan ăn kon pơlei vang bơ̆ jang. Kon pơlei vang jang tôch 'lơ̆ng, chă tơgop năr jang, chĕng song teh pơm trong, kŭm hăm băl jang xa kơna um ai tơring tơrang đei tơplih tôch ‘lơ̆ng. Mă loi, kon pơlei đei roi tơbăt, đei pơma nuh, đei dăr lăng, đei xa yua kơna mih ma duch nă tôch lăp đon".

Đơ̆ng pơjing đei tơdrong drơ̆ng pôm nơ̆r vă tơpôl vang bơ̆ jang, hơnăp jang đơ̆ng bơngai đei kon pơlei lui yom oei tơƀôh hơdăh lơ̆m tơdrong krao hơvơn tơplih ming đon tơchĕng, trong jang vă rim unh hnam jang tŏk kơdih. Tơ̆ plei B’Đơr, xăh Bảo Lâm 2, Ƀok pơgơ̆r pơlei K'Juyên hơnơ̆ng năm truh tơ̆ rim unh hnam roi tơbăt, krao hơvơn kon pơlei. Rơnĕh, arih xa truh ‘lŏ hăm pơlei pơla, ƀok băt hơdăh dôm trong jang, tơdrong tơgŭm ưh lăp chă pơma mĭnh vât lơ̆m hop akŏm đĕch mă athei adrin tơblang, pơlung hăm nơ̆r kon kông ăn kon pơlei dơ̆ng.

Đơ̆ng vei kơjăp tơdrong mât 1 ƀơ̆r đon, vei lăng rơgoh ‘lơ̆ng trong pơlei truh choh jang xa, tơjur tơnuh hin, ƀok K'Juyên hơnơ̆ng krao hơvơn kon pơlei vang tơgŭm băl, mă loi athei hue lăng truh dôm unh hnam oei pơmat tat. Kơlih hăm ƀok, minh pơlei pơdrŏng đei ƀôh ưh lăp athei đei trong 'lơ̆ng, cham char rơgoh đĕch mă kon pơlei athei đei tơdrong jang xa, arih xa roi đunh roi phĭ tơtŏ dơnŏ 'lơ̆ng dơ̆ng: "Hăm hơnăp jang pơm bơngai pơgơ̆r pơlei, inh hơnơ̆ng chă krao hơvơn kon pơlei mât mĭnh ƀơ̆r đon, vang tơgŭm băl vă pơjing pơlei pơla 'lơ̆ng rŏ, ‘you rơgoh. Hăm dôm ŭnh hnam oei pơmat tat, nhôn hơnơ̆ng roi tơƀôh, pơlung kon pơlei adrin choh jang xa, dar deh jang tŏk."

Jăl jang đơ̆ng 2026-2030, dêh char Lâm Đồng adrin đei 42 xăh jang đei tơdrong pơjing tơring tơrang 'nao, 2 xăh jang đei tơdrong hơgăt pơjing tơring tơrang 'nao gơh hơgei; tơjur unh hnam tơnuh tơ̆ tơring kon kông, groi kông đơ̆ng 2-3% 1 sơnăm, hơnhăk 50% kơsô̆ xăh, pơlei pơla lĕch đơ̆ng tơring pơmat tat dêh hloh. Tơdrong tơchơ̆t 'nao tơlĕch athei kơjung ƀiơ̆ găh khoa hŏk kơmăy kơmŏk, tơplih 'nao rơgei, tơplih hăm kơmăy sô̆.

Tơ̆ xăh Tà Năng, yă Ka Să K'Hiêr, Ƀĭ thư chi ƀô̆ plei Ma Bó, oei năm hơdrol lơ̆m dôm tơdrong jang. Đơ̆ng tơdrong đei yoa mưh jang cheh phe, gui yoăn, rong kon tơrong, yă krao hơvơn kon pơlei tơplih ‘nao trong jang; atŭm hăm ‘noh jur pơtho ăn dôm unh hnam iŏk yua VNeID, iŏk yua kơmăy trư̆k tuyê̆n, chă đŏk hơlen rim tơdrong tơroi, tơdrong tơgŭm lơ̆m kơmăy sô̆.

"Hăm hơnăp jang pơm Bí thư chi ƀô̆ pơlei, ĭnh hơnơ̆ng năng kăl tơdrong roi tơbăt, krao hơvơn kon pơlei pơm kiơ̆ mă 'lơ̆ng dôm trong jang, tơdrong tơgŭm đơ̆ng Đảng, Teh đak, mă loi 'noh chă đŏk hơlen rim tơdrong tơroi lơ̆m kơmăy sô̆. Mĭnh kơsô̆ kon pơlei oei tam mă gơh yua kơmăy kơmŏk kơna ĭnh hơnơ̆ng năm truh tơ̆ rim ŭnh hnam pơtho trong iŏk yua VNeID, pơm hla ar hăm kơmăy păng chă hơlen năng dôm tơdrong tơgŭm găh teh, ƀao hiêm pơgang, vei sơđơ̆ng tơdrong arih xa tơpôl".

Đơ̆ng tơdrong krao hơvơn kon pơlei chĕng song teh, akŏm jơhngơ̆m pơjing tơring oei xa, hơtŏk tơdrong jang xa truh năm hơdrol mưh iŏk yua khoa hŏk ki thuơ̆t, tơplih hăm kơmăy sô̆, hơnăp jang đơ̆ng kră pơlei, bơngai đei kon pơlei lui yom lơ̆m tơdrong pơjing tơring tơrang 'nao roi đunh roi hơdăh. Hăm nơ̆r pơma đei tơpôl lui yom păng đon jang tơnăp, hơnơ̆ng yak hơdrol, đe sư vang tơgop tưk tơiung đei jơhngơ̆m pran đơ̆ng kon pơlei, hơnhăk dôm tơdrong hơgăt mơ̆t lơ̆m tơdrong arih xa, pơjing pơlei pơla tơ̆ tơring kon kông Lâm Đồng roi đunh roi pơdrŏng, ‘lơ̆ng rŏ.