Tơgŭm ăn drŏ kăn kon kông Đông Giang klăih đơ̆ng tơnuh hin
Thứ bảy, 06:00, 05/09/2026 Đoàn Sĩ/Dơ̆ng tơblơ̆ Đoàn Sĩ/Dơ̆ng tơblơ̆
VOV.Bahnar - Gơnơm đơ̆ng jên đei tŏk iŏk đơ̆ng Anih mong jên tơgŭm tơpôl, lơ drŏ kăn bơngai kon kông tơ̆ xăh groi kông Đông Giang, dêh char Lâm Đồng (găh apŭng Hàm Thuận Bắc, dêh char Bình Thuận so) pơ̆n tơlĕch jên jang xa. Lơ kơloăi ‘long pơtăm, kon tơrong đei yă măk hlôi đei lơ unh hnam kon kông pơtăm, vei rong tôch hơmĕng pơm hơtŏk đei iŏk yoa, tơgŭm ăn unh hnam tŏk klăih đơ̆ng tơnuh hin kơjăp ‘lơ̆ng.

 

 

Đunh kơ âu 4 sơnăm, unh hnam mŏ K’Thị Nam tơ̆ thôn 2 đei Khul drŏ kăn xăh Đông Giang pơjing tơdrong ‘lơ̆ng asong tŏk iŏk 50 triu hlak jên đơ̆ng Anih mong jên tơgŭm ăn tơpôl Hàm Thuận Bắc vă pơtăm ‘long sầu riêng păng rong rơmo. Truh dang ei, trong jang xa đơ̆ng unh hnam mŏ Nam hlôi ƀôh hơdăh tơdrong đei yoa, roi đunh roi lơ, kơna tơdrong arih xa unh hnam kŭm roi hiôk sơđơ̆ng ƀiơ̆.

“Hnam nhôn đei tŏk iŏk jên păih khul drŏ kăn 50 triu vă pơtăm ‘long sầu riêng, rong rơmo. Tơ̆ hnam kŭm răt hơmet kơmăy pruih đak ăn ‘long pơtăm vă ‘long bluh, ƀônh tih. Inh ƀôh đe jang ‘long sầu riêng đei xa lơ kơna inh hŏk jang kiơ̆. Găh ki thuơ̆t ‘nŏh inh hŏk đơ̆ng dôm bơngai pơtăm hơdrol, đơ̆ng dôm pơgar sầu riêng đei plei ‘yăl, vă inh jang kiơ̆”.

Kŭm hăm unh hnam mŏ K’Thị Nam oei đei unh hnam mŏ K’Thị Ẩn, đơ̆ng rŏng đei tŏk iŏk jên, mŏ Ẩn phă hŭt vă jê̆ 2ha ‘long điêu kră krut, ưh đei plei vă pơtăm dơ̆ng 1.000 tơnơm ‘long cheh phe păng 120 tơnơm ‘long sầu riêng. Dang ei 2 kơloăi ‘long ‘nâu đei unh hnam mŏ Ẩn vei rong, blŭh jing ‘lơ̆ng, rŏ năng gô hơnhăk ba iŏk yoa sơđơ̆ng ăn unh hnam lơ̆m dôm sơnăm truh.

“Hnam nhôn adrol ki lăp pơtăm hơdrô̆ ‘long điêu đĕch mă lei dôm sơnăm ‘nâu ƀôh ‘long điêu ưh đei xa lơ kơna tơplih jing pơtăm cheh phe, pơtăm sầu riêng dang hlŏh 1,5ha, kŭm gơnơm đơ̆ng jên đei tŏk iŏk tơ̆ Anih mong jên tơgŭm ăn tơpôl vă răt tơđăh, răt phŏng, răt đing,... kơna dang ei ‘long blŭh jing ‘lơ̆ng, inh kŭm adrin vei rong 2 kơloăi ‘long ‘nâu vă ning mônh kơnh sư gơ̆h hơnhăk iŏk yoa kơjăp ăn unh hnam”.

Hăm hlŏh 800 ‘nu drŏ kăn vang jang tơ̆ 5 khul pơlei, dôm sơnăm âu ki, vă tơgŭm ăn bơngai jang gơ̆h tŏk iŏk jên đơ̆ng anih mong jên tơgŭm ăn tơpôl vă jang xa, Khul drŏ kăn xăh Đông Giang, dêh char Lâm Đồng jang hơdoi kơjăp hăm Anih mong jên tơgum ăn tơpôl Hàm Thuận Bắc, dêh char Lâm Đồng tơlĕch lơ kơsô̆ jên asong tŏk iŏk hăm jên kon tŏ sĕt, pơjing tơdrong ‘lơ̆ng ăn đe mŏ oh atŏk tơiung tơdrong jang xa lơ̆m unh hnam, dar deh pơm hơtŏk tơdrong arih.

Mŏ K'Thị Châu oei tơ̆ xăh Đông Giang, dêh char Lâm Đồng tơroi, kŭm đơ̆ng jên đei tŏk iŏk đơ̆ng Anih mong jên tơgŭm tơpôl, unh hnam mŏ hlôi pơtăm 'long sầu riêng păng 'long cheh phe lơ̆m teh xă 1,5ha. Mă lei, khei 'năr phĕ cheh phe păng sầu riêng tôch đunh kơna vă iŏk kơđeh rong kơjung, mŏ Châu rong thim rơmo, nhŭng, pơtăm dôm kơloăi 'long kơđeh năr vă đei iŏk yoa hơnơ̆ng ăn unh hnam.

