Tơplih ‘nao ‘lơ̆ng rŏ tơ̆ tơring Ƀok Wừu pran kơtang
Thứ bảy, 05:00, 02/05/2026 Dơ̆ng chih Dơ̆ng chih
VOV.Bahnar - Xăh Đak Sơ Mei – tơring kăn kư̆ kăch mang – pơlei Ƀok Wừu pran kơtang tơ̆ dêh char Gia Lai, oei tơplih ‘nao roi ‘lơ̆ng hơiă. Tơdrong arih xa phĭ tơtŏ dơnŏ ‘lơ̆ng rim năr oei vă truh hăm kon pơlei tơ̆ tơring kăn kư̆ kăch mang âu.  

 

 

Yak hlŏh 30 km trong gre, năm klĕch pơgar ‘long cao su, cheh phe đơ̆ng Trong gre 19 truh tơ̆ xăh Đak Sơ Mei, tơdrong pơm ăn nhôn hơiă hlŏh jĭ um ai ‘lơ̆ng hơiă đơ̆ng pơlei pơla tơ̆ âu. Mât ngôi tơ̆ plei Đe Gôh, tơdrong ƀôh hơiă mă blŭng ‘nŏh jĭ trong bê-tông rơgŏh ‘lơ̆ng pơm klĕch pơlei. 2 păh jing trong ‘nŏh lơ hnam man tih, kơjăp ‘lơ̆ng. Vă rim unh hnam tơ̆ âu đei gre hon đa, tivi, gre công nông pơyoa ăn tơdrong arih xa păng choh jang xa rim năr; tơdrong arih xa roi đunh roi tŏk ‘lơ̆ng, roi hiôk jơnap.

Kră pơlei A Điêu, chơt hơiă pơma: Lơ̆m pơlei dang ei đei hlŏh 100ha cheh phe, lơ unh hnam jang xa đei iok yoa truh kơ ti hlak jên, nhen thoi unh hnam ƀok Châp, ƀok A, ƀok Hơ...: “Gơnơm đơ̆ng teh đak pơtho pơtăm cheh phe, jang ƀa đak, tơdrong tĕch tơmam kŭm hiôk hian, đei yă. Tơring nhôn tơplih roi ‘lơ̆ng, đei lơ hnam man kơjăp ‘lơ̆ng, đei gre công nông vă jang mir, jang xa roi đunh roi hiôk. Mih ma duch nă tôch hơiă, bơnê kơ Đảng, teh đak chă tơgŭm ăn kon nhôn đei tơdrong arih xa hiôk thoi hrei ‘nâu.”

Tơ̆ plei Tŭl Doa (pơlei ƀok Wừu pran kơtang), ƀok Jit, Ƀok pơgơ̆r plei Tŭl Doa, chơt hơiă pơma: “Lơ̆m tơdrong jang xa, mih ma duch nă hŏk iŏk trong jang cheh phe đei xa lơ ƀiơ̆. Sơnăm sơ̆ pơlei oei đei hlŏh 80 unh hnam tơnuh, truh dang ei lăp oei đei pă dang 40 unh hnam tơnuh đĕch. Tơdrong arih xa kơ kon pơlei roi tŏk, mă lơ ‘nŏh gơnơm đơ̆ng cheh phe đei yă. Kôn mon kon sâu đei teh đak man ăn hnam trưng, đe thây kô jur truh tơ̆ rim hnam vă pơlung mĕ ƀă, athei ăn kon năm hŏk. Dang ei đe hơioh đei năm hŏk tôm ngăl.”