Mŏ K'Thị Châu ăn tơbăt, vă 'long pơtăm blŭh jing 'lơ̆ng lơ̆m pơyan tŏ pơđang nhen sơnăm 'nâu ki, mŏ tơlĕch jên răt kơmăy kơmŏk pruih đak kơdâu kơdih, ‘mơ ‘met đei đak hai, tơjur ƀiơ̆ jên jang hai, pơm ‘lơ̆ng vă ‘long đei măh mai đak, chăt blŭh jing 'lơ̆ng, hơnhăk ba iŏk yua lơ: "Ĭnh đei tŏk iŏk jên tơ̆ Anih mong jên tơgŭm ăn tơpôl vă pơtăm cheh phe păng sầu riêng. Vă đei đak tơruih, ŭnh hnam nhôn tơlĕch hloh 200 triu hlak jên, kôch hơmet sơlŭng đak, chor teh ƀŭ đing, tăh ƀek, đang kơ 'noh pơtăm ‘long. Dôm tơnơm 'long âu đunh đei plei, kơna ba athei pơtăm thim ƀum ngô, pơtăm ƀum, hơƀo, rong dơ̆ng bơ̆n nhŭng, rơmo vă đei jên răt tơmam sŏng xa rim năr, đei jên răt phŏng, pơgang vei rong ‘long cheh phe, sầu riêng”.

Mă tơpă ăn ƀôh, dôm sơnăm âu ki, jên đei tŏk iŏk hăm jên kon tŏ sĕt hlôi tơgŭm lơ unh hnam kon pơlei kon kông tơ̆ xăh groi kông Đông Giang đei tơdrong ‘lơ̆ng vă choh jang xa, pơm hơtŏk iŏk yua păng pơjing tơdrong jang xa kơjăp ‘lơ̆ng. Mă loi jĭ dôm unh hnam tơnuh, văjê̆ tơnuh păng dôm bơngai đei kŏng, gơnơm đei tŏk iŏk jên hăm jên kon tŏ sĕt mă dar deh jang tŏk, ƀrư̆ ƀrư̆ pơjing ming tơdrong arih xa roi sơđơ̆ng, tŏk klaih đơ̆ng tơnuh kơjăp 'lơ̆ng.

Yă K'Thị MHảo, Kơdră vei lăng Khŭl drŏ kăn xăh Đông Giang, dêh char Lâm Đồng ăn tơbăt, truh dang ei, kon jên mă Khŭl oei vei lăng dang hloh 12 ti, hăm 350 'nu bơngai tŏk iŏk. Đơ̆ng rŏng kơ ăn bơngai jang tŏk iŏk, Khŭl pơtho ăn dôm Grŭp jang hơdai hăm rim pơlei, hơtŏk tơdrong roi tơbăt, pơtho tơƀôh ăn bơngai đei tŏk iŏk jên, iŏk yua jên mă ‘lơ̆ng, jang xa mă trŏ hăm tơdrong vă jang.

"Lơ̆m khei năr âu ki, mĭnh ƀar 'nu bơngai jang lơ̆m khul kơchăng pơm hla ar tŏk iŏk jên păng tơplĭh ming 'long pơtăm. 'Ngoăih kơ 'long pơtăm tơm 'nŏh jĭ 'long điêu, bơngai jang lơ̆m khŭl oei kơchăng tơplĭh ming 'long pơtăm, đơ̆ng ‘long điêu jing pơtăm dơ̆ng cheh phe, sâu riêng păng dang ei trong jang ‘nâu oei tŏk pran 'lơ̆ng, hơnhăk đei iŏk yua kơ jăp, tơplĭh ming trong jang xa ăn ŭnh hnam. Lơ bơngai jang lơ̆m khŭl băt jang kiơ̆ khoa hŏk ki thuơ̆t, lơ ŭnh hnam pơ̆n tơlĕch jên, răt kơmăy kơmŏk tơruih 'mơ 'met đak vă da ƀiơ̆ hŭt kŏng jang hai, păng jơ năr pruih hăm kơmăy ‘nao hiôk ƀiơ̆ hai kơna 'long pơtăm kŭm blŭh hrĕnh ƀiơ̆."

Truh dang ei, tơdrong arih xa kơ lơ bơngai jang lơ̆m Khul drŏ kăn đei xa yoa tơdrong tơgŭm đơ̆ng tŏk iŏk jên hăm jên kon tŏ sĕt sĕt tơ̆ Anih mong jên tơgŭm ăn tơpôl Hàm Thuận Bắc, dêh char Lâm Đồng roi đunh roi tŏk ‘lơ̆ng. Đơ̆ng kơsô̆ jên đei tŏk iŏk âu ưh lăp tơgŭm ăn mŏ oh pơjing đei tơdrong jang, pơm hơtŏk iŏk yoa ăn unh hnam đĕch mă oei tơgop pơm tơplih đon hlôh vao đơ̆ng đe drŏ kăn bơngai kon kông tơ̆ tơring groi kông xăh Đông Giang, dêh char Lâm Đồng lơ̆m tơdrong jang atŏk tơiung mŭk drăm, pơjing tơring tơrang ‘nao./.

Đoàn Sĩ/Dơ̆ng tơblơ̆

Viết bình luận

TIN CÙNG CHUYÊN MỤC