Anih jang, trong nơnăm đei tơlĕch jên ming man roi ‘lơ̆ng, tơdrong arih xa kơ kon pơlei roi đunh roi tŏk, ‘nŏh jĭ tơdrong tơƀôh hơdăh hlŏh đon pơngơ̆t đơ̆ng Đảng păng teh đak hăm kon pơlei tơ̆ tơring kăn kư̆ kăch mang sơ̆ âu. Kơtă tơ̆ plei pơmat tat dêh hlŏh Kon Jôt (xăh Hà Đông so) hơtăih kơ Anih jang xăh hlŏh 30 km, mă đơ̆ng tam mă đei ƀôh ră mă lei ưh pă đei unh hnam yơ pơngot ƀât khei ƀa ‘nao hnông huăt bơih.

Ƀok Tơh, oei tơ̆ plei Kon Jôt, tơroi: mih ma duch nă oei adrin hŏk iŏk, jang kiơ̆ ki thuơ̆t ‘nao lơ̆m tơdrong choh jang xa, rong kon tơrong... tơdrong arih xa kŭm roi tŏk ƀiơ̆: “Sơ̆, kon pơlei nhôn lăp pôm jang mir roh, choh chơmul ƀa kông, pơtăm ƀum ƀlang đĕch kơna arih xa tôch mơmat, kơƀăh kơ ƀôch. Dang ei, đei teh đak tơgŭm bơ̆n rơmo, bơbe yŏng, tơgŭm bơ̆n tơđăh ‘long keo…mih ma duch nă đei dơ̆ng tơdrong ‘lơ̆ng vă jang xa, pơm atŏk tơdrong arih.”

Xăh Đak Sơ Mei đei 10 pơlei, vă jê̆ 15.000 ‘nu bơngai, lơ̆m noh hlŏh 87% jĭ kon pơlei kon kông. Kŭm hăm tơlĕch jên man anih jang, pơm trong, khul kơdră tơring oei tơlech jang lơ tơdrong tơgŭm đơ̆ng teh đak tôch đei yoa, tơgŭm ăn kon pơlei jang tŏk mŭk drăm, pơm ‘lơ̆ng ăn tơdrong arih xa. Truh dang ei xăh đei hlŏh 2000 ha ‘long kăp gĭt nhen: cheh phe, cao su, tiu... Dôm anih jang kơpal hơnơ̆ng pơih lăm pơtho tơƀôh khoa hŏk ki thuơ̆t pơtăm ‘long, rong kon tơrong, tơgŭm bơ̆n phŏng, kon yŏng ăn kon pơlei.

Ƀok Đinh Ơng, Kơdră vei lăng kon pơlei xăh Đak Sơ Mei, pơma: “Xăh Đak Sơ Mei mă lơ ‘nŏh jĭ kon pơlei Bahnar, Jarai… đei hlŏh 87% kon pơlei tơ̆ âu. Kŭm hăm tơdrong pơngơ̆t, tơgŭm đơ̆ng teh đak, tơ̆ hơnăp kơnh xăh vă hơnơ̆ng pơlung kon pơlei adrin choh jang xa, atŏk tơiung mŭk drăm vă pơlei pơla arih xa roi phĭ tơnŏ, hiôk chơt.”

Tơdrong “tơplih ‘nao ‘lơ̆ng hơiă” tơ̆ tơring kăch mang Ƀok Wừu pran kơtang roi đunh roi ‘lơ̆ng, ‘nâu jĭ tơdrong iŏk đei đơ̆ng đon adrin yak hlŏh pơmat tat păng đon lui kơjăp đơ̆ng kon pơlei hăm Đảng păng teh đak. ‘Nâu kŭm jing tơdrong tơƀôh hơdăh hlŏh đon pơngơ̆t, tơmât jên jang tôch pơneh đơ̆ng Đảng, Teh đak tơ̆ tơring Tây Nguyên ‘lơ̆ng rŏ. Kon pơlei tơ̆ âu vei kơjăp tơdrong mât mĭnh jơhngâm đon, vang bơ̆ jang tơiung pơjing tơring kăn kư̆ kăch mang roi đunh roi pơdrŏng ‘lơ̆ng rŏ./.

Dơ̆ng chih

Viết bình luận

TIN CÙNG CHUYÊN MỤC